VIII SA/Wa 553/22
WyrokWSA w Warszawie2022-12-01
Skład orzekający: Iwona Szymanowicz-Nowak, Renata Nawrot, Marek Wroczyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego prawidłowo wydał decyzję nakazującą rozbiórkę oświetlenia terenu, w sytuacji gdy inwestorzy nie przedłożyli wymaganych dokumentów do legalizacji samowoli budowlanej w zakreślonym terminie, pomimo podjęcia próby uzyskania decyzji o warunkach zabudowy?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy nadzoru budowlanego prawidłowo zastosowały art. 48 ust. 1 i 4 Prawa budowlanego, nakazując rozbiórkę oświetlenia terenu. Inwestorzy nie przedłożyli wymaganych dokumentów do legalizacji samowoli budowlanej w zakreślonym terminie, a próba uzyskania decyzji o warunkach zabudowy zakończyła się pozostawieniem wniosku bez rozpoznania z powodu nieuzupełnienia braków formalnych. Brak współpracy inwestorów z organem i niepowiadomienie o trudnościach uzasadniały wydanie decyzji nakazującej rozbiórkę.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nakazu rozbiórki sześciu słupów oświetleniowych zlokalizowanych na działkach inwestorów, uznanych za samowolę budowlaną. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego (PINB) wstrzymał roboty i nałożył obowiązek przedłożenia projektu budowlanego, zaświadczenia o zgodności z planem zagospodarowania przestrzennego lub decyzji o warunkach zabudowy oraz oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością. Inwestorzy nie przedłożyli wymaganych dokumentów w terminie, a ich wniosek o ustalenie warunków zabudowy został pozostawiony bez rozpoznania z powodu braków formalnych. W konsekwencji PINB wydał decyzję nakazującą rozbiórkę, którą utrzymał w mocy Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (WINB). Inwestorzy zaskarżyli decyzję WINB do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA), zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnoprawnych.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Szymanowicz- Nowak, Sędziowie Sędzia WSA Renata Nawrot (sprawozdawca), Sędzia WSA Marek Wroczyński, , Protokolant starszy sekretarz sądowy Karolina Sikora, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 grudnia 2022 r. w Radomiu sprawy ze skargi M. P. i P.P. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 9 maja 2022 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki oświetlenia terenu oddala skargę.
M. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z 9 maja 2022 r. nr [...] - po rozpatrzeniu odwołania M. i P. P. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w R. z dnia 2 marca 2022 r. nr [...] w przedmiocie nakazania rozbiórki oświetlenia terenu zlokalizowanego na działkach nr ew. [...] w miejscowości W.przy ul. G. gm. J.. - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Z akt sprawy wynika, że w wyniku przeprowadzenia w dniu 21 sierpnia 2020 r. czynności kontrolnych ustalono, że na działce o nr ew. [...] w miejscowości W.przy ul. G. gm. J.., znajduje się sześć słupów stalowych
z lampami, stanowiące oświetlenie terenu (trzy słupy z lampami usytuowane są od strony ul. G. oraz trzy słupy z lampami znajdują się przy południowym ogrodzeniu ww. działek)..
Według oświadczenia P. P. oświetlenie zostało wykonane
w latach 2016 - 2017 r.
Pismem z 27 sierpnia 2020 r. PINB wszczął z urzędu postępowanie w sprawie oświetlenia terenu, a na podstawie pisma Starostwa Powiatowego w R. z 4 września 2020 r. ustalił, że G. P. złożył w dniu 31 października 2011 r. zgłoszenie dotyczące budowy ogrodzenia na działkach o nr ew. [...].
Postanowieniem z 17 września 2020 r. Nr [...] PINB, działając na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 oraz art. 83 ust. 1 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2019 r., poz. 1186 tj., dalej: p.b.), wstrzymał prowadzenie robót budowlanych przy ww. oświetleniu terenu działek nr ew. [...], położonym w miejscowości W. gm. J.. oraz nałożył na inwestora M. i P. P. (dalej: strona, skarżący, inwestor) obowiązek przedłożenia, w terminie do dnia 31 marca 2021 r., następujących dokumentów:
- 4 egzemplarzy projektu budowlanego oświetlenia wykonanego przez osobę posiadająca stosowne uprawnienia,
- zaświadczenia Wójta Gminy J.. o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji
o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu,
- oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
M. WINB postanowieniem Nr [...] z 7 grudnia 2020 r., utrzymał
w mocy w/w rozstrzygnięcie organu powiatowego.
Uzasadniając rozstrzygnięcie wyjaśnił, że po analizie art. 29-31 Prawa budowlanego w subsumcji ze stanem faktycznym rozpoznawanej sprawy stwierdził, że roboty budowlane polegające na ustawieniu słupów oświetleniowych wymagają uzyskania ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Zatem w jego ocenie organ powiatowy prawidłowo wdrożył postepowanie legalizacyjne w trybie art. 48 Prawa budowlanego. Nieprzedłożenie dokumentów niezbędnych do legalizacji spornego oświetlenia terenu, stanowiącego samowolę budowlaną skutkować będzie wydaniem decyzji w przedmiocie nakazu rozbiórki.
Następnie PINB zgodnie z wnioskiem inwestorów, postanowieniem nr [...]
z dnia 24 maja 2021 r., zawiesił postępowanie legalizacyjne w sprawie oświetlenia terenu.
Jednocześnie z akt administracyjnych wynika, że Wójt Gminy J..
pismem z dnia 14.06.2021 r., poinformował PINB w R., że inwestor został wezwany do uzupełnienia braków formalnych, które do dnia 10.05.2021 r. zostały częściowo uzupełnione przez inwestora. Poinformowano również, że inwestor został wezwany do doprecyzowanie wniosku. Z kolejnego pisma UG z 13.01.2022 r., wynika, że wnioski o ustalenie warunków zabudowy dotyczące w/w działek inwestora pismami
z dnia 12.07.2021 r. zostały pozostawione bez rozpatrzenia na skutek nie uzupełnienia braków formalnych.
Postanowieniem z 2 marca 2022 r. organ I instancji podjął z urzędu zawieszone postępowanie i stwierdził, że w przedmiotowej sprawie strona nie przedłożyła dokumentów umożliwiających legalizację oświetlenia terenu.
W tej sytuacji decyzją Nr [...], z 2 marca 2022 r. PINB w R. nakazał M.i P. P. rozbiórkę oświetlenia terenu zlokalizowanego na działkach nr ew. [...] w miejscowości W. przy ul. G. gm. J...
Uzasadniając decyzję PINB podał, że inwestor nie przedłożył dokumentów umożliwiających legalizację "oświetlenia terenu", a zatem zastosowanie znajduje art. 48 ust. 4 Prawa budowlanego, zgodnie z którym: "w przypadku niespełnienia
w wyznaczonym terminie obowiązków, o których mowa w ust. 3, stosuje się przepis ust 1", tzn. "Organ nadzoru budowlanego nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę"
Rozpoznając odwołanie M. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej WINB) decyzją z 9 maja 2022 r. nr[...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Po przypomnieniu przebiegu postępowania, organ uznał, że w rozpoznawanej sprawie PINB prawidłowo stwierdził samowolę budowlaną i właściwie wdrożył postępowanie legalizacyjne w trybie art. 48 Prawa budowlanego (w brzmieniu obowiązującym na dzień wszczęcia postępowania).
WINB podtrzymał stanowisko zawarte w postanowieniu Nr [...] z 7 grudnia 2020 r. W cytowanym postanowieniu, organ odwoławczy odniósł się do przepisów art. 29-31 Prawa budowlanego (w brzmieniu obowiązującym na dzień wszczęcia postępowania), a następnie stwierdził, że roboty budowlane polegające na ustawieniu słupów oświetleniowych wymagają uzyskania ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, co oznacza, że wybudowane oświetlenie stanowi samowole budowlaną.
Uzasadniając decyzję WINB uznał za prawidłowe działania organu I instancji
i wobec nie złożenia dokumentacji w przewidzianym terminie i w toku postępowania odwoławczego wydaną decyzję o rozbiórce uznał za zasadną. Swoje stanowisko organ odwoławczy podparł orzecznictwem sądów administracyjnych. Zatem powyższy stan prawny oznacza według WINB, że strona dopuściła się samowoli budowlanej, na budowę której należało uzyskać pozwolenie na budowę. Skarżący nie przedstawił dokumentacji, do złożenia której zobowiązał go PINB, zatem organ I instancji zasadnie orzekł nakaz rozbiórki zgodnie z art. 48 ust. 4 p.b.
Organ odwoławczy wyjaśnił, iż decyzja nakazująca rozbiórkę podlega wykonaniu z dniem, w którym decyzja ta stała się ostateczna. Zgodnie z przepisami Prawa budowlanego, jeżeli rozbiórka nie zostanie wykonana dobrowolnie przez adresata decyzji, wówczas właściwy organ podejmuje czynności zmierzające do zastosowania środków egzekucyjnych. Przepisy prawa nie przewidują możliwości przesuwania terminu wykonania obowiązku, który powinien być wykonany niezwłocznie po uprawomocnieniu się rozstrzygnięcia.
Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu M. WINB wskazał, że w toku postępowania administracyjnego ustalono, iż wniosek z dnia
1 kwietnia 2021 r. o wydanie warunków zabudowy dla przedmiotowej inwestycji został pozostawiony bez rozpoznania, stąd nie można uznać aby skarżący dążył do przedłożenia dokumentów niezbędnych do legalizacji samowolnie wykonanej inwestycji.
W skardze na decyzję M. WINB z 9 maja 2022 r. nr [...] skarżący M. i P. P. zaskarżając decyzję, zarzucili jej naruszenie:
1. art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. oraz art. 107 § 1 i 3 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie okoliczności faktycznych sprawy, mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, a polegającym na braku zweryfikowania w sposób prawidłowy, czy Skarżący prowadzi procedurę legalizacyjną;
2. art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. oraz art. 107 § 1 i 3 k.p.a. poprzez zaniechanie przeprowadzenia wszechstronnego postępowania dowodowego w celu ustalenia, czy skarżący zainicjował procedurę legalizacyjną oraz błędnym przyjęciu, że procedura legalizacyjna nie jest przez Skarżącego prowadzona co doprowadziło do utrzymania w mocy decyzji nakazującej rozbiórkę;
3. art. 48 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. prawo budowlane (Dz.U. z 2020 r. poz. 1333 t.j., dalej "Prawo budowlane", "p.b.") w zw. z art. 48 ust. 1 Prawo budowlane poprzez przyjęcie, że skarżący nie przedłożył dokumentów umożliwiających legalizację Obiektu w zakreślonym terminie, a w konsekwencji uznanie, że zostały spełnione przesłanki do wydania decyzji nakazującej rozbiórkę,
4. art. 48 ust. 1 p.b. poprzez wydanie decyzji nakazującej rozbiórkę kontenera izoterma (przypis Sądu: kontener izoterma występował w sprawie VIII SA/Wa 566/22), w sytuacji gdy Skarżący rozpoczął procedurę legalizacyjną przed upływem terminu zakreślonego w postanowieniu PINB z dnia 17 września 2020 r.
5. art. 107 § 3 k.p.a. poprzez sporządzenie uzasadnienia decyzji w sposób lakoniczny, powtarzający treść decyzji nakazującej rozbiórkę, z brakiem merytorycznego odniesienia się do zarzutów zawartych w odwołaniu.
Skarżący na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a) i c) p.p.s.a. wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz o uchylenie poprzedzającej ją decyzji PINB nr [...] z dnia 2 marca 2022 r.
W uzasadnieniu skargi rozwinęli postawione zarzuty, akcentując, iż prowadzone są działania zmierzające do zalegalizowania obiektu, tj. przedłożenia wymaganych do legalizacji dokumentów, zatem wydana decyzja jest przedwczesna.
W odpowiedzi na skargę M. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 137 ze zmianami) sądy administracyjne sprawują kontrolę nad działalnością administracji publicznej przyjmując jako kryterium kontroli zgodność z prawem. Ponadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zmianami, zwanej dalej "p.p.s.a.") w zakresie realizowanej kontroli, Sąd nie jest związany granicami skargi, w związku z czym zarzuty podniesione w jej treści nie wyznaczają kierunku analizy podejmowanej przez Sąd.
Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja M.Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 9 maja 2022 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji nakazującą rozbiórkę nielegalnie wybudowanego oświetlenia terenu - wydaną na podstawie art. 48 ust. 1 w zw. z art. 48 ust. 4 art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowalne. Przepis art. 48 ust. 1, o charakterze sankcyjnym, stosuje się w przypadku budowy obiektu budowlanego bez wypełnienia obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. W myśl jego literalnej treści: właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę.
Przed omówieniem zastosowania powyższego przepisu Prawa budowlanego, należy przypomnieć, że z bezspornych ustaleń organu nadzoru budowlanego wynika, iż w sprawie mamy do czynienia z nielegalnie zrealizowanym oświetleniem terenu,
a mianowicie usytuowaniem słupów oświetleniowych, co do których WINB przesądził
w postanowieniu z 7 grudnia 2020 Nr [...], iż wymagają one uzyskania ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Jak stwierdził organ II instancji powyższy stan prawny oznacza, że mamy do czynienia z samowolą budowlaną, na budowę której inwestor winien uzyskać pozwolenie na budowę. Zatem uznał, że organ powiatowy prawidłowo wdrożył postepowanie legalizacyjne.
Niewątpliwie skarżący nie posiadają dokumentacji projektowej ani żadnych innych dokumentów dotyczących tego oświetlenia.
Zważyć należy, że powyższa konstatacja organów w zakresie zastosowanej procedury legalizacyjnej nie została zakwestionowana na etapie prowadzonego przez organy postępowania.
PINB wszczął procedurę legalizacyjną (na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego), skutkującej wydaniem postanowienia w dniu 17 września 2020 r., Nr [...], którym organ I instancji nałożył na inwestora M. i P. P. obowiązek przedłożenia, w terminie do dnia 31 marca 2021 r., następujących dokumentów:
- 4 egzemplarzy projektu budowlanego oświetlenia terenu zlokalizowanego na działkach [...] i [...], wykonanego przez osobę posiadającą stosowne uprawnienia do wykonywania samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie oraz należącą do izby samorządu zawodowego,
- zaświadczenia Wójta Gminy J.. o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji
o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu,
- oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Postanowienie M. WINB z 7 grudnia 2020 r. Nr [...] utrzymujące w mocy postanowienie PINB z 17 września 2020 r., Nr [...], nie zostało zaskarżone do Sądu. Skarżący, którzy zaniechali wniesienia zaskarżenia na ww. postanowienie, pozbawili się w ten sposób możliwości prawnego kwestionowania
w postępowaniu zwyczajnym zarówno podstawy prawnej rozstrzygnięcia organu, jak
i ustaleń faktycznych, które do takiego rozstrzygnięcia doprowadziły.
W konsekwencji zaś ocenie Sądu w rozpoznawanej sprawie podlegało to, czy WINB jako organ odwoławczy zasadnie utrzymał w mocy decyzje organu I instancji, zaskarżona przez stronę.
Skoro, czego jak wynika ze skargi strona skarżąca nie kwestionuje, że termin do złożenia dokumentów określonych postanowieniem PINB z Nr [...] z 17 września 2020 r. – bezskutecznie upłynął, a inwestorzy nie złożyli dokumentów do organu nadzoru budowlanego, to organ nadzoru budowlanego był związany dyspozycją art. 48 ust. 4 w zw. z art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego i nie mógł wydać innego rozstrzygnięcia jak tylko nakazać rozbiórkę oświetlenia terenu.
Orzekając w ten sposób PINB dokonał więc prawidłowej subsumpcji prawnej
w oparciu o ustalony i niezakwestionowany przez skarżących stan faktyczny sprawy, mający znaczenie dla podejmowanego rozstrzygnięcia – brak dostarczenia przez stronę skarżącą dokumentów, określonych w postanowieniu PINB Nr [...] z 17 września 2020 r., umożliwiających ewentualne przeprowadzenie postępowania legalizacyjnego. Decyzja PINB została należycie uzasadniona (art. 11 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a.), a stan faktyczny w zakresie istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy został przez organ wyjaśniony (art. 7 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a.).
W tej sytuacji zgodnie z art. 138 § 1 pkt. 1 k.p.a. – WINB prawidłowo utrzymał
w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji należycie takie rozstrzygnięcie (art. 11
w zw. z art. 107 § 3 k.p.a.) uzasadniając.
