VIII SA/Wa 111/14
WyrokWSA w Warszawie2014-06-04
Skład orzekający: Iwona Szymanowicz-Nowak, Cezary Kosterna, Renata Nawrot
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy właściciel nieruchomości sąsiedniej, która nie graniczy bezpośrednio z terenem inwestycji, ale może być narażona na negatywne oddziaływania (hałas, zapach, zacienienie), posiada interes prawny do uczestnictwa w postępowaniu o pozwolenie na budowę oraz w postępowaniu o wznowienie postępowania?Ratio decidendi
Interes prawny do uczestnictwa w postępowaniu o pozwolenie na budowę oraz w postępowaniu o wznowienie postępowania przysługuje jedynie tym podmiotom, których prawo doznaje ograniczeń ze względu na realizację obiektu budowlanego, wynikających z konkretnych przepisów prawa materialnego. Sama potencjalna możliwość negatywnych oddziaływań faktycznych (hałas, zapach, zacienienie) lub interes faktyczny nie stanowi podstawy do uznania kogoś za stronę postępowania.Stan faktyczny
Skarżąca E. S. wniosła o wznowienie postępowania zakończonego decyzją o pozwoleniu na budowę budynku przechowalni owoców, twierdząc, że jej nieruchomość sąsiednia znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji (zacienienie, hałas, zapach). Organy administracji obu instancji uznały, że skarżącej nie przysługuje przymiot strony, ponieważ jej nieruchomość nie graniczy bezpośrednio z terenem inwestycji, a negatywne oddziaływania mają charakter faktyczny, a nie prawny. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, podzielając stanowisko organów.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Szymanowicz – Nowak, Sędziowie Sędzia WSA Cezary Kosterna, Sędzia WSA Renata Nawrot (sprawozdawca), Protokolant Specjalista Ilona Obara, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 czerwca 2014 r. sprawy ze skargi E. S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę.
Przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie jest skarga E. S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2013 r. w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę.
Stan faktyczny i prawny sprawy przedstawia się następująco:
Decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2011 r. Starosta G. (zwany dalej: "Starosta", "organ I instancji") zatwierdził projekt budowlany i udzielił A. W. (zwany dalej: "inwestor") pozwolenia na budowę budynku przechowalni owoców na działce nr ewid. [...], położonej w miejscowości G., gmina B.
Pismem z dnia [...] października 2011 r. (uzupełnionym następnie w dniu [...] października 2011 r.) E. S. (zwana dalej: "skarżąca", "strona"), wniosła w trybie art. 145 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., zwanej dalej: "k.p.a.") o wznowienie - z jej udziałem - postępowania zakończonego ww. decyzją ostateczną w sprawie pozwolenia na budowę ww. przechowalni owoców.
Postanowieniem nr [...] z dnia [...] stycznia 2012 r., Starosta odmówił wznowienia postępowania w przedmiotowej sprawie. Ww. rozstrzygnięcie na skutek zażalenia złożonego przez stronę zostało uchylone postanowieniem Wojewody [...] (zwany dalej: "Wojewoda", "organ odwoławczy") nr [...] z dnia [...] marca 2012 r.
Następnie organ I instancji decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 2012 r. odmówił uchylenia ostatecznej decyzji Starosty z dnia [...] lipca 2011 r., zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej inwestorowi pozwolenia na budowę budynku przechowalni owoców. Decyzja ta, w wyniku odwołania skarżącej, została decyzją Wojewody nr [...] z dnia [...] lutego 2013 r. uchylona w całości, a sprawa została przekazana organowi I instancji do ponownego rozpoznania. Podstawę powyższego stanowiło ustalenie przez organ odwoławczy, iż Starosta zaniechał formalnego wznowienia postępowania.
Ponownie rozpoznając sprawę organ I instancji postanowieniem nr [...]
z dnia [...] czerwca 2013 r. wznowił postępowanie zakończone ostateczną decyzją własną z dnia [...] lipca 2011 r., a następnie decyzją nr [...] z dnia [...] września 2013 r., działając na podstawie art. 104 oraz art. 151 § 1 pkt 1 w związku z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., orzekł o odmowie uchylenia ww. decyzji ostatecznej z dnia [...] lipca 2011 r., zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę budynku przechowalni owoców.
Uzasadniając podjętą decyzję organ I instancji wskazał, iż wniosek inicjujący niniejsze postępowanie został złożony w trybie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Strona uprawdopodobniła zachowanie miesięcznego terminu z art. 148 k.p.a. do złożenia wniosku wskazując, że o wydaniu decyzji ostatecznej dowiedziała się w trakcie wnioskowanej przez nią kontroli Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB), a właściwie z pisma z dnia [...] października 2012 r. zawierającego wnioski pokontrolne. Natomiast wniosek o wznowienie został złożony osobiście do organu
I instancji w dniu [...] października 2011 r.
W ramach postępowania wznowieniowego skarżąca w dniu [...] lipca 2013 r. złożyła pismo, w którym zawarła uwagi dotyczące "map, na których opiera się projekt,
a które w jej ocenie zwierają błędy w zakresie usytuowania budynku względem granic działki inwestora, a szczególnie co do odległości od granicy z działką o nr ewid. [...]." Oceniając powyższe w zestawieniu z dokumentacją geodezyjną Starosta ustalił, iż właścicielem działki nr ewid. [...] G., gmina B. jest A. B. G., nie zaś skarżąca. Nadto z oględzin na gruncie przeprowadzonych przez PINB wynika, iż przedmiotowy budynek przechowalni owoców na działce o nr [...] był budowany zgodnie z zatwierdzonym projektem budowlanym, a odległość budynku od istniejącego ogrodzenia wynosi [...] m.
Ostatecznie Starosta wywiódł, iż skarżącej nie przysługuje przymiot strony niniejszego postępowania zgodnie z art. 28 k.p.a. w związku z art. 28 ust. 2 ustawy
z dnia 7 lipca 1994 r. (Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm. zwanej dalej: "p.b."),
a w konsekwencji brak jest podstaw do uchylenia decyzji ostatecznej.
W odwołaniu wniesionym na powołaną decyzję skarżąca wniosła
o merytoryczne rozpoznanie sprawy lub ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji. Wskazała, iż organ I instancji odmówił uchylenia zaskarżonej decyzji, motywując to brakiem po stronie skarżącej interesu prawnego. Uznała, iż Starosta w bardzo lakoniczny sposób odniósł się do treści art. 28 ust. 2 p.b., nadto nie odniósł się do sytuacji faktycznej w niniejszej sprawie. Zaznaczyła, że w niniejszej sprawie Starosta nie wyznaczył w ogóle obszaru oddziaływania projektowanej inwestycji. Przyznała, iż działka jej rzeczywiście nie graniczy bezpośrednio z działką, na której został wzniesiony budynek, gdyż oddziela je około półtorametrowy pas gruntu, należący do działki osoby trzeciej. Skutki powstania przechowalni owoców są jednak na działce strony wyraźnie odczuwalne, gdyż wysoki budynek zasłania jej część działki i ogranicza dostęp do światła słonecznego. W sezonie hałasują samochody i traktory, którymi przywożone są owoce. Również latem przechowywane owoce wydzielają nieprzyjemny zapach, który jest wyczuwalny na działce strony. W świetle takich okoliczności nie sposób uznać, że strefa oddziaływania nieruchomości ogranicza się wyłącznie do wąskiego pasa gruntu służącego za dojazd do pola osoby trzeciej.
Decyzją Nr [...] z dnia [...] listopada 2013 r. organ odwoławczy działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 82 ust. 3 p.b., orzekł o utrzymaniu zaskarżonej decyzji w mocy.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia po przedstawieniu dotychczasowego przebiegu postępowania w sprawie oraz specyfiki postępowania wznowieniowego Wojewoda podał, iż wnioskując o wznowienie postępowania zakończonego decyzją ostateczną
z dnia [...] lipca 2011 r. skarżąca powołała się na przesłankę, określoną w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., a mianowicie, że powinna być uznana za stronę postępowania z uwagi na zastrzeżenia co do prawidłowości lokalizacji inwestycji w zakresie zachowania odległości zgodnych z warunkami technicznymi oraz z uwagi na negatywne oddziaływanie przedmiotowej inwestycji na jej działkę. Podał także, iż wobec ustalenia terminowości złożonego żądania, organ I instancji orzekł o wznowieniu postępowania
w sprawie, bowiem w przypadku określonym w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., gdy strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu, ocena przymiotu strony odbywa się
w ramach wznowionego postępowania.
Po przedstawieniu treści obowiązujących w tym zakresie przepisów art. 28 k.p.a. w związku z art. 28 ust. 2 w związku z art. 3 pkt p.b. organ odwoławczy wywiódł, iż niezbędne dla ustalenia przyznania skarżącemu przymiotu strony w niniejszej sprawie konieczne jest ustalenie, czy konkretny przepis prawa wprowadza ograniczenia
w zagospodarowaniu jakiejkolwiek innej nieruchomości w związku z realizacją inwestycji objętej pozwoleniem na budowę. Co istotne, że tylko ograniczenia
w zagospodarowaniu nieruchomości związane z konkretnym przepisem prawa wprowadzającym takie ograniczenia dają właścicielowi, zarządcy lub użytkownikowi wieczystemu takiej nieruchomości, prawo do uczestnictwa w charakterze strony
w postępowaniu administracyjnym dotyczącym pozwolenia na budowę. Ograniczenia które nie są wynikiem istnienia przepisów prawnych, nie dają podstaw do uznania danego podmiotu za stronę postępowania w sprawie, której przedmiotem jest udzielenie pozwolenia na budowę. Osoba taka może mieć interes faktyczny, a nie interes prawny. Nie jest zatem tak, że obszar oddziaływania to teren, w którym da się odczuć skutki, uciążliwości spowodowane funkcjonowaniem jakiegoś obiektu, bowiem takie rozumienie obszaru oddziaływania odwołuje się do oddziaływania faktycznego, którego nie można utożsamić z oddziaływaniem polegającym na wprowadzaniu ograniczeń. W konsekwencji takie skutki jak np. hałas, zalewanie wodami opadowymi na skutek niewydolności sieci kanalizacji deszczowej, czy w wyniku uczynienia nieprzepuszczalną znacznych powierzchni ziemi, wzmożony ruch samochodowy, zniszczenie nawierzchni drogi publicznej, nie decydują o statusie strony właścicieli działek na nie narażonych. Tylko osoby, których prawo doznaje ograniczeń ze względu na realizację jakiegoś obiektu, są stronami postępowania o pozwolenie na budowę dla tego obiektu. Również sam fakt, że dany podmiot jest właścicielem, zarządcą lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości sąsiadującej z nieruchomością, na której ma być realizowana inwestycja nie stanowi podstawy do uznania, że podmiotowi takiemu przysługuje status strony w postępowaniu dotyczącym wydania pozwolenia na budowę. Pojęcie obszaru oddziaływania obiektu można określić na podstawie konkretnych parametrów danej inwestycji.
W ocenie Wojewody nieruchomość nr [...], której współwłaścicielem jest skarżąca, nie znajduje się w obszarze oddziaływania zamierzonej inwestycji. Planowana inwestycja nie wprowadza żadnych ograniczeń wynikających
z obowiązujących przepisów prawa, które miałyby negatywny wpływ na nieruchomość należącą do skarżącej. Ww. obiekt znajduje się w odległości [...] m od północnej granicy działki i [...] m od istniejącego ogrodzenia od zachodniej granicy działki. Ponadto należąca do skarżącej działka nr [...], nie graniczy bezpośrednio z działką nr [...], na której zlokalizowana będzie inwestycja. Organ odwoławczy uznał, iż spełnione zostały założenia określone w decyzji Wójta Gminy B. z dnia [...] marca 2011 r. (znak: [...]), o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Nieruchomość, na której ma być zlokalizowana przechowalnia owoców, zlokalizowana jest na terenie zabudowy zagrodowej. Zgodnie z § 4 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 7 października 1997 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budowle rolnicze i ich usytuowanie (Dz. U. z 1997 r., nr 132, poz. 877) usytuowanie budowli rolniczych i projekt zagospodarowania działki lub terenu powinny być zgodne z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. W decyzji o warunkach zabudowy dopuszczono usytuowanie budynku w odległości [...] m od granicy działki lub bezpośrednio przy granicy. Powyższe dotyczy wszystkich granic przedmiotowej działki.
Jednocześnie podał, iż ewentualne "immisje pośrednie" z jednej nieruchomości na inną, w aktualnym stanie prawnym mogą stanowić podstawę roszczeń odszkodowawczych, nie uzasadniają jednak przyznania przymiotu strony w rozumieniu art. 28 ust. 2 w związku z art. 3 p.b. Tym samym zarzuty naruszenia art. 28 pkt 2 i art. 3 ust. 20 p.b. są niezasadne, nie została zatem spełniona przesłanka z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.
Wyjaśnił, że projektowana inwestycja nie będzie stanowiła zagrożenia dla ludzi. Nie będzie również źródłem hałasu, ani zanieczyszczenia środowiska w stopniu uniemożliwiającym lub znacząco ograniczającym skarżącej korzystanie z jej nieruchomości. Nie spowoduje także naruszenia interesów osób trzecich.
W konsekwencji stwierdził, iż udzielone inwestorowi pozwolenie na budowę budynku przechowalni jest zgodne z wymogami p.b. Nie stwierdzono wystąpienia wskazanej przez skarżącą przesłanki wznowieniowej.
W skardze złożonej na powołane rozstrzygnięcie do sądu administracyjnego skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. Wydanej decyzji postawiła zarzut naruszenia:
1) przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy – art. 7, art. 9, art. 77 § 1 k.p.a., poprzez zaniechanie faktycznego wyjaśnienia kwestii przysługiwania skarżącej interesu prawnego w sprawie i przeprowadzenia wyczerpującego postępowania na tę okoliczność, nadto brak poinformowania w jaki prawem przewidziany sposób można dokonać weryfikacji mapy geodezyjnej ze stanem rzeczywistym;
2) przepisów prawa materialnego – art. 28 ust. 2 p.b., poprzez brak określenia obszaru oddziaływania budynku, na który wydano pozwolenie oraz niezgodne z literą prawa powiązanie go z bezpośrednim sąsiedztwem w toku postępowania wznowieniowego, co przełożyło się na odmówienie skarżącej statusu strony w tym postępowaniu.
Uzasadniając złożony środek zaskarżania strona podała, iż w 2011 r. bez jej zgody, inwestor postawił budynek przechowalni owoców w bardzo bliskiej odległości od jej płotu. Budynek ogranicza jej dostęp do słońca, a w miesiącach letnich jest powodem udręki, wywoływanej przez hałas traktorów dowożących do niej owoce oraz brzydki zapach przechowywanych, nieświeżych produktów. Wskazała, że według projektu budowlanego ściana budynku ma się znajdować w odległości [...] m od istniejącego ogrodzenia, przy czym dołączona do projektu mapka geodezyjna, błędnie wskazuje lokalizację jej ogrodzenia. W rzeczywistości ogrodzenie jest przesunięte około metra
w głąb jej działki. Wywiodła także, iż pomiędzy budynkiem inwestora, a granicą działki skarżącej znajduje się niezabudowana działka o szerokości ok. [...] m należąca do osoby trzeciej. Według szacunków skarżącej budynek jest zlokalizowany bliżej niż dopuszczają to przepisy techniczne, czyli o [...] m od granicy działki inwestora oraz jest zbyt wysoki jak na jego usytuowanie. Postępowanie wznowieniowe, które zainicjowała ma wykazać, iż dokumentacja na podstawie której realizowano budowę jest nieprawidłowa i wobec tego pozwolenie na budowę wydane zostało wbrew przepisom prawa.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda podtrzymał argumentację przedstawioną
w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., zwana dalej p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż sąd rozpoznając skargę ocenia, czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 134 powołanej wyżej ustawy sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami
i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa, wskazanego w art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
W niniejszej sprawie kontroli sądu poddana została wydana w trybie wznowienia postępowania, decyzja o odmowie uchylenia decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i pozwoleniu na budowę. Jak wynika z akt sprawy Starosta decyzją z dnia [...] lipca 2011 r., po rozpoznaniu wniosku inwestora, zatwierdził projekt budowlany
i udzielił pozwolenia na budowę budynku przechowalni owoców na działce [...] położonej w miejscowości G., gmina B.
Skarżąca wniosła o wznowienie postępowania zakończonego wydaniem ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, jako współwłaścicielka nieruchomości oznaczonej nr [...], która w jej ocenie znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji (zacienienie, hałas, spaliny). Nieruchomość ta nie graniczy bezpośrednio z terenem inwestycji, lecz dzieli ją pas terenu działki oznaczonej nr [...]. Jako podstawę wznowienia postępowania, skarżąca wskazała przesłankę określoną w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.
W stanie faktycznym niniejszej sprawy organy obu instancji uznały, iż skarżącej nie przysługuje przymiot strony w postępowaniu w sprawie wydania decyzji
o pozwoleniu na budowę dla ww. inwestycji. Przyczyną wydania takich rozstrzygnięć
w sprawie było stwierdzenie, iż nieruchomość, której współwłaścicielem jest skarżąca znajduje się poza obszarem oddziaływania inwestycji. Skład orzekający uznał to stanowisko za prawidłowe.
W pierwszej kolejności wyjaśnić należy, iż wznowienie postępowania jest instytucją prawną, która pozwala na nadzwyczajne wzruszenie rozstrzygnięć mających przymiot ostateczności, a więc takich, od których nie przysługują już zwyczajne środki zaskarżenia umożliwiające ich wzruszenie w toku instancyjnego procedowania. Wznowienie postępowania jest instytucją wyjątkową, której stosowanie jest dopuszczalne w sytuacjach ściśle określonych przepisami art. 145 § 1, art. 145a i art. 145b k.p.a.
Zgodnie z treścią art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., w sprawie zakończonej decyzją ostateczną, wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. W takiej sytuacji wznowienie postępowania następuje wyłącznie na żądanie strony (art. 147 in fine k.p.a.). Podkreślić przy tym należy, iż zacytowane przepisy posługują się pojęciem "strony". Tymczasem stroną, na mocy art. 28 k.p.a., jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek.
Zgodnie z utrwaloną linią orzecznictwa sądów administracyjnych mieć interes prawny w postępowaniu administracyjnym znaczy to samo, co ustalić przepis prawa powszechnie obowiązującego, na którego podstawie można skutecznie żądać czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś potrzeby albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu sprzecznych z potrzebami danej osoby. Interes prawny to interes indywidualny, konkretny i sprawdzalny obiektywnie, a jego istnienie znajduje potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, będących przesłankami zastosowania przepisu prawa materialnego. Interes prawny to zatem interes, którego podstawą mogą być wyłącznie przepisy materialnego prawa administracyjnego, a to z tego względu, że decyzja administracyjna jest władczą konkretyzacją prawa administracyjnego (por. np. wyrok NSA z dnia 17 kwietnia 2007 roku, I OSK 755/06, dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem orzeczenia.nsa.gov.pl). Stwierdzenie istnienia interesu prawnego wymaga ustalenia związku o charakterze materialnoprawnym między obowiązującą normą prawa,
a sytuacją prawną konkretnego podmiotu prawa, polegającego na tym, że akt stosowania tej normy (decyzja administracyjna) może mieć wpływ na sytuację prawną tego podmiotu w zakresie prawa materialnego.
W postępowaniu o wznowienie postępowania administracyjnego w przedmiocie decyzji o pozwoleniu na budowę podstawę uznania podmiotu za stronę w tym postępowaniu stanowi art. 28 ust. 2 p.b. Zgodnie z tym przepisem stroną postępowania w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Za obszar oddziaływania obiektu, zgodnie z art. 3 pkt 20 p.b., należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. Aby uznać właściciela jakiejś nieruchomości za stronę postępowania w sprawie o pozwolenie na budowę, należy ustalić, czy należąca do niego nieruchomość znajduje się na terenie wyznaczonym na podstawie konkretnych przepisów prawa materialnego w otoczeniu przedmiotowego obiektu budowlanego, przy czym przepisy te wprowadzają związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. Ponadto należy rozróżnić dwa pojęcia, a mianowicie: "oddziaływanie na nieruchomość"
i "oddziaływanie na nieruchomość w sposób ograniczający jej zagospodarowanie". Podkreślenia wymaga, że tylko drugie z tych pojęć stanowić będzie podstawę do ustalenia interesu prawnego strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę. Sąd podnosi także, iż sama potencjalna, teoretyczna możliwość ograniczeń w sposobie zagospodarowania działki wskutek powstania w sąsiedztwie obiektu budowlanego, bez potrzeby konkretyzowania rodzaju danego ograniczenia i realności jego powstania
w okolicznościach danej sprawy, nie wystarcza do zaliczenia tej działki w obręb oddziaływania obiektu (por. także: wyrok NSA z dnia 24 stycznia 2013 r. sygn. II OSK 1772/11 – LEX nr 1270189, wyroki WSA: z dnia 25 kwietnia 2013 r. sygn. II SA/Wr 205/13 – LEX nr 1329984 i z dnia 14 marca 2012 r. sygn. II SA/Gd 62/12 – LEX nr 1138390 ).
Sąd podziela stanowisko, wedle którego dany podmiot ma prawo wywodzić swój interes prawny jako strona postępowania, jeżeli oddziaływanie obiektu - w rozumieniu art. 3 pkt 20 p.b., powoduje naruszenie konkretnych norm prawa materialnego, np. przepisów techniczno – budowlanych. Jak wskazano wyżej, tylko ograniczenia
w zagospodarowaniu nieruchomości związane z konkretnym przepisem prawa wprowadzającym takie ograniczenia dają uprawnienie właścicielowi, zarządcy lub użytkownikowi wieczystemu do uczestnictwa w charakterze strony w postępowaniu administracyjnym dotyczącym pozwolenia na budowę. W konsekwencji ograniczenia, które nie są wynikiem istnienia przepisów prawnych, nie dają podstawy do uznania danego podmiotu za stronę postępowania. Sam fakt, iż dany podmiot jest właścicielem, użytkownikiem wieczystym lub zarządcą nieruchomości sąsiadującej z nieruchomością, na której ma być realizowana inwestycja nie jest wystarczającą podstawą do uznania, iż podmiotowi takiemu przysługuje status strony postępowania o wydanie decyzji
o pozwoleniu na budowę.
Przepis art. 28 ust. 2 p.b. należy interpretować z uwzględnieniem treści art. 5 ust. 1 pkt 1-9 p.b. W przepisie tym sformułowana została zasada ogólna prawa budowlanego, określająca, jakie wymagania powinien spełniać obiekt budowlany, jak również jego budowa i użytkowanie. Nadanie przepisowi rangi zasady ogólnej (generalnej) oznacza, że jego postanowienia wymagają uwzględnienia przy interpretowaniu innych postanowień tej ustawy oraz przepisów wykonawczych. Zaprezentowane poglądy mają swoje potwierdzenie w judykaturze, które stanowisko Sąd orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela (por. np. wyroki WSA:
w Białymstoku z dnia 24 kwietnia 2013 r., II SA/Bk 947/12; w Łodzi z dnia 24 stycznia 2013 r., II SA/Łd 972/12; w Warszawie z dnia 20 czerwca 2006 r., VII SA/Wa 1454/05; publ. cbois).
Wyznaczając obszar oddziaływania obiektu organ powinien badać nie tylko usytuowanie budynku w odniesieniu do sąsiednich działek i zachowanie wymaganych prawem odległości (od granicy, od budynków), ale również funkcję, przeznaczenie, formę oraz konstrukcję projektowanego obiektu i inne jego cechy charakterystyczne,
w szczególności sposób zagospodarowania terenu znajdującego się w otoczeniu projektowanej inwestycji. Należy każdorazowo dokonać analizy nakazów i zakazów zawartych w przepisach odrębnych w kontekście indywidualnych cech obiektu budowlanego wyżej wymienionych.
Jak wynika z decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i pozwoleniu na budowę, której wzruszenia domaga się skarżąca, sporna inwestycja realizowana jest na działce [...], obszar oddziaływania planowanego obiektu obejmuje tylko tę nieruchomość. Oceniając wniosek skarżącej organy potwierdziły, że obszar oddziaływania planowanej inwestycji dotyczy tylko tej działki i w żadnym wypadku nie rozciąga się na działkę [...], do której tytuł posiada strona. Co istotne działka [...] od działki, na której realizowana jest budowa oddziela działka nr [...]. Realizowana na działce inwestora budowa stanowi budynek przechowalni owoców, który oddalony jest 4 m od północnej granicy działki, 4,5 m od istniejącego ogrodzenia od zachodniej granicy działki. W ocenie organów obu instancji, planowany obiekt nie narusza przepisów techniczno – budowlanych, w szczególności rozporządzenia z 2002 r.
W tym miejscu zaznaczyć należy, że zgodnie z decyzją o warunkach zabudowy
z dnia [...] marca 2011 r., dopuszczono usytuowanie budynku przechowalni w odległości 1,5 m od granicy działki lub bezpośrednio przy granicy, co zupełnie zostaje pominięte przez autorkę skargi. Również z powołanej decyzji wynika wysokość projektowanej zabudowy – do 10 m. Nie można także nie zauważyć, że realizowana inwestycja nie jest objęta ustaleniami żadnego obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, działka inwestora położona jest na terenach zabudowy zagrodowej,
w terenie wiejskim.
Nie znajduje także uzasadnienia dla uznania przymiotu strony stanowisko skarżącej, że planowana inwestycja, w szczególności z uwagi na jej posadowienie
w zbyt bliskiej odległości oraz wysokość, a także emisje (hałas, natężenie ruchu, spaliny, zapach) oddziałują negatywnie na jej nieruchomość. Ww. skutki funkcjonowania projektowanego obiektu nie decydują o statusie strony właścicieli działek na nie narażonych. O naruszeniu interesu osób trzecich można mówić jedynie wtedy, gdy zostały naruszone w tym względzie konkretne przepisy. Jak wynika
z prawidłowych wyjaśnień organu odwoławczego poczynionych w tym zakresie, ewentualne istnienie immisji pośrednich z jednej nieruchomości na inną nie uzasadnia przyznania legitymacji strony, może jedynie być podstawą roszczeń odszkodowawczych. Wobec powyższego prawidłowo wywiodły organy, że realizowany obiekt nie ogranicza skarżącej w zagospodarowaniu jego działki, nie narusza więc interesu prawnego właścicieli sąsiednich nieruchomości oraz uzasadnionych interesów osób trzecich (art. 5 p.b.).
Odnosząc się do zarzutu skargi co do wadliwości map, w szczególności usytuowania na mapie ogrodzenia skarżącej, podzielić należy stanowisko organu, iż właściwym w tej kwestii jest Wydział Geodezji i Kartografii.
Konkludując, Sąd stwierdza, że postępowanie prowadzone było przez organy
w sposób prawidłowy, a podjęte w sprawie decyzje odpowiadają zebranym dowodom oraz przepisom obowiązującym w spornej materii. Jednocześnie Sąd nie dopatrzył się naruszenia przepisów postępowania podnoszonych w skardze, które miałyby istotny wpływ na wynik sprawy.
Mając na uwadze powołane okoliczności, Sąd działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyrok.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło