VIII SA/Wa 740/20

WyrokWSA w Warszawie2021-01-05

Skład orzekający: Cezary Kosterna, Iwona Szymanowicz - Nowak, Renata Nawrot

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy rekompensata pieniężna otrzymana z tytułu przekazania owoców na cele charytatywne, w ramach programu wycofania z rynku, stanowi podstawę opodatkowania podatkiem od towarów i usług?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że rekompensata pieniężna otrzymana z tytułu wycofania owoców z rynku w celu ich bezpłatnej dystrybucji na cele charytatywne nie stanowi podstawy opodatkowania podatkiem od towarów i usług. Wsparcie to ma charakter zwrotu poniesionych kosztów związanych z nieodpłatną dostawą, a nie zapłaty za konkretną czynność opodatkowaną, co wyklucza jego wliczenie do obrotu zgodnie z art. 29a ust. 1 ustawy o VAT.
Stan faktyczny
Skarżący, M. B., prowadzący gospodarstwo sadownicze, otrzymał wsparcie z Agencji Rynku Rolnego za wycofanie jabłek z obrotu i ich nieodpłatne przekazanie organizacjom pożytku publicznego. Organy podatkowe uznały, że otrzymane wsparcie stanowi zapłatę za odpłatną dostawę towarów i powinno być wliczone do podstawy opodatkowania VAT. Skarżący wniósł skargę, argumentując, że wsparcie stanowiło jedynie zwrot kosztów, a nie zapłatę za dostawę, i powinno korzystać ze zwolnienia z VAT.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w G. i zasądził od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Cezary Kosterna (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Iwona Szymanowicz - Nowak, Sędzia WSA Renata Nawrot, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Radomiu w trybie uproszczonym w dniu 5 stycznia 2021 r. sprawy ze skargi M. B. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] września 2020 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w G. z dnia [...] czerwca 2020 r. nr [...]; 2) zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. na rzecz skarżącego M. B. kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. M. B. (dalej: "Skarżący", "Podatnik" lub "Strona") pismem z [...] października 2020 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (dalej: "Sąd" lub "WSA") skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. (dalej: "Dyrektor IAS" lub "organ odwoławczy") z [...] września 2020 r. nr [...]. Decyzją tą, po rozpatrzeniu odwołania została utrzymana w mocy decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego w G. (dalej: "Naczelnik US" lub "organ I instancji") z [...] czerwca 2020 r., sprostowanej postanowieniem z [...] lipca 2020 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące od sierpnia 2015 r. do września 2016 r.. 1. Decyzja została wydana w następującym stanie sprawy: 1.1. W dniu [...] grudnia 2019 r. do Urzędu Skarbowego w G. wpłynęły złożone przez Skarżącego korekty deklaracji VAT-7 za poszczególne miesiące od sierpnia 2015 r. do września 2016 r. W wyniku przeprowadzonego postępowania podatkowego, Naczelnik US powołaną na wstępie decyzją z [...] czerwca 2020 r. (sprostowaną postanowieniem z [...] lipca 2020r.) określił Podatnikowi kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do zwrotu na rachunek bankowy, kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy oraz kwotę zobowiązania podatkowego. W uzasadnieniu wskazał, że Skarżący w rejestrach sprzedaży VAT nie zaewidencjonował udzielonego przez Agencję Rynku Rolnego wsparcia dla producentów owoców w związku z zakazem ich przewozu z Unii Europejskiej do Federacji Rosyjskiej: - w sierpniu 2015 r. o wartości netto [...] zł, podatek VAT [...] zł oraz w sierpniu 2016 r. o łącznej wartości netto [...] zł, podatek VAT [...] zł. Zdaniem organu I instancji Skarżący, dokonując przekazania owoców na rzecz organizacji pożytku publicznego w istocie dokonał bowiem odpłatnej dostawy towarów w rozumieniu art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. z 2011 r., Nr 177, poz. 1054 ze zm.; dalej: "ustawa o VAT"), za którą zapłatą (podstawą opodatkowania) jest wsparcie przekazane ze środków publicznych przez Agencję Rynku Rolnego, będące dopłatą (dotacją, subwencją), o której mowa w art. 29a ust. 1 ustawy o VAT oraz art. 73 Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. U. UE L z 2006 r. Nr 347; dalej: "Dyrektywa 112"), bowiem Podatnik przekazał uprawnionym jednostkom organizacyjnym prawo do dysponowania towarami (owocami) jak właściciel. 1.2. W odwołaniu od tej decyzji Skarżący postawił zarzuty naruszenia przepisów: - art. 29a ust. 1 w związku z art. 7 ust. 1 i art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT, polegające na błędnym uznaniu, że dokonując przekazania owocow do bezpłatnej dystrybucji na rzecz organizacji pożytku publicznego z przeznaczeniem na prowadzoną przez nie działalność charytatywną w zamian za dopłatę za wycofanie owoców wypłaconą Podatnikowi przez Agencję Rynku Rolnego (wypłaconą na zasadach określonych w przepisach unijnych i krajowych) Podatnik dokonał zwiększającej obrót odpłatnej dostawy towarów podlegającej opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług w sytuacji, gdy otrzymana pomoc stanowiła jedynie zwrot jego kosztów (za wycofanie, sortowanie i dostawę owoców do odpowiednich instytucji) i nie miała bezpośredniego związku z konkretną dostawą towarów oraz nie wpływała na jej cenę, albowiem została udzielona w wysokości wynikającej z przesłanek określonych w przepisach prawa unijnego i jako taka nie powinna zwiększać podstawy opodatkowania podatkiem od towarów i usług; - art. 43 ust. 1 pkt 16 ustawy o VAT, polegające na błędnym uznaniu, że bezpłatne przekazanie owoców na rzecz organizacji pożytku publicznego nie podlega zwolnieniu od podatku od towarów i usług na podstawie tego przepisu z uwagi na uzyskanie pomocy z Agencji Rynku Rolnego (i tym samym odpłatny charakter tego przekazania w sytuacji), gdy przedmiotowe przekazanie zostało dokonane nieodpłatnie w stosunku do organizacji pożytku publicznego będących jego beneficjentami, zaś wspomniana pomoc z Agencji Rynku Rolnego stanowiła jedynie zwrot kosztów, a nie zapłatę za dostawę. 1.3. Dyrektor IAS utrzymał w mocy decyzję organu I instancji z [...] czerwca 2020r. W uzasadnieniu podkreślił, że Skarżący wycofał jabłka z obrotu i dostarczył je w ilości wskazanej w wydanych dla niego stosownych decyzjach Dyrektora Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego, do uprawnionych podmiotów (P. Komitetu Pomocy Społecznej Zarząd Okręgowy S., P. Banku Żywności, P. Komitetu Pomocy Społecznej Zarząd Rejonowy w O., [...] Diecezji E., P. Komitetu Pomocy Społecznej Zarząd Okręgowy [...] P., P. Banku Żywności, [...] Archidiecezji S.- [...]) transportem kołowym, nie pobierając od tych podmiotów zapłaty. Na potwierdzenie tego uzyskał stosowne dokumenty, zweryfikowane przez Dyrektora Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego, który ze względu na realizację przez Skarżącego wskazanych wyżej działań przyznał mu ww. wsparcie finansowe. Kwoty wsparcia zostały Podatnikowi wypłacone. W ocenie organu odwoławczego, otrzymane wsparcie (dofinansowanie) za wycofanie owoców ze sprzedaży i przekazanie ich do bezpłatnej dystrybucji stanowi wynagrodzenie za dostawę owoców. Tym samym, dokonując przekazania owoców Skarżący dokonał odpłatnej dostawy towarów w rozumieniu art. 7 ust. 1 u.p.t.u., za którą zapłatą (podstawą opodatkowania) jest wsparcie przekazane ze środków publicznych przez Agencję Rynku Rolnego, będące dopłatą (dotacją, subwencją) o której mowa w art. 29a ust. 1 u.p.t.u. oraz art. 73 dyrektywy 2006/112/WE. Skarżący przekazał bowiem prawo do dysponowania towarami (jabłkami) jak właściciel. Wsparcie obliczane jest w zależności od ilości owoców (przekazanie owoców, ich sortowanie i pakowanie) oraz w odniesieniu do transportu (w zależności od odległości). Dostawa towarów była wprawdzie dokonywana na rzecz innego podmiotu, niż ten który dokonuje płatności, jednak w ocenie organu odwoławczego sposób wyliczenia należności dla podatnika przesądza o uznaniu, że Agencja Rynku Rolnego udzielając wsparcia w istocie przekazuje należność za dostawę, pakowanie i sortowanie owoców oraz za transport. Jak podkreślano, zapłata może pochodzić nie tylko od nabywcy, ale również od osoby trzeciej, w okolicznościach rozpoznawanej sprawy Agencji Rynku Rolnego przekazującej środki publiczne z zasobów Unii Europejskiej. DIAS wskazał, że przekazane Skarżącemu wsparcie uzależnione było od ilości przekazanych owoców oraz odległości, na jaką zostały one przetransportowane przez Skarżącego. Czynności te winny podlegać opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, gdyż otrzymane za niego wsparcie stanowi należność za ich wykonanie i zwiększa podstawę opodatkowania. Zauważył, że jak wynika z akt sprawy Podatnik wynagrodzenie za przekazanie owoców otrzymał w dniu [...] sierpnia 2015 r. w wysokości [...] zł, w dniu [...] sierpnia 2016 r. w wysokości [...] zł oraz w dniu [...] sierpnia 2016 r, w wysokości [...] zł. Zatem wykazane dopłaty winny być odpowiednio uwzględnione w podstawie opodatkowania w deklaracjach VAT-7 za sierpień 2015 r. oraz sierpień 2016 r. Ponadto dopłata dotyczyła nie tylko dostawy jabłek, ale również kosztów ich sortowania i pakowania oraz transportu. DIAS stwierdził, że świadczenie obejmujące z ekonomicznego i gospodarczego punktu widzenia jedną czynność nie powinno być sztucznie dzielone. W przypadku gdy wykonywana czynność stanowi dla klienta całość, nie należy jej rozbijać na poszczególne elementy składowe, lecz traktować jako jedne świadczenie, zgodne z elementem, który nadaje całemu świadczeniu charakter dominujący. Jeśli więc wykonywanych jest więcej czynności i są one ze sobą ściśle powiązane oraz stanowią całość pod względem ekonomicznym i gospodarczym, to wówczas dla potrzeb podatku VAT należy potraktować je jako jedną czynność opodatkowaną. Skutkiem powyższego, świadczenie pomocnicze, co do zasady dzieli los prawny świadczenia głównego, w szczególności w zakresie momentu powstania obowiązku podatkowego, miejsca świadczenia oraz stawki podatku od towarów i usług. W przypadku czynności wykonywanych przez Skarżącą wyróżnić można kilka elementów składowych, tj. dostawę jabłek, sortowanie i pakowanie oraz transport. Zdaniem DIAS, niewątpliwie świadczeniem wiodącym jest dostawa towarów (jabłek). Pozostałe czynności wykonywane przez Skarżącą nie stanowią dla odbiorcy towaru celu samego w sobie i nie powinny być traktowane jako świadczenie odrębne (niezależne). Organ odwoławczy podkreślił również, że odpłatny charakter przekazania owoców uprawnionej jednostce organizacyjnej do bezpłatnej dystrybucji powoduje, że przekazujący owoce podatnik nie mógł korzystać ze zwolnienia podatkowego wynikającego z art. 43 ust. 1 pkt 16 ustawy o VAT. Zatem wskazane dopłaty jako całość winny być uwzględnione w podstawie opodatkowania (art. 29a ustawy o VAT) i wykazane przez podatnika w ewidencji dostaw i deklaracji VAT-7. Z tej przyczyny DIAS stwierdził, że Naczelnik US prawidłowo skorygował w swoim rozstrzygnięciu rozliczenie strony za wskazane okresy rozliczeniowe. 2. W skardze do WSA, Skarżący występując o uchylenie decyzji organów obydwu instancji i zwrot kosztów postępowania postawił zarzuty naruszenia przepisów: I. prawa materialnego, tj.: - art.29a ust. 1 w związku z art.7 ust. 1 i art.5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT polegające na błędnej ocenie, że skarżący nieodpłatnie przekazując owoce (jabłka) ze swojego gospodarstwa sadowniczego do bezpłatnej dystrybucji na rzecz organizacji pożytku publicznego (uprawnionych podmiotów) na cele działalności charytatywnej prowadzonej przez te organizacje w zamian za dopłatę za wycofanie jabłek, wypłaconą przez Agencję Rynku Rolnego w miesiącach sierpień 2015r. i sierpień 2016, na zasadach określonych w przepisach unijnych i krajowych, dokonał zwiększającej je - go obrót odpłatnej dostawy towarów (jabłek), podlegający opodatkowaniu VAT. Podczas gdy otrzymane finansowe wsparcie, w świetle regulacji przepisów unijnych i krajowych stanowiło wyłącznie zwrot kosztów poniesionych na wyprodukowanie, wycofanie z rynku, sortowanie, pakowanie oraz transport do wyżej wymienionych organizacji pożytku publicznego i nie miało ono bezpośredniego związku z konkretną dostawą jabłek oraz nie wpływało na ich cenę, to tym samym opisane powyżej wsparcie nie powinno zwiększać podstawy opodatkowania podatkiem VAT- rozliczenia podatku VAT za sierpień 2015r., sierpień 2016 r (nie podlega opodatkowaniu podatkiem YAT); - art. 43 ust. 1 pkt 16 ustawy o VAT przez niezastosowanie tego przepisu prawa w sytuacji, gdy skarżący spełnił wszystkie warunki określone w przepisach unijnych i krajowych w celu skorzystania z przedmiotowego zwolnienia z podatku VAT, mianowicie wycofał ze sprzedaży jabłka, dokonał ich sortowania, odpowiedniego zapakowania, dostarczył jabłka do właściwych organizacji pożytku publicznego środkami transportu, dokumentując ich nieodpłatną dostawę, uzyskał pozytywną weryfikację swojego wniosku o wsparcie Dyrektora Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego w W., jako zwrot kosztów nieodpłatnej dostawy, zwolniony z podatku VAT. II. prawa procesowego, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, mianowicie: - art. 121 § 1, art. 210 § 4 i art. 124 O przez prowadzenie postępowania w sposób nie budzący zaufania do organów podatkowych rozstrzygających sprawę, albowiem organy podatkowe nie wyjaśniły w zaskarżonych decyzjach w jakim zakresie ich ustalenia dotyczące podatku VAT za wrzesień 2'016r. są pełne, wiarygodne i prawidłowe, w sytuacji gdy Naczelnik US równolegle prowadzi ponowną (w procedurze postępowania sprawdzającego), weryfikację rozliczenia Skarżącego podatku VAT za wrzesień 2016r., na mocy postanowienia z [...] czerwca 2020r. z wyznaczoną przez ww. organ podatkowy datą jego zakończenia w dniu [...] grudnia 2020r.; organy podatkowe nie umotywowały celu ponownego wszczęcia kontroli prawidłowości rozliczenia przez mnie podatku VAT za wrzesień 2016r. i czy oraz jaki ono może mieć wpływ na zaskarżone rozstrzygnięcia; - art.233 § 1 pkt 1 Op poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji w sytuacji, gdy nie zostały wyczerpane określone w nim przesłanki; - art.233 § 1 pkt 2 lit. a) Op, w okoliczności gdy istniały uzasadnione podstawy uchylenia decyzji organu I instancji w całości i orzeczenia co do istoty sprawy przez organ odwoławczy albo alternatywnie zastosowanie art.233 § 2 Op przez uchylenie decyzji organu I instancji do ponownego rozpoznania sprawy. W odpowiedzi na skargę, Dyrektor IAS wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325; dalej "ppsa"), stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz. U. Nr 2019, poz. 2167), sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) – c) ppsa). Przy czym, zgodnie z art. 134 § 1 ppsa, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, który w niniejszej sprawie nie ma zastosowania. Dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji w świetle wskazanych kryteriów Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie. Istotą sporu w tej sprawie jest kwestia opodatkowania podatkiem od towarów i usług rekompensaty pieniężnej otrzymanej przez Skarżącego z tytułu przekazania owoców (jabłek) na cele charytatywne. Bezsporne są ustalenia, że Skarżący wycofał wyprodukowane przez siebie jabłka z obrotu i dostarczył je do uprawnionych podmiotów (P. Komitetu Pomocy Społecznej Zarząd Okręgowy S., P. Banku Żywności, P. Komitetu Pomocy Społecznej Zarząd Rejonowy w O., [...] Diecezji E., P. Komitetu Pomocy Społecznej Zarząd Okręgowy [...] P., P. Banku Żywności, [...] Archidiecezji S.- [...]) nie pobierając od tych podmiotów zapłaty, za co otrzymał wsparcie z Agencji Rynku Rolnego na mocy stosownych decyzji Dyrektora Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego w W.. Organy podatkowe uznały natomiast, że wbrew twierdzeniom podatnika kwoty wsparcia podlegają wliczeniu do podstawy opodatkowania na podstawie art. 29a ust. 1 ustawy o VAT. W sytuacji przekazania owoców na rzecz uprawnionych jednostek organizacyjnych dochodzi bowiem do odpłatnej dostawy tych towarów w rozumieniu art. 7 ust. 1 ustawy o VAT, za którą zapłatą (podstawą opodatkowania) jest wsparcie przekazane ze środków publicznych przez Agencję, będące dopłatą (dotacją, subwencją), o której mowa w art. 29a ust. 1 tej ustawy oraz art. 73 dyrektywy 2006/112/WE. Podatnik przekazał bowiem uprawnionym podmiotom prawo do dysponowania towarami (jabłkami) jak właściciel. Wprawdzie jednostki te dysponują otrzymanymi owocami w określonym celu (bezpłatnej dystrybucji), jednakże przekazujący je producent rolny swoje uprawnienia wynikające z własności przekazanego towaru traci w zupełności. Z punktu widzenia podatnika nie można zatem mówić o nieodpłatnym przekazaniu towaru. Odpłatny charakter przekazania owoców uprawnionej jednostce do bezpłatnej dystrybucji powoduje, iż przekazujący owoce podatnik nie może korzystać ze zwolnienia podatkowego, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 16 ustawy o VAT. W tych okolicznościach istotą sporu w niniejszej sprawie jest, czy otrzymana przez Skarżącego kwota wsparcia zwiększa podstawę opodatkowania w myśl art. 29a ust. 1 ustawy o VAT. Odnosząc się do tak zakreślonego przedmiotu sporu wskazać należy, że zgodnie z art. 29a ust. 1 ustawy o VAT podstawą opodatkowania, z zastrzeżeniem ust. 2-5, art. 30a-30c, art. 32, art. 119 oraz art. 120 ust. 4 i 5 jest wszystko, co stanowi zapłatę, którą dokonujący dostawy towarów lub usługodawca otrzymał lub ma otrzymać z tytułu sprzedaży od nabywcy, usługobiorcy lub osoby trzeciej, włącznie z otrzymanymi dotacjami, subwencjami i innymi dopłatami o podobnym charakterze mającymi bezpośredni wpływ na cenę towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika. Przepis ten stanowi implementację art. 11 (A) dyrektywy Rady 77/388/EWG z dnia 17 maja 1977 r. w sprawie harmonizacji ustawodawstw Państw Członkowskich w odniesieniu do podatków obrotowych – wspólny system podatku od wartości dodanej: ujednolicona podstawa wymiaru podatku (Dz. Urz. WE L 145 z 13.06.1977, s. 1; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 9, t. 1, s. 23, z późn. zm.), obecnie art. 73 dyrektywy Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej, Dz. Urz. UE L 347 z 11.12.2006, s. 1, z późn. zm.; dalej: "Dyrektywa 112") w myśl, którego w odniesieniu do dostaw towarów i świadczenia usług innych niż te, o których mowa w art. 74-77, podstawa opodatkowania obejmuje wszystko, co stanowi zapłatę otrzymaną lub którą dostawca lub usługodawca otrzyma w zamian za dostawę towarów lub świadczenie usług od nabywcy, usługobiorcy lub osoby trzeciej, włącznie z subwencjami związanymi bezpośrednio z ceną takiej dostawy lub świadczenia. Z treści przywołanych wyżej przepisów wynika określenie związku pomiędzy czynnościami opodatkowanymi a dotacjami jako bezpośredniego. Także z orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (dalej: "TSUE") wynika, że określenie związku pomiędzy dotacją a świadczeniem usług czy dostawą towaru jako "bezpośredniego" ma istotne znaczenie dla opodatkowania (vide np. wyrok TSUE C- 184/00 Office de produits wallons ASBF v. Belgia State). W uzasadnieniu tego wyroku stwierdzono, że sam tylko fakt, iż dotacja (czy inny sposób dofinansowania) wpływa na ostateczną cenę świadczenia (co niemal zawsze ma miejsce), nie może być decydujący dla uznania, że dotacja ta powinna zwiększać podstawę opodatkowania. Konieczne jest stwierdzenie, że dotacja ta jest dokonywana w celu sfinansowania konkretnej czynności opodatkowanej (dostawy towarów lub świadczenia usług). Dla oceny, czy dotacja jest elementem istotnym wpływającym na włączenie jej do podstawy opodatkowania, kluczowe jest stwierdzenie, czy dotacje są przekazywane w celu sfinansowania dostawy konkretnych towarów lub świadczenia konkretnych usług. Tylko bowiem w takiej sytuacji można uznać, że stanowią one element wynagrodzenia. Dotacje nie dające się powiązać z konkretnymi czynnościami podlegającymi opodatkowaniu podatkiem VAT nie stanowią obrotu w rozumieniu art. 29a ust. 1 ustawy o VAT, czyli nie zwiększają obrotu (vide A. Bartosiewicz R. Kubacki, VAT Komentarz, Wydanie III s. 429 i n.). Kryterium uznania dotacji za zwiększającą obrót stanowi stwierdzenie, że dotacja dokonywana jest w celu sfinansowania konkretnej czynności podlegającej opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Opodatkowaniu podlegają bowiem jedynie przedmiotowe dotacje do ceny sprzedaży (u dostawcy towaru lub usługi). Nie podlegają natomiast opodatkowaniu przedmiotowe dotacje do ceny zakupu. Takie też stanowisko zajął Naczelny Sad Administracyjny m.in. w wyrokach: z 30 października 2018 sygn. akt I FSK 2057/16, z 6 lipca 2020 r. sygn. akt I FSK 1793/17, z 31 lipca 2020 r. sygn. akt I FSK 1792/17. Takie stanowisko Sąd w składzie rozpoznającym tę sprawę w pełni akceptuje jako mające zastosowanie w realiach tej sprawy. Jak wynika z decyzji o przyznaniu wsparcia, opartej na zmieniających się w czasie, ale tożsamych co do treści wymienionych wyżej rozporządzeniach, wsparcie jest udzielane za przeprowadzenie operacji wycofania z rynku produktów w okresach i na zasadach określonych w tych rozporządzeniach. Operacja wycofania z rynku produktów polega na przekazaniu tych produktów jednostce organizacyjnej lub osobie fizycznej, których rejestr prowadzi Prezes Agencji na podstawie art. 12 ust. 5 ustawy z dnia 19 grudnia 2003 r. o organizacji rynków owoców i warzyw, rynku chmielu, rynku suszu paszowego oraz rynku lnu i konopi uprawianych na włókno (Dz. U. z 2011 r. Nr 145, poz. 868, z 2012 r. poz. 243 i 1258 oraz z 2014 r. poz. 1662) lub art. 9p ust. 1 i 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne (Dz. U. z 2012 r. poz. 1059, ze zm.). W myśl przepisów tych rozporządzeń, Dyrektor oddziału terenowego Agencji, wydając decyzję o udzieleniu wsparcia, określa wysokość wsparcia jako iloczyn ilości produktów objętych operacją oraz maksymalnej kwoty wsparcia określonej odpowiednio w załącznikach do rozporządzeń. Z treści decyzji Dyrektora Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego wynika, że wycofanie owoców miało miejsce w celu bezpłatnej dystrybucji. Z decyzji tych, analizowanych w kontekście przywołanych wyżej przepisów wynika zatem, że Skarżący otrzymał wsparcie z uwagi na dokonanie operacji wycofania jabłek z rynku w celu ich bezpłatnej dystrybucji, wypełniając warunki przewidziane przepisami wskazanymi w tych decyzjach. W sprawie nie jest sporne, że Skarżący wyprodukowane w swoim gospodarstwie rolnym owoce, po ich posortowaniu, opakowaniu, własnym transportem dostarczył do uprawnionych jednostek, bez pobierania od nich zapłaty za dostarczony towar. Organy podatkowe uznały, iż Skarżący dokonując przekazania owoców na rzecz uprawnionych jednostek dokonał odpłatnej dostawy towarów w rozumieniu art. 7 ust. 1 ustawy o VAT, albowiem przekazał tym jednostkom prawo do dysponowania otrzymanymi owocami jak właściciel. Otrzymana kwota wsparcia wypłacona przez Agencję Rynku Rolnego, obliczona w zależności od ilości owoców (przekazanie owoców, sortowanie i pakowanie) oraz w odniesieniu do transportu (w zależności od odległości) jest zatem zdaniem organów podatkowych formą wynagrodzenia za otrzymane towary i zwiększa podstawę opodatkowania, zgodnie z art. 29a ust. 1 ustawy o VAT. W ocenie Sądu, wbrew twierdzeniom organów podatkowych nie zostało wykazane, że przekazanie towarów jednostkom uprawnionym nastąpiło w zamian za przekazaną kwotę wsparcia, która stanowi wynagrodzenie za te towary. Otrzymanie wsparcia zostało bowiem uwarunkowane wycofaniem owoców w celu bezpłatnej dystrybucji i nieodpłatnym ich przekazaniem podmiotom wskazanym w rejestrze prowadzonym Prezesa Agencji. Sąd podziela przy tym pogląd wyrażony w przywoływanych wyżej wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego, że skoro wsparcie, udzielane jest na skutek wycofania produktów z rynku i to w celu przekazania ich nieodpłatnie ściśle określonym podmiotom, to nie ma żadnych podstaw do uznania, by wsparcie to dokonywane było w celu sfinansowania konkretnej czynności opodatkowanej, a tylko w takiej sytuacji można byłoby uznać, że ma ono bezpośredni wpływ na cenę i stanowiło element wynagrodzenia. To, że wysokość wsparcia obliczana jest w zależności od ilości owoców i odległości – w odniesieniu do kosztów transportu w żaden sposób nie może podważyć tej oceny. Wsparcie to przekazywane jest bowiem w celu pokrycia kosztów nieopłatnej dostawy owoców i warzyw na rzecz ściśle określonych podmiotów. Ma ono więc charakter jedynie zakupowy. Zdaniem Sądu, brak jest zatem podstaw do podzielenia poglądu orzekających w sprawie organów i przyjęcia, że sporna kwota wsparcia zwiększa podstawę opodatkowania zgodnie z art. 29a ust. 1 ustawy o VAT i z uwagi na odpłatność przekazania towarów zastosowania w sprawie nie znajdzie art. 43 ust. 1 pkt 16 ustawy o VAT. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy podatkowe zobowiązane będą uwzględnić powyższe rozważania i ocenę prawną. Mając na uwadze powyższe, orzekając na podstawie art. 119 pkt 2 ppsa na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i art. 135 ppsa Sąd orzekł, jak w punkcie pierwszym sentencji wyroku. O zwrocie kosztów postępowania, Sąd orzekł zaś na podstawie przepisów art. 200 ppsa. Wskazana w punkcie 2 wyroku kwota [...] zł obejmuje natomiast kwotę uiszczonego wpisu stosunkowego od skargi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło