I SA/Wr 1595/03
WyrokWSA we Wrocławiu2005-05-05
Skład orzekający: Ryszard Pęk, Dariusz Skupień, Katarzyna Radom
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy prawidłowo ustalił wysokość zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za rok 2000 z tytułu przychodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach, opierając się na poniesionych wydatkach i wartości zgromadzonego mienia, a także czy prawidłowo ocenił zebrane dowody, w tym zeznania świadków i informacje z innych postępowań?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa. Rozstrzygnięcie organów podatkowych oparte na art. 20 ust. 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych było prawidłowe, ponieważ podatniczka nie wykazała, aby poniesione wydatki i posiadane mienie pochodziły z przychodów opodatkowanych lub zwolnionych. Organy prawidłowo oceniły zebrane dowody, w tym zeznania świadków, które nie znalazły potwierdzenia w dokumentach i informacjach uzyskanych z innych urzędów, a także prawidłowo wykorzystały dowody zebrane w postępowaniu dotyczącym męża podatniczki ze względu na wspólność majątkową.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła ustalenia przez organy podatkowe wysokości zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za rok 2000 z tytułu przychodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach. Skarżąca wraz z mężem nie składali deklaracji podatkowych przez wiele lat, ponosząc jednocześnie znaczne wydatki. Organy podatkowe uznały, że wydatki te nie znajdują pokrycia w ujawnionych dochodach ani w mieniu z lat poprzednich, co uzasadniało zastosowanie art. 20 ust. 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Skarżąca zarzuciła organom naruszenie przepisów prawa procesowego i materialnego, w tym niewyjaśnienie istotnych okoliczności, błędną ocenę dowodów oraz oparcie się na materiałach z innego postępowania.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: S.NSA Ryszard Pęk Sędziowie: S.WSA Dariusz Skupień S.WSA Katarzyna Radom (sprawozdawca) Protokolant: Katarzyna Gierczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 maja 2005 r. sprawy ze skargi I. H. na decyzję Izby Skarbowej we W. z dnia [...] o nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2000 r. z tytułu przychodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach.: oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją Izba Skarbowa we W. utrzymała w mocy orzeczenie Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej we W. ustalające I. H. za rok 2000 kwotę zryczałtowanego podatku dochodowego od dochodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach.
W uzasadnieniu Izba Skarbowa wskazała, iż Skarżąca pozostawała w związku z małżeńskim z A. H., w latach 1991 - 2000 podobnie jak jej mąż Strona nie złożyła żadnej deklaracji podatkowej i nie wykazała do opodatkowania żadnego dochodu. Wyjątkiem był dochód ze sprzedaży spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego uzyskany w roku 1998 (w kwocie [...]). We wskazanym okresie Skarżącą oraz jej małżonek ponosili wydatki na bieżące utrzymanie, które wg szacunków Strony wynosiły [...] miesięcznie. Ponadto w 2000 r. A.H. w związku z zawarciem spółki cywilnej A poniósł wydatki związane z udziałem wysokości [...].
Organ podatkowy oceniając zebrane w sprawie dowody uznał, iż ujawnione wydatki nie znajdują pokrycia w dochodach bieżącego okresu rozliczeniowego jak i w latach poprzednich, co uzasadnia zastosowanie art. 20 ust. 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W związku z faktem, iż małżonkowie H. pozostawali we wspólności majątkowej i względem męża Skarżącej prowadzone było postępowanie w trybie art. 20 ust. 3 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych organ postanowieniem z dnia [...] zebrane w tamtym postępowaniu dowody włączył do niniejszej sprawy.
Z wyjaśnień udzielanych przez Skarżącą wynikało, iż ponoszone w 2000 r. wydatki pochodziły z działalności gospodarczej prowadzonej przez męża w latach 80 i 90 polegającej na handlu walutami, diamentami, odzieżą oraz produkcji odzieży. Uzyskiwane z tego tytułu dochody umożliwiły inwestowanie w inne dziedziny działalności, wycieczki zagraniczne i życie na wysokiej stopie (luksusowe wyposażenie mieszkania korzystanie z samochodów drogich marek na mocy umowy najmu - ok. [...]. miesięcznie za wynajem jednego, Skarżący wynajmowali dwa pojazdy).
Oceniając ww. fakty organ wskazał, iż już w toku postępowania prowadzonego względem A. H. zwracał się o przedłożenie jakichkolwiek dowodów uzasadniających, iż poniesione w 2000 r., wydatki mają swoje źródło w uzyskiwanych przychodach opodatkowanych lub wolnych od opodatkowania i pomimo zapewnień ze strony pełnomocnika, takich dokumentów nie przedłożono, nigdy nie pojawił się także przed organami podatkowymi sam A.H.
Odnosząc się do dowodu z przesłuchania świadków, o których zawnioskował pełnomocnik, organ stwierdził, iż żadna z przesłuchiwanych osób nie prowadziła działalności ze Skarżącym, nie miał wglądu w jego księgi czy dokumentację. Znamiennym było także, iż świadek do którego nie wysłano wezwania stawił się w organie podatkowym. Wszystkie osoby utrzymywały kontakty towarzyskie, które z niewiadomych przyczyn zostały zerwane. Zeznania świadków organ podatkowy ocenił jako niespójne i sprzeczne i nie dał im wiary. Wskazał, iż Strona poza dowodami ze świadków nie wskazała na jakiekolwiek dokumenty potwierdzające tak szeroko prowadzoną działalność. Analizując uzyskane w toku postępowania informacje co do faktu uzyskiwania znacznych dochodów ze zgłoszonej do Urzędu Miejskiego działalności w zakresie krawiectwa organ stwierdził, iż wg wyjaśnień świadków produkcja prowadzona była w pomieszczeniu 20 m, w którym pracować miało 20 - 30 maszyn. Po ww. działalności nie pozostał jakikolwiek ślad. W związku z powyższym organ uznał za wątpliwy fakt prowadzenia ww. działalności i uzyskiwania zeń tak znaczących dochodów.
Organ wystąpił także do urzędów i instytucji na terenie których skarżący wg wyjaśnień prowadził prężną działalność handlową i ustalił, iż w okresie poprzedzającym rok 2000 nie figuruje on w rejestrze podatników, nie był mu nadawany NIP, nie składał deklaracji podatkowych. W Urzędzie Miejskim A. H. zgłosił działalność w 1989 r. (krawiectwo), która została zgodnie z wyjaśnieniami świadków zakończona w 1990 r.
Przesłuchana w charakterze świadka I. H. wyjaśniła, iż nie pracowała z mężem, poza początkiem prowadzenia działalności gdy jeszcze zamieszkiwali z rodzicami. Oświadczenia złożone w charakterze świadka Skarżąca podtrzymała składając wyjaśnienia jako strona.
W oparciu o powyższe ustalenia organ uznał, iż w rozpatrywanej brak podstaw do przyjęcia, iż małżonkowie H. byli w posiadaniu mienia pochodzącego z przychodów opodatkowanych lub zwolnionych z którego mogli pokryć ponoszone wydatki. Uznając, iż zostały spełnione przesłanki wynikające z art. 20 ust. 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych organ ustalił podstawę opodatkowania sumując wydatki przyjęte wg wyjaśnień Strony w kwocie [...] miesięcznie i kwotę wniesiona tytułem udziału do spółki cywilnej [...] jako nie znajdujące pokrycia w ujawnionym przychodzie i opodatkował je wg stawki 75 %.
W złożonej skardze Strona domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia. Zarzucała organom podatkowym naruszenie przepisów prawa procesowego polegające na niewyjaśnieniu wszystkich istotnych okoliczności sprawy, w szczególności wielkości majątku zgromadzonego w latach osiemdziesiątych i dziewięćdziesiątych, zaniechanie przeprowadzenia dowodów z przesłuchania świadków i oparcie się na dowodach zebranych w innym postępowaniu, przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów, poprzez pominięcie materiału dowodowego zgromadzonego w innym postępowaniu (dowodów przeprowadzonych na wniosek strony), dokonanie ustaleń nie mających podstaw w materiale dowodowym - ustalenia że Strona nie dysponowała żadnymi zasobami pieniężnymi przed [...]. Ponadto naruszenie art. 192 Ordynacji podatkowej, przez błędną wykładnię polegającą na ustaleniu, że skoro Strona nie złożyła zastrzeżeń to przyznała prawdziwość dowodów zebranych w postępowaniu oraz przyjęcie, że domniemanie to ma znaczenie także dla dowodów nie okazanych Stronie.
W uzasadnieniu Strona wskazywała, iż ujecie dowodów przez organy podatkowe ma wymiar formalny bowiem wyjaśnienia świadków są dyskredytowane z uwagi na brak potwierdzenia ich wiarygodności w innych dowodach z dokumentów. Ponadto poza nie uznaniem wiarygodności dowodów organ nie przeprowadził żadnych innych, które zdaniem Strony wynikały z wyjaśnień świadków.
Naruszeniem zasady czynnego udziału Strony w postępowaniu i podstawowych zasad postępowania podatkowego jest, w ocenie Strony, oparcie się na wynikach innego postępowania. Nie można dowodów przeprowadzonych w jednym postępowaniu traktować jak przeprowadzenie dowodu w innym.
Niezrozumiała jest także dokonana przez organy podatkowe wykładnia art. 188 Ordynacji podatkowej, z której wynika, iż nie można przeprowadzić dowodu, jeśli dana okoliczność była już przedmiotem innych dowodów. W rozpatrywanej sprawie teza dowodowa wnioskowana przez Stronę jest odmienna od stwierdzeń dokonanych przez organy podatkowe. Podnosiła także Strona pierwszeństwo dowodów bezpośrednich nad pośrednimi, a zatem obowiązkiem organu podatkowego było powtórzenie dowodów. Ponadto organ podatkowy oparł się nie tylko na dowodach innego postępowania ale także na wyciągniętych wnioskach, co prowadzi do naruszenia art. 210 Ordynacji podatkowej, bowiem niektóre okoliczności dotyczyły tylko i wyłącznie A.H.
Niezależnie od powyższego to organ podatkowy ma obowiązek wykazania, że Strona nie posiadała żadnych środków finansowych na dzień [...], zaś w rozpatrywanej sprawie nie dokonano takich ustaleń, ograniczając się jedynie do dyskredytowania zeznań świadków. W ocenie Strony brak dokumentów bankowych nie przesądza o braku środków finansowych, nie ma bowiem reguł dowodowych wskazujących, że dowody z dokumentów mają większą wartość niż dowody ze świadków, w rozpatrywanej sprawie organ zaś stwierdził, że skoro zeznania świadków nie mają odbicia w dowodach z dokumentów to są nieprawdziwe. Ponadto organy podatkowe nie wykazały żadnej inicjatywy dowodowej w zakresie przesłuchania świadków.
W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa wnosiła o jej oddalenie, nie dopatrując się naruszenia przepisów prawa procesowego wskazywanych przez Stronę w skardze.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) w art. 97 § 1 stanowi, że "Sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi". Zakres kontroli sprawowanej przez wojewódzkie sądy administracyjne określa ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), stanowiąc w przepisie art. 1 § 2, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Uchylenie decyzji może nastąpić w sytuacji, gdy wydanie zaskarżonej decyzji nastąpiło w wyniku naruszenia prawa materialnego lub procesowego, które to naruszenie miało lub mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt. 1 a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270).
Skarga okazał się bezzasadna wobec faktu, iż zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa. Będące przedmiotem oceny rozstrzygniecie organów podatkowych podjęte zostało w oparciu o szczególną regulację prawną zapisaną w art. 20 ust. 3 ustawy z dnia 26.07.1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. Nr 90, poz. 416 ze zm.). Jej specyfika polega na odmiennym sposobie ustalenia podstawy opodatkowania jak również na ukształtowaniu ciężaru wykazania źródeł z których pochodzą ujawnione dochody, szczególna jest także zastosowana przez ustawodawcę stawka podatku - 75 %, znajdująca uzasadnienie w celu omawianej regulacji.
Zgodnie z treścią omawianego przepisu, wysokość przychodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzących ze źródeł nie ujawnionych ustala się na podstawie poniesionych przez podatnika w roku podatkowym wydatków i wartości zgromadzonego w tym roku mienia, jeżeli wydatki te i wartości nie znajdują pokrycia w mieniu zgromadzonym w roku podatkowym oraz w latach poprzednich, pochodzącym z przychodów opodatkowanych lub wolnych od opodatkowania.
Odmiennie zatem niż w innych przypadkach objętych materią ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych formułowanie podstawy opodatkowania opiera się na dwóch wartościach: poniesionych w danym roku wydatkach oraz wartości mienia zgromadzonego w roku podatkowym jak i w latach poprzednich. W sytuacji gdy wartość wydatków przekracza wartość zgromadzonego i wykazanego przez podatnika mienia, ale co istotne pochodzącego z przychodów zwolnionych lub podlegających opodatkowaniu, różnice tę należy opodatkować wg stawki 75%.
Takie ukształtowanie podstawy opodatkowania nie pozostaje bez wpływu na rozkład ciężaru dowodzenia i obarczenie obowiązkiem wskazania źródeł z których pochodzi majątek samego podatnika. W orzecznictwie sądów administracyjnych ukonstytuował się pogląd, iż jeżeli w postępowaniu podatkowym dotyczącym dochodu z nieujawnionych źródeł zostanie stwierdzone poniesienie wydatków znacznie przekraczających zaznany dochód, to na podatniku spoczywa ciężar wykazania, że wydatki te znajdują pokrycie określonym źródle lub posiadanych zasobach. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21.03.1996 r. sygn. akt I SA /Wr 1905/96, podobnie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31.07.2001 r. sygn. akt III SA 643/00 Przegląd Podatkowy 2001/11/63 oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13.01.2000 sygn. akt I SA/Ka 960/98 Biuletyn Skarbowy 2000/2/19).
Takie ukształtowanie ciężaru dowodzenia nie oznacza, iż organy podatkowe mogą pozostawać pozostawać bierne, nadal są bowiem gospodarzem postępowania i pozostają zobowiązane normami wynikającymi z treści art. 122 oraz 180 i nast. ustawy z dnia 29.08.1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 137, poz. 926 ze zm.) jednakże ich aktywność jest w dużej mierze zdeterminowana inicjatywą podatnika. W tym kontekście należy dostrzec trafność wielokrotnie powoływanej tezy sformułowanej przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 1.06.1999 r.
"Faktem jest, iż zgodnie z art. 122 Ordynacji podatkowej, a do dnia 31 grudnia 1997 r. - art. 77 § 1 kpa, w toku postępowania organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwiania sprawy. Jednakże nie można nakładać na organy podatkowe nieograniczonego obowiązku poszukiwania faktów potwierdzających związek przyczynowy pomiędzy wydatkami a uzyskanym przychodem, jeżeli argumentów tych nie dostarczył sam podatnik" (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1.06.1999 r. sygn. akt III SA 1252/99 LEX nr 38711 podobnie wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6.06.2000 r. sygn. akt III SA 5688/98 LEX nr 1252). Wydaje się, iż w postępowaniu prowadzonym w trybie art. 20 ust. 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych pogląd ten winien znajdować szczególne zastosowanie.
Przechodząc na grunt rozpatrywanej sprawy, stwierdzić należy pomiędzy Stronami nie jest sporna wysokość poniesionych w badanym okresie rozliczeniowym wydatków. Wątpliwości odnoszą się do drugiego z elementów niezbędnych do obliczenia podstawy opodatkowania w trybie przewidzianym art. 20 ust. 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych - przychodów, jak również stanu posiadanych oszczędności i ich wpływu na przychód. I ta wielkość jest osią postępowania.
Wbrew wskazanemu powyżej obowiązkowi Strona, nie wskazała źródeł mienia pochodzącego z przychodów opodatkowanych lub zwolnionych mogących pokryć ujawnione wydatki.
Podane przez Skarżącą źródła okazały się niewiarygodne, bowiem nie znalazły potwierdzenia w przeprowadzonym przez organy podatkowe postępowaniu wyjaśniającym ww. kwestie. Organ podatkowy, wobec nie okazania przez Stronę jakichkolwiek dokumentów na poparcie składanych wyjaśnień, iż źródłem przychodów była prężnie prowadzona działalność gospodarcza wystąpił do organów samorządowych i podatkowych, celem potwierdzenia ich wiarygodności. Z uzyskanych informacji wynikało, iż wbrew skalanym wyjaśnieniom A. H. rozpoczął działalność dopiero w 1989 i zakończył ją po roku, przed dniem [...] zarówno Strona jak i jej małżonek nie złożyli żadnego zeznania podatkowego. Z wyjaśnień przesłuchiwanych świadków wynikało, iż małżonkowie H. posiadali znaczne zasoby pieniężne z prowadzonej działalności i tu świadkowie wskazywali na handel odzieżą, obrót walutą obcą, diamentami oraz prowadzenie szwalni. Jednak, jak zauważyły organy podatkowe żaden ze świadków nie prowadził wspólnie ze A. H. działalności jak również nie miał wglądu w prowadzone urządzenia księgowe. Powyższe w zestawieniu z informacjami uzyskanymi z urzędów skarbowych oraz organów samorządowych, potwierdza przyjęty przez organy wniosek, iż osiągane z tego tytułu przychody nie mieszczą się w zakresie przedmiotowym art. 20 ust. 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych bowiem nie zostały przez A. H. zgłoszone do opodatkowania, a zatem nie pochodzą ze źródeł opodatkowanych jak również zwolnionych od opodatkowania.
Ocenił także organ zeznania w zakresie zgłoszonej przez męża Skarżącej działalności w zakresie szycia odzieży, z informacji uzyskanych w toku postępowania wynikało, iż działalność prowadzona była w pomieszczeniu ok. 20 m, w którym miało pracować kilkanaście maszyn (20 - 30). Po zakończonej działalności nie pozostał żaden ślad. Działalność jak wynika z zeznań świadków zgłoszona została w 1989 a zakończona w 1990 r. W tym także czasie, jak ustaliły organy podatkowe A.H. uległ poważnemu wypadkowi i był zmuszony do zaprzestania działalności w celu rehabilitacji.
W świetle powyższych faktów działaniu organów podatkowych nie można zarzucić dowolności, przeprowadzone postępowanie dowodowe jak również wyprowadzone z niego wnioski odpowiadają prawu i nie wykraczają poza granice przewidziane w przepisie art. 191 ustawy z dnia 29.08.1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 137, poz. 926 ze zm.).
Odnosząc się natomiast do poszczególnych zarzutów skargi stwierdzić należy, iż nie znajdują one uzasadnienia.
Wbrew wywodom skargi w ocenie Sądu nie doszło do naruszenia zasady dwuinstancyjności poprzez fakt, iż organ odwoławczy oparł się na dowodach zgromadzonych w postępowaniu przed I instancją. Istotą podstępowania dwuinstancyjnego jest rozpatrzenie tej samej sprawy przez dwa organy. Przy czym aby zapewnić stronie pełną realizację ww. zasady oba organy muszą działać na bazie tego samego - zupełnego materiału dowodowego. W przypadku jakichkolwiek braków uniemożliwiających pełne rozpoznanie sprawy organ odwoławczy wyposażony został w uprawnienia kasacyjne, pozwalające na uchylenie sprawy i przekazanie jej organowi I instancji do ponownego rozpoznania. Powyższe działanie stanowiące wyjątek od merytorycznego rozpoznania możliwe jest jedynie wówczas gdy materiał dowodowy wymaga uzupełnienia w całości lub w znacznej części. Rolą organu odwoławczego jest zatem po pierwsze ocena czy w spawie zostały zebrane wszystkie dowody pozwalające na rozpoznanie sprawy, jeśli tak to może on przystąpić do ponownej ich analizy, jeśli nie musi decyzję uchylić i nakazać uzupełnienie materiału dowodowego. W tym kontekście trudno czynić zarzut organowi odwoławczemu, iż oparł się na dowodach zebranych przed organem I instancji, tak bowiem ukształtowane zostały jego uprawnienia. Jak wynika natomiast z akt sprawy materiał dowodowy zebrany w sprawie pozwolił na podjecie rozstrzygnięcia merytorycznego.
Nie można zgodzić się także z zarzutem formalnego traktowania przez organy podatkowe dowodów, co zdaniem Strony polegać miało na przyznaniu prymatu dowodom z dokumentów. Nie ulega wątpliwości, iż postępowanie w sprawie podatkowej opierać winno się na dokumentach (fakturach, deklaracjach i księgach podatkowych) i niewątpliwe one maja prymat, korzystając ze szczególnej mocy dowodowej. Nie oznacza to jednak, iż wobec ich braku organ nie może dopuścić innych dowodów np. zeznań świadków. Tak też stało się w rozpatrywanej sprawie wobec braku dowodów z dokumentów, organ w celu wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy dopuścił dowody z zeznań świadków i wyjaśnienia strony. Natomiast fakt ich oceny jest już innym elementem składającym się na rozpatrzenie sprawy. Oceniając bowiem przeprowadzone dowody organ, jak wynika z akt sprawy nie odrzucił ich z uwagi na brak innych dowodów (z dokumentów), lecz ocenił je z punktu widzenia przyznanych prawem kompetencji wynikających z art. 191 Ordynacji podatkowej. I jak już powyżej wskazano ocenie tej trudno zarzucić dowolność.
Pozostając w sferze zagadnień postępowania dowodowego nie można uznać za trafny zarzut oparcia się na materiale dowodowym zebranym w innym postępowaniu. Z treści art. 180 § 1 Ordynacji wynika, iż jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Tym samym mogą być jako dowód uznane także informacje czy też wyjaśnienia uzyskane w innym postępowaniu, o ile zostaną do sprawy włączone sposób formalny, a stronie zapewni się możliwość zaznajomienia z takimi dowodami. Jak wynika z akt sprawy wymogi te zostały w spornym postępowaniu wypełnione, brak zatem podstaw do kwestionowania takich działań organów podatkowych. Powyższa zasada odnosi się także do dowodów z zeznań świadków. W analizowanej sprawie zasadność sięgnięcia po dowody zebrane w toku postępowania prowadzonego przeciwko A.H. ma ponadto uzasadnienie w tym, iż z uwagi na istnienie pomiędzy małżonkami wspólności majątkowej rzutują bezpośrednio na ustalenia dokonane w sprawie jego małżonki. Na marginesie już tylko zauważyć należy, iż Skarżąca formułując zarzuty skargi sama sobie przeczy, z jednej strony kwestionuje dopuszczalność wykorzystania dowodów zebranych w innym postępowaniu, z drugiej zaś strony stawia zarzut iż działań takich nie podjęto.
Oceniając natomiast zarzut nieuwzględnienia przez organy podatkowe wniosku dowodowego, racje należy przyznać organom podatkowym, iż wnioskowane dowody na wskazaną przez Stronę tezę (K- 21 Akta I. H.) zostały już przeprowadzone (świadkowie zeznawali w dniach [...] -[...]), a zatem zasadnie Izba Skarbowa przywołał treść art. 188 Ordynacji podatkowej i uznał za zbędne powielanie tych samych dowodów na wyjaśnienie tych samych tez. Przywołana w skardze teza orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego potwierdza zasadność przyjętego przez organy podatkowe postępowania.
Niewątpliwe będące przedmiotem analizy postępowanie jest nierozerwalnie związane z postępowaniem prowadzonym sprawie A.H., jednakże prowadząc oddzielne postępowania organy podatkowe zachowały wymagane prawem wymogi procesowe m.in. w zakresie skorzystania z ustaleń poczynionych w innym postępowaniu, trudno zatem czynić zarzut, iż wnioski w obu postępowaniach są zbieżne. Niewątpliwe nagannym byłoby gdyby w rozpatrywanej sytuacji ustalenia jednego postępowania odbiegały od ustaleń poczynionych w drugim postępowaniu, jeżeli przyczyną wydzielenia obu spraw jest jedynie małżeńska wspólność majątkowa.
Niewątpliwe postępowanie prowadzone w trybie art. 20 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wymaga od podatnik aktywności w zakresie wskazania istnienia źródeł, z których pokrywane były ponoszone wydatki. Nie wystarczy wskazanie jedynie na fakt posiadania majątku, istotne jest określenie jego źródeł i to takich które podlegały opodatkowaniu bądź były od tego opodatkowania zwolnione.
Podnoszona w toku postępowania przed Sądem okoliczność prowadzenia postępowania karnego przeciwko A. H., w związku z przemytem znacznych ilości papierosów, dla oceny legalności zaskarżonej decyzji nie ma znaczenia. Jak bowiem wynika z otrzymanych przez Sąd dokumentów, postępowanie dotyczyło kwoty ujawnionej w dniu [...], którą organ podatkowy przyjął do podstawy opodatkowania za 2001 r. W związku z czym fakty te mogą wpływać jedynie na ustalenia dotyczące wskazanego powyżej okresu rozliczeniowego.
W rozpatrywanej sprawie Strona starała się wykazać, iż w latach poprzedzających sporny okres dysponowała sporym majątkiem jednakże powołani świadkowie nie wskazali w sposób wiarygodny na źródło pochodzenia zgromadzonego majątku. Wyjaśnienia świadków, co do faktu prowadzenia działalności nie znajdują potwierdzenia w dokumentacji organów rejestracyjnych jak również w organach podatkowych, co potwierdza, iż posiadany majątek nie pochodził z działalności opodatkowanej (zwolnionej). Fakt wystąpienia do ww. organów nie jest bynajmniej próbą dyskredytacji świadków ale elementem pompowania dowodowego świadczącym o wypełnieniu nałożonych art. 122, art. 187 i art. 191 Ordynacji podatkowej obowiązków. Strona nie zakwestionowała faktu, iż nie składała deklaracji oraz nie opodatkowała uzyskiwanych dochodów, w związku z czym przyjętą przez organy podatkowe ocenę dowodów uznać należy za odpowiadającą prawu.
W tym stanie rzeczy działając na mocy art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ) oraz art. 97 § 1 i 2 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) Sąd orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło