I SA/Wr 2099/13

PostanowienieWSA we Wrocławiu2016-07-04

Skład orzekający: Katarzyna Radom

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony przez pełnomocnika strony prawnej, który nie został podpisany przez organ uprawniony do reprezentacji tej strony, powinien zostać pozostawiony bez rozpoznania, czy też powinien być rozpoznany merytorycznie?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony na urzędowym formularzu może być podpisany przez pełnomocnika strony, a nie tylko przez organ uprawniony do reprezentacji strony prawnej. Brak takiego podpisu nie stanowi podstawy do pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Niemniej jednak, jeśli strona wielokrotnie składała wnioski o przyznanie prawa pomocy, które zostały prawomocnie oddalone, a nowe wnioski nie zawierają nowych okoliczności uzasadniających zmianę stanowiska, postępowanie w przedmiocie prawa pomocy może zostać umorzone.
Stan faktyczny
Strona skarżąca, spółka z o.o., złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej podatku akcyzowego. Wcześniejsze wnioski o przyznanie prawa pomocy zostały prawomocnie oddalone. Sąd pierwszej instancji początkowo pozostawił wniosek bez rozpoznania z powodu braku podpisu organu reprezentującego spółkę, jednak Naczelny Sąd Administracyjny uchylił to postanowienie, wskazując, że wniosek mógł być podpisany przez pełnomocnika. Następnie WSA umorzył postępowanie w przedmiocie prawa pomocy, uznając, że strona nie wykazała zmiany okoliczności finansowych.
Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Przewodniczący: Sędzia WSA Katarzyna Radom po rozpoznaniu w dniu 4 lipca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi "A" sp. z o.o. z siedzibą w M. na decyzję Dyrektora Izby Celnej we W. z dnia [...] 2013 r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego postanawia umorzyć postępowanie z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału I z 19 stycznia 2016 r. spółka została wezwana do uiszczenia wpisu sądowego do skargi kasacyjnej. W odpowiedzi na wezwanie pełnomocnik procesowy spółki złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu. Zarządzeniem z 10 lutego 2016 r. spółka, za pośrednictwem pełnomocnika procesowego, została wezwana do uzupełnienia braku formalnego wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez podpisanie złożonego formularza urzędowego przez organ uprawniony do reprezentacji spółki lub złożenie prawidłowo podpisanego formularza przez tenże organ spółki, w terminie 7 dni, pod rygorem pozostawienia wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. W odpowiedzi na wezwanie pełnomocnik spółki wskazał, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego wnioski o przyznanie prawa pomocy mogą być podpisywane również przez pełnomocnika. Zarządzeniem z dnia 7 marca 2016 r. Sąd wniosek strony o przyznanie prawa pomocy pozostawił bez rozpoznania. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 10 maja 2016 r., sygn. akt I GZ 302/16 uchylił ww. zarządzenie z dnia 7 marca 2016 r. wskazując, że żaden przepis szczególny p.p.s.a. nie wymaga, by czynności w zakresie ubiegania się o przyznanie prawa pomocy dokonywane były osobiście przez stronę postępowania. Zdaniem NSA zachowuje aktualność uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 maja 2010 r., sygn. akt I OPS 11/09, zgodnie z którą wniosek o przyznanie prawa pomocy składany na urzędowym formularzu może być podpisany także przez pełnomocnika strony. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie zaznaczyć należy, że złożony przez skarżącą wniosek o zwolnienie od kosztów jest kolejnym takim wnioskiem w sprawie, po wydaniu przez WSA postanowień z dnia 23 czerwca 2014 r., 20 października 2014 r., 24 sierpnia 2015 r. o odmowie przyznania prawa pomocy, które stały się prawomocne na skutek oddalenia zażaleń spółki przez Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniami z dnia 19 sierpnia 2014 r. (sygn. akt I GZ 271/14), 13 stycznia 2015 r. (sygn. akt I GZ 615/14), 26 listopada 2015 r. ( sygn. akt I GZ 758/15). Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718; dalej: p.p.s.a.) osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. W tym miejscu niezbędnym jest wskazanie, że już na wcześniejszym etapie niniejszego postępowania sądowego niejednokrotnie oceniano sytuację finansową skarżącej spółki w kontekście możliwości partycypowania w kosztach sądowych. Zajmując stanowisko negatywne wobec żądania skarżącej spółki przyznania prawa pomocy Sąd podkreślał, że treść składanych wniosków nie wskazuje na taką sytuację finansową spółki, która uzasadniałaby zmianę pierwotnie podjętego rozstrzygnięcia. Wnioski te bowiem nie wskazywały żadnych nowych okoliczności w sprawie, stanowiąc praktycznie kopię poprzednio składanych pism. W związku z powyższym przedmiotowy wniosek należało ocenić w kontekście art. 165 p.p.s.a., zgodnie z którym postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Należy przy tym zwrócić uwagę, że ciężar wykazania zmiany okoliczności, zgodnie z ogólną zasadą wynikającą z art. 246 § 2 p.p.s.a., spoczywa na wnioskodawcy. Skoro skarżąca przedłożyła kolejny wniosek o przyznanie jej prawa pomocy, którego treść jest zbieżna z treścią uprzednio składanych wniosków rozpoznanych negatywnie, a postanowienia wydane w tym przedmiocie są prawomocne, to merytoryczne rozpoznanie takiego wniosku stało się zbędne a postępowanie w tym zakresie na podstawie art. 249a p.p.s.a. należało umorzyć. Wobec powyższego Sąd, na podstawie art. 249a p.p.s.a. w związku z art. 258 § 4 p.p.s.a, orzekł jak na wstępie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło