I SA/Wr 255/19
WyrokWSA we Wrocławiu2019-08-29
Skład orzekający: Kamila Paszowska - Wojnar, Annetta Makowska- Hrycyk, Jadwiga Danuta Mróz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie stwierdzające niedopuszczalność odwołania, skierowane do osoby podającej się za pełnomocnika, która nie przedłożyła pełnomocnictwa, może zostać uznane za nieważne na podstawie art. 247 § 1 pkt 3 i 5 Ordynacji podatkowej, z uwagi na rażące naruszenie prawa lub skierowanie do osoby niebędącej stroną?Ratio decidendi
Sąd uznał, że postanowienie stwierdzające niedopuszczalność odwołania, skierowane do osoby podającej się za pełnomocnika, która nie przedłożyła wymaganego pełnomocnictwa, nie jest nieważne. Organ prawidłowo wezwał do uzupełnienia braków formalnych, a brak reakcji strony i jej pełnomocnika skutkował niedopuszczalnością odwołania. Postanowienie skierowane do osoby wnoszącej odwołanie, mimo braku pełnomocnictwa, było prawidłowe, a strona miała możliwość konwalidacji wadliwego odwołania. Nie stwierdzono rażącego naruszenia prawa ani skierowania do osoby niebędącej stroną w rozumieniu art. 247 § 1 pkt 3 i 5 Ordynacji podatkowej.Stan faktyczny
Skarżący P. L. wniósł o stwierdzenie nieważności postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej z 2014 r., które stwierdziło niedopuszczalność odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego. Odwołanie zostało wniesione przez A. P., podającego się za pełnomocnika P. L., bez przedłożenia pełnomocnictwa. Organ wezwał A. P. do uzupełnienia braków, co nie zostało uczynione. Następnie Dyrektor Izby Skarbowej odmówił stwierdzenia nieważności, a Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący zaskarżył ostatnie postanowienie, zarzucając rażące naruszenie prawa i skierowanie postanowienia do osoby niebędącej stroną.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA – Kamila Paszowska - Wojnar Sędziowie: Sędzia WSA – Anetta Makowska- Hrycyk Sędzia WSA – Jadwiga Danuta Mróz (sprawozdawca) Protokolant: Starszy specjalista – Małgorzata Jakubiak po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 29 sierpnia 2019 roku sprawy ze skargi: P. L. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we W. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie: odmowy stwierdzenia nieważności postanowienia oddala skargę w całości.
Przedmiotem skargi P. L. jest postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we W. z [...] 2019 r. nr [...] utrzymujące w mocy postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we W. z [...] 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej (IS) we W. z [...] 2014 r. nr [...] stwierdzającego niedopuszczalność odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w L. z [...] 2014 r. nr [...].
W stanie faktycznym sprawy - decyzją z [...] 2014 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego (US) w L. określił P. L. (dalej: Strona, Skarżący) wysokość zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych od dochodów z kapitałów pieniężnych za 2012 r. w wysokości 204.565 zł. Decyzja ta została doręczona Stronie 18 kwietnia 2014 r.(w postępowaniu wymiarowym Strona nie była reprezentowana przez pełnomocnika).
Pismem z 2 maja 2014 r. A. P. – podając się za pełnomocnika P. L. - złożył w jego imieniu odwołanie od ww. decyzji wymiarowej Naczelnika US w L. z [...] 2014 r. wnosząc o jej uchylenie i zmianę.
Pismem z dnia 13 czerwca 2014 r. Dyrektor Izby Skarbowej wezwał A. P. do przedłożenia w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pełnomocnictwa upoważniającego go do sporządzenia i wniesienia odwołania, a także do reprezentowania P. L. w postępowaniu przed organem II instancji pod rygorem niedopuszczalności odwołania (art. 228 § 1 pkt 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 800 ze zm., dalej: OP) oraz do uzupełnienia zarzutów odwołania pod rygorem pozostawienia odwołania bez rozpatrzenia (art. 169 w zw. z art. 222 OP). Przedmiotowe wezwanie A. P. odebrał 26 czerwca 2014 r. Wezwanie to zostało też doręczone P. L. w dniu 18 czerwca 2014 r. A. P. ani P. L. nie przedłożyli dokumentu pełnomocnictwa, ani nie złożyli żadnych wyjaśnień w sprawie (podkreślenie Sądu).
W związku z tym, Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem z [...] 2014 r. – na podstawie art. 228 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej - stwierdził niedopuszczalność odwołania od ww. decyzji wymiarowej Naczelnika US z dnia [...] 2014 r. Uzasadniając rozstrzygnięcie organ wskazał, że z niedopuszczalnością odwołania mamy do czynienia wówczas, gdy pomimo jego wniesienia sprawa podatkowa nie może być rozpoznana i rozstrzygnięta w postępowaniu odwoławczym między innymi z przyczyn podmiotowych, tj. leżących po stronie podmiotu wnoszącego odwołanie (np. brak legitymacji do wniesienia odwołania, brak zdolności do czynności prawnych). Kontrolując dopuszczalność odwołania wniesionego przez A. P. pod względem formalnym organ stwierdził, że odwołanie od decyzji określającej wymiar podatku dla P. L. złożyła osoba nieuprawniona, nie będąca stroną ani też pełnomocnikiem strony. Pomimo wezwania organu z 13 czerwca 2014 r. skierowanego do wnoszącego odwołanie i doręczonego też stronie, nie zostało złożone pełnomocnictwo dla A. P. do reprezentowania P. L. w postępowaniu odwoławczym. Zatem stosownie do pouczenia zawartego w wezwaniu – organ postanowieniem wydanym na podstawie art. 228 § 1 pkt 1 OP stwierdził niedopuszczalność tak wniesionego odwołania. Postanowienie zostało doręczone A. P. w dniu 5 sierpnia 2014 r. w trybie art. 150 § 2 Ordynacji podatkowej (OP). Postanowienie to otrzymał też do wiadomości P. L.
Na powyższe postanowienie nie została wniesiona skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu (dalej: WSA).
Natomiast pismem z 12 października 2018 r. P. L. (dalej: Wnioskodawca, Strona), wniósł o stwierdzenie nieważności ww. postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej z [...] 2014 r. stwierdzającego niedopuszczalność odwołania od decyzji wymiarowej. W piśmie tym, zarzucił, że organ błędnie uznał za stronę tego postępowania A. P., który wniósł odwołanie w jego imieniu a nie we własnym. W konsekwencji, zdaniem Wnioskodawcy, Dyrektor Izby Skarbowej we W. obowiązany był rozstrzygnięcie wydane na podstawie art. 228 § 1 pkt 1 OP skierować do Wnioskodawcy, a nie do A. P. Tymczasem Dyrektor Izby Skarbowej, wskazując jako adresata ww. postanowienia A. P., rozstrzygnął o prawie A. P. do wniesienia odwołania mimo, że to nie on był stroną toczącego się postępowania podatkowego, lecz Wnioskodawca.
Zdaniem Wnioskodawcy, skierowanie ww. postanowienia z [...] 2014 r. do A. P. a nie do niego – jako Strony, stanowi rażące naruszenie prawa a nadto, jako że zostało ono skierowane do osoby nie będącej stroną w sprawie, wydane zostało w okolicznościach określonych w art. 247 § 3 i 5 Ordynacji podatkowej. Wnioskodawca zaznaczył przy tym, że ma interes prawny w domaganiu się stwierdzenia nieważności tego postanowienia, bowiem organy podatkowe przyjmują, że na skutek fikcji jego doręczenia A. P. w trybie art. 150 OP, zakończone zostało postępowanie podatkowe a w konsekwencji decyzja wymiarowa Naczelnika US z [...] 2014 r., będąca przedmiotem złożonego odwołania, jest prawomocna i wywołuje bezpośredni wpływ na sytuację prawną Wnioskodawcy. Kwestionując tryb procedowania organu Strona uznaje, że zaskarżone postanowienie takiego skutku nie wywołało, gdyż nadal nie rozpoznano podania wniesionego przez Wnioskodawcę. W sprawie bowiem nie wydano żadnej z decyzji, o której mowa w art. 233 § 1 albo § 2 OP, ani też skierowanego do Wnioskodawcy postanowienia kończącego postępowanie w inny sposób, w szczególności żadnego z postanowień określonych w art. 228 § 1 pkt 1 OP. Zdaniem Strony, uznanie, że odwołanie nie zostało skutecznie wniesione przez upoważnioną osobę, nie może prowadzić do pozbawienia Strony praw przewidzianych w OP, w szczególności do rozpatrzenia sprawy w postępowaniu odwoławczym.
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej we W., jako organ właściwy w sprawie rozpatrzenia ww. wniosku P. L. o stwierdzenie nieważności postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej z [...] 2014 r. w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania - mając na uwadze obowiązujące przepisy prawa oraz uwzględniając całość zgromadzonego materiału dowodowego postanowieniem z dnia [...] 2018 r. na podstawie art. 216, art. 248 § 1 i § 2 pkt 2, w zw. z art. 247 § 1 pkt 3 i pkt 5 oraz art. 219 OP odmówił stwierdzenia nieważności ww. postanowienia.
Pismem z 12 listopada 2018 r. P. L. wniósł zażalenie na ww. postanowienie z [...] 2018 r. domagając się jego uchylenia i stwierdzenia nieważności postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej z [...] 2014 r., ewentualnie uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i umorzenia postępowania w sprawie. Podstawą zażalenia był zarzut o skierowaniu rozstrzygnięcia do osoby nie będącej stroną w sprawie (art. 247 § 1 pkt 5 OP). Skarżący uzasadniał, że organ kierując wezwanie do uzupełnienia braków formalnych pisma do osoby podpisanej pod odwołaniem - błędnie przyjął, że osoba ta staje się niejako stroną postępowania i do niej – w razie nieusunięcia braków – ma być kierowane postanowienie wydane na podstawie art. 228 § 1 pkt 1 OP o niedopuszczalności odwołania. P. L. zarzuca, że skoro stroną postępowania wymiarowego był on, to do niego – jako strony powinno też być skierowane postanowienie o niedopuszczalności odwołania.
Postanowieniem z dnia [...] 2019 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy swoje postanowienie z [...] 2018 r. o odmowie stwierdzenia nieważności postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej z [...] 2014 r. stwierdzającego niedopuszczalność odwołania od decyzji wymiarowej.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) we Wrocławiu Skarżący ograniczył się jedynie do zaskarżenia w całości postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z [...] 2019 r. (nie podnosząc żadnych zarzutów) oraz wniósł o jego uchylenie.
Odpowiadając na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej powtórzył argumentację z zaskarżonego postanowienia i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył co następuje:
Sąd – nie znalazł podstaw do stwierdzenia nieważności postanowienia z [...] 2014 r. o niedopuszczalności odwołania – uznając, że w sprawie nie zachodzą przesłanki z art. 247 § 1 pkt 3 i pkt 5 Ordynacji podatkowej.
Postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności postanowienia ostatecznego – rozpatrywane w trybie nadzwyczajnym - może dotyczyć tylko ustalenia, czy postanowienie, którego wniosek o stwierdzenie nieważności dotyczy, obarczone jest wadami enumeratywnie wymienionymi w art. 247 § 1 OP. Zgodnie z tym przepisem, organ podatkowy stwierdza nieważność decyzji ostatecznej, która:
1) została wydana z naruszeniem przepisów o właściwości;
2) została wydana bez podstawy prawnej;
3) została wydana z rażącym naruszeniem prawa;
4) dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją (postanowieniem) ostatecznym;
5) zostało skierowana do osoby niebędącej stroną w sprawie;
6) była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność ma charakter trwały;
7) zawiera wadę powodującą jej nieważność na mocy wyraźnie wskazanego przepisu prawa;
8) w razie jej wykonania wywołałaby czyn zagrożony karą.
Na podstawie art. 219 OP przepis ma odpowiednie zastosowanie do postanowień.
Z konstrukcji art. 247 § 1 pkt 1 - 8 Ordynacji podatkowej wynika, że badaniu podlega treść postanowienia, zaś efektem tego badania jest stwierdzenie, czy stanowi ona podstawę do uznania postanowienia za nieważne.
W przedmiotowej sprawie - Skarżący domaga się stwierdzenia nieważności postanowienia z [...] 2014 r. o niedopuszczalności odwołania - na podstawie art. 247 § 1 pkt 3 i pkt 5 OP. Zdaniem Skarżącego, rażące naruszenie prawa polega na skierowaniu i doręczeniu postanowienia stwierdzającego niedopuszczalność odwołania do A. P. a nie P. L., jako strony tego postępowania. Zarzuca przy tym, że kierując postanowienie do A. P. za stronę postępowania uznano osobę nie będącą stroną w sprawie, co uzasadnia stwierdzenie nieważności skażonego postanowienia na podstawie art. 247 § 5 OP.
W ocenie Sądu - należało rozważyć, czy w przedmiotowej sprawie wystąpiła przesłanka rażącego naruszenia przepisów prawa oraz czy kwestionowane postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z [...] 2014 r. zostało skierowane do osoby nie będącej stroną w sprawie (art. 247 § 1 pkt 3 i pkt 5, w zw. z ar. 219 OP).
Procedowanie w trybie nadzwyczajnym – jakim jest stwierdzenie nieważności – pozwala na wyeliminowanie z obrotu prawnego rozstrzygnięcia ostatecznego jedynie wówczas, gdy jest ono dotknięte wadą kwalifikowaną (wymienioną w art. 247 § 1 OP) a naruszenie nie tylko uchybia prawu ale ta niezgodność musi mieć charakter rażący. Przy czym, rażące naruszenie prawa, może odnosić się zarówno do przepisów prawa materialnego, procesowego, jak też norm konstytucyjnych.
Istota sporu w rozpoznawanej sprawie dotyczy oceny zasadności stwierdzenia niedopuszczalności odwołania w związku z nieuzupełnieniem braku formalnego, polegającego na nie przedłożeniu (mimo wezwania organu) pełnomocnictwa A. P. do reprezentowania P. L. w postępowaniu odwoławczym od decyzji wymiarowej.
W sprawie bezspornym jest, że stroną postępowania wymiarowego w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2012 r. od kapitałów pieniężnych, był P. L., który sam nie wniósł odwołania od decyzji Naczelnika US w L. z [...] 2014 r., ani (mimo wezwania przez organ), nie upoważnił A. P. do reprezentowania go w postępowaniu odwoławczym. Brak skutecznie wniesionego odwołania skutkował ostatecznością decyzji wymiarowej wobec Strony.
Z uwagi jednak na wniesione i podpisanego przez A. P. pismo (z 2 maja 2014 r.) określone jako "odwołanie" od decyzji wymiarowej P. L., organ musiał odnieść się do jego treści w sposób formalny.
Dla oceny skuteczności "odwołania" wniesionego przez A. P. istotne znaczenie ma okoliczność, że nie reprezentował on P. L. w postępowaniu wymiarowym ani nie załączył pełnomocnictwa do pisma z 2 maja 2014 r. określonego jako "odwołanie".
Brak pełnomocnictwa w przypadku odwołania składanego przez pełnomocnika należy traktować jako brak formalny, o którego uzupełnienie należy wezwać osobę wnoszącą odwołanie. Przepis art. 169 OP pozwala na usuwanie różnego rodzaju braków formalnych, w tym braków odwołania, przy czym do ich usunięcia organ zawsze wzywa osobę wnoszącą podanie, niezależnie od tego, czy jest ona jednocześnie osobą, której żądanie zawiera podanie, osobą ją reprezentującą czy też pełnomocnikiem takiej osoby.
Jak wynika z okoliczności sprawy, wnoszącym odwołanie był podający się za pełnomocnika – A. P., który do odwołania nie załączył pełnomocnictwa, zatem organ zasadnie w pierwszej kolejności – do niego właśnie, jako "wnoszącego odwołanie" skierował wezwał do usunięcia braków odwołania złożonego w imieniu P. L.
Zgodnie z wymogiem z art. 169 §1 (w zw. z art. 155) OP - organ odwoławczy pismem z 13 czerwca 2014 r. wezwał wnoszącego odwołanie A. P. do usunięcia braków formalnych w terminie 7 dni od otrzymania wezwania – przez przedłożenie oryginału lub urzędowo poświadczonego odpisu pełnomocnictwa do zastępowania P. L. w postępowaniu przed organem odwoławczym, informując go jednocześnie, że nieusunięcie braków w zakresie pełnomocnictwa w wyznaczonym terminie spowoduje niedopuszczalność odwołania z art. 228 § 1 pkt 1 OP. Dodatkowo organ wskazał, że odwołanie nie zawiera zarzutów przeciw decyzji podatkowej (wymiarowej), które zgodnie z art. 222 OP powinny określać istotę i zakres żądania. Organ pouczył wnoszącego odwołanie, że nie uzupełnienie braków w tym zakresie spowoduje pozostawienie odwołania bez rozpatrzenia zgodnie z art. 169 OP. Istotne jest przy tym, że z akt sprawy wynika jednoznacznie, że pismo organu z 13 czerwca 2014 r. wzywające do usunięcia braków odwołania (skierowane do A. P. – jako wnoszącego odwołanie) zostało doręczone za zwrotnym potwierdzeniem odbioru zarówno A. P. (w trybie art.150 OP – w dniu 26 czerwca 2014 r.), jak i P. L. (dorosły domownik odebrał 18 czerwca 2014 r.). Na wskazane wezwanie A. P., jak również p. P. L. nie udzielili żadnej odpowiedzi i nie przedłożyli stosownego dokumentu pełnomocnictwa a Skarżący nie podpisał też odwołania własnoręcznym podpisem.
Pomimo jednoznacznie wskazanego przez organ rygoru - odpowiednio z art. 169 § 1 i art. 228 § 1 OP – żaden z wezwanych nie uzupełnił braków odwołania (zarówno w zakresie pełnomocnictwa jak i zarzutów) ani w jakikolwiek sposób nie zareagował na wezwanie organu, co w ocenie Sądu jest nie tylko dowodem lekceważenia organów ale przede wszystkim przejawem braku dbałości o własne interesy.
Podkreślić przy tym należy, że organ prawidłowo kierując wezwanie o usunięcie braków odwołania do wnoszącego odwołanie, o wadliwości wniesionego środka zaskarżenia poinformował też Stronę, umożliwiając jej podjęcie działań w tym zakresie, w celu konwalidowania wadliwego odwołania. Lojalnie przy tym uprzedził o skutkach nieusunięcia we właściwym terminie braków odwołania. Wskazał zarówno na rygor z art. 169 OP w przypadku nie wskazania zarzutów zgodnie z wymogami z art. 222 OP, jak też jednoznacznie zastrzegł, że nieuzupełnienie pełnomocnictwa – skutkować będzie stwierdzeniem niedopuszczalności odwołania na podstawie art. 228 OP. Z treści kwestionowanego postanowienia wynika też, że zarówno adresat postanowienia z [...] 2014 r. jak i Skarżący – zostali prawidłowo pouczeni o możliwości i trybie jego zaskarżenia do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Mimo zagwarantowania przez organ procesowych uprawnień Strony, chroniących ją przed negatywnymi konsekwencjami wadliwego działania pełnomocnika, ani pełnomocnik ani Strona nie podjęli jakichkolwiek działań dla wyeliminowania braków odwołania i zapewnienia skutecznego zaskarżenia rozstrzygnięcia.
Pomimo tak podjętych przez organ czynności, z akt sprawy wynika, że A. P. nie tylko nie reprezentował P. L. w postępowaniu wymiarowym, ale też (mimo wezwania organu) nie przedłożył pełnomocnictwa ani w żaden sposób nie wykazał, że jest umocowany do jego reprezentowania przed organem odwoławczym. W ocenie Sądu oznacza to, że organ II instancji zasadnie uznał, że skoro A. P. nie był stroną postępowania wymiarowego ani nie przedłożył pełnomocnictwa do reprezentowania P. L. w postępowaniu odwoławczym, to nie miał legitymacji do wniesienia odwołania. Zatem "odwołanie" z 2 maja 2014 r. - wniesione przez A. P. – jako osobę nieuprawnioną, nie będącą stroną postępowania wymiarowego ani nie legitymującej się stosownym pełnomocnictwem do działania w imieniu P. L. - było nieskuteczne, zatem zasadnie organ stwierdził, że z przyczyn podmiotowych (brak legitymacji do wniesienia odwołania) – pismo złożone przez osobę nieuprawnioną - obligowało organ do stwierdzenia niedopuszczalności odwołania na podstawie art. 228 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej.
W ocenie Sądu - za uzasadnione należy uznać też stanowisko organu, który postanowienie z [...] 2014 r. stwierdzające niedopuszczalność odwołania skierował do A. P. - jako wnoszącego pismo. Zauważyć przy tym należy, że jednocześnie organ – informacyjnie doręczył też to postanowienie Stronie. W rozpoznawanej sprawie wnoszącym odwołanie był podający się za pełnomocnika A. P., zatem wbrew temu, co twierdzi Skarżący, pomimo nieprzedłożenia pełnomocnictwa, postanowienie o niedopuszczalności odwołania należało doręczyć osobie to odwołanie wnoszącej tj. A. P.
W ocenie Sądu – w takiej sytuacji, organ po wyczerpaniu procedury wezwania zarówno wnoszącego odwołanie jak i Strony do usunięcia braków odwołania na podstawie art. 169 § 1 OP, w pełni zasadnie uznał, że skoro nie zostało w sprawie wykazane, że "odwołanie" wniosła osoba uprawniona, to dalsze procedowanie jest niezasadne, zatem postanowieniem z [...] 2014 r. organ odwoławczy stwierdził niedopuszczalność odwołania na podstawie art. 228 OP.
Wobec takiego procedowania organu, który – w ocenie Sądu - dołożył należytej staranności w zagwarantowaniu prawa Strony do obrony jej interesów, trudno uznać zasadność skargi w kwestionowaniu prawidłowości przyjętego rozstrzygnięcia, w szczególności, że argumentacja Skarżącego na uzasadnienie zarzutów z art. 247 § 1 pkt 3 i pkt 5 OP pozbawiona jest uzasadnionych racji.
Skoro odwołania od decyzji wymiarowej nie złożył sam Skarżący jako strona postępowania wymiarowego, nie udzielił też skutecznego pełnomocnictwa do wniesienia odwołania przez A. L. a ponadto, pomimo poinformowania go o wadliwości "odwołania" nie podpisał skargi ani nie podjął żadnych czynności w celu usunięcia jej braków, to wobec niego decyzja wymiarowa wywołała skutki o charakterze ostatecznym. Nie może zatem w sposób zasadny domagać się stwierdzenia nieważności postanowienia, wydanego wobec osoby, która bez upoważnienia zainicjowała postępowanie. Stroną tego incydentalnego postępowania był zatem wnoszący pismo z 2 maja 2014 r. nazwane "odwołaniem" a skoro nie miał on legitymacji do jego wniesienia, to prawidłowo - do niego organ skierował postanowienie o niedopuszczalności odwołania.
Nie można zatem uznać, że postanowienie (z [...] 2014r.), którego stwierdzenia nieważności domaga się Skarżący, zostało skierowane do osoby nie będącej stroną w sprawie (art. 247 § 1 pkt 5 OP), skoro to incydentalne postępowanie "odwoławcze" zostało wywołane właśnie z jej inicjatywy.
Zarzuty skargi są tym bardziej nieuzasadnione, że Strona przez ponad 4 lata nie interesowała się sprawą (od lipca 2014 r. do października 2018 r.) ani nie egzekwowała działania od wybranego przez siebie pełnomocnika.
Sąd nie stwierdził też podstawy do stwierdzenia nieważności na podstawie art. 247 § 1 pkt 3 OP. O rażącym naruszeniu prawa w rozumieniu tego przepisu można mówić jedynie wówczas, gdy treść kwestionowanego rozstrzygnięcia pozostaje w oczywistej sprzeczności z treścią przepisu stanowiącego jego podstawę prawną - przez proste ich zestawienie, a więc gdy na pierwszy rzut oka można stwierdzić, że treść postanowienia pozostaje w sprzeczności z treścią przepisu. Tymczasem zarówno postępowanie organu jakie poprzedziło wydanie skarżonego rozstrzygnięcia, jak i wskazana w nim podstawa prawna art. 228 § 1 pkt 1 OP w pełni uzasadniają jego zasadność.
Sąd oceniając żądanie Strony o stwierdzenie nieważności postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej z [...] 2014 r. stwierdza, że ww. postanowienie nie zostało wydane z rażącym naruszeniem prawa ani też nie zostało skierowanie do osoby nie będącej stroną w sprawie. Nadzwyczajny tryb weryfikacji rozstrzygnięć, jakim jest stwierdzenie nieważności decyzji/postanowień określony w art. 247 i następne OP, nie może służyć kwestionowaniu aktów administracyjnych o ile nie są one dotknięte wadami kwalifikowanymi a takich wad – wbrew zarzutom skargi – Sąd nie stwierdził.
Opierając się na przedstawionym stanie faktycznym – zasadnie organ odwoławczy stwierdził niedopuszczalność odwołania, które może mieć swoje źródło zarówno w przesłankach o charakterze podmiotowym jak i przedmiotowym. Również w orzecznictwie sądów administracyjnych prezentowane jest stanowisko, że nieusunięcie w wyznaczonym terminie braku formalnego, polegającego na nie przedłożeniu pełnomocnictwa, wywołuje skutek w postaci braku przedmiotu zaskarżenia. W takiej sytuacji dochodzi do niedopuszczalności odwołania o charakterze przedmiotowym (zob. wyrok NSA z dnia 16 maja 2018 r., II OSK 1587/16; wyrok NSA z dnia 23 maja 2017 r., II OSK 2416/15; wyrok NSA z dnia 15 kwietnia 2010 r" I OSK 135/10; wyrok WSA w Warszawie z dnia 17 czerwca 2014 r., VII SA/Wa 2648/13; wyrok WSA w Gliwicach z dnia 10 kwietnia 2013 r., I SA/G1 1188/12; wyrok WSA w Gdańsku z dnia 7 lipca 2010 r., II SA/Gd 256/10, CBOSA).
Sąd nie ma też zastrzeżeń do treści wezwania, jakie organ wystosował do A. P., doręczając je również Stronie. Zostało ono sformułowane w sposób precyzyjny i nie budzący wątpliwości interpretacyjnych. Bezsporne jest również, iż w wyznaczonym do tego terminie, tj. do 3 lipca 2014 r. ani w późniejszym terminie braki "odwołania" nie zostały przez żadnego z nich usunięte.
W ocenie Sądu, nie można również przyjąć, że Skarżący nie miał świadomości co do działań A. P., bowiem pismo Dyrektora Izby Skarbowej (z 13 czerwca 2014 r.) zawierające wezwanie do wskazania zarzutów odwołania oraz konieczności przedłożenia pełnomocnictwa, jak również postanowienie z dnia [...] 2014 r. zostały wysłane Stronie do wiadomości.
W ocenie Sądu w rozpatrywanej sprawie nie zachodzą wskazane w skardze przesłanki stwierdzenia nieważności z art. 247 § 1 pkt 3 i pkt 5 OP ani też pozostałe przesłanki stwierdzenia nieważności, o których mowa w art. 247 § 1 OP.
W ocenie Sądu - nieuzasadniony jest również zarzut błędnego rozpatrzenia wniosku z 12 października 2018 r. o stwierdzenie nieważności postanowienia z [...] 2014 r. w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania od decyzji wymiarowej Naczelnika US z [...] 2014 r. z uwagi na wadliwe – jak twierdzi Skarżący - skierowanie kwestionowanego postanowienia do A. P., zamiast do Skarżącego. Zdaniem Sądu - z argumentacja Skarżącego w tym zakresie nie sposób się zgodzić. Aby rozstrzygnąć kto jest uprawniony do złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności aktu administracyjnego, należy uwzględnić, że postępowanie wszczynane jest z urzędu, lub na wniosek strony. Podkreślić należy, że nie ma przy tym konieczności, by wnioskodawca był stroną wadliwego postanowienia - w tym przypadku strona jest bowiem rozumiana szeroko - zgodnie z definicją zawartą w art. 133 OP. Zgodnie z tym przepisem "stroną w postępowaniu podatkowym jest podatnik, płatnik, inkasent lub ich następca prawny, a także osoby trzecie (...), które z uwagi na swój interes prawny żądają czynności organu podatkowego, do której czynność organu podatkowego się odnosi lub której interesu prawnego działanie organu podatkowego dotyczy". Zatem z wnioskiem o stwierdzenie nieważność danej decyzji ostatecznej (postanowienia) może wystąpić każdy, kto ma w tym interes prawny. Jeśli chodzi o pojęcie interesu prawnego w przedmiotowej sprawie, P. L. zażądał od organu stwierdzania nieważności postanowienia z [...] 2014 r. stwierdzającego niedopuszczalność odwołania skierowanego do A. P. W ocenie Sądu – Skarżący składając wniosek o stwierdzenie nieważności przedmiotowego postanowienia wykazał swój interes prawny, polegający na tym, iż stwierdzenie przez organ nieważności tego postanowienia pozwoliłoby na rozpoznanie odwołania od decyzji wymiarowej Naczelnika US z [...] 2014 r. Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że interes prawny wynikający ze stwierdzenia nieważności postanowienia jest niewątpliwy.
W ocenie Sądu - biorąc powyższe pod uwagę - brak było podstaw do stwierdzenia nieważności postanowienia ostatecznego z [...] 2014 r., jednocześnie brak też było podstaw do uchylenia zaskarżonego postanowienia z [...] 2019 r.
W świetle powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu - nie znajdując podstaw do uwzględnienia zarzutów skargi – na podstawie art. 151 P.p.s.a. -oddalił skargę w całości.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło