I SA/Wr 1594/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tomasz Świetlikowski na posiedzeniu niejawnym w Wydziale I w dniu 25 maja 2015 r. w sprawie ze skargi M. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od kwietnia do grudnia 2008 r. na skutek zażalenia z 9 stycznia 2015 r. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z 12 grudnia 2014 r. o odrzuceniu skargi kasacyjnej postanawia: odrzucić zażalenie. Postanowieniem z dnia 12 grudnia 2014 r., którego odpis doręczono skarżącej w dniu 2 stycznia 2015 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, działając na podstawie art. 178 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - dalej: u.p.p.s.a.), odrzucił skargę kasacyjną skarżącej na postanowienie tego Sądu z dnia 21 października 2013 r. o odrzuceniu skargi. Zgodnie z pouczeniem, jakie skarżąca otrzymała wraz z odpisem ww. postanowienia (pkt 5 pouczenia), skarżącej przysługiwało prawo wniesienia zażalenia na to postanowienie, które powinno być sporządzone przez pełnomocnika będącego adwokatem, radcą prawnym lub doradcą podatkowym. Pismem z 9 stycznia 2015 r. (data stempla pocztowego), skarżąca wniosła takie zażalenie, które jednak sporządziła osobiście. W związku z zawartym w ww. piśmie jednoczesnym wnioskiem strony o zmianę wcześniejszego postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, tj. postanowienia z 22 kwietnia 2014 r. o odmowie przyznania stronie prawa pomocy w zakresie całkowitym, postanowieniem z 26 stycznia 2015 r. tut. Sąd odmówił takiej zmiany, a Naczelny Sąd Administracyjny orzeczenie to utrzymał w mocy oddalając (postanowieniem z dnia 7 kwietnia 2015 r., I FZ 104/15) zażalenie skarżącej na to postanowienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Zażalenie podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 194 § 4 u.p.p.s.a., zażalenie, którego przedmiotem jest odrzucenie skargi kasacyjnej, powinno być sporządzone przez adwokata lub radcę prawnego. Przepis art. 175 § 2 i 3 stosuje się odpowiednio, co oznacza, że w sprawach obowiązków podatkowych i celnych oraz w sprawach egzekucji administracyjnej związanej z tymi obowiązkami, zażalenie może być sporządzone przez doradcę podatkowego, a w sprawach własności przemysłowej - także przez rzecznika patentowego (art. 175 § 3 u.p.p.s.a). Stosownie do art. 175 § 2 u.p.p.s.a., wymogu powyższego nie stosuje się, gdy zażalenie, którego przedmiotem jest odrzucenie skargi kasacyjnej, sporządza sędzia, prokurator, notariusz, radca Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa albo profesor lub doktor habilitowany nauk prawnych, będący stroną, jej przedstawicielem lub pełnomocnikiem, ponadto prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. W orzecznictwie sądowym powszechnie aprobowany jest pogląd, że obowiązek ustanowiony w art. 194 § 4 u.p.p.s.a. ma charakter bezwzględny, co oznacza, że żadne szczególne okoliczności nie uprawniają strony do osobistego sporządzenia zażalenia na postanowienie odrzucające skargę kasacyjną (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 17 października 2013 r., I OZ 902/13, LEX nr 1449983). Innymi słowy, sporządzenie zażalenia na odrzucenie skargi kasacyjnej przez osobę inną niż wymieniona w art. 194 § 4 u.p.p.s.a. powoduje identyczne skutki prawne, jak w przypadku skargi kasacyjnej sporządzonej przez osobę niebędącą profesjonalnym pełnomocnikiem (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 lutego 2011 r., II GZ 58/11), tj. konieczność odrzucenia takiego zażalenia na podstawie art. 178 w zw. z art. 197 § 2 u.p.p.s.a. Zgodnie bowiem z treścią art. 197 § 2 u.p.p.s.a., do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej. Z kolei, w myśl art. 178 u.p.p.s.a., wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną wniesioną po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalną, jak również skargę kasacyjną, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Dodać należy, że odpowiednie stosowanie do zażalenia przepisów o skardze kasacyjnej nakazuje przyjąć, że zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej sporządzone osobiście przez stronę jest nieusuwalnym brakiem takiego zażalenia. Taki też pogląd prezentowany jest w orzecznictwie sądowym (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 marca 2012 r., I OZ 169/12, LEX nr 1125367 i powołane tam orzecznictwo). W rozpatrywanej sprawie, nie budzi wątpliwości, że zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 12 grudnia 2014 r. o odrzuceniu skargi kasacyjnej skarżąca sporządziła osobiście, nie będąc przy tym żadną z osób wymienionych w art. 194 § 4 u.p.p.s.a. Podkreślić jednocześnie trzeba, że wraz z odpisem zaskarżonego postanowienia strona otrzymała pouczenie, że zażalenie na to postanowienie powinno być sporządzone przez adwokata lub radcę prawnego, względnie, doradcę podatkowego. Uzupełniająco należy dodać, że złożony wraz z tym zażaleniem wniosek skarżącej o zmianę wcześniejszego postanowienia tut. Sądu w przedmiocie odmowy przyznania skarżącej prawa pomocy w zakresie całkowitym został rozpoznany przez Sąd odmownie (postanowienie z 26 stycznia 2015 r.), a wywiedzione od tego rozstrzygnięcia zażalenie zostało oddalone przez Naczelny Sąd Administracyjny (postanowienie z 7 kwietnia 2015 r., I FZ 104/15). Mając na uwadze wskazane okoliczności, Sąd uznał, że sporządzone osobiście przez skarżącą (tj. z pominięciem tzw. przymusu adwokacko-radcowskiego) zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej jest niedopuszczalne w rozumieniu art. 178 w zw. z art. 197 § 2 i art. 194 § 4 u.p.p.s.a. Powyższe obligowało Sąd do odrzucenia takiego zażalenia na podstawie ww. przepisów, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu postanowił jak w sentencji.