I SA/Wr 578/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Daria Gawlak-Nowakowska, Sędziowie: sędzia WSA Piotr Kieres, sędzia WSA Aleksandra Sędkowska (sprawozdawca), Protokolant: Specjalista Edyta Luniak, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 4 października 2018 r. sprawy ze skargi A S.A. w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia 15 marca 2018 r,. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2015 r. oddala skargę w całości. Przedmiotem skargi A S.A. w W. (dalej: strona, skarżąca, spółka) jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. (dalej: organ drugiej instancji, organ odwoławczy) z dnia [...] marca 2018 r., nr [...] uchylająca decyzję Wójta Gminy S. (dalej: organ pierwszej instancji) z dnia [...] listopada 2017 r., nr [...] w przedmiocie określenia stronie podatku od nieruchomości za 2015 r. i określająca ww. podatek w kwocie 97.862 zł. Jak wynika z zaskarżonej decyzji organ podatkowy wszczął postępowanie podatkowe w sprawie określenia spółce zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2015 r. Decyzją z dnia [...] listopada 2017 r., nr [...] Wójt Gminy S. określił stronie skarżącej podatek od nieruchomości za 2015 r. w kwocie 98.035 zł. Opodatkowaniem objęto: 1) grunty pozostałe o powierzchni 265.956 m2 (za okres od I do VIII 2015 r.), 2) budynki mieszkalne o powierzchni 200,56 m2 (za okres od IX do XII 2015 r.), 3) budynki mieszkalne o powierzchni użytkowej 288,57 m2 (za okres od I do VIII 2015 r.), 4) budynki pozostałe o powierzchni użytkowej 31,32 m2, 5) grunty pozostałe o powierzchni 263,958 m2 (za okres od IX do XI 2015 r.), 6) grunty pozostałe o powierzchni 247,923 m2 (za XII 2015 r.). Organ podatkowy pierwszej instancji uznał, iż działki nr [...] i nr [...] nie podlegają zwolnieniu od podatku od nieruchomości na podstawie art. 2 ust. 3 pkt 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jednolity Dz.U. z 2010 r., Nr 95, poz. 613 ze zm.; dalej: u.p.o.l.) albowiem na działkach nr [...] oraz nr [...] nie znajduje się ścieżka rowerowa a ponadto nie znajdzie w tym przypadku wyłączenie z opodatkowania na podstawie art. 2 ust. 3 pkt 3 u.p.o.l. Organ podatkowy I instancji nie opodatkował budowli uznając, że ze względów technicznych posiadane przez podatnika budowle (tj. przepusty) nie mogą być wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej ze względów technicznych (budowle będące w złym stanie technicznym), tym samym budowle te są wyłączone z zakresu opodatkowania podatkiem od nieruchomości. Przy wymiarze podatku organ pierwszej instancji zastosował stawki podatkowe określone uchwałą Rady Gminy S. Nr [...] z dnia [...] listopada 2014 r. w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości. W odwołaniu strona zarzuciła naruszenie: 1) art 120 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 201 ze zm.; dalej: O.p.), art. 121 O.p., art 122 O.p., art. 180 O.p., art. 187 O.p., art. 188 O.p., poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności w sprawie, pominięcie dowodów będących w posiadaniu organu oraz nie przeprowadzenie dowodów na okoliczności istotne do rozstrzygnięcia sprawy; 2) art. 121 O.p. i art. 124 O.p., poprzez wydanie decyzji nieczytelnej dla strony, nierealizującej zasady zaufania do organów podatkowych; 3) art. 2 ust. 3 pkt 3 u.p.o.l. poprzez pominięcie tych przepisów w rozpatrywanej sprawie i opodatkowanie gruntów zajętych na ścieżkę rowerową. W następstwie wniesionego odwołania, decyzją z dnia 15 marca 2018 r., która na obecnym etapie sprawy stanowi przedmiot skargi, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. uchyliło w całości decyzję z dnia [...] listopada 2017 r. i określiło skarżącej spółce zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości za 2015 r. w wysokości 97.862 zł. Zdaniem organu odwoławzcego, działka gruntu nr [...] o powierzchni 9,25 ha oraz nr [...] o powierzchni 5,41 ha nie spełnia przesłanki do uznania jej za ścieżkę rowerową a dodatkowo, nie znajdzie w tym przypadku wyłączenie z opodatkowania na podstawie art. 2 ust. 3 pkt 3 u.p.o.l., czego domagała się strona skarżąca w odwołaniu. Materiał dowody nie potwierdza, że na ww. działkach znajdowały się w latach 2012 – 2016 r. trasy rowerowe; przedmiotowe działki nie zostały zajęte w latach 2012 - 2016 na potrzeby organów jednostek samorządu terytorialnego, jak również Gmina S. oraz Starostwo Powiatowe w Z. nie wydatkowały środków publicznych na budowę ścieżek rowerowych na wskazanych działkach. Organ odwoławczy z urzędu dostrzegł także, iż budynek gospodarczy o powierzchni użytkowej 31,23 m2 powinien zostać opodatkowany niższą stawką określoną dla budynków pozostałych, a nie mieszkalnych i zastosował niższą stawkę podatkową dla tej powierzchni. Końcowo zauważył organ odwoławczy, iż decyzja organu pierwszej instancji obarczona była błędem o charakterze oczywistej omyłki polegającym na omyłkowym wskazaniu, iż w decyzji organu pierwszej instancji określono zobowiązanie podatkowe za rok 2010 zamiast roku 2015, jak wynika z całego postępowania podatkowego począwszy od postanowienia o jego wszczęciu. Określając zobowiązanie podatkowe organ odwoławczy skorygował spostrzeżoną omyłkę. W skardze do tut. Sądu strona wnosząc o uchylenie decyzji drugiej instancji i zasądzenie na jej rzecz od organu zwrotu kosztów postępowania sądowego zarzuciła naruszenie: 1) art. 120 O.p., art. 121 O.p., art. 122 O.p., art. 180 O.p., art. 187 O.p., art. 188 O.p. poprzez nie wyjaśnienie wszystkich okoliczności w sprawie, pomijanie dowodów wskazanych przez stronę, nie przeprowadzenie dowodów na okoliczności istotne do rozstrzygnięcia sprawy; 2) art. 2 ust. 3 pkt 3 i 4 u.p.o.l. poprzez pominięcie tych przepisów w rozpatrywanej sprawie. W uzasadnieniu zarzuciła, że organ podatkowy przeprowadził w dniu 21 października 2011 r. dowód z oględzin, który na etapie postępowania podatkowego nie został poddany żadnej analizie, na co wskazuje treść uzasadnienia zaskarżonej decyzji. Organ nie ustali, na jakiej podstawie zostały umieszczone (na działkach nr [...] i nr [...]), a następnie usunięte znaki drogowe przy rzekomej ścieżce rowerowej. W zaskarżonej decyzji nie odniesiono się także do dowodu przedstawionego przez stronę w postaci Strategii Rozwoju Gminy S. stanowiącej załącznik do uchwały nr [...] z dnia 4 sierpnia 2004 r. Organy obu instancji pomijają istnienie tego dokumentu, który w oczywisty sposób przeczy tezom, iż na terenie Gminy S. nie ma i nigdy nie było ścieżek rowerowych. Zdaniem strony organ poczynił ustalenia w oparciu o zeznania świadków przesłuchanych w sposób nieprawidłowy (poza godzinami pracy urzędu). Nie uwzględnił zdjęć z przeprowadzonych w 2011 r. oględzin, gdyż, zdaniem strony, przeczą one stawianej przez organ tezie o braku ścieżki rowerowej w Gminie S. . W ocenie strony działki nr [...] i nr [...] powinny zostać objęte zwolnieniem podatkowym, jako zajęte na potrzeby organu jednostki samorządu terytorialnego na podstawie art. 2 ust. 3 pkt 3 u.p.o.l. O zajęciu w rozumieniu wymienionego przepisu ma świadczyć poniesienie - zdaniem strony - nakładów na wybudowanie ścieżki rowerowej przez Gminę lub Starostwo. Strona zaakcentowała, iż na ścieżce do 2011 r. posadowione były znaki oznaczające ścieżkę rowerową. Jak to ujęła strona: "Charakter taki posiadają trasy rowerowe znajdujące się na działkach nr [...] i nr [...], ponieważ są to budowle przeznaczone na cele użyteczności publicznej realizowanej przez organy jednostek samorządu terytorialnego"; "dowody zebrane w sprawie, (...) wskazują, iż działki nr [...] i nr [...] nie mogły być przez przedsiębiorcę wykorzystywane do działalności gospodarczej z uwagi na fakt zajęcia ich na cele użyteczności publicznej"; "trasy rowerowe znajdujące się na działkach nr [...] i nr [...] posiadają cechy zajęcia na cele użyteczności publicznej realizowanej przez organy jednostek samorządu terytorialnego". Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem sporu między stronami jest kwestia opodatkowania podatkiem od nieruchomości działek nr [...] i nr [...] należących do skarżącej. Skarżąca podnosi, że wobec działek nr [...] i nr [...] powinno mieć zastosowanie zwolnienie przewidziane w treści art. 2 ust. 3 pkt 3 u.p.o.l. Stanowiska tego nie podziela organ podatkowy. Bezzasadnym jednak, w ocenie Sądu, jest zarzut niezastosowania przez organy podatkowe w sprawie art. 2 ust. 3 pkt 3 u.p.o.l. W tym zakresie na aprobatę zasługuje stanowisko przedstawione przez organ w treści zaskarżonej decyzji, z którego wynika, że przepis niniejszy przewiduje, iż podatkiem od nieruchomości nie obejmuje się tych nieruchomości, które służyć mają realizacji zadań przez organy jednostek samorządu terytorialnego. Na gruncie orzecznictwa sądowoadministracyjnego (m.in. przytoczonego przez organ administracji publicznej w niniejszej sprawie) nie budzi wątpliwości, że chodzi tu o zapewnienie odpowiednich warunków funkcjonowania danej jednostki samorządowej, nie zaś o wykonywanie zadań gminy. Przepis niniejszy odnosi się zatem jedynie do przypadków, gdy dana nieruchomość została zajęta celem realizacji potrzeb organów jednostek samorządu terytorialnego. Tym samym nie było podstaw do jego zastosowania w niniejszej sprawie wobec działek nr [...] oraz nr [...]. Z akt sprawy wynika, że strona w znacznej mierze koncentruje się na wykazaniu istnienia na przedmiotowych działkach ścieżki rowerowej. W ocenie Sądu z prawnopodatkowego punktu widzenia jest to okoliczność bez znaczenia. Przepis art. 2 ust. 3 pkt 3 u.p.o.l. wyraźnie i wprost dotyczy nieruchomości zajętych na potrzeby organów samorządów (a są to: rada gminy, wójt, burmistrz, prezydent miasta, rada powiatu, zarząd powiatu, sejmik województwa, zarząd województwa) oraz ich aparatów pomocniczych. Nawet ewentualne wytyczenie czy też zrealizowanie trasy rowerowej na działkach nr [...] i nr [...] na podstawie umowy zawartej z posiadaczem nieruchomości lub bezumownie – nie oznaczałoby, że została zrealizowana przesłanka zwolnienia z art. 2 ust. 3 pkt 3 u.p.o.l. w postaci zajęcia na potrzeby organów jednostek samorządu. Wskazane nieruchomości co najwyżej zostałyby zajęte przez organ (lub też działający na jego rzecz aparat pomocniczy) – na potrzeby użytkowników ścieżki, wspólnoty mieszkańców, a nie organu w celu realizacji jego potrzeb. Art. 2 ust. 3 pkt 3 u.p.o.l. jest jednoznaczny, organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji powołał adekwatne orzecznictwo i przedstawioną w nim argumentację. Sądy administracyjne wielokrotnie już wskazywały, że termin: "zajęte na potrzeby organów jednostek samorządu terytorialnego" należy rozumieć jako będące w posiadaniu wskazanych podmiotów nieruchomości lub ich części (grunty, budynki lub lokale stanowiące odrębny od gruntu przedmiot własności), obsługujące funkcjonowanie tych organów (tak wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 5 lipca 2017 r., sygn. akt I SA/Op 195/17). "Zwolnienie, określone w art. 2 ust. 3 pkt 3 u.p.o.l. dotyczy przede wszystkim nieruchomości lub ich części zajętych na potrzeby organów jednostek samorządu terytorialnego. W zasadzie będą to siedziby tych organów w postaci budynków odpowiednich urzędów, obsługujących funkcjonowanie tych organów. Miało to na celu unikniecie sytuacji, aby jednostka samorządu terytorialnego płaciła sama sobie podatek od posiadanych nieruchomości. Ww. zwolnieniu podlegają wszelkie nieruchomości lub ich części zajęte na potrzeby organów bez względu na ich status własnościowy. Korzystać więc z niego może także osoba fizyczna lub prawna będąca podatnikiem podatku od nieruchomości, gdy nieruchomość została, np. wynajęta na potrzeby organów jednostki samorządu terytorialnego" (por. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 10 lipca 2013 r., sygn. akt I SA/Sz 377/13). "Przez potrzeby organów jednostek samorządu terytorialnego, o których mowa w art. 2 ust. 3 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, należy rozumieć zapewnienie warunków funkcjonowania tych jednostek. Nie można ich utożsamiać z potrzebami innych jednostek administracyjnych wykonujących zadania, jakie z mocy ustawy spoczywają na samorządach" (tak wyrok NSA z dnia 6 kwietnia 2007 r., sygn. akt II FSK 460/06). W kontekście powyższego chybionymi są również zarzuty naruszenia przepisów Ordynacji podatkowej. Organy podatkowe działały na podstawie przepisów prawa. Podjęły także wszelkie niezbędne działania celem wyjaśnienia sprawy w sposób wyczerpujący oraz nie budzący wątpliwości, tak co do podjętych w postępowaniu czynności, jak i co do wydanego rozstrzygnięcia. Wobec powyższego, nie znajdując podstaw do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji wydane zostały z naruszeniem podatkowego prawa materialnego, względnie z mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy naruszeniem przepisów postępowania, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302) orzekł jak w sentencji.