VIII SA/Wa 901/22
WyrokWSA w Warszawie2023-02-02
Skład orzekający: Cezary Kosterna, Sławomir Fularski, Justyna Mazur
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje osobie, która sprawuje opiekę nad niepełnosprawnym ojcem, ale zakres tej opieki nie wyklucza możliwości podjęcia przez nią zatrudnienia, nawet w niepełnym wymiarze czasu pracy?Ratio decidendi
Świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje tylko wtedy, gdy zakres sprawowanej opieki nad osobą niepełnosprawną jest tak znaczący, że wyklucza możliwość podjęcia przez opiekuna jakiejkolwiek pracy zarobkowej. Sama konieczność sprawowania okresowej opieki, która nie uniemożliwia podjęcia zatrudnienia (nawet w niepełnym wymiarze czasu pracy), nie stanowi wystarczającej podstawy do przyznania tego świadczenia. W analizowanej sprawie zakres opieki sprawowanej przez skarżącą nad ojcem nie wykluczał możliwości podjęcia przez nią zatrudnienia, co potwierdzały jej wcześniejsze aktywności zawodowe.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu opieki nad ojcem, który posiadał orzeczenie o trwałej niezdolności do samodzielnej egzystencji i znacznym stopniu niepełnosprawności. Organ I instancji odmówił przyznania świadczenia, uznając, że zakres opieki sprawowanej przez skarżącą nie wyklucza możliwości podjęcia przez nią zatrudnienia, co potwierdzały jej wcześniejsze aktywności zawodowe. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji, podzielając argumentację dotyczącą braku związku przyczynowo-skutkowego między rezygnacją z pracy a sprawowaną opieką. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Cezary Kosterna Sędzia WSA Sławomir Fularski (sprawozdawca) Sędzia WSA Justyna Mazur po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Radomiu w trybie uproszczonym w dniu 2 lutego 2023 r. sprawy ze skargi K. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] września 2022 r. znak [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją znak: [...] z [...] września 2022 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. (dalej: "SKO", "Kolegium", "organ odwoławczy") działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz. U. z 2021 r. poz. 735 ze zm.; dalej: "k.p.a."), po rozpatrzeniu odwołania K. S. (dalej: "skarżąca", "strona") od decyzji Wójta Gminy Z. (dalej: "organ I instancji", "Wójt") z [...] sierpnia 2022 r. znak [...] orzekającej o odmowie przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką nad ojcem J. U. – orzekło
o utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji.
Do wydania powyższej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym
i prawnym sprawy:
W dniu [...] czerwca 2022 r. skarżąca złożyła w organie I instancji wniosek
o ustalenie prawa o świadczenia pielęgnacyjnego w związku ze sprawowaniem opieki nad ojcem (wdowcem), która legitymuje się orzeczeniem Lekarza Orzecznika ZUS Oddział w R. z [...] lutego 2020 r., z którego wynika że jest on trwale niezdolnym do samodzielnej egzystencji od 1 października 2019 r., co oznacza, zgodnie z art. 3 pkt 21 ustawy o świadczeniach rodzinnych, że posiada znaczny stopień niepełnosprawności.
Decyzją z [...] sierpnia 2022 r. organ I instancji, działając na podstawie art. 2 pkt 2, art. 3 pkt 11, art. 17, art. 20, art. 23, art. 24, art. 29 i art. 32 ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 roku o świadczeniach rodzinnych (j.t. Dz.U. z 2022 r. poz. 615; dalej: "u.ś.r."), rozporządzenia Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 27 lipca 2017 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o przyznanie świadczeń rodzinnych oraz zakresu informacji, jakie mają być zawarte we wniosku, zaświadczeniach i oświadczeniach o ustalenie prawa do świadczeń rodzinnych (Dz. U. 2017 r. poz. 1466), art. 104 k.p.a., odmówił skarżącej wnioskowanego świadczenia pielęgnacyjnego w związku ze sprawowaniem opieki nad ojcem. Powodem odmowy był brak związku między niepodejmowaniem zatrudnienia przez stronę, a sprawowaną opieką nad ojcem, ponieważ zakres sprawowanej przez nią opieki nie wyklucza podjęcia zatrudnienia chociażby na część etatu w niepełnym wymiarze czasu pracy, co miało już miejsce w niniejszej sprawie.
Organ I instancji ustalił, że w okresie od 2019 r. do 14 września 2021 r. strona była aktywna zawodowo, a ojcem, którego niepełnosprawność w stopniu znacznym istnieje od 1 października 2019 r., opiekowała się przed pracą lub po pracy. Stwierdził, że czynności, które wykonuje strona opiekując się ojcem można równie dobrze wykonywać będąc w zatrudnieniu, gdyż zakres tych czynności opiekuńczych nie jest na tyle znaczny i obszerny, aby stanowić obiektywną przeszkodę w podjęciu jakiejkolwiek pracy zarobkowej.
Odwołanie od powyższej decyzji złożyła skarżąca, nie zgadzając się
z wydanym rozstrzygnięciem. Zarzuciła naruszenie przepisów prawa tj.:
- art. 17 ust. 1b u.ś.r. polegające na stwierdzeniu, że wnioskowane świadczenie nie przysługuje z uwagi na wiek osoby potrzebującej opieki;
- art. 32 ust. 1 Konstytucji RP polegające na przyjęciu, że organ I instancji różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w przepisie art. 17 ust. 1b u.ś.r. ze względu na moment powstania niepełnosprawności, bez uwzględnienia okoliczności, iż na skutek wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 21 października 2014 r. sygn. akt K 38/13 doszło do uznania tego przepisu za niezgodnego z przepisem art. 32 ust. 1 Konstytucji RP;
- art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. polegające na wydaniu zaskarżonej decyzji w oparciu
o wybiórcze, a nie kompleksowe ustalenia w zakresie wszelkich okoliczności faktycznych i prawnych sprawy, a w rezultacie nie dążeniu do ustalenia przez organ I instancji prawdy obiektywnej.
Organ odwoławczy, wskazaną na wstępie niniejszego uzasadnienia decyzją
z [...] września 2022 r., orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji. Kolegium przytoczyło brzmienie art. 17 ust. 1 oraz art. 17 ust. 1b u.ś.r.
W pierwszej kolejności nie podzieliło zarzutów skarżącej dotyczących naruszenia art. 17 ust.1b i art. 32 ust. 1 Konstytucji RP uznając jej za nietrafione
i nieuzasadnione. SKO zauważyło, że organ I instancji nie wskazał, że przyczyną odmowy przyznania wnioskowanego świadczenia pielęgnacyjnego jest niespełnienie przesłanki, o której mowa w art. 17 ust. 1b u.ś.r. Wójt, jako podstawę odmowy, uznał niespełnienie przesłanki określonej w art. 17 ust. 1 u.ś.r., tj. konieczności rezygnacji
z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej lub jej niepodejmowania, w celu sprawowania opieki nad niepełnosprawnym w stopniu znacznym ojcem.
Kolegium za zasadne uznało stanowisko organu I instancji, że nie jest możliwe przyznanie skarżącej świadczenia pielęgnacyjnego, bowiem nie została spełniona przesłanka sprawowania przez nią opieki nad niepełnosprawnym w stopniu znacznym ojcem w sposób stały i ciągły oraz w zakresie, jaki uniemożliwiałby jej podjęcie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej chociażby na część etatu. Przede wszystkim wskazało na ustalenia Wójta, z których wynika, że skarżąca pracowała
w okresie 2019/2020 na podstawie umowy zlecenia jako [...] (godziny pracy po 18), a w okresie od 15 marca 2021 r. do 14 września 2021 r. odbywała staż z PUP w R. (6 godzin dziennie) i wówczas (ojciec był już osobą niepełnosprawną od 1 października 2019 r.) czynności opiekuńcze wobec ojca wykonywała przed pracą lub po pracy. Zgromadzony obecnie materiał dowodowy nie potwierdza, że zakres czynności opiekuńczych znacznie się powiększył i J. U. wymaga opieki całodobowej. Dalej Kolegium zauważyło, że skarżąca nie sprawuje opieki całodobowo. Mieszka w innej miejscowości wraz z mężem, dojeżdża do ojca na kilka godzin dziennie. Należy wnioskować, że większość codziennych czynności samoobsługowych J. U. wykonuje samodzielnie, co oznacza, że sam spożywa posiłki, korzysta z toalety i WC, sam ubiera się i rozbiera, samodzielnie porusza się po mieszkaniu. Ponadto J. U. nie jest osobą leżącą i wymagającą pomocy drugiej osoby przy poruszaniu się. Skarżąca wskazała jedynie, że wymaga pomocy w utrzymaniu higieny osobistej.
Organ odwoławczy wskazał, że świadczenie pielęgnacyjne nie jest przyznawane za samą opiekę nad rodzicem, która wynika z prawnego i moralnego obowiązku dzieci względem rodziców, lecz za faktyczny brak możliwości podjęcia jakiejkolwiek pracy z powodu konieczności osobistego sprawowania tej opieki. Nie może być ono traktowane jako zastępcze źródło dochodu. Za trafne uznał zatem stanowisko Wójta, że zakres sprawowanej przez skarżącą opieki nad ojcem
i jednocześnie niezbędnej dla niego w chwili obecnej, nie wyklucza podjęcia przez skarżącą jakiegokolwiek zatrudnienia, chociażby na część etatu. Jednocześnie zauważyło, że konieczność wykonywania takich czynności jak sprzątanie, pranie, robienie zakupów, pomoc w przygotowaniu posiłków, zawiezienie do lekarza czy załatwianie spraw urzędowych nie są czynnościami uniemożliwiającymi skarżącej podjęcie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej chociażby na część etatu, co zresztą miało już miejsce w tej sprawie. Czynności te mogą być wykonane w ciągu dnia w uzgodnionym czasie, jak i nie kolidują one z wykonywaniem pracy przez osoby pozostające w zatrudnieniu lub wykonujące inną pracę zarobkową.
Konkludując Kolegium uznało, że zakres opieki i pomocy jakiej wymaga ojciec skarżącej i jednocześnie sprawowanej przez skarżącą, nie wskazuje na wystąpienie przesłanki określonej w art. 17 ust. 1 u.ś.r., a mianowicie niemożliwości podjęcia zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej z uwagi na konieczność sprawowania tej opieki.
Z takim rozstrzygnięciem nie zgodziła się skarżąca, która pismem z [...] października 2022 r. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Warszawie na ostateczną w administracyjnym toku instancji decyzję Kolegium z [...] września 2022 r. Wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji oraz rozstrzygnięcie zgodnie z wnioskiem skarżącej.
Autor skargi zarzucił naruszenie następujących przepisów prawa tj.:
- art. 7, art. 8 § 1, art. 77, art. 78 §1, art. 80, art. 107 §3, art. 108 k.p.a. poprzez brak wszechstronnego rozpoznania materiału dowodowego, przeprowadzenie postępowania dowodowego w sposób stronniczy, niezebranie materiału dowodowego w sposób wyczerpujący, jak i nieprawidłowe i niewystarczające uzasadnienie faktyczne decyzji;
- art. 17 ust. 1 u.ś.r. poprzez błędną wykładnię i wskazanie, że czynności opiekuńcze wykonywane przez skarżącą mogą być pogodzone z pracą;
- art. 10 § 1 i 2 k.p.a. w zw. z art 12 § 1 k.p.a. poprzez faktycznie uniemożliwienie stronom wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów zgromadzonych w aktach;
W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2021 r., poz. 137) i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r., poz. 329; dalej: "p.p.s.a."), sąd administracyjny kontroluje legalność zaskarżonego rozstrzygnięcia administracyjnego, czyli jego zgodność z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa, obowiązującymi w dacie jego wydania, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd ma obowiązek uwzględnienia skargi
i wyeliminowania z obrotu prawnego aktu administracyjnego, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Rozpoznając wniesioną w niniejszej sprawie skargę Sąd uznał, że nie zasługuje ona na uwzględnienie.
Przedmiotem skargi jest decyzja o odmowie przyznania skarżącej świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej
w związku z koniecznością opieki nad niepełnosprawnym ojcem – J. U..
Na wstępie należy wyjaśnić, że stosownie do treści art. 17 ust. 1 u.ś.r. świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje:
1) matce albo ojcu,
2) opiekunowi faktycznemu dziecka,
3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej,
4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób
o znacznym stopniu niepełnosprawności,
- jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.
Należy podnieść, że realizacja dyspozycji art. 17 ust. 1 u.ś.r. w zakresie warunku "stałej opieki" wymaga trwałości, rozciągłości w czasie nad osobą, której zakres wyznaczony jest niepełnosprawnością, a więc wykonywanie czynności warunkujących egzystowanie tej osoby w warunkach godności człowieka. Zatem istotą opieki, której mowa w art. 17 ust. 1 u.ś.r. jest nie tylko stałość i ciągłość, ale przede wszystkim zapewnienie normalnych, codziennych potrzeb osoby nad którą jest sprawowana opieka, zapewnienie jej egzystencji, której bez pomocy osób trzecich nie jest w stanie sobie sama zapewnić.
Nie kwestionując stanu zdrowia ojca skarżącej, jak i konieczności jego wsparcia przez skarżącą (do czego jest zobowiązany zgodnie z regulacjami ustawy
z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy; tekst jednolity: Dz. U. z 2020 r., poz. 1359), Sąd podkreśla, że sama (wynikająca wyłącznie z treści orzeczenia
o stopniu niepełnosprawności) konieczność okresowej opieki nad niepełnosprawną nie stanowi - w świetle art. 17 ust. 1 u.ś.r. - samodzielnej i wystarczającej podstawy do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. System świadczeń rodzinnych został tak skonstruowany, aby rekompensować utratę dochodów z powodu konieczności pielęgnacji członka rodziny, wymuszającej rezygnację lub niepodejmowanie zatrudnienia. Wnioskujący musi zatem sprawować stałą opiekę nad osobą niepełnosprawną i być jej niezbędny w tak znacznym wymiarze, że w związku z tym rezygnuje lub nie podejmuje zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, a między obiema tymi okolicznościami zachodzi bezpośredni związek przyczynowo-skutkowy.
Z akt sprawy wynika, że J. U. legitymuje się orzeczeniem Lekarza Orzecznika ZUS Oddział w R. z 13 lutego 2020 r. nr akt [...] ustalającym trwałą niezdolność do samodzielnej egzystencji, z datą jej powstania – istniała na dzień 1 października 2019 r. Ponadto z uzasadnienia ww. orzeczenia wynika, że ustalono naruszenie sprawności organizmu w stopniu powodującym konieczność stałej opieki i pomocy osoby drugiej w zaspokajaniu podstawowych potrzeb życiowych.
Sąd zauważa, że ustawa o świadczeniach rodzinnych nie zawiera definicji sprawowania opieki. Z treści art. 17 ust. 1 ww. ustawy wynika, że aby można było mówić o opiece w jej rozumieniu musi ona być stała lub długoterminowa. Ponadto przepis art. 17 ust. 1 u.ś.r. należy stosować wyłącznie do takich stanów faktycznych, w których zakres opieki wyklucza możliwość podjęcia jakiejkolwiek pracy zarobkowej (zob. wyrok NSA z 5 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 2454/11, CBOSA). A zatem związek między rezygnacją z zatrudnienia (albo jego niepodejmowaniem),
a sprawowaną opieką, musi być bezpośredni i ścisły. Przepis art. 17 ust. 1 u.ś.r. należy stosować zatem wyłącznie do takich stanów faktycznych, w których zakres opieki nad osobą niepełnosprawną wyklucza możliwość podjęcia jakiejkolwiek pracy zarobkowej (nawet w niepełnym wymiarze czasu pracy). Analiza treści przepisów art. 17 ust. 1 w związku z art. 3 pkt 22 u.ś.r. prowadzi do wniosku, że ustawodawca przewidział pomoc w formie świadczenia pielęgnacyjnego w takich sytuacjach, gdy opieka nad osobą niepełnosprawną jest tak bardzo absorbująca, że konieczna jest rezygnacja, albo nie jest możliwe podjęcie nawet takich form zarobkowania, które nie wymagają pracy przez osiem godzin dziennie. W takich sytuacjach wykluczona jest faktycznie aktywność zawodowa osoby sprawującej opiekę i dlatego taka osoba otrzymuje wsparcie w formie świadczenia pielęgnacyjnego.
Zdaniem Sądu, z taką sytuacją nie mamy do czynienia w kontrolowanej sprawie. Zebrany przez organy orzekające materiał dowodowy był w pełni wystarczający dla stwierdzenia, że pomiędzy sprawowaną przez skarżącą opieką nad ojcem, a rezygnacją przez nią z podjęcia zatrudnienia, a ściślej mówiąc niepodejmowaniem obecnie przez skarżącą zatrudnienia, nie istnieje taki związek. Należy mieć na uwadze, że skarżąca w latach 2019/2020 świadczyła pracę na podstawie umowy zlecenia, a ponadto przez okres pięciu miesięcy w 2021r. odbywała sześciogodzinny staż z Powiatowego Urzędy Pracy w R.. Organy orzekające ustaliły, że skarżąca nie zrezygnowała z aktywności zawodowej
i w powyższym okresie (tj. świadczenia pracy, jak i odbywania stażu), pomimo orzeczenia o niezdolności do samodzielnej egzystencji ojca, wykonywała przed lub po pracy czynności domowe i opiekuńcze wobec ojca.
Odnosząc się z kolei do zakresu opieki sprawowanej przez skarżącą nad niepełnosprawnym ojcem należy zauważyć, że nie jest ona sprawowana całodobowo. Jak wynika z oświadczenia skarżącej z [...] czerwca 2022 r., przygotowuje i podaje posiłki, robi zakupy, sprząta, pierze, prasuje. Ponadto pomaga ojcu w czynnościach higienicznych, wyjazdach do lekarzy, jak i realizuje recepty oraz podaje leki. W okresie zimowym przygotowuje opał i pali w piecu.
W ocenie Sądu należy zgodzić się z organami orzekającymi, że zakres sprawowanej przez skarżącą opieki nad ojcem i jednocześnie niezbędnej dla niego
w chwili obecnej, nie wyklucza podjęcia przez skarżącą jakiegokolwiek zatrudnienia, czy to w niepełnym wymiarze czasu pracy, czy też na podstawie umowy zlecenia lub umowy o dzieło. Sąd zauważa, że konieczność wykonywania niektórych czynności,
a mianowicie zakupy, wizyty lekarskie, wykonywanie prania, czy palenia w piecu nie są czynnościami uniemożliwiającymi skarżącej podejmowanie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Zgodzić się należy ze stwierdzeniem, że czynności te mogą być wykonane w dowolnym czasie, a nadto w większości związane są z prowadzeniem gospodarstwa domowego i nie kolidują z wykonywaniem pracy przez osoby pozostające w zatrudnieniu lub wykonujące inną pracę zarobkową. Ponadto, zdaniem Sądu, czynności opiekuńcze, w szczególności związane z prowadzeniem gospodarstwa domowego, można rozłożyć w czasie.
W ocenie Sądu, skarżąca nie przedstawiła argumentacji, która by jednoznacznie wskazywała, że sytuacja jej ojca na tyle uległa pogorszeniu, że wyklucza to możliwość podjęcia przez nią jakiejkolwiek pracy zarobkowej, celem zajęcia się stałą opieką nad ojcem, a świadczenie pielęgnacyjne będzie rekompensatą za utracony zarobek.
Przesłanka "niepodejmowania lub rezygnacji z zatrudnienia celem sprawowania opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny", o której mowa w art. 17 ust. 1 u.ś.r. winna być bowiem rozumiana jako wystąpienie takiej sytuacji, w której sprawowanie osobistych starań o prawidłowe zapewnienie opieki osobie niepełnosprawnej na tyle wypełnia czas podmiotowi tę opiekę sprawującemu, że nie jest on w stanie podjąć innej stałej aktywności wymagającej jego codziennego
i stałego zaangażowania, przez którą należy rozumieć aktywność zawodową (por. wyrok WSA w Białymstoku z 5 grudnia 2012 r., sygn. akt II SA/Bk 624/12).
Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdził, że zaskarżone rozstrzygnięcie zostało oparte na prawidłowej analizie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, który pozwolił na wyczerpujące ustalenie istotnych okoliczności sprawy, tj. zakresu i rozmiaru sprawowanej przez skarżącą opieki nad ojcem. Ustalenia poczynione w tym zakresie znalazły odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Sąd zauważa także, że świadczenie pielęgnacyjne jest świadczeniem przewidzianym dla osoby, która rezygnując z zatrudnienia bierze na swoje barki opiekę nad niepełnosprawnym członkiem rodziny, ale nie może w tym zakresie zwalniać także innych członków rodziny zobowiązanych do alimentacji z obowiązków, które na nich ciążą. Jak wynika ze zgromadzonego materiału dowodowego, J. U. posiada, oprócz skarżącej, jeszcze dwoje zdrowych dzieci. A zatem należy zauważyć, że występują inne osoby (rodzeństwo skarżącej), które mogą i powinny włączyć się do opieki nad niepełnosprawnym ojcem.
Zdaniem Sądu, z podniesionych wyżej względów, odmowa przyznania świadczenia pielęgnacyjnego na rzecz skarżącej znajduje usprawiedliwiane podstawy. W związku z tym za niezasadny należy uznać zarzut naruszenia art. 17 ust. 1 u.ś.r.
Odnosząc się z kolei do zarzutów naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, które miało wpływ na wynik sprawy tj., art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 9 k.p.a., art. 77 k.p.a., art. 80 k.p.a., art. 107 § 3 k.p.a., art. 10 § 1 i 2 k.p.a.
w związku z art. 12 § 1 k.p.a. należy wskazać, że do nich nie doszło. Sąd zauważa, że uchybienie przez organy normom zawartym w przepisach art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., ma miejsce jedynie wówczas, gdy wbrew obowiązkowi należytego wyjaśnienia sprawy nie ustalają one faktów czy zdarzeń, które mają znaczenie dla załatwienia sprawy, czyli mają znaczenie dla zastosowania określonej normy prawa materialnego, przyznającej stronie konkretne uprawnienie lub przewidującej jej obowiązek publicznoprawny (tak: wyrok NSA z 27.04.2020, II OSK 445/19, CBOSA). O dowolności oceny można byłoby mówić wyłącznie w przypadku uzyskania wniosków niewynikających w sposób logiczny ze zgromadzonego materiału dowodowego lub pominięciu określonych dokumentów lub dowodów jako niezdatnych do poparcia przyjętej z góry tezy (tak wyrok NSA 16 lipca 2020 r., II OSK 837/20, CBOSA). Zarzut błędu w ustaleniach faktycznych nie może sprowadzać się do samej tylko polemiki z ustaleniami poczynionymi w uzasadnieniu rozstrzygnięcia organu, do odmiennej oceny materiału dowodowego, lecz winien polegać na wykazaniu, jakich uchybień w świetle norm prawnych, wskazań wiedzy
i doświadczenia życiowego dopuściły się organy. W realiach niniejszej sprawy organy orzekające prawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy w oparciu o dowody
z dokumentów – wniosek skarżącej, orzeczenie o niepełnosprawności, a także wywiady środowiskowe oraz oświadczenia skarżącej, a zawarte w skardze zarzuty stanowią wyłącznie polemikę z dokonaną przez organy obu instancji oceną dowodów.
W tym stanie rzeczy, Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia wniesionej
w sprawie skargi i działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł o jej oddaleniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło