II SA/Wr 147/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wojciech Śnieżyński po rozpoznaniu w dniu 12 lipca 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale II wniosku H. S. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi H. S. na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...] lutego 2021 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji i nakazania rozbiórki budynku gospodarczego postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W skardze na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...].02.2021 r. (nr [...]) w przedmiocie uchylenia decyzji i nakazania rozbiórki budynku gospodarczego H. S. (dalej: skarżąca, strona skarżąca) wniosła o wstrzymanie wykonania wskazanej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 61 § 1 ustawy z 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, dalej: p.p.s.a.), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd może na wniosek strony skarżącej wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Rozpatrując wniosek strony w oparciu o art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd związany jest zamkniętym katalogiem dwóch przesłanek pozytywnych, którymi są niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przesłanki te mogą zaistnieć łącznie lub oddzielnie. Omawiany przepis nie nakłada przy tym na stronę obowiązku udowodnienia wyżej wskazanych przesłanek. Wnioskodawca musi jednakże uprawdopodobnić ich zaistnienie. Celem instytucji wstrzymania wykonania decyzji jest ukształtowanie stosunków do czasu prawomocnego rozpoznania skargi, w zakresie zapobieżenia znacznej szkodzie lub trudnym do odwrócenia skutkom. Instytucja wstrzymania wykonania ma charakter wyjątkowy i jej zastosowanie może mieć miejsce wyłącznie w sytuacji stwierdzenia, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdyby akt lub czynność zostały wykonane. Przyjmuje się, że "znaczna szkoda" to taka, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Natomiast trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, a powrót do stanu poprzedniego może nastąpić po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienie WSA w Białymstoku z 03.08.2006 r. sygn. akt II SA/Bk 352/06; postanowienie NSA z 08.08.2014 r. sygn. akt II OZ 752/14) W realiach niniejszej sprawy skarżąca w żaden sposób nie umotywowała wniosku o przyznanie jej ochrony tymczasowej. Podkreślenia wymaga, że powodzenie wniosku uzależnione jest od inicjatywy samej strony, która w uzasadnieniu powinna wskazać argumentację przemawiającą za tezą, że wykonanie decyzji spowoduje sytuacje opisane w art. 61 § 3 p.p.s.a. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się więc do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie aktu jest w danej sprawie obiektywnie zasadne. Podstawy do przyznania takiej ochrony nie stanowił zatem powoływany przeciwko zaskarżonej decyzji argument dotyczący tego, że budynek gospodarczy objęty nakazem rozbiórki zapobiega zawaleniu się przyległych, będących w złym stanie technicznym obiektów budowlanych. Skarżąca w żaden sposób nie uprawdopodobniła istnienia takiego związku. Ponadto biorąc pod uwagę przedmiot postępowania administracyjnego i nałożony na skarżącą nakaz rozbiórki budynku gospodarczego, nie sposób przyjąć, by decyzja nakazująca rozbiórkę była rozstrzygnięciem, którego charakter i wywoływane następstwa stanowią niejako samoistną podstawę zastosowania ochrony tymczasowej. O ile istotnie należy stwierdzić, że co do zasady wykonanie rozbiórki powoduje powstanie szkody, to podkreślić należy, że szkoda ta, aby mogła stanowić usprawiedliwioną podstawę do uwzględnienia wniosku, musi mieć charakter "znaczny". Powoduje to, że wykazanie przesłanek wstrzymania wykonania decyzji wymienionych w art. 61 § 3 p.p.s.a. wymaga odwołania się do konkretnych uwarunkowań podjętego przez organ nadzoru budowlanego działania, które powinny odnosić się zarówno do sytuacji osobistej i majątkowej adresata nakazu, jak i uwzględniać również, między innymi, następstwa odstąpienia od bezzwłocznego wyegzekwowania przeprowadzenia robót rozbiórkowych. Tymczasem uzasadnienie wniosku złożonego przez skarżącą w niniejszej sprawie okoliczności takich nie zawierało. Jednocześnie należy zauważyć, że w przypadku braku należytego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, rolą Sądu nie jest działanie za stronę i poszukiwanie dowodów na poparcie twierdzeń autora takiego wniosku, to na nim bowiem spoczywa obowiązek wnikliwego jego uzasadnienia (por. postanowienia NSA: z 10.06.2014 r. II FZ 763/14, z 28.05.2014 r. II FZ 649/14). Niezależnie od powyższego należy wskazać, że na etapie rozpoznawania wniosku o wstrzymanie Sąd nie może dokonywać merytorycznej oceny zasadności skargi i opierać swoje rozstrzygnięcie w przedmiocie wstrzymania zaskarżonego aktu w oparciu o przewidywane orzeczenie co do skargi. Sąd dokonuje wyłącznie oceny przesłanek wskazanych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, na podstawie art. 61 § 3 i 5 p.p.s.a., postanowił odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.