VII SAB/Wa 158/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA- Włodzimierz Kowalczyk po rozpoznaniu w dniu 7 października 2020r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W K na bezczynność Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie rozpoznania wniosku I. odrzucić skargę, II. zwrócić skarżącemu kwotę 100,00 (sto) złotych tytułem zwrotu uiszczonego wpisu sądowego od skargi. Pismem z 1 czerwca 2020r. skarżący W K wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na bezczynność Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, iż dnia 23 sierpnia 2019r. skierował do organu wniosek o wyłączenie ZUS O/G Wydziału Realizacji Umów Międzynarodowych. Następnie pismem z 22 września 2019r. rozszerzył ww. wniosek o dokonanie kontroli przez Prezesa ZUS w przedmiocie wyliczenia renty rodzinnej W K o nr [...] wydanej przez ZUS O/G i wyłączenie Departamentu Rent Zagranicznych ZUS w przedmiocie przeliczenia rent A K [...] , SE [...] UK i W K [...] , SY [...] UK wydanych przez ZUS O/G. Ponadto skarżący podał, że w dniu 4 grudnia skierował ponaglenie, które nie przyniosło oczekiwanych rezultatów, Prezes ZUS nadal nie wydał rozstrzygnięcia. Wobec tego zdaniem skarżącego organ pozostaje w bezczynności. W uzasadnieniu skargi skarżący kwestionuje zasadność i prawidłowość prowadzonych postępowań w przedmiocie uprawnień do renty z tytułu niezdolności do pracy jego zmarłej żony jak również w przedmiocie prawidłowości ustalenia renty rodzinnej. Skarżący wniósł, o stwierdzenie bezczynności Prezesa ZUS i niezałatwienie sprawy w terminie oraz stwierdzenie nieważności decyzji z [...] lutego 2016r., znak: [...] o przeliczeniu renty A K przez ZUS O/G. W odpowiedzi na skargę Zakład Ubezpieczeń Społecznych wniósł o odrzucenie wskazując, że postępowania prowadzone przez organ dotyczą uprawnień skarżącego do świadczeń z ubezpieczeń społecznych dla których zastrzeżona została właściwość sądów powszechnych na mocy art. 83 ust. 4 ustawy z 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych ( Dz. U. z 2020r., poz. 266 ). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje: Badanie merytorycznej zasadności skargi poprzedza analiza jej dopuszczalności, w tym ustalenie czy skarga dotyczy przedmiotu objętego kontrolą sądu administracyjnego. W świetle art. 3 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019r., poz. 2325, zw. dalej: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 oraz z 2019r. poz. 60, 730, 1133 i 2196), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r. poz. 900, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. 2019 r. poz. 768, 730, 1520, 1556 i 2200), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Podkreślenia wymaga, że skarga na bezczynność organu jest pochodną skargi na określone formy działania organu czyli jest dopuszczalna tylko w takich granicach, w jakich służy skarga do sądu administracyjnego na decyzje administracyjne, określone postanowienia oraz akty i czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczące przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 4 września 2012 r. sygn. akt II GSK 1324/12, z dnia 17 lipca 2012r. sygn. akt I OSK 1620/12 oraz z dnia 7 lipca 2010r. sygn. akt II GSK 737/10). Oznacza to, że dopuszczalność skargi na bezczynność organu administracji publicznej występuje wówczas, gdy organ zwleka z wydaniem decyzji, postanowienia albo aktu lub dokonaniem czynności dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, a sprawa ma charakter sprawy z zakresu administracji publicznej. Przedmiotem rozpoznawanej skargi jest bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w zakresie procedowania wniosku skarżącego z dnia 23 sierpnia 2019r. uzupełnionego kolejnymi pismami dotycząca uprawnień i wysokości świadczeń z zakresu ubezpieczeń społecznych w postaci renty z tytułu niezdolności do pracy oraz renty rodzinnej. Stosownie do treści art. 83 ust. 1 pkt. 4 ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2020, poz. 266) Zakład wydaje decyzje w zakresie indywidualnych spraw dotyczących w szczególności ustalania uprawnień do świadczeń z ubezpieczeń społecznych. Zgodnie zaś z ust. 2 powołanego przepisu od decyzji Zakładu przysługuje odwołanie do właściwego sądu w terminie i według zasad określonych w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego. Podsumowując stwierdzić należy, że skoro decyzja w przedmiocie dotyczącym ustalania uprawnień do świadczeń z ubezpieczeń społecznych nie podlega kognicji sądów administracyjnych, to również bezczynność w tym przedmiocie podlega takiemu wyłączeniu. Przedmiotowa skarga okazała się tym samym niedopuszczalna, gdyż dotyczy sprawy spoza zakresu właściwości sądu administracyjnego. Stosownie do art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., sąd odrzuca skargę, gdy sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Wobec powyższego, Sąd działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia. O zwrocie uiszczonego wpisu od skargi, orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. w pkt 2 sentencji postanowienia.