Słusznie ponadto wyjaśnił organ odwoławczy, że zarzuty skarżącego nie mają wpływu na rozstrzygnięcie, podejmowane w trybie art. 48 ust. 4 i 1 Pr. bud., gdyż przesłanką takiego rozstrzygnięcia nie jest kwalifikacja prawna obiektu budowlanego,
a fakt nieprzedłożenia przez inwestora w zakreślonym terminie żądanej przez organ nadzoru budowlanego dokumentacji, określonej w art. 48 ust. 3 p.b.
Podkreślić trzeba, że specyfika postępowania legalizacyjnego powoduje, iż po wydaniu przez organ postanowienia na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego, zakres zgromadzonego w aktach sprawy materiału dowodowego uzależniony jest
w całości od aktywności strony zobowiązanej do przedłożenia odpowiednich dokumentów, która to strona wie czy i jakiej treści dokumenty przedłożyła.
Jak wynika z ustaleń organów (oraz innych spraw przed sądem VIII SA/Wa 551/22 do VIII SA/Wa 555/22, VIII SA/Wa 566/22), skarżący podjęli próbę wykonania postanowienia PINB i złożyli w dniu 1 kwietnia 2021 r. wnioski o ustalenie warunków zabudowy, przy czym z pisma Urzędu Gminy w J..u z 13 stycznia 2022 r. (k.16 akt administracyjnych) wynika, że wnioski o ustalenie warunków zabudowy złożone
1 kwietnia 2021 r., dotyczące m.in. działek nr ew. [...] w miejscowości W. gm. J.. – pismami z dnia 12 lipca 2021 r. zostały pozostawione bez rozpatrzenia na skutek nie uzupełnienia braków formalnych wniosku zgodnie z wezwaniami z dnia 19 kwietnia 2021 r. wydanymi w trybie art. 64 § 2 k.p.a.
Kluczowe jest jednak to, że przedmiotowa dokumentacja do której strona była zobowiązana, nie została przedłożona organowi PINB w R. do dnia wydania decyzji o nakazie rozbiórki przez PINB, co miało miejsce w dniu 2 marca 2022 r., a więc po upływie (roku) zakreślonego terminu przez organ I instancji, ani na etapie postępowania odwoławczego.
W prowadzonym postępowaniu administracyjnym, skarżący nie złożył nie tylko żadnych dokumentów, ale także nie wnosili o przedłużenie terminu do złożenia dokumentów, nie informowali organu o okolicznościach złożenia wniosku o warunki zabudowy.
Złożone odwołanie z załącznikami (mało czytelnymi) nie mogło odnieść oczekiwanego rezultatu w kontekście ustalenia braku złożenia wymaganych dokumentów. Wyjaśnić bowiem należy, że legalizacja samowoli budowlanej nie jest obowiązkiem inwestora ale jego uprawnieniem.
W niniejszej sprawie organy prawidłowo zastosowały art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego, bowiem wykazano w sposób nie budzący wątpliwości, iż skarżący nie uzyskali pozwolenia na jego budowę, nie podjęli skutecznie wykonania obowiązków nałożonych postanowieniem z 17 września 2020 r., Nr [...].
Wypada potwierdzić ustalenie organów, iż cechy i właściwości przedmiotowego obiektu, nakazywały uznać, że nie został on zwolniony przez ustawodawcę z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Z tej przyczyny zasadnym było umożliwienie skarżącym przeprowadzenie postępowania legalizacyjnego w trybie art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego.
W ocenie Sądu podniesione przez skarżącego zarzuty są niezasadne.
Odnosząc się bezpośrednio do podniesionych w skardze zarzutów, należało stwierdzić, że nie doszło do naruszenia art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. oraz art. 107 § 1 i 3 k.p.a. Organy nadzoru budowlanego na podstawie przeprowadzonych czynności kontrolnych (w dniu 21 sierpnia 2020 r.) poczyniły prawidłowe ustalenia.
Nie jest rzeczą organu nadzoru budowlanego tzw. weryfikacja czy skarżący prowadzi procedurę legalizacyjną i na jakim jest ona etapie. Nie ulega bowiem wątpliwości, że wniosek o warunki zabudowy został pozostawiony bez rozpoznania pismem z 12 lipca 2021 r. wobec nie usunięcia braków formalnych. O powyższym fakcie skarżący nie powiadomili organu nadzoru budowlanego. Skarżący
w postępowaniu administracyjnym reprezentowany był przez profesjonalnego pełnomocnika, który winien zawiadomić organ na jakim etapie postępowania znajduje się złożony wniosek o wydanie warunków zabudowy.
Poza tym zauważenia wymaga, że nie złożono także innych dokumentów do których skarżący był zobowiązany postanowieniem PINB. Okoliczność, że na etapie wydania warunków zabudowy pojawiły się przeszkody – np. powodujące przedłużeniem trwającej procedury powinno skutkować podjęciem stosownego działania np. wniosku
o przedłużenie terminu. Tymczasem nie złożenie takiego wniosku i nie powiadomienie PINB, przy informacji Urzędu Gminy o pozostawieniu wniosku o wydanie warunków zabudowy bez rozpoznania, zasadnie skutkować musiało wydaniem decyzji o nakazie rozbiórki. Dołączona w postępowaniu sądowym decyzja z 1 lipca 2022 r.
w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań (ksero, k-38 akt sądowych) nie może stanowić skutecznego dowodu mającego na celu zanegowanie dotychczasowych ustaleń organów nadzoru budowlanego. Strona bowiem została zobowiązana do wykonania obowiązków w postępowaniu legalizacyjnym, których nie wykonała
w zakreślonym terminie, nadto nie podejmowała żadnych czynności mających na celu przedłużenie terminu, nie zawiadamiała organu I instancji o ewentualnych trudnościach w uzyskaniu dokumentów.
Nieprzedstawienie w wyznaczonym terminie dokumentów wskazanych
w postanowieniu wydanym na podstawie art. 48 ust 2 i 3 Prawa budowlanego obliguje organ do orzeczenia nakazu rozbiórki. Jak wskazano w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 grudnia 2017 r. II OSK 874/17 ustawodawca z mocy art. 48 ust. 4 p.b. nie pozostawia właściwemu organowi wyboru treści rozstrzygnięcia - nakazując mu stosować przepis art. 48 ust. 1 p.b., czyli nakaz rozbiórki (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 grudnia 2011 r. II OSK 1757/10 LEX nr 1134671). Wyjaśnić w tym miejscu należy, że proces legalizacji samowoli budowlanej prowadzony jest w interesie inwestora, lecz inwestor nie ma przymusu wykonywania nałożonych na niego obowiązków. W takim jednak przypadku winien liczyć się z konsekwencjami wynikającymi z art. 48 ust. 4 w związku z art. 48 ust. 1 ustawy. W razie nieprzedłożenia dokumentów, o które wzywał organ, nie przejdzie on bowiem do kolejnego etapu procedury legalizacyjnej. W sytuacji takiej przepisy obligują organ do wydania decyzji nakazującej przymusową rozbiórkę nielegalnie wykonanego obiektu. Bez przedstawienia żądanej dokumentacji organ nie może bowiem wydać decyzji o pozwoleniu na wznowienie robót, bądź decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego, jeżeli budowa została zakończona. Brzmienie art. 48 ust. 4 ustawy jest jednoznaczne i nie może budzić wątpliwości. W przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie nałożonych przez organ obowiązków, właściwy organ obowiązany jest wydać decyzję, o której mowa w art. 48 ust. 1. Żaden przepis ustawy Prawo budowlane nie przewiduje w takiej sytuacji możliwości odstąpienia od orzeczenia nakazu rozbiórki.
Nie znajduje oparcia zarzut skargi dotyczący naruszenia art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego. Samo rozpoczęcie procedury legalizacyjnej przed upływem zakreślonego terminu, nie powoduje oczekiwania organu do czasu, aż strona wykona nałożony obowiązek. To w interesie skarżących było zawiadamianie organu o podjętych czynnościach, ewentualne składanie wniosku o przedłużenie terminu, tymczasem skarżący nie współpracowali z organem.
Ponieważ zaskarżona decyzja prawa nie narusza, dlatego Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło