VIII SA/Wa 622/14
WyrokWSA w Warszawie2014-11-13
Skład orzekający: Leszek Kobylski, Cezary Kosterna, Justyna Mazur
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przedsiębiorca transportowy ponosi odpowiedzialność za naruszenia przepisów dotyczących czasu prowadzenia pojazdu i przerw, popełnione przez kierowcę, nawet jeśli kierowca został ukarany w odrębnym postępowaniu wykroczeniowym?Ratio decidendi
Przedsiębiorstwo transportowe ponosi obiektywną odpowiedzialność za naruszenia przepisów dotyczących czasu prowadzenia pojazdu i przerw, popełnione przez zatrudnionych przez siebie kierowców, niezależnie od odpowiedzialności kierowcy w odrębnym postępowaniu wykroczeniowym. Obowiązek organizowania pracy kierowców w sposób zapewniający przestrzeganie przepisów spoczywa na przedsiębiorcy, a ciężar dowodu wykazania okoliczności zwalniających z odpowiedzialności spoczywa na przedsiębiorcy.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznał skargę Firmy Handlowej "[...]" sp. z o.o. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego (GITD) utrzymującą w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (WITD) o nałożeniu na spółkę kary pieniężnej w wysokości 1.900 zł. Kara została nałożona za przekroczenie czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy oraz za wykonywanie przewozu pojazdem z nieważnym badaniem tachografu. Skarżąca podnosiła zarzuty dotyczące naruszenia przepisów KPA, w tym braku należytego zebrania materiału dowodowego i nieodniesienia się do jej zarzutów.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Kobylski /sprawozdawca/, Sędziowie Sędzia WSA Cezary Kosterna, Sędzia WSA Justyna Mazur, Protokolant Referent Małgorzata Domagalska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 listopada 2014 r. sprawy ze skargi Firmy Handlowej "[...]" spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w R. [...] na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej w transporcie drogowym oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją znak: [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej: "GITD", "organ odwoławczy") działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2013 r., poz. 267; dalej: "k.p.a."), art. 4 pkt 22 lit. a i lit h, art. 92a ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 1414; dalej: "u.t.d."), lp. 5.2 i lp. 6.1.4 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, art. 7 Rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Dz. Urz. UE L 102
z 11.04.2006), art. 13, art. 15 ust. 2 Rozdział VI ust. 3 Załącznika I rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz. Urz. WE L 370 z dnia 31 grudnia 1985 r. ze zm.) orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (dalej: "organ I instancji", "WITD") z dnia [...] listopada 2013 r.
nr [...] nadkładającej na Firmę Handlową "[...]" Sp. z o. o.
z siedzibą w R. P. (dalej: "skarżąca", "Spółka") karę pieniężną
w wysokości 1.900 złotych.
Powyższa decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym.
W dniu [...] kwietnia 2013 r. w miejscowości B. na drodze krajowej nr [...] inspektorzy inspekcji transportu drogowego zatrzymali do kontroli drogowej pojazd marki [...] o numerze rejestracyjnym [...], którym kierował W.R.. Powyższym pojazdem realizowany był przewóz drogowy w ramach krajowego przewozu drogowego rzeczy na potrzeby własne. Ustalenia kontroli zostały zawarte w protokole nr [...] z dnia [...] kwietnia 2013 r.
Decyzją z dnia [...] maja 2013 r. nr [...] organ I instancji nałożył na stronę postępowania karę pieniężną w wysokości 1.900 zł. Na skutek wniesionego odwołania Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji.
Ponownie rozpoznając sprawę, decyzją z dnia [...] listopada 2013 r. organ
I instancji działając na podstawie art. 104 i art. 107 § 1 k.p.a. oraz art. 4 pkt 22 lit.a i lit. h u.t.d., lp. 5.2.1 i lp. 5.2.2, lp. 6.1.4 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, art. 4 lit. d, art. 7 Rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady
z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85, ust. 1 i ust. 3 Rozdział VI Załącznika I rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych
w transporcie drogowym, art. 13 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących tasowanych w transporcie drogowym (Dz.Urz.WE nr L 370 z 31.12.1985, P0008-0021 ze zm.), § 7 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 11 lutego 2005 r. w sprawie zezwoleń na wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie instalacji lub napraw oraz sprawdzania urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym – tachografów samochodowych (Dz.U. z 2005 r. Nr 33, poz. 295) nałożył na skarżącą karę pieniężną w łącznej wysokości 1.900 złotych. Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy
o czas powyżej 15 minut do 30 minut i za każde następne rozpoczęte 30 minut (naruszenie z lp. 5.2.1 i lp. 5.2.2 załącznika nr 3 u.t.d.) oraz wykonywanie przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące lub cyfrowe urządzenie rejestrujące bez wymaganego sprawdzenia okresowego, badania kontrolnego lub kalibracji (naruszenie z lp. 6.1.4 załącznika nr 3 u.t.d.).
Pismem z dnia [...] grudnia 2013 r. skarżąca odwołała się od wskazanego rozstrzygnięcia organu I instancji zarzucając rażące naruszenie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. Wniosła o uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W ocenie przedsiębiorcy jedyną osobą odpowiedzialną za popełnienie naruszeń jest kierowca W. R., który w wyniku postępowania dyscyplinarnego otrzymał naganę z wpisem do akt. W ponownym postępowaniu administracyjnym, prowadzonym przed organem I instancji strona składała wyjaśnienia, iż jej zdaniem postępowanie toczące się przed Sądem w sprawie wykroczeń popełnionych przez kierowcę W. R. ma wpływ na wynik toczącego się postępowania administracyjnego w szczególności pod kątem oceny wystąpienia przesłanek określonych w art. 92b i art. 92c u.t.d. Zdaniem skarżącej sytuacja prawna kierowcy W. R. jest okolicznością faktyczną mającą wpływ na ustalenie praw i obowiązków strony będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Sposób prowadzenia postępowania przez organ I instancji wywołał u skarżącej przekonanie, że jego wyjaśnienia spotkały się z aprobatą. W ocenie skarżącej, organ I instancji wydając decyzję o nałożeniu kary naruszył normę wynikającą z art. 8 k.p.a., gdyż nie udzielił odpowiedzi na pismo strony z dnia [...] września 2013 r. Przy braku pełnej wiedzy
o okolicznościach sprawy strona nie mogła w pełni merytorycznie odnieść się do zarzutów jej stawianych. Ponadto odstęp czasowy pomiędzy przesłuchaniem kierowcy W.R. w charakterze świadka, czyli w dniu [...] listopada 2013 r. był zbyt krótki, gdyż już dnia [...] listopada 2013 r. organ wydał decyzję administracyjną w sprawie. Skarżąca podniosła, iż w związku z powyższym z uwagi na brak czasu nie miała możliwości do ustosunkowania się do zgromadzonego materiału dowodowego, czym naruszono art. 10 k.p.a. co miało wpływ na rozstrzygnięcie prawne sprawy. W ocenie skarżącej zeznania kierowcy mimo ubogiej treści pozwalają zweryfikować jego wyjaśnienia złożone w dniu kontroli tj. pozwalają na wyciągnięcie wniosków, iż czuł on się odpowiedzialny za popełnione czyny, lecz chciał umniejszyć stopień swojej winy. Wskazała w odwołaniu, iż wedle jej wiedzy w sprawie toczącej się przeciw kierującemu pojazdem Sąd w wyroku z dnia 5 grudnia 2013 r. uznał winę kierowcy lecz ukarał go kwotą kary grzywny o którą sprawca sam wnioskował.
Nadto skarżąca podniosła, iż nie zweryfikowano treści zeznań kierowcy z dnia kontroli przemawiających na niekorzyść strony tj. nie przesłuchano innych świadków
i nie uzyskano dokumentów, które potwierdzałby informacje uzyskane od kierowcy. Biorąc pod uwagę okoliczność, że strona nie miała kompletnej wiedzy pozwalającej na udzielenie wyczerpującej odpowiedzi na wezwanie organu I instancji do przesłania dowodów potwierdzających spełnienie przesłanek określonych w art. 92b i art. 92c u.t.d., nie była w stanie zadośćuczynić wezwaniu organu. Organ mógł natomiast dołożyć starań, aby zadośćuczynienie nie było bardziej uciążliwe niż to konieczne przez objaśnienie wątpliwych kwestii, przez co naruszył art. 50 k.p.a.
Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] kwietnia 2014 r., wskazaną na wstępie i zaskarżoną w niniejszej sprawie utrzymał w mocy kwestionowaną decyzję WITD. Uzasadniając GITD przedstawił ramy materialno-prawne niniejszego postępowania, przywołując brzmienie art. 92a ust. 1, ust. 2 i ust. 6 u.t.d.
Stosownie do art. 7 Rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006, po okresie prowadzenia pojazdu trwającym cztery i pół godziny kierowcy przysługuje przerwa trwająca co najmniej 45 minut, chyba że kierowca rozpoczyna okres odpoczynku. Przerwę tę może zastąpić przerwą długości co najmniej 15 minut, po której nastąpi przerwa długości co najmniej 30 minut, rozłożone w czasie w taki sposób, aby zachować zgodność z przepisami akapitu pierwszego. Konsekwencją powyższych rozwiązań jest treść lp. 5.2 załącznika do u.t.d., który sankcjonuje przekroczenie maksymalnego dziennego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy karą pieniężną w wysokości 150 zł o czas powyżej 15 minut do 30 minut oraz karą pieniężną w wysokości 200 złotych za każde następne rozpoczęte 30 minut.
Organ odwoławczy stwierdził, iż zostało udowodnione na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego w postaci wykresówki kierowcy W.R. z dnia [...] marca 2013 r., że kierowca w tym dniu przekroczył maksymalny czas prowadzenia pojazdu bez przerwy o 1 godzinę i 20 minut. Kierowca prowadził pojazd od godziny [...] dnia [...] marca 2013 r. do godziny [...] tego dnia tj. łącznie 5 godzin i 50 minut. W powyższym okresie kierowca nie wykonał wymaganej przepisami rozporządzenia nr 561/2006 (WE) przerwy minimum 45-minutowej lub przerwy dzielonej. Podczas kontroli nie okazano dokumentu uzasadniającego odstępstwo od przestrzegania przepisów dotyczących maksymalnych okresów prowadzenia pojazdu, wymaganych przerw lub odpoczynków. Biorąc pod uwagę powyższe, zdaniem GITD kara pieniężna za opisany stan faktyczny w wysokości 550 złotych została nałożona słusznie i zgodnie z przepisami prawa.
Ponadto GITD uznał za udowodnione, na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego w postaci wykresówki kierowcy W. R. z dnia [...] kwietnia
2013 r., że kierowca w tym dniu przekroczył maksymalny czas prowadzenia pojazdu bez przerwy o 45 minut. Kierowca prowadził pojazd od godziny [...] dnia [...] kwietnia 2013 r. do godziny [...] tego dnia tj. łącznie 5 godzin i 15 minut. W powyższym okresie kierowca nie wykonał wymaganej przepisami rozporządzenia nr 561/2006 (WE) przerwy minimum 45-minutowej lub przerwy dzielonej. Podczas kontroli nie okazano dokumentu uzasadniającego odstępstwo od przestrzegania przepisów dotyczących maksymalnych okresów prowadzenia pojazdu, wymaganych przerw lub odpoczynków. Biorąc pod uwagę powyższe, zdaniem organu odwoławczego kara pieniężna za opisany stan faktyczny w wysokości 350 złotych została nałożona słusznie i zgodnie z przepisami prawa.
Główny Inspektor Transportu Drogowego podniósł, iż zgodnie z Rozdziałem VI ust. 3 Załącznika I Rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r., okresowe badania urządzeń zamontowanych w pojazdach są przeprowadzane co dwa lata, przy czym mogą być przeprowadzane przy okazji okresowego badania technicznego. Badania te obejmują: sprawdzenie, czy urządzenie działa prawidłowo, sprawdzenie, czy urządzenie opatrzone jest znakiem homologacji typu, sprawdzenie, czy zamocowana jest tabliczka pomiarowa, sprawdzenie czy plomby na urządzeniu i na innych częściach instalacji są w stanie nienaruszonym, wyznaczenie faktycznego obwodu tocznego kół. Konsekwencją powyższych rozwiązań jest treść lp. 6.1.4. załącznika nr 3 do u.t.d., który sankcjonuje wykonywanie przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące lub cyfrowe urządzenie rejestrujące bez wymaganego sprawdzenia okresowego, badania kontrolnego lub kalibracji karą pieniężną w wysokości 1.000 zł.
Organ odwoławczy stwierdził, iż zostało udowodnione na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego w postaci dokumentacji fotograficznej dotyczącej pojazdu marki [...] o nr rej. [...] oraz protokołu kontroli drogowej z dnia [...] kwietnia 2013 r., że ostatnie sprawdzenie okresowe tachografu typ Mannesmann Kienzle Gmbh 1314 nr fabryczny [...] zainstalowanego w ww. pojeździe przeprowadzono jak wynika z tabliczki pomiarowej dnia [...] grudnia 2010 r. Kolejne badanie należało przeprowadzić dnia [...] grudnia 2012 r. co oznacza, że w chwili kontroli przedsiębiorca wykonywał przewóz drogowy pojazdem wyposażonym
w urządzenie rejestrujące bez wymaganego sprawdzenia okresowego. Kara pieniężna za opisany stan faktyczny w wysokości 1000 złotych została, zdaniem GITD, nałożona słusznie i zgodnie z przepisami prawa.
Odnosząc się do zarzutów odwołania, Główny Inspektor Transportu Drogowego wskazał m.in., iż strona nie przedstawiła żadnych dokumentów potwierdzających, iż organizacja i dyscyplina pracy w przedsiębiorstwie była właściwa i ze swej strony uczyniła wszystko czego można było od niej racjonalne oczekiwać jako podmiotu prowadzącego przewozy drogowe rzeczy. Organ odwoławczy podkreślił, że największa kwota kary dotyczy naruszenia lp. 6.1.4 załącznika nr 3 do u.t.d., a więc niewykonania w wymaganym terminie sprawdzenia okresowego tachografu. Zauważył, iż to strona winna dbać o stan techniczny pojazdu w tym również o to, by urządzenie rejestrujące miało stosowne sprawdzenie okresowe. Nadto GITD wskazał, iż nie przedstawiono również żadnych dokumentów na okoliczność przewozów wykonanych przez kierowcę W. R. w dniach [...] marca 2013 r. i [...] kwietnia 2013 r., z których wynikałoby, że miał on wystarczającą ilość czasu na wykonanie przewozów i odebranie wymaganej przerwy minimum 45-minutowej lub przerwy dzielonej. Organ odwoławczy wskazał także, iż organ I instancji przeprowadził dowód z przesłuchania świadka tj. kierowcy W. R. w dniu [...] listopada 2013r. w którym uczestniczył pełnomocnik strony. Kierowca odmówił udzielenia odpowiedzi na każde z zadawanych przez organ pytań
z uwagi na toczące się w stosunku do jego osoby postępowanie przed sądem.
Zdaniem organu odwoławczego, błędnym jest pogląd przedsiębiorcy, że przebieg i wyniki postępowania w sprawie o wykroczenia popełnione przez kierowcę ma wpływ na rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej. Kary pieniężne za naruszenia przepisów załącznika nr 3 u.t.d. są nakładane w drodze decyzji administracyjnej. Tym samym postępowanie co do stwierdzonych naruszeń przepisów ustawy o transporcie drogowym jest postępowaniem odrębnym prowadzonym na podstawie przepisów ustawy Kodeks postępowania administracyjnego. Brak zatem podstawy prawnej,
z której wynikałby obowiązek uwzględnienia przez organ I instancji oraz organ odwoławczy ustaleń faktycznych poczynionych przez sąd powszechny w postępowaniu o uchylenie mandatu karnego nałożonego na podstawie załącznika nr 1 do u.t.d.
Konkludując organ odwoławczy uznał, iż materiał dowodowy zgromadzony
w sprawie nie zawiera żadnych przesłanek wskazujących konieczność zastosowania art. 92c u.t.d. Skarżąca nie przedstawiła bowiem, zarówno w trakcie kontroli
w przedsiębiorstwie, jak i w toku postępowania administracyjnego żadnych dowodów na powstanie takich okoliczności, ograniczając się do przedstawienia w odwołania wyłącznie tez kwestionujących własną odpowiedzialność.
W skardze na powyższą decyzję, skarżąca wniosła o jej uchylenie w całości, jak
i uchylenie poprzedzającej ją decyzji organu I instancji z dnia [...] listopada 2013 r. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie:
– art. 36 § 1 k.p.a. poprzez niewydanie zaskarżonej decyzji w terminie zakreślonym w zawiadomieniu z dnia [...] lutego 2014 r.;
– art. 107 § 3 k.p.a. poprzez nieodniesienie się w uzasadnieniu zaskarżanej decyzji do wszystkich zarzutów skarżącej podniesionych w odwołaniu z dnia [...] grudnia 2013 r. co miało istotny wpływ na wynik sprawy;
– art. 12 k.p.a. poprzez niewnikliwe zbadanie sprawy skutkujące błędami
w ustaleniach faktycznych poczynionych w zaskarżanej decyzji, co miało istotny wpływ na wynik sprawy;
– art. 8, art. 9, art. 10 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez ich wadliwą wykładnię co skutkowało błędnym stwierdzeniem przez organ II instancji, iż organ I instancji działał w powyższej sprawie zgodnie z treścią przywołanych przepisów co miało istotny wpływ na wynik sprawy;
– art. 7, art. 77 oraz art. 80 k.p.a. poprzez niezebranie całego dostępnego
w sprawie materiału dowodowego oraz wydawanie spornych decyzji w oparciu o niekompletny materiał dowodowy, co miało istotny wpływ na wynik sprawy.
W odpowiedzi na skargę GITD wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.").
Rozpoznając sprawę w świetle powyższych kryteriów Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zarówno zaskarżona, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji nie naruszają prawa w stopniu uzasadniającym ich uchylenie.
W niniejszej sprawie przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] kwietnia 2014 r. utrzymująca w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] listopada 2013 r. o nałożeniu na skarżącą kary pieniężnej w wysokości 1.900 złotych.
W ocenie Sądu, organy Inspekcji Transportu Drogowego obu instancji, wydając sporne decyzje administracyjne, nie dopuściły się zarówno naruszenia stosownych przepisów prawa materialnego, w tym przede wszystkim regulacji zawartej w art. 7 i art. 10 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Dz. Urz. UE seria L nr 102, poz. 1), a także art. 13 i art. 15 ust. 2 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz. Urz. UE z dnia 31 grudnia 1985 r. seria L nr 370, poz. 8) oraz odpowiednich przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym.
Ponadto, jak uznał Sąd, organy nie uchybiły przepisom kodeksu postępowania administracyjnego, w tym w szczególności art. 7, art. 8, art. 9, art. 10, art. 12, art. 77, art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a., w stopniu mogącym mieć jakikolwiek istotny wpływ na ostateczny wynik sprawy.
Na wstępie należy zauważyć, że przepis art. 10 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. stanowi, że przedsiębiorstwo transportowe organizuje pracę kierowców, o których mowa w ust. 1
w taki sposób, aby kierowcy ci mogli przestrzegać przepisów rozporządzenia (EWG) nr 3821/85 oraz przepisów rozdziału II niniejszego rozporządzenia. Przedsiębiorstwo transportowe wydaje odpowiednie polecenia kierowcy i przeprowadza regularne kontrole przestrzegania przepisów rozporządzenia (EWG) nr 3821/85 oraz przepisów rozdziału II niniejszego rozporządzenia. Jak stanowi z kolei przepis art. 10 ust. 3 cyt. rozporządzenia, przedsiębiorstwo transportowe odpowiada za naruszenia przepisów, których dopuszczają się kierowcy tego przedsiębiorstwa, nawet jeśli naruszenie takie miało miejsce na terytorium innego Państwa Członkowskiego lub w państwie trzecim.
Zdaniem Sądu, z powyższych regulacji prawnych wynika więc jednoznacznie, że przepis art. 10 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 statuuje odpowiedzialność przedsiębiorców wykonujących przewozy drogowe za naruszenia przepisów tego rozporządzenia, popełniane przez kierowców, którzy wykonują przejazdy na rzecz tych przedsiębiorców. Ponadto przepisy te mają charakter prewencyjny, bowiem wprowadzają obowiązek stosowania takich systemów organizacyjnych przez przedsiębiorców, aby zminimalizować lub przeciwdziałać naruszaniu norm dotyczących okresów prowadzenia, obowiązkowych przerw i odpoczynków, określonych rozporządzeniem (WE) nr 561/2006.
Przedsiębiorstwo transportowe odpowiada za naruszenia przepisów, których dopuszczają się wykonujący przewozy kierowcy (tak m.in. /w:/ wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 lutego 2009 r., sygn. akt VI SA/Wa 2196/08, LEX nr 526394; por. także: R. Strachowska, Komentarz do rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego, LEX/el. 2011 i cyt. tam wyrok WSA w Warszawie z dnia 30 czerwca 2010 r., sygn. akt VI SA/Wa 92/10, LEX nr 644015). W związku z powyższym, po stronie przedsiębiorcy leży obowiązek zawarcia takich umów i obmyślenia takich rozwiązań, które mogą dyscyplinować osoby wykonujące na jego rzecz usługi kierowania pojazdem (por. m.in. /w:/ wyrok WSA
w Warszawie z dnia 24 lutego 2010 r., sygn. akt VI SA/Wa 2167/09, LEX nr 738057)
Podstawą prawną powstania odpowiedzialności przedsiębiorcy wykonującego przewozy drogowe (przewoźnika drogowego wykonującego transport drogowy lub przedsiębiorcy wykonującego przewozy drogowe na potrzeby własne) w prawie Unii Europejskiej jest art. 10 ust. 3 cyt. rozporządzenia (WE) nr 561/2006. Odpowiedzialność ta ma charakter obiektywny i nie jest uzależniona od winy przedsiębiorcy. Przedsiębiorca odpowiada bowiem co do zasady, za każde naruszenie przepisów powołanego wyżej rozporządzenia (WE) nr 561/2006, popełnione przez kierowców zatrudnionych przez niego lub pozostających w jego dyspozycji.
Zgodnie z art. 92a ust. 1 u.t.d. podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 do 10.000 złotych za każde naruszenie. Stosownie do art. 92a ust. 6 u.t.d., wykaz naruszeń obowiązków lub warunków, o których mowa w ust. 1 oraz wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik nr 3 do ustawy.
W kontrolowanej sprawie, organy Inspekcji Transportu Drogowego obu instancji, kierując się powyższymi normami, zastosowały do ustalonego stanu faktycznego przepis wyrażony w treści lp. 5.2 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, który sankcjonuje przekroczenie maksymalnego dziennego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy karą pieniężną w wysokości 150 złotych o czas powyżej 15 minut do 30 minut oraz za każde rozpoczęte 30 minut karą pieniężną w wysokości 200 złotych,
a także przepis wyrażony w treści lp. 6.1.4 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, który sankcjonuje wykonywanie przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w urzędzie rejestrujące lub cyfrowe urządzenie rejestrujące bez wymaganego sprawdzenia okresowego, badania kontrolnego lub kalibracją karą pieniężną w wysokości 1.000 złotych.
W niniejszej sprawie organy Inspekcji Transportu Drogowego obu instancji, powołując się na ustalenia poczynione w toku kontroli drogowej przeprowadzonej
w dniu [...] kwietnia 2013 r. - uznały po pierwsze, że z analizy zapisów na wykresówkach kierowcy W. R. wynika, iż:
– w dniu [...] marca 2013 r., ww. kierowca przekroczył maksymalny czas prowadzenia pojazdu bez przerwy o 1 godzinę i 20 minut, bowiem prowadził pojazd bez wymaganej przerwy od godziny [...] dnia [...] marca 2013 r. do godziny [...] tego dnia;
– w dniu [...] kwietnia 2013 r., ww. kierowca przekroczył maksymalny czas prowadzenia pojazdu bez przerwy o 45 minut, bowiem prowadził pojazd bez wymaganej przerwy od godziny [...] dnia [...] kwietnia 2013 r. do godziny [...] tego dnia;
Z analizy tej wynikało, że kierowca w powyższym okresie nie wykonał odpowiednich przerw zgodnie z art. 7 rozporządzenia (WE) nr 561/2006. Nadto podczas kontroli nie okazano dokumentu uzasadniającego odstępstwo od przestrzegania przepisów dotyczących maksymalnych okresów oprowadzenia pojazdu, wymaganych przerw lub odpoczynków. W związku z tymi ustaleniami, organy prawidłowo nałożyły na skarżącą karę pieniężną z tytułu powyższych naruszeń
w łącznej wysokości 900 złotych .
Z kolei, jeśli chodzi o drugie ze stwierdzonych w toku kontroli naruszeń, przewidzianych w treści lp. 6.1.4 załącznika nr 3 do u.t.d., należy uznać, że organy
w sposób prawidłowy ustaliły na podstawie dokumentacji fotograficznej dotyczącej kontrolowanego pojazdu oraz protokołu kontroli, że ostatnie sprawdzenie okresowe tachografu typ Mannesmann Kienzle Gmbh 1314 nr fabryczny [...] zainstalowanego w ww. pojeździe przeprowadzono, jak wynika z tabliczki pomiarowej, dnia [...] grudnia 2010 r. Kolejne badanie należało przeprowadzić dnia [...] grudnia 2012 r., co oznacza, że w chwili kontroli przedsiębiorca wykonywał przewóz drogowy pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące bez wymaganego sprawdzenia okresowego. Zgodnie bowiem z art. 3 lit. a rozdziału VI załącznika I do rozporządzenia Rady nr 3821/85, czynności legalizacji, kalibracji oraz okresowego badania kontrolnego, okresowe badania przyrządów zamontowanych w pojazdach są przeprowadzane co dwa lata, przy czym mogą być przeprowadzane przy okazji okresowego badania technicznego. Za powyższe naruszenie słusznie została zatem nałożona kara pieniężna w kwocie 1.000 zł.
Podkreślić należy, że art. 13 rozporządzenia (EWG) 3821/85 wprost wskazuje, że to pracodawca oraz kierowcy zapewnią poprawne działanie i odpowiednie stosowanie, z jednej strony, urządzeń rejestrujących, a z drugiej strony, karty kierowcy, w przypadku, gdy kierowca zobowiązany jest prowadzić pojazd wyposażony
w urządzenie rejestrujące, zgodnie z załącznikiem IB. Jeśli pracodawca zaniedbuje ten obowiązek musi liczyć się z konsekwencjami przewidzianymi w przepisach prawa.
Nie ulega wątpliwości, że w świetle przepisu art. 92c u.t.d. istniała możliwość uwolnienia się strony skarżącej od odpowiedzialności z tytułu stwierdzonych w toku kontroli naruszeń. Jak stanowi bowiem wspomniany powyżej przepis u.t.d, nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć, lub za stwierdzone naruszenie na podmiot wykonujący przewozy została nałożona kara przez inny uprawniony organ.
W ocenie Sądu, należy w pełni podzielić stanowisko organ odwoławczego
i uznać, że w niniejszej sprawie brak jest jakichkolwiek podstaw, aby zastosować wskazany powyżej przepis wyłączające odpowiedzialność przedsiębiorcy. Skarżąca nie przedstawiła żadnych dokumentów potwierdzających, iż organizacja i dyscyplina pracy
w przedsiębiorstwie była właściwa i ze swej strony uczynił wszystko czego można było od niego racjonalnie oczekiwać, jako podmiotu prowadzącego przewozy drogowe rzeczy. To skarżąca winiena także dbać o stan techniczny pojazdu, w tym również o to, by urządzenie rejestrujące miało stosowne sprawdzenie okresowe.
Nadto nie przedstawiono również żadnych dokumentów na okoliczność przewozów wykonanych przez kierowcę W. R. w dniach [...] marca 2013 r.
i [...] kwietnia 2013 r., z których wynikałoby, że ww. miał wystarczającą ilość czasu na wykonanie przewozów i odebranie wymaganej przerwy minimum 45-minutowej lub przerwy dzielonej.
Jednocześnie Sąd zgadza się ze stanowiskiem organów orzekających, iż postępowanie co do stwierdzonych naruszeń, prowadzone przeciwko kierowcy na podstawie przepisów Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia, jest postępowaniem odrębnym i niezależnym od postępowania prowadzonego na podstawie Kodeksu postępowania administracyjnego przeciwko podmiotowi wykonującemu przewóz. Rozstrzygnięcie sądu w postępowaniu przeciwko kierującemu pojazdem W. R. nie jest wiążące dla organu w postępowaniu administracyjnym,
w którym stroną jest podmiot wykonujący przewóz.
Zauważyć należy, że za działalność przedsiębiorstwa wykonującego transport drogowy zawsze ponosi odpowiedzialność dany przedsiębiorca. Na przedsiębiorcy tym spoczywa również ciężar odpowiedzialności za ewentualne skutki działań osób, którymi w wykonywaniu działalności gospodarczej się posługuje i to niezależnie od charakteru stosunku prawnego łączącego przedsiębiorcę z tą osobą (vide: wyrok NSA z 6 lipca 2011 r., sygn. akt II GSK 716/10, www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Stąd też, jak słusznie przyjął Główny Inspektor Transportu Drogowego - ciężar dowodu, że w sprawie wystąpiły przesłanki przewidziane w przepisach prawa, które konieczne są do zwolnienia z tej odpowiedzialności, spoczywa na przedsiębiorcy, gdyż to on wywodzi
z tych przepisów skutki prawne (por. wyrok NSA z dnia 2 czerwca 2009 r., sygn. akt
II GSK 989/08, www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
W związku z powyższym, skład orzekający Sądu, badając legalność obu spornych decyzji, nie stwierdził jakichkolwiek istotnych podstaw, aby zakwestionować czynności organów administracji podejmowanych w toku niniejszej sprawy,
a zmierzających do jej wyjaśnienia. W szczególności Sąd uznał, że zostały wyczerpująco zbadane wszelkie istotne w sprawie okoliczności, które poprzedzono przeprowadzeniem stosownych dowodów służących ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.).
W ocenie Sądu, organy Inspekcji Transportu Drogowego obu instancji, działając w sposób wymagany przez stosowne przepisy, określające sposób przeprowadzania postępowań administracyjnych, ustaliły prawidłowy stan faktyczny, który dawał pełną podstawę do zastosowania przepisów art. 92a ust. 1-2 i ust. 6 u.t.d. w związku z lp. 5.2. i lp. 6.1.4 załącznika nr 3 do u.t.d., z uwagi na stwierdzone naruszenia,
a w konsekwencji do prawidłowo nałożyły na skarżącą karę pieniężną w łącznej wysokości 1.900 złotych.
W tych warunkach Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło