VIII SA/Wa 676/13

WyrokWSA w Warszawie2014-01-08

Skład orzekający: Iwona Szymanowicz-Nowak, Cezary Kosterna, Justyna Mazur

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba zarejestrowana jako bezrobotna, która nie posiada zatrudnienia, spełnia przesłankę rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, warunkującą przyznanie specjalnego zasiłku opiekuńczego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że osoba zarejestrowana jako bezrobotna spełnia przesłankę rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną, ponieważ status bezrobotnego oznacza gotowość do podjęcia pracy, a ubieganie się o specjalny zasiłek opiekuńczy wiąże się z faktyczną rezygnacją z tej gotowości. Jednakże, mimo spełnienia tej przesłanki, skarga została oddalona, ponieważ nie zostało spełnione kryterium dochodowe, co jest warunkiem koniecznym do przyznania świadczenia.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie specjalnego zasiłku opiekuńczego w związku z opieką nad matką legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Organy odmówiły przyznania świadczenia, wskazując na niespełnienie przesłanki rezygnacji z zatrudnienia oraz przekroczenie kryterium dochodowego. Skarżąca podniosła zarzut naruszenia praw nabytych i niedziałania prawa wstecz, argumentując, że w momencie nabywania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego nie miała zatrudnienia, a pobierała zasiłek dla bezrobotnych. Sąd uznał, że przesłanka rezygnacji z zatrudnienia została spełniona, ale skarga podlega oddaleniu z powodu niespełnienia kryterium dochodowego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Szymanowicz-Nowak (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Cezary Kosterna, Sędzia WSA Justyna Mazur, Protokolant Referent stażysta Magdalena Krawczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 stycznia 2014 r. sprawy ze skargi B. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego oddala skargę. Decyzją znak [...] z dnia [...] maja 2013 r. Prezydent Miasta R. (dalej: "Prezydent", "organ I instancji"), działając na podstawie art. 2 pkt 2, art. 3 pkt 22, art. 5 ust. 2, art. 16a, art. 20, art. 23 ust. 4e, art. 24 ust. 1, ust. 2a i ust. 3, art. 26 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 992 ze zm., zwana dalej "u.ś.r."), rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 3 stycznia 2013 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne (Dz. U. z 2013 r. poz. 3) oraz art.104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., zwana dalej "k.p.a."), orzekł o odmowie przyznania B. Z. (dalej: "skarżąca", "strona") prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego na rzecz H. G. (dalej: "matka", "uprawniona"). Organ I instancji wskazał, że wnioskiem z dnia [...] kwietnia 2013 r. skarżąca wystąpiła o przyznanie od lipca 2013 r. specjalnego zasiłku opiekuńczego w związku z opieką nad matką. Od dnia [...] stycznia 2012 r. strona miała ustalone prawo do świadczenia pielęgnacyjnego (bezterminowo, na podstawie decyzji Prezydenta z dnia [...] lutego 2012 r. - przypis Sądu), które z mocy prawa wygasło z dniem 30 czerwca 2012 r. Wyjaśnił, iż wedle regulacji art. 16a ust. 1 u.ś.r., specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje osobom, jeżeli rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Ww. świadczenie przysługuje, jeżeli łączny dochód rodziny osoby sprawującej opiekę i oraz rodziny osoby wymagającej opieki w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 623 zł. Organ I instancji ustalił, iż skarżąca jest osobą rozwiedzioną, mieszka sama. W okresie od [...] stycznia 2011 r. do [...] stycznia 2012 r. była zarejestrowana w urzędzie pracy jako bezrobotna, zaś w okresie od [...] stycznia 2012 r. pobierała świadczenie pielęgnacyjne w związku z opieką nad matką. Uprawniona jest wdową, legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności wydanym przez Miejski Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w R. w dniu [...] grudnia 2011 r., zaś ustalony stopień niepełnosprawności datuje się od 2005 r. Prezydent stwierdził, iż w sprawie nie zostały spełnione ustawowe przesłanki przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego, bowiem skarżąca nie zrezygnowała z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad matką oraz miesięczny dochód rodziny w przeliczeniu na osobę wyniósł [...] zł i przekroczył ustawowe kryterium dochodowe o kwotę [...] zł. W odwołaniu wniesionym na powołane rozstrzygnięcie skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji. Wskazała, że decyzja organu I instancji narusza konstytucyjną zasadę ochrony praw nabytych i niedziałania prawa wstecz. Podniosła, iż powyższe zasady są złamane przez wprowadzony na podstawie ustawy zmieniającej u.ś.r. przepis art. 16 "a". Wskazała, iż w dniu [...] stycznia 2012 r. nabyła uprawnienia do pobierania świadczenia pielęgnacyjnego. Spełniała wówczas wszystkie ustawowe wymagania niezbędne do uzyskania świadczenia pielęgnacyjnego, w tym dotyczące rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Ponadto w związku z przyznaniem ww. świadczenia utraciła status osoby bezrobotnej. Wprowadzone nowe świadczenie – specjalny zasiłek opiekuńczy, winno dotyczyć osób, które aktualnie zrezygnują z pracy zarobkowej, nie zaś odnosić się do osób, które mają z tego tytułu już ustalone prawo do świadczenia pielęgnacyjnego. Odnosząc się do kwestii przekroczenia dochodu, strona oświadczyła, iż przekroczenie to jest nieznaczne, a ponadto organ I instancji nie uwzględnił wszystkich okoliczności sprawy, w szczególności wydatków związanych z leczeniem uprawnionej, tj. kosztów zakupu leków i konsultacji lekarskich. Decyzją znak [...] z dnia [...] lipca 2013 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. (dalej: "Kolegium", "organ odwoławczy"), biorąc za podstawę art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., orzekło o utrzymaniu zaskarżonej decyzji w mocy. W uzasadnieniu decyzji, po przedstawieniu dotychczasowego przebiegu postępowania w sprawie oraz treści przepisów regulujących przedmiotową materię, Kolegium wskazało, iż ustawowymi przesłankami warunkującymi nabycie prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego są: sprawowanie stałej opieki nad osobą legitymująca się znacznym stopniem niepełnosprawności i istnienie obowiązku alimentacyjnego osoby sprawującej opiekę w stosunku do osoby wymagającej opieki, rezygnacja z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad osobą o znacznym stopniu niepełnosprawności oraz spełnienie kryterium dochodowego. Ww. przesłanki muszą być spełnione łącznie, a ponadto nie może wystąpić żadna z przesłanek negatywnych. Kolegium uznało, iż skarżąca nie spełnia ww. ustawowych wymogów, ponieważ nie zrezygnowała z zatrudnienia w celu sprawowania opieki nad matką, nadto przekroczone zostało kryterium dochodowe. Wyjaśniło w tym zakresie, iż w 2010 r. skarżąca została zwolniona z pracy i od stycznia 2012 r. pobierała zasiłek dla bezrobotnych, natomiast od [...] stycznia 2012 r. do [...] czerwca 2013 r. świadczenie pielęgnacyjne z związku z opieką nad matką legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. wydanym na stałe przez Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności w R. w dniu [...] grudnia 2011 r. W celu ustalenia dochodu strona złożyła zaświadczenia z urzędu skarbowego i oświadczenia o dochodzie osiągniętym w roku podatkowym poprzedzającym okres zasiłkowy oraz o wysokości składek na ubezpieczenie zdrowotne. Z załączonego do akt sprawy zaświadczenia Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w R. z dnia [...] kwietnia 2013 r. wynika, że w 2011 r. dochód skarżącej wyniósł [...] zł, należny podatek [...] zł. Z indywidualnej karty wypłaty zasiłków Powiatowego Urzędu Pracy w R. wynika natomiast, iż zasiłek dla bezrobotnych strona pobierała do dnia [...] stycznia 2012 r. Wobec utraty prawa do ww. zasiłku jest on dochodem utraconym, w związku z czym nie podlega uwzględnieniu w dochodzie rodziny za 2011 r. Z zaświadczenia Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w R. z dnia [...] kwietnia 2013 r. wynika, że w 2011 r. dochód uprawnionej wyniósł [...] zł, należny podatek [...] zł., zaś z oświadczenia matki strony wynika, iż składka na ubezpieczenie zdrowotne w 2011 r. stanowiła wartość [...] zł. Dochód uprawnionej [...] zł, po pomniejszeniu o kwotę podatku ([...] zł) oraz składkę zdrowotną ([...] zł), wyniósł [...] zł. Miesięczny dochód rodziny stanowił kwotę [...] zł, zaś miesięczny dochód na osobę w dwuosobowej rodzinie strony wyniósł [...] zł i przekracza ustawowe kryterium dochodowe, tj. 623 zł. Odnosząc się do zarzutów odwołania organ odwoławczy wyjaśnił, iż nie ma uprawnień do oceny konstytucyjności ustaw, działa na podstawie przepisów prawa, którymi jest związany. Także ustalając dochód w rodzinie strony obowiązany jest do uwzględnienia obowiązujących w tym zakresie przepisów, które nie pozwalają na pomniejszenie dochodu o wydatki przeznaczone na leczenie osoby uprawnionej. Skargę do sądu administracyjnego na powołane rozstrzygnięcie złożyła skarżąca, wnioskując o uchylenie zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu skargi strona podniosła, iż nie zgadza się z decyzją Kolegium, bowiem w czasie gdy starała się o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego nie podlegała zatrudnieniu, a pobierała zasiłek dla bezrobotnych. Wtedy nie było wymogu wykonywania pracy. Świadczenie zostało jej wtedy przyznane, natomiast teraz zostało jej zabrane ze wskazaniem na przepisy, które mówią, że aby je uzyskać, winna zwolnić się z pracy. Odpowiadając na skargę Kolegium podtrzymało argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji i wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga podlega oddaleniu. Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż sąd rozpoznając skargę ocenia, czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 134 powołanej wyżej ustawy, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Nie może przy tym wydać orzeczenia na niekorzyść strony skarżącej, chyba że dopatrzy się naruszenia prawa skutkującego stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności. Istota sporu w przedmiotowej sprawie sprowadza się do ustalenia, czy skarżąca spełnia dwie z ustawowych przesłanek ustalenia prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego, tj. czy zrezygnowała z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad niepełnosprawną matką oraz czy spełnione jest kryterium dochodowe wobec jego przekroczenia o kwotę [...] zł. Materialnoprawną podstawę dla wydania przedmiotowych decyzji stanowiły przepisy u.ś.r., a w szczególności art. 16a, który został wprowadzony do tej ustawy przez art. 1 pkt 4 ustawy zmieniającej u.ś.r. z dniem 1 stycznia 2013 r. Zgodnie z art. 16a ust. 1 u.ś.r., specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2012 r. poz. 788 i 1529) ciąży obowiązek alimentacyjny, jeżeli rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Nabycie prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego uzależnione jest również od spełnienia szeregu innych przesłanek wynikających z art. 16 "a" u.ś.r. oraz niewystąpienia przesłanek negatywnych, o których mowa w ust. 8 tego przepisu. Wedle regulacji art. 16 "a" ust. 2 u.ś.r., specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje, jeżeli łączny dochód rodziny osoby sprawującej opiekę oraz rodziny osoby wymagającej opieki w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty, o której mowa w art. 5 ust. 2. Przepisy art. 5 ust. 4-9 stosuje się odpowiednio. W przypadku gdy łączny dochód rodziny osoby sprawującej opiekę oraz rodziny osoby wymagającej opieki w przeliczeniu na osobę przekracza kwotę uprawniającą daną osobę do specjalnego zasiłku opiekuńczego o kwotę niższą lub równą kwocie odpowiadającej najniższemu zasiłkowi rodzinnemu przysługującemu w okresie, na który jest ustalany, specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje, jeżeli przysługiwał w poprzednim okresie zasiłkowym. W przypadku przekroczenia dochodu w kolejnym roku kalendarzowym specjalny zasiłek opiekuńczy nie przysługuje (art. 16 a ust. 3). Zgodnie z art. 16 "a" ust. 4 pkt 2 u.ś.r. za dochód rodziny osoby wymagającej opieki, o którym mowa w ust. 2, w przypadku gdy osoba wymagająca opieki jest pełnoletnia, uważa się dochód następujących członków rodziny: osoby wymagającej opieki; małżonka osoby wymagającej opieki; osoby, z którą osoba wymagająca opieki wychowuje wspólne dziecko; pozostających na utrzymaniu osób, o których mowa w lit. a-c, dzieci w wieku do ukończenia 25 roku życia - z tym że do członków rodziny nie zalicza się dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego, dziecka pozostającego w związku małżeńskim, a także pełnoletniego dziecka posiadającego własne dziecko. Za bezsporną w niniejszej sprawie należy uznać okoliczność, iż matka skarżącej jest osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności na stałe i wymaga konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. Powyższe wynika z orzeczenia o stopniu niepełnosprawności Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w R. z dnia [...] grudnia 2011 r. Ustalony znaczny stopień niepełnosprawności datuje się od [...] listopada 2011 r. (k. [...] akt administracyjnych). Zgodnie z art. 6 pkt 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2013 r. poz. 182), przez całkowitą niezdolność do pracy należy rozumieć całkowitą niezdolność do pracy w rozumieniu przepisów o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych albo zaliczenie do I lub II grupy inwalidów lub legitymowanie się znacznym lub umiarkowanym stopniem niepełnosprawności w rozumieniu przepisów o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych. Sporną natomiast jest w sprawie okoliczność, czy skarżąca zrezygnowała z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad niepełnosprawną matką. W przedmiotowej sprawie organy uznały, iż skarżąca nie spełnia przesłanki rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, wynikającej z ust. 1 wskazanego art. 16 "a" u.ś.r., bowiem nie zrezygnowała ona z zatrudnienia lub innej pracy w celu sprawowania opieki nad uprawnioną. Ostatnie zatrudnienie skarżąca wykonywała w 2010 r., została zwolniona z pracy w trakcie przebywania na świadczeniu rehabilitacyjnym. Po zakończeniu zwolnienia lekarskiego zarejestrowała się w urzędzie pracy, zasiłek dla bezrobotnych pobierała do dnia [...] stycznia 2012 r. Dalej, z uwagi na stan zdrowia matki (po operacji), nie poszukiwała zatrudnienia (vide: wywiad środowiskowy – k. [...] akt administracyjnych oraz zaświadczenie PUP - k. [...] akt administracyjnych). Jak wynika z ww. orzeczenia o niepełnosprawności orzeczony u uprawnionej stopień niepełnosprawności powstał [...] listopada 2011 r. Oceniając ww. przesłankę w kontekście wypracowanego w tym zakresie orzecznictwa sądów administracyjnych Sąd doszedł do wniosku, iż wbrew stanowisku organów warunek rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności został spełniony. Wskazać należy, że orzecznictwo sądowoadministracyjne, obejmujące stan prawny do dnia 1 stycznia 2013 r., a dotyczące świadczenia pielęgnacyjnego stwarzało możliwość przyznania go osobie bezrobotnej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 października 2008 r., sygn. akt I OSK 1758/07, LEX nr 501328). W ocenie Sądu, wypracowane na gruncie dotychczasowych przepisów dotyczących świadczenia pielęgnacyjnego sposoby wykładni przepisów regulujących zasady uzyskania prawa do tego świadczenia wydają się być również aktualne w procesie wykładni przepisów dotyczących specjalnego świadczenia opiekuńczego, skoro celem obu tych świadczeń (tj. świadczenia pielęgnacyjnego i specjalnego zasiłku opiekuńczego) jest wsparcie finansowe Państwa wobec osób, które z uwagi na potrzebę sprawowania stałej opieki nad członkiem rodziny, niezdolnym do samodzielnego funkcjonowania z powodu niepełnosprawności nie pozostają w zatrudnieniu lub nie wykonują innej pracy zarobkowej. Wymaga podkreślenia, iż wprowadzony od dnia 1 stycznia 2013 r. w art. 16a u.ś.r. specjalny zasiłek opiekuńczy wymaga od osoby podejmującej się opieki jedynie rezygnacji z zatrudnienia (ust. 1). Jednocześnie w ust. 8 tego przepisu ustawodawca enumeratywnie określił przypadki (podmioty), którym specjalny zasiłek pielęgnacyjny nie przysługuje. Katalog ten ma charakter zamknięty. Wśród osób pozbawionych z mocy ustawy przedmiotowego świadczenia nie wymieniono bezrobotnego, zatem ustawodawca nie wykluczył tej kategorii osób z możliwości uzyskania omawianego świadczenia. Gdyby wolą ustawodawcy był zamiar pozbawienia osób bezrobotnych zarejestrowanych w urzędach pracy i posiadających ten status (osoby bezrobotnej) możliwości ubiegania się o to świadczenie, to z pewnością zastrzeżenie takie uczyniłby w tym przepisie (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 25 lipca 2013 r., sygn. akt II SA/Go 550/13, publ. cbois). Należy zatem przyjąć, że tak jak w przypadku świadczenia pielęgnacyjnego, tak samo w odniesieniu do specjalnego zasiłku opiekuńczego, osoba zarejestrowana w urzędzie pracy ma prawo ubiegać się o przyznanie tego świadczenia. Oznacza to, że pojęcie "rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej", którym ustawodawca posłużył się w art. 16a ust. 1 u.ś.r., należy wykładać szeroko, tj. mając na uwadze realia, w których znajduje się osoba bezrobotna zarejestrowana w urzędzie pracy. Zwrócić uwagę należy, że bezrobotnym, zgodnie z definicją określoną w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2013, poz. 674), jest osoba niezatrudniona i niewykonująca innej pracy zarobkowej, którą cechuje m.in. gotowość do podjęcia zatrudnienia albo innej pracy zarobkowej. Przy czym uzyskanie prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego pozbawia osobę zarejestrowaną jako bezrobotną tego statusu, a w konsekwencji pozbawia taką osobę uzyskania za pośrednictwem urzędu pracy zatrudnienia (innej pracy zarobkowej), co należy w takim przypadku utożsamić z pojęciem "rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej", o którym mowa w art. 16a ust. 1 u.ś.r. W tej sytuacji należy przyjąć, że osoba zarejestrowana jako bezrobotna, składając wniosek o przyznanie przedmiotowego świadczenia, niejako rezygnuje z gotowości podjęcia pracy, a zatem pozbawia się (choć potencjalnej ale) możliwości uzyskania i wykonywania pracy. Istotnym jest, że skutki wyłączenia możliwości uzyskania zatrudnienia za pośrednictwem urzędu pracy i skutki podjęcia samodzielnej decyzji o rezygnacji z zatrudnienia z uwagi na konieczność sprawowania stałej opieki nad osobą niepełnosprawną są w istocie takie same. Oznaczają bowiem, że dana osoba nie wykonuje pracy zawodowej, gdyż czas ten poświęca opiece nad osobą niepełnosprawną. W świetle powyższej wykładni nie można uznać, że w przypadku osoby bezrobotnej nie jest spełniona przesłanka rezygnacji z zatrudnienia, o której mowa w art. 16 a ust. 1 u.ś.r., Za właściwą Sąd uznał natomiast dokonaną przez organy ocenę sytuacji dochodowej w niniejszej sprawie. Jeżeli chodzi o dochód matki strony wskazać należy, iż ze znajdującego się w akt administracyjnych zaświadczenia Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w R. z dnia [...] kwietnia 2013 r. wynika, że w 2011 r. dochód uprawnionej wyniósł [...] zł, zaś należny podatek [...] zł. (k. [...]). Składka na ubezpieczenie zdrowotne od wypłacanego w 2011 r. przez organ rentowy ZUS świadczenia emerytalnego uprawnionej wyniosła [...] zł (oświadczenie matki strony – k. [...] akt administracyjnych oraz zaświadczenie ZUS z dnia [...] kwietnia 2013 r. – k. [...] akt administracyjnych). Z kolei biorąc pod uwagę dochód skarżącej stwierdzić należy, iż ze złożonego zaświadczenia Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w R. z dnia [...] kwietnia 2013 r. wynika, że w 2011 r. dochód skarżącej wyniósł [...] zł, zaś należny podatek [...] zł (k. [...]akt administracyjnych). Z indywidualnej karty wypłaty zasiłków Powiatowego Urzędu Pracy w R. wynika, iż zasiłek dla bezrobotnych był skarżącej wypłacany do dnia [...] stycznia 2012 r. (k. [...] akt administracyjnych). Wobec utraty prawa do ww. zasiłku jest on dochodem utraconym, zgodnie z art. 3 pkt 23 u.ś.r., w związku z czym nie podlega uwzględnieniu w dochodzie rodziny za 2011 r. W konsekwencji dochód brany pod uwagę w niniejszej sprawie to dochód uprawnionej. Wyniósł on, jak wyżej wskazano, [...] zł. Wartość ta, po pomniejszeniu o kwotę podatku [...] zł oraz składkę zdrowotną [...] zł, wyniosła [...] zł. Miesięczny dochód rodziny stanowił kwotę [...] zł ([...] zł : 12 miesięcy), zaś miesięczny dochód na osobę w dwuosobowej rodzinie strony wyniósł [...] zł ([...] : 2 osoby) i przekracza ustawowe kryterium dochodowe, tj. 623 zł ([...] zł - 623 zł) o kwotę [...] zł. Przedstawione zatem przez organ odwoławczy wyliczenie, mimo minimalnych różnic rachunkowych, jest prawidłowe. Za zasadne należy uznać także stanowisko Kolegium określające, iż wyliczony dochód nie podlega pomniejszeniu o wydatki poniesione w związku z niepełnosprawnością uprawnionej (koszty wizyt lekarskich i leki). Jak wynika bowiem z treści art. 3 pkt 1 "a" u.ś.r., dochód to, po odliczeniu kwot alimentów świadczonych na rzecz innych osób, przychody podlegające opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27, art. 30b, art. 30c i art. 30e ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2010 r. Nr 51, poz. 307 ze zm.), pomniejszone o koszty uzyskania przychodu, należny podatek dochodowy od osób fizycznych, składki na ubezpieczenie społeczne niezliczone do kosztów uzyskania przychodu oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne. Ponadto dochód ustalony został na podstawie zaświadczenia Naczelnika Urzędu Skarbowego, które nie było przez stronę kwestionowane, korzysta zatem z wynikającego z art. 76 § 1 k.p.a. domniemania zgodności z prawdą tego, co zostało w nim wykazane. W rezultacie prawidłowość wyliczeń przedstawionych w decyzjach organów obu instancji nie została skutecznie podważona, a ponieważ obrazują one przekroczenie kryterium dochodowego, uprawniającego do przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego, to odmowa przyznania tego świadczenia była zgodna z prawem. Jednocześnie Sąd wskazuje, iż z uwagi na fakt, iż kwota przekroczenia kryterium dochodowego – [...] zł, przewyższa kwotę odpowiadającą najniższemu zasiłkowi rodzinnemu przysługującemu w okresie, na który jest ustalany (77 zł), w przedmiotowej sprawie nie mogła mieć zastosowania regulacja określona w art. 16 "a" ust. 3 u.ś.r. W tym stanie sprawy, pomimo spełnienia przesłanki sprawowania stałej opieki nad krewnym, legitymującym się znacznym stopniem niepełnosprawności oraz możliwości pozytywnej interpretacji przesłanki rezygnacji z zatrudnienia w celu sprawowania tej opieki, specjalny zasiłek opiekuńczy skarżącej nie przysługuje. Nie spełniona została bowiem ustawowa przesłanka z art. 16 "a" ust. 2 u.ś.r., warunkująca przyznanie przedmiotowego świadczenia, tj. kryterium dochodowe (wszystkie przesłanki muszą być spełnione łącznie). Mając powyższe na uwadze Sąd, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł o oddaleniu skargi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło