II SA/Wr 439/11
WyrokWSA we Wrocławiu2011-10-25
Skład orzekający: Zygmunt Wiśniewski, Mieczysław Górkiewicz, Halina Kremis
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości w celu przeprowadzenia linii energetycznej może zostać wydana po zakończeniu prac budowlanych?Ratio decidendi
Decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości w trybie art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami może być wydana wyłącznie przed rozpoczęciem konkretnego procesu inwestycyjnego na danej nieruchomości. Wydanie takiej decyzji po zakończeniu robót budowlanych jest niedopuszczalne. Ponadto, kluczowym warunkiem wydania zezwolenia jest przeprowadzenie rokowań z właścicielem nieruchomości, które muszą być odpowiednio udokumentowane i wykazywać rzeczywistą wolę stron co do załatwienia sprawy na drodze cywilnoprawnej.Stan faktyczny
Spółka A zaskarżyła decyzję Wojewody D., która uchyliła decyzję Starosty Powiatu W. odmawiającą wydania zezwolenia na zajęcie części nieruchomości na potrzeby budowy linii energetycznej. Starosta wydał zezwolenie, powołując się na przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz specustawę dotyczącą Euro 2012. Wojewoda uchylił tę decyzję, wskazując na brak prawidłowo przeprowadzonych rokowań z właścicielami nieruchomości oraz na fakt, że prace budowlane zostały już wykonane. Spółka A wniosła skargę do WSA, kwestionując stanowisko Wojewody.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zygmunt Wiśniewski (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia WSA Mieczysław Górkiewicz Sędzia NSA Halina Kremis Protokolant Małgorzata Boaro po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 25 października 2011 r. sprawy ze skargi Spółki A na decyzję Wojewody D. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zezwolenia na zajęcie części nieruchomości w celu przeprowadzenia napowietrznej, wielotorowej linii energetycznej oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Starosta Powiatu W. na podstawie art. 124 ust. 1 i art. 6 pkt 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651 z późn. zm.) oraz na podstawie art. 104, art. 107 i art. 108 § 1 kpa
- w pkt 1 ograniczył sposób korzystania z nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr 15/1, AM-1, obręb D., gmina D. o powierzchni 1,77 ha, dla której Sąd Rejonowy w O. prowadzi księgę wieczystą [...], poprzez zezwolenie wnioskodawcy P.S.E.O. S.A. na przeprowadzenie przez te nieruchomości odcinka linii elektroenergetycznej w ramach zadania inwestycyjnej "Budowa linii 400+2x110 kV P.–W. wraz z rozbudową stacji 400/110 kV P. o pole liniowe 400 kV" w pasie technologicznym ograniczonej zabudowy o szerokości 70 m, którego łączna powierzchnia wynosi 0,7470 ha (przewiduje się przepuszczenie przewodów linii a w zachodniej części tej działki posadowienie słupa elektroenergetycznego Nr 9 na fundamencie o pow. 10 m2) oraz lokalizacji urządzeń towarzyszących niezbędnych dla potrzeb eksploatacji tej linii, przeprowadzenie linii winno nastąpić zgodnie z decyzją Wojewody D. Nr [...] z dnia [...] r. o ustaleniu lokalizacji przedsięwzięcia Euro 2012 dla inwestycji obejmującej budowę linii elektroenergetycznej 400 kV+2x110 kV P.–W.;
- w pkt 2 orzeczono, że ograniczenie sposobu korzystania polega w szczególności na uprawnieniu inwestora – wnioskodawcy do wejścia na teren nieruchomości i wybudowaniem linii elektroenergetycznej, a także jej późniejszej eksploatacji; współwłaściciele obowiązani są do biernego znoszenia ograniczeń wynikających z decyzji, w szczególności do biernego znoszenia naruszenia posiadania nieruchomości, w tym również ingerencji w grunt fundamentem słupa elektroenergetycznego o pow. około 10 m2 oraz wstrzymania się od jakiejkolwiek zabudowy w granicach pasa technologicznego, ustalonego mocą decyzji Wojewody D. Nr [...] z dnia [...] r., inwestor – wnioskodawca wstrzyma się od takiego wykonywania uprawnień wynikających z niniejszej decyzji, które by zakłócało bądź wpływało na prawidłowe i swobodne wykonywania praw współwłaścicieli do pozostałej części nieruchomości nie objętej niniejsza decyzją;
- w pkt 3 zobowiązano inwestora do przywrócenia nieruchomości do stanu poprzedniego, niezwłocznie po założeniu i przeprowadzeniu odcinka linii;
- w pkt 4 orzeczono, że ostateczna decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości stanowi podstawę dokonywania wpisu w księdze wieczystej nieruchomości [...];
- w pkt 5 decyzji nadano jej rygor natychmiastowej wykonalności.
W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że pismem z dnia 1 czerwca 2007 r. P.S.E. S.A. z siedzibą w W. reprezentowane przez H.P., wystąpiły do Starosty Powiatu W. o udzielenie w trybie art. 124 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tj. Dz.U. z 2010r., Nr 102, poz. 651 z późn. zm.) zezwolenia na czasowe zajęcie części nieruchomości oznaczonej geodezyjnie jako działka nr 15/1, AM-1, obręb D., gmina D., o łącznej pow. 5900 m2, stanowiącej współwłasność H. i W.G..
W tej sprawie organ I instancji stwierdził, że w sprawie lokalizacji przedmiotowej inwestycji wydana została decyzja Wojewody D. Nr [...] z dnia [...] r. o ustaleniu lokalizacji przedsięwzięcia Euro 2012 dla inwestycji obejmującej budowę linii elektroenergetycznej 400 kV+2x110kV P.-W.. I jak wynika z dyspozycji określonej w art. 25 ust. 1 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o przygotowaniu finałowego turnieju Mistrzostw Europy w Piłce Nożnej UEFA EURO 2012 (Dz.U. Nr 26 poz. 133 ze zm.) w sprawach dotyczących przygotowania przedsięwzięć nie stosuje się przepisów o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, zatem lokalizacja przedsięwzięć Euro 2012 może nastąpić niezależnie od ustaleń przeznaczenia terenów określonych w planie miejscowym, jak i w oderwaniu od ustaleń studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego. W tym konkretnym przypadku zastosowanie ma zasada lex specialis derogat legi generali stanowiąca, że prawo o większym stopniu szczegółowości pochodzące z aktów prawnych o tej samej mocy, np. z dwóch ustaw, obowiązujące w tym samym czasie należy stosować przed prawem ogólniejszym. Przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami stanowią więc normę generalną natomiast przepisy ustawy o przygotowaniu finałowego turnieju Mistrzostw Europy w Piłce Nożnej UEFA EURO 2012 stanowią normę szczególną, która w tym konkretnym przypadku winna mieć zastosowanie. Zdaniem organu I instancji spełniona została przesłanka zgodności inwestycji z decyzją o lokalizacji przedsięwzięcia Euro 2012 dla potrzeb rozstrzygnięcia w sferze praw rzeczowych.
Odwołanie od tej decyzji wnieśli H. i W.G., zarzucając naruszenie przepisów postępowania administracyjnego oraz art. 124 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami.
Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Wojewoda D. w oparciu o przepisy art. 138 § 1 pkt 2 oraz 104 kpa i art. 9a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami uchylił zaskarżoną decyzję w całości i odmówił wydania zezwolenia na zajęcie części nieruchomości w celu przeprowadzenia napowietrznej, wielotorowej linii energetycznej 400/110 KV P.–W. (M.).
W uzasadnieniu organ II instancji zauważył, co następuje:
Ingerencja w konstytucyjnie chronione prawo własności w wyniku wydania decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości, poprzez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości przewodów i urządzeń służących do przesyłania energii elektrycznej, możliwa jest tylko w sytuacji określonej w art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Dopuszczalność ograniczenia prawa własności lub prawa użytkowania wieczystego, w trybie art. 124 ww. ustawy, możliwa jest wówczas, gdy plan miejscowy przewiduje na danej nieruchomości realizację celu publicznego lub gdy wydana została ostateczna decyzja o lokalizacji celu publicznego na danej nieruchomości (w przypadku braku planu miejscowego).
Postępowanie administracyjne w sprawie udzielenia zezwolenia może być wszczęte z urzędu albo na wniosek organu wykonawczego jednostki samorządu terytorialnego, jak również innej osoby lub jednostki organizacyjnej. Zgodnie z konstrukcją przyjętą w ustawie ograniczenie to następuje jako skutek zezwolenia udzielonego przez starostę wykonującego zadanie z zakresu administracji rządowej podmiotowi wykonującemu prace związane z budową obiektów lub urządzeń albo instalacją ciągów lub przewodów na przeprowadzenie tych prac na nieruchomości. Zezwolenie jest udzielane jedynie wówczas, gdy właściciel nie wyraża zgody na udostępnienie nieruchomości.
Jeżeli chodzi o podmiotowy zakres uprawnień do uzyskania zezwolenia przyjmowany jest pogląd o konieczności zawężenia kręgu podmiotów, które mogą uzyskać zezwolenie na przeprowadzenie ciągów i przewodów oraz budowę obiektów lub urządzeń na cudzej nieruchomości. Przemawia za tym przede wszystkim wyjątkowy charakter tej instytucji, która stanowi ingerencję w prawa podmiotowe przysługujące do nieruchomości. Kręgu podmiotów uprawnionych do uzyskania zezwolenia komentowany przepis wprost jednak nie określa. Podstawowym obowiązkiem organu w zakresie podmiotowym było więc ustalenie czy podmiotowi który wystąpił z wnioskiem o wydanie na jego rzecz zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości przewodów i urządzeń służących do przesyłania energii elektrycznej takie uprawnienie przysługuje.
Z dokumentacji akt sprawy wynika, że dnia 30 kwietnia 2009 r. PSE O. S.A. wystąpił do D. Urzędu Wojewódzkiego we W. z wnioskiem o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji przedsięwzięcia Euro 2012 dla inwestycji polegającej na budowie linii elektroenergetycznej 400 kV + 2 x 110 - kV P.-W., która z kolei stała się podstawą kolejnego wniosku kierowanego przez PSE O. S.A. do Starosty Powiatu W. o udzielenie zezwolenia na czasowe zajęcie części nieruchomości będącej przedmiotem niniejszego postępowania. Zatem od strony podmiotowej uznać należy, że PSE O. S.A. był uprawniony do wystąpienia z wnioskiem o wydanie powyższego zezwolenia. W tym zakresie działania organu I instancji należy uznać również za właściwe.
Organ II instancji poddał ocenie również inne istotne elementy postępowania, które wpłynęły na ostateczny wynik rozstrzyganej sprawy.
Nadmienić należy, że z punktu widzenia oceny prawidłowości przebiegu postępowania niezmiernie istotny jest fakt, że przed wszczęciem postępowania zmierzającego do wydania zezwolenia powinna być wyczerpana możliwość uzyskania zgody właściciela lub użytkownika wieczystego nieruchomości na wykonanie prac. Oświadczenie woli w przedmiocie zgody na udostępnienie nieruchomości w tym celu może być wyrażone w ramach odpowiednich czynności cywilnoprawnych, np. ustanowienie ograniczonego prawa rzeczowego albo służebności gruntowej, zawarcie umowy najmu bądź dzierżawy nieruchomości w całości lub w części. Rokowania przeprowadza osoba lub jednostka organizacyjna zamierzająca wystąpić z wnioskiem o zezwolenie a do wniosku należy dołączyć dokumenty z przeprowadzonych rokowań. Należy przyjąć, że obowiązek prowadzenia rokowań zostaje spełniony przez złożenie właścicielowi nieruchomości, oświadczenia woli w rozumieniu prawa cywilnego o charakterze zaproszenia do prowadzenia rokowań w sprawie zawarcia stosownej umowy, w którym zostają określone warunki ograniczenia własności nieruchomości i właściciel, któremu prawo rzeczowe ma być ograniczone, warunków tych nie przyjął lub też w terminie określonym w zaproszeniu do rokowań na zaproszenie to w ogóle nie odpowiedział. Art. 124 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami nie określa formy jaką powinny posiadać dokumenty z przebiegu rokowań, dołączone do wniosku, należy więc przyjąć, że spełnienie tej przesłanki nie wymaga żadnej szczególnej formy. W swej treści potwierdzenie prowadzenia rokowań powinno natomiast zawierać przedstawienie ich przebiegu, z którego winno wynikać, że nie było możliwe uzyskanie zgody na wykonanie przedmiotowych prac od właściciela nieruchomości. W tym zakresie organ II instancji stwierdził istotne nieprawidłowości. Przeprowadzenie rokowań stanowi formalną przesłankę wszczęcia postępowania o uzyskanie zezwolenia na zajęcie nieruchomości. Zostanie ona spełniona już wówczas, gdy inwestor określił i zaproponował właścicielowi konkretne warunki uzyskania zgody na wykonanie prac o jakich mowa w art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami, jednak pomimo prowadzonych rozmów, nie doszło do zawarcia umowy (II SA/Bk 593/08 - Wyrok WSA w Białymstoku z dnia 6 listopada 2008). Charakter, zakres i sposób prowadzenia rokowań zależą od istoty (stopnia złożoności) negocjowanej transakcji, a także od sposobu rozpoczęcia negocjacji i założeń, na podstawie których mają być prowadzone. Zawarcie umowy w drodze rokowań polega na dialogu pomiędzy dwoma podmiotami zmierzającymi do uzgodnienia woli zawarcia określonej umowy i cechuje dyspozycja każdej ze stron do jej zawarcia. Nie przybiera ona jednak kształtu stanowczej decyzji ani nie jest konieczne, by oznaczenie przedmiotu rokowań przybrało tak dalece sprecyzowaną treść, jakiej wymaga się od oferty lub od jakichkolwiek oświadczeń woli konstytuujących umowę. W trakcie rokowań strony przekazują sobie informacje stanowiące podstawę do podjęcia stanowczej decyzji co do zawarcia umowy, komunikują sobie oceny i wreszcie formułują projekty postanowień umowy. Zatem w przypadku zajęcia przez przedsiębiorstwo cudzego gruntu na czas budowy urządzenia infrastruktury technicznej na podstawie umowy, w samej umowie strony określają warunki zajęcia gruntu i zakres roszczeń związanych z dniem i terminem udostępnienia gruntu inwestorowi, terytorialnym zakresem zajęcia gruntu, rodzajem działań podejmowanych przez inwestora na gruncie, faktem zajęcia gruntu (a więc ograniczeniem prawa własności polegającym na powstrzymaniu się przez właściciela w wykonywaniu swojego prawa z wyłączeniem innych osób), zaistnieniem na nim określonych szkód w wyniku wybudowania urządzenia, ewentualnym zmniejszeniem się wartości nieruchomości, koniecznością dalszego trwałego istnienia na gruncie wybudowanych urządzeń, terminem realizacji przez inwestora roszczeń właściciela gruntu.
Przedmiotem rokowań prowadzonych pomiędzy właścicielem a inwestorem winny być wszystkie ww. niezbędne elementy przyszłej umowy, po to aby składana propozycja była jasna i nie powodowała wątpliwości co do czasu zajęcia, przedmiotu zajęcia, terminu ostatecznej realizacji. O faktycznych rokowaniach w rozumieniu art. 124 ust. 3 ustawy można mówić tylko wówczas, gdy z przedłożonej przez wnioskodawcę dokumentacji będzie wynikała rzeczywista wola stron co do załatwienia sprawy na drodze cywilnoprawnej.
W ocenie organu odwoławczego dokumentacja dołączona do akt sprawy wskazuje, że prowadzone przez strony postępowania rozmowy nie wyczerpały znamion rokowań.
W pierwszej kolejności podnieść należy, że w żadnym z dokumentów odnoszących się do fazy rokowań - w szczególności w projekcie umowy załączonej do protokołu rozbieżności z dnia 28 grudnia 2006 r. jak też w kolejnych protokołach rozbieżności i z rokowań z dnia 21 marca 2007 r., 9 maja 2007 r. i 29 maja 2007 r. - nie wskazano w sposób precyzyjny, jaki zakres prac przewidziany został do wykonania na nieruchomości w ramach realizacji inwestycji. We wniosku inwestora o ograniczenie prawa własności nie pojawiają się słupy, natomiast z § 2 pkt a) opisywanego projektu umowy wynika, że właściciel nieruchomości wyrazić miałby zgodę na założenie i przeprowadzenie przez nieruchomość linii elektroenergetycznej wraz z wszelkimi obiektami i urządzeniami niezbędnymi do jej eksploatacji - poprzez wybudowanie na nieruchomości słupa(ów) linii, podwieszenie napowietrznych przewodów linii, a także na jej funkcjonowanie po wybudowaniu. Z powołanego zapisu nie wynika w sposób ścisły zakres planowanych robót oraz czy przewody są tożsame z wymienionymi w projekcie umowy wszelkimi obiektami i urządzeniami niezbędnymi do eksploatacji linii a jedyne co można wykoncypować z tej umowy to, że jest ona w części zapisów w sposób oczywisty sprzeczna ze złożonym przez inwestora wnioskiem.
Jak wynika z załączonych protokołów z rokowań inwestor przedstawił sprecyzowaną kwotowo propozycję odszkodowania dopiero w dniu sporządzenia ostatniego protokołu z rokowań tj. dnia 29 maja 2007 r. w wysokości 11.800 zł. Postawa taka potwierdza powyższe stwierdzenia odnośnie braku elementów niezbędnych dla rokowań a jednocześnie może podważać rzeczywistą wolę strony co do załatwienia sprawy na drodze cywilnoprawnej.
Podsumowując rozważania na temat podejmowanych działań, nadmienić należy, że nie można wykluczyć, iż ewentualny brak zgody właściciela mógł wynikać z braku jednoznacznego i ścisłego wskazania zakresu robót na gruncie i takiego sformułowania warunków umowy, które umożliwiałyby w zasadzie przeprowadzenie na działce wszelkich robót. Jak wynika z opisanych dokumentów, propozycja złożona przez inwestora nie została sformułowana w sposób jednoznaczny, jak również nie została doprecyzowana w toku rokowań, przez co właściciel nie miał możliwości właściwie jej ocenić.
Uzasadnione wątpliwości budzi również strona przedmiotowa wydanej przez Starostę Powiatu Wrocławskiego decyzji.
Prowadząc postępowanie administracyjne organ administracji państwowej jest obowiązany rozważyć wszystkie okoliczności sprawy, kierując się zasadami określonymi w art. 7 kpa i uzasadnić szczegółowo swe rozstrzygnięcie zawarte w decyzji stosownie do treści art. 107 § 3 kpa. (wyrok NSA z dnia 27 III 1981 r. SA 382/81, ONSA 1981, z. 1, poz. 27). Ocena zebranego materiału dowodowego i wyczerpujące wyjaśnienie przesłanek dokonanego rozstrzygnięcia powinny znaleźć pełne odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji, przekonywającym zarówno co do prawidłowości oceny sytuacji materialnej strony, jak i co do zasadności treści samego merytorycznego rozstrzygnięcia (wyrok NSA z dnia 28 VIII 1981 r. SA/Wr 87/81, ONSA 1981, z. 2, poz. 80). Prawidłowe uzasadnienie bowiem pozwala na skontrolowanie przez organ odwoławczy podstawy faktycznej i prawnej oraz motywów rozstrzygnięcia jakimi kierował się organ wydając takie a nie inne merytoryczne rozstrzygnięcie. Niewyjaśnienie wszystkich okoliczności mających istotne znaczenie w sprawie oraz nieuzasadnienie decyzji w sposób właściwy narusza podstawowe zasady postępowania administracyjnego (wyrok NSA z 16 marca 1998 r., II SA 96/98 - Lex nr 41681).
Przede wszystkim zauważyć należy, że występuje niezgodność pomiędzy złożonym przez Inwestora dnia 1 czerwca 2007 r. wnioskiem oraz jego uzupełnieniem a treścią wydanej przez organ I instancji decyzji administracyjnej. W wystąpieniach inwestora do organu l instancji nigdzie nie jest zawarty wniosek o zezwolenie na usytuowanie urządzeń towarzyszących niezbędnych dla potrzeb eksploatacji tej linii. W samej decyzji takie określenie się natomiast pojawia. Jest to o tyle istotne, że w trakcie toczącego się postępowania administracyjnego przed organem I instancji nie zdefiniowano urządzeń określonych jako towarzyszące, niezbędne dla potrzeb eksploatacji linii. Zauważyć również należy, że w postępowaniu tym nie wskazano również na przebieg inwestycji w obrębie - działki, odsyłając w sentencji decyzji, w tym zakresie, do decyzji Wojewody D. Nr [...] z dnia [...] r.
Sentencja zaskarżonej decyzji nie wskazuje w sposób ścisły na zakres zezwolenia udzielonego inwestorowi, a tym samym ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości, Co może wynikać z faktu, że opisane wątpliwości związane z zakresem planowanych do wykonania na nieruchomości prac, nie zostały wyjaśnione w toku postępowania przed organem I instancji. Takie rozstrzygnięcie, w ocenie Wojewody D., nie odpowiada wymogom art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami, gdyż organ zobligowany jest na podstawie tego przepisu do ścisłego określenia w decyzji zakresu ograniczenia prawa, co oznacza że zakres ograniczenia winien wskazywać jednoznacznie przebieg inwestycji przez nieruchomość, jak również zakres uszczuplenia władztwa właściciela i to tylko w zakresie niezbędnym do wykonania danej inwestycji. Jak wskazuje się w orzecznictwie sądowym, organ rozstrzygający w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości winien w sentencji decyzji określić to ograniczenie w sposób zrozumiały dla inwestora, dla właściciela nieruchomości i dla każdego, kto zetknie się z taką decyzją w obrocie prawnym. Sprecyzowane w decyzji ograniczającej prawo własności powinno być ustalenie granic czasowych i przestrzennych ograniczenia tego prawa, przy czym prawidłowe wskazanie, na czym polega orzeczone ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości ma zasadnicze znaczenie dla dalszych kwestii i ewentualnych rozstrzygnięć takich jak przywrócenie nieruchomości do stanu poprzedniego lub ewentualne określenie odszkodowania albo wykupienie tej nieruchomości. Stąd też rozstrzygnięcie decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości nie powinno odsyłać do postanowień innej decyzji, gdyż stwarzać to może dla właściciela nieruchomości stan niepewności co do zakresu tego ograniczenia (por. wyrok NSA z dnia 29 kwietnia 2010 r., sygn. akt I OSK 924/09 i WSA w Szczecinie z dnia 8 września 2010 r., sygn. II SA/Sz 537/10).
Nadmienić także należy, że wskazanie w pkt 2 zaskarżonej decyzji m.in. że właściciel obowiązany jest do wstrzymania się od jakiejkolwiek zabudowy w granicach pasa technologicznego, ustalonego mocą decyzji Wojewody D. z dnia [...]r. Nr [...], wymagałoby wskazania również podstawy prawnej ustanowienia takiego obowiązku.
Uzasadnione wątpliwości w zaskarżonej decyzji budzi również nadany rygor natychmiastowej wykonalności. Zgodnie z art. 124 ust. la ustawy o gospodarce nieruchomościami w przypadkach określonych w art. 108 kodeksu postępowania administracyjnego lub uzasadnionych ważnym interesem gospodarczym starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, na wniosek podmiotu, który będzie realizował cel publiczny, udziela, w drodze decyzji, zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości po wydaniu decyzji, o której mowa w ust. 1. Decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności. Art. 108 kpa. stanowi, że decyzji, od której służy odwołanie, może być nadany rygor natychmiastowej wykonalności, gdy jest to niezbędne ze względu na ochronę zdrowia lub życia ludzkiego albo dla zabezpieczenia gospodarstwa narodowego przed ciężkimi stratami bądź też ze względu na inny interes społeczny lub wyjątkowo ważny interes strony.
Zaskarżonej decyzji rygor natychmiastowej wykonalności nadany został w treści tej samej decyzji ustalającej ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości w oparciu o art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami a podstawą nadania rygoru był, jak wynika z uzasadnienia do decyzji, interes społeczny i wyjątkowo ważny interes strony. Uzasadnienie takie odnosi się wprost do brzmienia art. 108 kpa., zatem w świetle brzmienia art. 124 ust. 1a ustawy o gospodarce nieruchomościami w kontekście korelacji pomiędzy zapisami tej ustawy art. 124 ust. 1 i 124 ust. 1a oraz zapisami art. 108 kpa. postępowanie w zakresie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności winno wyglądać odmiennie. Przepisy kpa stanowią normę generalną natomiast przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami stanowią normę szczególną, która w tym konkretnym przypadku winna mieć zastosowanie do zastosowania procedury nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. W tej sprawie prawidłowo zastosowana procedura powinna więc obejmować wydanie decyzji merytorycznej w oparciu o art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami tj. ograniczenie, w drodze decyzji, sposobu korzystania z nieruchomości, a następnie w oparciu o art. 124 ust. 1a ww. ustawy po wydaniu powyższej decyzji w drodze kolejnej decyzji udzielenia zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości, której z kolei nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności.
W niniejszej sprawie podnieść ponadto należy, że zgromadzona w postępowaniu dokumentacja w części narusza procesowe zasady związane z jej gromadzeniem. Materiał dowodowy opiera się w kilku miejscach na kserokopiach, co stanowi istotne naruszenie art. 76a kpa mówiącego, że dokumentacja winna być urzędowo poświadczona a w przypadku złożenia przez stronę odpisu dokumentu organ winien zażądać przedłożenia jego oryginału. Nie bez znaczenia dla analizy dokumentacji sprawy jest także brak usystematyzowanych i opisanych akt sprawy.
Zauważyć ponadto należy, że w tej konkretnej sprawie, jak wynika z przekazanego przez P.W. - pełnomocnika PSE O. S.A. - pisma z dnia 17 marca 2011 r., na działce nr 15/1 położonej w obrębie D. gmina D., prace budowlane - polegające na wybudowaniu na tej działce słupa nr 9 oraz na zawieszeniu przewodów w przęsłach 8-9 i 9-10 zostały wykonane, tym samym przedmiot toczącego się, postępowania stał się już nieaktualny. Mając powyższe na względzie w świetle - zgromadzonej dokumentacji i poczynionych przez organ I instancji ustaleń decyzję Starosty Powiatu W. należy uchylić i odmówić wyrażenia zgody na założenie i przeprowadzenie na ww. nieruchomości przewodów do przesyłania energii elektrycznej.
Nie godząc się z takim rozstrzygnięciem skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu złożyły P.S.E.O. S.A., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Decyzji zarzucono naruszenie art. 77, 136, 138 § 1 pkt 2 kpa oraz art. 124 ust. 1 i 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami.
W uzasadnieniu skargi pełnomocnik strony podniósł, co następuje:
Decyzja ograniczająca sposób korzystania z nieruchomości może zawierać tylko takie rozstrzygnięcia, które są zgodne z planem lub decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Wymóg zachowania zgodności ograniczenia wynikającego z decyzji o czasowym zajęciu nieruchomości z planem miejscowym lub z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego odnosi się przede wszystkim do obszaru nieruchomości, który objęty został przeznaczeniem pod budowę publicznych urządzeń infrastruktury technicznej lub na który ustalona została lokalizacja tego typu inwestycji. Tylko bowiem wobec takiej części obszaru nieruchomości może być wydana decyzja o zezwoleniu na czasowe jej zajęcie, który to obszar jest niezbędny dla posadowienia na nim urządzeń oraz wykonania związanych z tym posadowieniem robót budowlanych (M.Wolanin, op.cit.s.780, uzasadnienie wyroku NSA z dnia 27 kwietnia 2009r., sygn. akt IOSK 664/08, niepublikowanego treść w Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Ograniczenie to jest w pełnym zakresie ustanawiane w decyzji opartej o art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami. W braku zgody właściciela lub braku służebności cywilnoprawnej (por. Piotr Lewandowski "Niedobrowolne ograniczenie prawa własności a inwestycje przesyłowe", Przegląd Sądowy 2009/10), decyzja oparta o art. 124 ust. 1 ugn stanowi tytuł do dysponowania nieruchomością na cele budowlane (wyr. NSA z dnia 11 lipca 2003r., sygn. akt S.A./Rz 1635/00, niepublikowany). Tytuł ten uprawnia do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, w rozumieniu art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego, wyłącznie w granicach określonych w tej decyzji. Taką tezę wyartykułowano na tle postanowienia sądu powszechnego, opartego o art. 199 k.c.,
zastępującego zgodę współwłaścicieli na rozbudowę budynku mieszkalnego na nieruchomości będącej współwłasnością (wyrok NSA z dnia 15 czerwca 2000r., sygn. akt II S.A./Łd 1424/99, ONSA 2001/4/167). Każdy z etapów procesu inwestowania (m.in. planowanie i zagospodarowanie przestrzenne, uzyskiwanie tytułu do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, projektowanie obiektu i uzyskanie pozwolenia na wykonanie robót budowlanych) stanowi autonomiczną w zakresie orzekania procedurę w ramach której zapadają rozstrzygnięcia wynikające z przepisów prawa materialnego regulujących daną fazę realizacji przedsięwzięcia. Rozstrzygnięcia te muszą samodzielnie i w sposób dla danego etapu kompletny stanowić o statusie prawnym stron. Również zatem próba systemowego spojrzenia na obowiązkowy zakres decyzji opartej na art. 124 ust. 1 ugn doprowadza do konstatacji o wymogu precyzyjnego określenia obszaru objętego ograniczeniem.
Zdaniem skarżącego decyzja Starosty Powiatu W. spełnia wszelkie wymogi decyzji wydawanych w trybie art. 124 ugn.
Organ II instancji poprzez niezgodną z w/w zasadami analizę akt sprawy niesłusznie zarzucił organowi I instancji niespełnienie wymogów wynikających z ustawy o gospodarce nieruchomościami tj. analizy przebiegu negocjacji, nie wskazania zakresu przewidywanych robót jak również brak udokumentowania rokowań w sposób wymagany, czyli naruszenie art. 124 ust 1 i 3 ugn.
Organ II instancji stwierdza, że spółka nie podjęła rzeczywistego dialogu z właścicielem gruntu, albowiem o rokowaniach w rozumieniu art. 124 ust.3 ugn. można mówić tylko wówczas, gdy z przedłożonej przez wnioskodawcę dokumentacji będzie wynikała rzeczywista wola stron co do załatwienia sprawy na drodze cywilnoprawnej.
Stwierdzenie swe popiera stanowiskiem doktryny utrwalonym na tle uregulowań na tle Kodeksu cywilnego.
Faktem bezspornym jest, iż rokowania jako jeden ze sposobów zawarcia umowy, przewiduje dział II, tytuł IV, księgi pierwszej Kodeksu cywilnego. Podstawową zasadą prawa cywilnego, jest swoboda zawierania umów. Zgodnie z tą zasadą strony swobodnie kształtują swój stosunek zobowiązaniowy i w takim kontekście należy przede wszystkim rozumieć i stosować zapisy kodeksu cywilnego.
Postępowanie dotyczące udostępnienia nieruchomości na cele realizacji inwestycji celu publicznego ze swej specyfiki wyklucza kodeksową swobodę zawarcia umów. Realizacja celu publicznego narzuca konieczność przeprowadzenie jej na konkretnej nieruchomości, dlatego też właściciel nieruchomości z zasady pozbawiony jest swobody zawierania umów w zakresie przedmiotu umowy, albowiem określony jest on w decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego lub w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego terenu. W związku z powyższym dla realizacji czynności opisanych w kodeksie właściciel nieruchomości musi wyrazić zgodę na przeprowadzenie i przebieg inwestycji przez jego nieruchomość. Dopiero wyrażona zgoda przez właściciela powoduje, możliwość podjęcia negocjacji i spełniona wymogu z art.. 72 kc tj. rozpoczęcia i kontynuowania omawiania istotnych warunków przyszłej umowy - wyrok NSA z dnia 29 października 2009r., sygn.akt I OSK 63/09.
W uzasadnieniu organu II instancji brak jest przywołania chociażby domniemanej zgody właściciela nieruchomości na realizację inwestycji. Dlatego też nie można zarzucić organowi I instancji braku analizy przebiegu negocjacji, zgodnie z zasadami kodeksowymi, albowiem współwłaściciele nigdy nie wyrażali zgody na realizację inwestycji. Podejmowane wielokrotne próby uzyskania takiej zgody i zawarcia umowy (przedłożono jej projekt umowy, sporządzono wycenę nie dały pozytywnego rezultatu. Dlatego też inwestor zmuszony został do złożenia wniosku w trybie art. 124 ugn. Do wniosku dołączone były dokumenty z rokowań, które odzwierciedlały faktyczny stan rokowań. Żądanie organu II instancji, aby dokumenty te zawierały rzeczywistą wolę stron co do załatwienia sprawy w drodze umowy cywilnoprawnej, przy takiej postawie właściciela tj. nie wyrażeniu zgody na przeprowadzenie inwestycji przez jej nieruchomość, jest niewykonalne, albowiem tylko inwestor dążył do zawarcia umowy. Wymogiem formalnym z art. 124 ugn jest nie wyrażenie zgody na przeprowadzenie inwestycji oraz dołączenie dokumentów z rokowań, co w zaistniałym stanie faktycznym zostało spełnione.
Przy takiej interpretacji organu II instancji przepisów ugn, a w szczególności art. 124, inwestor nigdy nie mógłby skorzystać z ustawowego prawa jakim jest złożenie wniosku i uzyskaniu zezwolenia na przeprowadzenie inwestycji.
Art. 124 ust. 3 ugn nakłada ustawowy wymóg, aby udzielenie zezwolenia było poprzedzone rokowaniami z właścicielem, a do wniosku dołączone dokumenty z przeprowadzonych rokowań.
Z dokumentów z przeprowadzonych rokowań ma wynikać, iż właściciel nie wyraża zgody na przeprowadzenie inwestycji. Zdaniem skarżącego dołączone dokumenty oraz zgromadzony w sprawie materiał dowodowy w tym protokół z rozprawy (przeprowadzonej w sprawie) jednoznacznie potwierdzają fakt, iż właściciele nieruchomości nie wyrazili zgody. Współwłaścicielom był przedłożony projekt umowy, w którym był określony zakres wykonywanych prac. Ustawa o gospodarce nieruchomościami nie nakłada obowiązku szczegółowego wskazania zakresu przeprowadzonych robót, albowiem zakres prac określany jest w decyzjach zatwierdzających projekt budowlany oraz udzielających pozwoleniu na budowę. Na tym etapie postępowania można mówić jedynie o obszarze jaki jest niezbędny do realizacji inwestycji oraz jej przebieg, przy zachowaniu zasady, iż ingerencja inwestora musi być jak najmniej uciążliwa w prawa właściciela. Zasada ta została spełniona.
Ogólna charakterystyka inwestycji przywołana została w treści decyzji Wojewody D. z dnia [...]r. nr [...] o ustaleniu lokalizacji przedsięwzięcia Euro 2012 dla inwestycji obejmującej budowę przedmiotowej linii, na którą w swojej decyzji powołał się zarówno organ I i II instancji. Decyzja o ustaleniu lokalizacji określa m.in. warunki techniczne realizacji inwestycji, natomiast szczegółowe rozwiązania techniczne, rozmieszczenie infrastruktury towarzyszącej określa dopiero projekt budowlany dołączany do wniosku o pozwolenie na budowę. Uszczegółowienie więc zakresu robót budowlanych i rozmieszczenie konkretnych urządzeń, zarówno we wniosku jak i w późniejszej decyzji zezwalającej na zajęcie nieruchomości, jest niemożliwe. Ponadto ustawodawca nie nakłada takiego obowiązku.
Nie można zgodzić się ze stanowiskiem organu II instancji, iż rygor natychmiastowej wykonalności winien być nadany w trybie art. 124 ust. la ugn. Podnieść należy, iż art. 124 ust. 1a jest niemalże identyczny w brzmieniu jak wcześniejszy przepis art. 122 ust. 3 ugn. Stosowanie wcześniej art. 122 ust. 3 ugn, a w chwili obecnej art. 124 ust. la ugn, dotyczy zupełnie innych stanów faktycznych. Stosowanie art. 124 ust. la należy wiązać z art. 9 ugn czyli sytuacji, gdy decyzja wydana w trybie art. 124 ugn jest niewykonalna, z uwagi na jej zaskarżenie do Sądu Administracyjnego. Podnieść również należy, iż art. 124 ust. 1a ugn nie może być zastosowany, albowiem został dodany ustawą z dnia 5 listopada 2009r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz o zmianie innych ustaw Dz.U. z 2009r., nr 206, poz. 1590, która weszła w życie w dniu 07.01.2010r. Zgodnie z art. 4 w/w ustawy zmieniającej w sprawach wszczętych i niezakończonych prowadzonych na podstawie przepisów działów III I IV ustawy zmienianej w art. 1 stosuje się przepisy dotychczasowe. Postępowanie zostało wszczęte wnioskiem z dnia 1 czerwca 2007., w związku z czym, zgodnie z art. 4 ustawy zmieniającej należy stosować przepisy ustawy dotychczasowej.
W konkluzji tych wywodów skarżący uznał, że organ naruszył przepisy art. 77 kpa, 136 kpa, 138 § 1 pkt 2 kpa i art. 124 ust. 1 i 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami i wniósł o uchylenie skarżonej decyzji.
W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w skarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne właściwe są do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.).
W niniejszej sprawie takie wady i uchybienia nie występują. Skarga zatem nie mogła zostać uwzględniona.
Materialno-prawną podstawę wydania zaskarżonej decyzji stanowi art. 124 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.jedn. Dz.U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 z późn. zm.), stosownie do którego (w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji ostatecznej) (ust. 1) starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, może ograniczyć, w drodze decyzji, sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości nie wyraża na to zgody. Ograniczenie to następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Ustęp 1a określa, że w przypadkach określonych w art. 108 KPA lub uzasadnionych ważnym interesem gospodarczym starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, na wniosek podmiotu, który będzie realizował cel publiczny, udziela, w drodze decyzji, zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości po wydaniu decyzji, o której mowa w ust. 1. Decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności. Z kolei ustęp 3 omawianego artykułu wskazuje, że udzielenie zezwolenia, o którym mowa w ust. 1, powinno być poprzedzone rokowaniami z właścicielem lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości o uzyskanie zgody na wykonanie prac, o których mowa w ust. 1. Rokowania przeprowadza osoba lub jednostka organizacyjna zamierzająca wystąpić z wnioskiem o zezwolenie. Do wniosku należy dołączyć dokumenty z przeprowadzonych rokowań.
Analizując argumentację organu odwoławczego należy wskazać, że w świetle materiału dowodowego zgromadzonego w toku postępowania przed organem I instancji Wojewoda D. był uprawniony do uznania, że czynność przeprowadzenia rokowań (która poprzedza postępowanie administracyjne i otwiera drogę do wszczęcia postępowania administracyjnego) w niniejszej sprawie nie została odpowiednio udokumentowana, a same rokowania nie zostały przeprowadzone w sposób, który odpowiada przepisom art. 72 k.c. Z dokumentów dołączonych do podania nie sposób wywieść wniosku, że ujawniona dokumentacja odpowiada kodeksowym zasadom negocjacji, czyli "dialogowi potencjalnych stron umowy, w toku którego następuje stopniowe uzgadnianie jej treści, "ucieranie się" stanowisk (Z. Radwański (w:) System Prawa Prywatnego, t. II, Suplement, s. 49). Negocjacje polegają na wzajemnym oddziaływaniu na siebie, dyskusji, przeciwstawianiu własnych interesów każdej ze stron i powoływaniu argumentów wspierających prezentowane przez każdą ze stron stanowisko. Negocjacje to "sytuacja targu" (por. S. Grzybowski [w:] System prawa cywilnego, t. I, s. 549; Małgorzata Pyziak-Szafnicka, Komentarz do art. 72 k.c. - LEX 2009).
Orzecznictwo sądowe przyjmuje w zasadzie jednolicie, że udokumentowanie przeprowadzenia rokowań we właściwej formie winno dokumentować wniosek o wydanie decyzji w trybie art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Dokumentami takimi winny być pismo zawierające propozycję zawarcia w wyznaczonym terminie umowy w sprawie sposobu wykonania określonych prac wraz z projektem tej umowy oraz z dowodem doręczenia właścicielowi lub wieczystemu użytkownikowi nieruchomości wymienionych dokumentów. Tymczasem z akt rozpoznawanej sprawy wynika, że poprzedzające postępowanie administracyjne czynności nie wyczerpały znamion rokowań. Jak bowiem słusznie zauważył Wojewoda, z dokumentów odnoszących się do fazy rokowań, a zatem projektu umowy cywilnoprawnej i protokołu rozbieżności z dnia 28 grudnia 2006 r., protokołu z dnia 21 marca 2007 r. oraz protokołu z dnia 9 i 29 maja 2007 r., nie wynika, aby zostało określone w sposób precyzyjny, jaki zakres prac przewidziany został do wykonania na nieruchomości w ramach realizacji inwestycji. Co więcej, z załączonych do wniosku o wszczęcie postępowania dokumentów nie można wywieść, że do właścicieli działki skierowana została propozycja podjęcia rokowań, z której wynikałby precyzyjnie rodzaj i sposób wykonania oznaczonych robót, a także czas zajęcia nieruchomości (por. wyrok WSA w Łodzi z 29.10.2008r. sygn. II SA/Łd 314/08, Lex nr 499822).
Wobec powyższego uznać należy, że w realiach rozpoznawanej sprawy inwestor nie wykazał, aby przedstawił stronie dokładny zakres robót, składał ewentualnie dodatkowe propozycje zmierzające do zawarcia umowy, a przede wszystkim zaś brak jest dowodów, aby (czym inwestor uzasadnia wniosek o wszczęcie tego postępowania) istotnie H. i W.G. żądali zbyt wygórowanego odszkodowania, a także - nawet gdyby tak było - czy stanowisko właścicieli stanowiło np. pozycję wyjściową do dalszych negocjacji. To zaś wyklucza uznanie, że w niniejszej sprawie przeprowadzono rokowania, wynikające z art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Tym samym w żadnej mierze nie można przyjąć, że w realiach tejże sprawy spełniona została jedna z przesłanek ustawowych warunkujących udzielenie zgody na zajęcie części nieruchomości w celu przeprowadzenia na przedmiotowej nieruchomości zamierzonej inwestycji.
W świetle powyższego trudno zaakceptować pogląd strony skarżącej dotyczący braku obowiązku szczegółowego wskazania zakresu przeprowadzonych robót (gdyż jest on określany w decyzjach zatwierdzających projekt budowlany oraz udzielających pozwolenia na budowę), a nadto, że ogólna charakterystyka inwestycji przywołana została w treści decyzji Wojewody D. z dnia [...] r. nr [...] o ustaleniu lokalizacji przedsięwzięcia Euro 2012 dla inwestycji obejmującej budowę przedmiotowej linii. Wskazać bowiem należy, że w literaturze przedmiotu podkreśla się nie tylko to, że do rokowań mają zastosowanie te same zasady, które stosuje się do rokowań przeprowadzonych przed wydaniem decyzji wywłaszczeniowej, ale i że przedmiotem rokowań należy objąć także ewentualne warunki realizacji robót i obowiązków odszkodowawczych (por. Ewa Bończak-Kucharczyk; Komentarz do art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami, Lex 2011). Uznać zatem należy, że przedłożenie właścicielowi konkretnych warunków uzyskania zgody wymaga także przedstawienia zakresu robót objętych zamiarem inwestycyjnym, a nie tylko - jak podkreślił skarżący - wskazania obszaru, jaki jest niezbędny do realizacji inwestycji. Nie sposób przy tym zgodzić się z argumentem skarżącego, że realizacja celu publicznego ze swej specyfiki wyklucza kodeksową swobodę zawarcia umów, skoro przedmiotem rokowań mogą być objęte wszystkie składniki przyszłej umowy, w tym warunki realizacji celu publicznego, obowiązków odszkodowawczych, odpłatności z innych tytułów oraz innych istotnych postanowień umowy (por. E. Bończak-Kucharczyk; Komentarz...; op. cit.). Zarzuty strony skarżącej w tym względzie są jedynie ogólną polemiką z przekonywującą argumentacją skarżonej decyzji.
Sąd w rozpoznawanej sprawie nie dopatrzył się również naruszenia art. 77, 136 i 138 § 1 pkt 2 KPA. Także skarżący w złożonej skardze nie wyjaśnił, w czym upatruje uchybień powyższym normom procesowym.
Reasumując, stwierdzone i wykazane w zaskarżonej decyzji uchybienia organu I instancji nie powodowały konieczności przeprowadzenia ponownego postępowania wyjaśniającego w znacznej części, lecz pozwalały na zastosowanie przez organ odwoławczy art. 138 § 1 pkt 2 KPA, skutkujące uchyleniem zaskarżonej decyzji w całości i w tym zakresie orzeczeniem co do istoty sprawy, przez co kwestionowana decyzja mieści się w porządku prawnym. Należy bowiem zważyć, że organ Ii instancji bardzo precyzyjnie uzasadnił, że w niniejszej sprawie nie zachodziły ustawowe przesłanki do zastosowania art. 124 przywołanej ustawy i wydania decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z przedmiotowej nieruchomości z uwagi na brak rokowań, a ponadto planowana inwestycja została już wykonana. Sąd podziela pogląd, że z istoty zezwolenia objętego tym przepisem wynika, że może być ono wydane wyłącznie przed rozpoczęciem na danej, ściśle określonej nieruchomości konkretnego procesu inwestycyjnego. Wydanie decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości przez właściciela w trybie art. 124 ust. 1 przywołanej ustawy już po zakończeniu robót budowlanych jest niedopuszczalne (wyrok NSA z dnia 25.09.2008r. sygn. I OSK 1344/07, Lex nr 498335). Te okoliczności uzasadniają trafność merytorycznej decyzji organu II instancji.
Mając zatem na względzie powyższe i kierując się dyspozycją z art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi - orzeczono jak w sentencji wyroku.
H.B.29.11.2011 r.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło