II SA/Wr 45/21
WyrokWSA we Wrocławiu2021-07-15
Skład orzekający: Wojciech Śnieżyński, Halina Filipowicz -Kremis, Gabriel Węgrzyn
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewoda Dolnośląski, uchylając decyzję organu pierwszej instancji i orzekając co do istoty sprawy, prawidłowo zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę, pomimo zarzutów dotyczących braku decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, wycinki drzew, naruszenia procedury administracyjnej oraz nieprawidłowego ustalenia kręgu stron postępowania?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Wojewoda Dolnośląski prawidłowo zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę. W ocenie sądu, inwestycja nie wymagała decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, a kwestia wycinki drzew nie stanowiła przeszkody do wydania pozwolenia na budowę. Zarzuty dotyczące naruszenia procedury administracyjnej, w tym art. 10 KPA, nie zostały uznane za zasadne, ponieważ strona skarżąca nie wykazała istotnego wpływu tych uchybień na wynik sprawy. Sąd podkreślił, że decyzja o pozwoleniu na budowę jest decyzją związaną, a organ administracji architektoniczno-budowlanej ma obowiązek ją wydać, jeśli spełnione są przesłanki formalne i materialne określone w przepisach.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Wojewody Dolnośląskiego, która uchyliła decyzję Prezydenta W. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę trzech budynków mieszkalnych jednorodzinnych. Skarżący zarzucali m.in. brak decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, nieprawidłowości związane z wycinką drzew, naruszenie procedury administracyjnej (art. 10 i 11 KPA) oraz nieprawidłowe ustalenie kręgu stron postępowania. Wojewoda, po uzupełnieniu postępowania, zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wojciech Śnieżyński Sędziowie: Sędzia NSA Halina Filipowicz -Kremis (sprawozdawca) Sędzia WSA Gabriel Węgrzyn po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 15 lipca 2021 r. sprawy ze skargi D. L. i W. L. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2020 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę w całości.
Decyzją Prezydenta W. z dnia 18 listopada 2019 r., Nr 5364/2019 zatwierdzono projekt budowlany i udzielono Spółce G. sp. z o.o. sp. k. pozwolenia na budowę trzech budynków mieszkalnych jednorodzinnych dwulokalowych wolnostojących wraz z przebudową sieci gazowej i elektrycznej, instalacjami zewnętrznymi (tj. gazu, wewnętrznej linii zasilającej energii elektrycznej, kanalizacji deszczowej, wodnej wraz z instalacjami wewnętrznymi) na nieruchomości nr [...], [...], [...], [...], AM- [...], obręb O. przy ul. [...] we W.
W uzasadnieniu tejże decyzji organ pierwszej instancji przedstawił przebieg prowadzonego postępowania. Ponadto uznał, że planowana inwestycja jest zgodna z uchwałą Rady Miejskiej W. z dnia [...] lutego 1998 r., Nr [...] w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego W., obejmującego część południowo-zachodniego pasma aktywności gospodarczej (Dz. Urz. Woj. Doln. Nr 5, poz. [...]), który dla terenu oznaczonego symbolem MNl przewiduje, jako przeznaczenie podstawowe, zabudowę mieszkaniową jednorodzinną w układzie wolnostojącym. Ponadto w ocenie organu pierwszej instancji wnioskowana inwestycja budowlana spełnia wymagania dotyczące zgodności projektu zagospodarowania działki z rozporządzeniem Ministra infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r, w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2019 r. poz. 1065 ze zm.). Z kolei odnosząc się do projektu budowlanego, Prezydent W. uznał, że zawiera ona wymagane pozwolenia i uzgodnienia. W uzasadnieniu decyzji, organ pierwszej instancji wskazał również, że nie jest uprawniony do weryfikacji decyzji w sprawie ochrony zieleni.
Odwołanie, od przedstawionej powyżej decyzji, w ustawowym terminie, wniósł W. L. W jego ocenie inwestor winien legitymować się stosowną decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach o czym jest mowa w art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane. Ponadto, w jego ocenie, organ pierwszej instancji nie wyjaśnił kwestii wycinki drzew na terenie objętym planowaną inwestycją budowlaną. Kolejne jego uwagi dotyczyły sposobu prowadzenia postępowania przez organ pierwszej instancji odnośnie naruszenia art. 10 i 11 Kodeksu postępowania administracyjnego w postaci nie otrzymywania korespondencji w przedmiotowej sprawie jak też jej antydatowaniu.
Wojewoda Dolnośląski decyzją z dnia 30 listopada 2020 r., wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa oraz art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2020 r. poz. 1333 ze zm.) po rozpatrzeniu odwołania W. L. od opisanej decyzji, uchylił zaskarżoną decyzję w całości oraz orzekając o istocie sprawy, zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę dla: Spółki G. sp. z o.o. sp. k. obejmującego: budowę trzech budynków mieszkalnych jednorodzinnych dwulokalowych wolnostojących wraz z przebudową sieci gazowej i elektrycznej, instalacjami zewnętrznymi (tj. gazu, wewnętrznej linii zasilającej energii elektrycznej, kanalizacji deszczowej, wodnej i sanitarnej wraz z instalacjami wewnętrznymi) na działkach nr [...], [...], [...],[...], AM-[...], obręb O. przy ul. [...] we W. Zgodnie z projektem budowlanym opracowanym przez: dr inż. M. M. - uprawnionego do projektowania w specjalności architektonicznej bez ograniczeń, nr uprawnień [...], - mgr. inż. B. F. - uprawnionego do projektowania w specjalności architektonicznej bez ograniczeń, nr uprawnień [...], - mgr. inż. D. W. - uprawnionego do projektowania w specjalności konstrukcyjno-budowlanej bez ograniczeń, nr uprawnień [...], - mgr inż. S. M. - uprawnionego do projektowania w zakresie instalacji elektrycznych, nr uprawnień [...], - mgr inż. P. K. - uprawnionego do projektowania w specjalności instalacyjnej w zakresie sieci i instalacji urządzeń cieplnych, gazowych, wodociągowych i kanalizacyjnych bez ograniczeń, nr uprawnień [...]. Szczególne warunki zabezpieczenia terenu budowy i prowadzenia robót budowlanych: 1) przed rozpoczęciem budowy inwestor jest zobowiązany zapewnić opracowanie przez kierownika budowy planu bezpieczeństwa i ochrony zdrowia (art. 18 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane), roboty budowlane należy prowadzić zgodnie z zatwierdzonym projektem i przy zachowaniu obowiązujących przepisów dotyczących ich realizacji oraz przestrzegać ustaleń i opinii zawartych w projekcie, 3) obręb prowadzenia robót należy zabezpieczyć w sposób zapewniający bezpieczeństwo użytkownikom przylegających nieruchomości. Na uzasadnienie organ wskazał, że Prezydent W. decyzją z dnia 18 listopada 2019 r., Nr 5364/2019 zatwierdził projekt budowlany i udzielił Spółce G. sp. z o.o. sp. k. pozwolenia na budowę trzech budynków mieszkalnych jednorodzinnych dwulokalowych wolnostojących wraz z przebudową sieci gazowej i elektrycznej, instalacjami zewnętrznymi (tj. gazu, wewnętrznej linii zasilającej energii elektrycznej, kanalizacji deszczowej, wodnej i sanitarnej wraz z instalacjami wewnętrznymi) na nieruchomości nr [...], [...], [...], [...], AM-[...], obręb O. przy ul. [...] we W.
W trakcie prowadzonego postępowania odwoławczego. Wojewoda Dolnośląski postanowieniem z dnia 17 września 2020 r., nałożył na Spółkę G. sp. z o.o. sp. k. obowiązek uzupełnienia dokumentacji i dostosowania przedłożonego projektu budowlanego w zakresie przedłożenia uprawnień B. M. do przebudowy sieci gazowej i wykonania instalacji gazowej, podpisania strony tytułowej projektu budowlanego oraz oświadczenia o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami i zasadami wiedzy technicznej przez D. W., wyjaśnienia kwestii wyłączenia działki nr [...] z produkcji rolnej, przedstawienia bilansu wód opadowych oraz pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie urządzenia wodnego w postaci wylotu do ziemi ze zbiornika na wody opadowe, wykazania, że mapa do celów projektowych, na której sporządzono projekt zagospodarowania terenu została przyjęta do zasobu geodezyjnego i kartograficznego oraz doprowadzenia inwestycji do zgodności z § 19 ust. 1 pkt 1 lit a rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. W dniu 30 września 2020 r. do Wojewody Dolnośląskiego wpłynęło pismo W. L. informujące o prowadzanym przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym we Wrocławiu postępowaniem dotyczącym decyzji związanej z wycinką na drzew mających znajdować się na terenie objętym planowaną inwestycją budowlaną. Ponadto w tymże piśmie wniósł o zawieszenie postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 kpa. W dniu 15 października 2020 r. do Wojewody Dolnośląskiego wpłynęła uzupełniona dokumentacja projektowa, przekazana przez pełnomocnika inwestora. W wyniku analizy akt sprawy Wojewoda Dolnośląski wyjaśnił, że analizowany wniosek dotyczący zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę został wniesiony w dniu 26 lipca 2019 r. Natomiast w dniu 19 września 2020 r. weszła w życie ustawa z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r. poz. 471 ze zm.). Jednakże w myśl art. 25 ustawy do spraw uregulowanych ustawą Prawo budowlane, wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, przepisy ustawy Prawo budowlane stosuje się w brzmieniu dotychczasowym.
Jak podano wyżej planowane zamierzenie budowlane we wniosku dotyczącym uzyskania pozwolenia na budowę zostało określone jako budowa trzech budynków mieszkalnych jednorodzinnych dwulokalowych wolnostojących wraz z przebudową sieci gazowej i elektrycznej, instalacjami zewnętrznymi (tj. gazu, wewnętrznej linii zasilającej energii elektrycznej, kanalizacji deszczowej, wodnej i sanitarnej wraz z instalacjami wewnętrznymi) na działkach nr [...], [...], [...], [...], AM- [...], obręb O. przy ul. [...] we W. W myśl art. 35 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego organ administracji architektoniczno-budowlanej sprawdza: 1) zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko; 2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym technicznobudowlanymi; 3) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt Ib, oraz zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7; 4) wykonanie - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenie projektu - przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu - lub jego sprawdzenia - zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7. Ponadto należy mieć na uwadze art. 34 ust. 1 ustawy prawo budowlane, m.in. zgodnie z którym zakres i treść projektu budowlanego powinny być dostosowane do specyfiki i charakteru obiektu, stopnia skomplikowania robót budowlanych (przypominając, że w przedmiotowej sprawie dotyczy on budowy budynków mieszkalnych jednorodzinnych). Na terenie objętym planowanym zamierzeniem budowlanym obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania terenu przyjęty na podstawie wspomnianej na wstępie uchwały na w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Planowana inwestycja budowlana będzie realizowana na terenie oznaczonym w planie symbolem MN l, o którym jest mowa w § 12 tejże uchwały. Jako przeznaczenie podstawowe ustalono zespół zabudowy jednorodzinnej w układzie wolnostojącym. Intensywność zabudowy terenu brutto winna wynosić 0,3-0,4, wysokość budynków - 2-2,5 kondygnacji, w przypadku miejsc postojowych przewidziano konieczność zapewnienia 2 miejsc postojowych dla samochodów osobowych na każdej działce zabudowy jednorodzinnej (wliczając w to garaż), a wielkość działki ma wynosić nie mniej niż 500 m2. W myśl § 39 uchwały dotyczącej miejscowego plan zagospodarowania terenu, przewidziano konieczność nasycenia zielenią obszarów mieszkaniowych o powierzchni minimalnej 20%. Odnosząc się do kwestii zgodności projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego organ wskazuje, że łączna powierzchnia działek [...] i [...] wynosi [...] m2, czyli jest większa od powierzchni przewidzianej w uchwale dotycząc miejscowego planu zagospodarowania terenu (na marginesie należy dodać, że pojęcie działki budowlanej jest pojęciem szerszym niż pojęcie działki ewidencyjnej, tzn. w skład działki budowlanej może wchodzić kilka działek ewidencyjnych; zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 grudnia 2018 r., sygn. akt II OSK 2603/18 oraz z dnia 19 marca 2019 r., sygn. II OSK 933/18). Ponadto powierzchnia biologicznie czynna ma wynosić 31% (przy min. 20 %). W projekcie budowlanym przewidziano lokalizację dwóch miejsc postojowych dla każdego budynku. Ponadto budynki będą budynkami dwukondygnacyjnymi z poddaszami użytkowymi. Wyjaśnić przy tym należy, że lokalny prawodawca nie przewidział maksymalnej wysokości, jaka winna być spełniona w przypadku nowej zabudowy. Ponadto też nie wyjaśnił, w jaki sposób należy rozumieć 2,5 kondygnacji co, w ocenie organu odwoławczego, przemawia za stwierdzeniem, że maksymalna wysokość planowanej zabudowy może wynosić dwie kondygnacje nadziemne i poddasze (przekrój A-A k. 126, 135 oraz 143 projektu budowlanego). Wnioskowane budynki będą budynkami dwulokalowymi, co wyczerpuje definicję budynku mieszkalnego jednorodzinnego, o której mówi art. 3 pkt 2a ustawy Prawo budowlane. Odnośnie intensywności zabudowy, w projekcie budowalnym przestawiono jej wyliczenie i ma ona wynosić 0,4 (k. 110 projektu budowlanego). W § 12 uchwały dotyczącej miejscowego planu zagospodarowania terenu przewidziano, że nowa zabudowa jednorodzinna ma być zabudową "w układzie wolnostojącym". Obowiązujące przepisy nie zawierają definicji zabudowy wolnostojącej. W tym przypadku zasadnym jest skorzystanie z dorobku orzecznictwa sądowoadministracyjnego. Pod pojęciem zabudowy wolnostojącej należy rozumieć budynek stanowiący konstrukcyjnie samodzielną całość, budynek usytuowany w sposób wolny, czyli nie uzależniony w żaden sposób od innego obiektu budowlanego z uwagi na miejsce swej lokalizacji. Nie jest zatem trwale związany z innym budynkiem konstrukcyjnie, nie jest połączony przegrodami, instalacjami, a także nie przylegający bocznymi ścianami do sąsiedniego budynku, umożliwiając w ten sposób dostęp do wszystkich jego ścian. Aby uznać budynek za wolnostojący nie wystarczy, żeby był on oddzielony szczeliną dylatacyjną od innych budynków - musi on być tak zlokalizowany, aby możliwy był swobodny dostęp do budynku z każdej strony (zob. np. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 listopada 2011 r., sygn. akt VII SA/Wa 1305/11). Usytuowanie budynków w tej sprawie przemawia za uznaniem ich za budynki wolnostojące. Ponadto § 12 ust. 4 pkt 5 uchwały dotyczącej miejscowego planu zagospodarowania terenu, nakazuje harmonijne zintegrowanie zabudowy nowo realizowanej z istniejącą, przy zachowaniu jednorodnego koloryty dachu. Na ten temat, w części opisowej projektu zagospodarowania terenu zawarto stosowne wyjaśnienia (k. 104-105 projektu budowlanego), które Wojewoda Dolnośląski podziela. Kolejna kwestia dotyczy zgodności projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi. W tym przypadku należy mieć na uwadze rozporządzenie w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę na sytuowanie budynku, o czym jest mowa w § 12 ust. 1 pkt 1 oraz 2 rozporządzenia, zgodnie z którym wymagane jest zachowanie odległość 3 m oraz 4 m w zależności od okoliczności czy dana ściana posiada otwory drzwiowe czy okienne. Jak wynika z projektu zagospodarowania terenu planowana inwestycja budowalna nie będzie naruszać przywołanego § 12 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Jednakże wyjaśniając, że odległość 3 m będzie występować od strony północnej (dodając, że od tej strony przewidziana jest ściana bez otworów drzwiowych i okiennych - k. 128 projektu budowlanego). W tym punkcie należy wskazać na § 12 ust. 10 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, zgodnie z którym zachowanie odległości, o których mowa w § 12 ust. 1-9 tego rozporządzenia, nie jest wymagane w przypadku, gdy sąsiednia działka jest działką drogową. Ponadto w projekcie budowlanym znajduje się analiza nasłonecznienia, z której nie wynika, aby zostały naruszone warunki dotyczące zapewnienia naturalnego oświetlenia pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi oraz ich minimalny czas nasłonecznienia, o czym jest mowa w § 13, 57 i 60 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (zob. k. 109 projektu budowlanego) - zarówno w odniesieniu do projektowanych jak i istniejących budynków. W przypadku zapewnienia obsługi komunikacyjnej wnioskowanej inwestycji budowlanej należy wskazać na dwie kwestie. Po pierwsze działki objęte planowanym zamierzeniem budowlanym są usytuowane w bezpośrednim sąsiedztwie z drogą publiczną, tj. działką nr [...] - będącą ul. [...]. W tym przypadku należy zatem uznać, że warunek, odnoszący się do konieczności zapewnienia dostępu do drogi publicznej dla działki budowlanej, został spełniony. Po drugie na terenie objętym wnioskowanym zamierzeniem budowlanym zaplanowano ciąg komunikacyjny do którego przewidziano dostęp z każdego planowanego budynku (działka drogowa nr [...]), o którym jest mowa w § 14 ust. 1 rozporządzenia. Osobny punkt tej części analizy należy poświęcić miejscom postojowym. Jak podano powyżej, na potrzeby każdego budynku przewidziano dwa miejsca postojowe dla samochodów osobowych, o wymiarach szerokość 2,5 m i długość 5 m, co należy uznać za zgodne z § 21 ust. 1 pkt 1 tego rozporządzenia. Ponadto należy dodać, że w myśl § 19 ust. 5 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, zachowanie odległości, o których mowa w § 19 ust. 1 pkt 1 lit. a tego rozporządzenia, nie jest wymagane w przypadku parkingów niezadaszonych składających się z jednego albo dwóch stanowisk postojowych dla samochodów osobowych przypadających na jeden lokal mieszkalny w budynku mieszkalnym jednorodzinnym, zlokalizowanych przy tym budynku. W odniesieniu do innych budynków, zachowane zostały odległości wskazane w § 19 ust. 1 pkt 1 lit a rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Ponadto na terenie objętym planowanym zamierzeniem budowlanym, przewidziano lokalizację miejsca na odpady stałe, sygnalizując przy tym, że w myśl § 23 ust. 4 przywołanego rozporządzenia w zabudowie jednorodzinnej odległości, o których mowa w § 23 ust. 1 pkt 1 i 2 (tj. 10 m - od okien i drzwi do budynków z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi oraz 3 m - od granicy działki budowlane) rozporządzenia, nie określa się. Z kolei uwzględniając ukształtowanie terenu, nie można uznać, aby doszło do naruszenia § 29 rozporządzenia, w myśl którego dokonywanie zmiany naturalnego spływu wód opadowych w celu kierowania ich na teren sąsiedniej nieruchomości jest zabronione, jak też art. 234 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2020 r. poz. 310, ze zm.) dotyczącego zmiany kierunku odpływu wód opadowych. Ponadto w ramach planowanej inwestycji, przewidziano wykonanie szczelnych zbiorników na wodę opadową oraz odwodnienie liniowe (k. 108 projektu budowlanego). Odnosząc się do kwestii kolejnej, czyli kompletności projektu budowlanego, należy mieć na uwadze art. 34 ust. 3 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, stanowiący, że projekt zagospodarowania działki lub terenu, winien być sporządzony na aktualnej mapie, obejmujący: określenie granic działki lub terenu, usytuowanie, obrys i układy istniejących i projektowanych obiektów budowlanych, sieci uzbrojenia terenu, sposób odprowadzania lub oczyszczania ścieków, układ komunikacyjny i układ zieleni, ze wskazaniem charakterystycznych elementów, wymiarów, rzędnych i wzajemnych odległości obiektów, w nawiązaniu do istniejącej i projektowanej zabudowy terenów sąsiednich. Z kolei w części rysunkowej, określono orientację położenia działki, granice działki budowlanej, usytuowanie, obrys i układ istniejących i projektowanej rozbudowy, ukształtowanie terenu i zieleni oraz układ sieci i instalacji uzbrojenia terenu (ze wskazaniem sieci energetycznej, kanalizacji sanitarnej i wodociągowej jak też gazowej oraz sposobu odprowadzania wód opadowych; (k. 108 projektu budowlanego). Ponadto w myśl art. 34 ust. 3 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, projekt budowlany winien zawierać projekt architektoniczno-budowlany określający m.in. funkcję, formę i konstrukcję obiektu budowlanego, jego charakterystykę energetyczną i ekologiczną oraz proponowane niezbędne rozwiązania techniczne, a także materiałowe, ukazujące zasady nawiązania do otoczenia. Z kolei w przypadku części architektoniczno-budowlanej w projekcie budowlanym znajduje się opis techniczny zawierający przeznaczenie i program użytkowy obiektu budowlanego, formę architektoniczną i funkcję obiektu budowlanego, układ konstrukcyjny rozbudowanej części budynku, jak też rozwiązania odnoszące się do zasadniczych elementów wyposażenia budowlano-instalacyjnego jak i warunki ochrony przeciwpożarowej (k. 110-115 oraz 53-62 projektu budowlanego). Odnosząc się do części rysunkowej projektu architektoniczno-budowlanego, należy wskazać, że zawiera on elewacje planowanych budynków, rzuty wszystkich charakterystycznych poziomów obiektu budowlanego, zasadnicze elementy wyposażenia technicznego odnoszące się do instalacji wodociągowej, kanalizacyjnej, elektrycznej i centralnego ogrzewania. W przedłożonym projekcie budowlanym znajduje się również opinia geotechniczna, według której możliwa jest realizacja rzeczonej inwestycji budowlanej (k. 65-85 projektu budowlanego). Ponadto projekt budowlany spełnia wymagania dotyczące strony tytułowej, metryki, numeracji stron i techniki graficznej. Do projektu zostało dołączone oświadczenie autorów projektu o jego sporządzeniu zgodnie z zasadami wiedzy technicznej oraz obowiązującymi przepisami (zob. art. 20 ust. 4 ustawy Prawo budowlane). Ponadto do projektu budowlanego zostały dołączone kopie dokumentów potwierdzających uprawnienia zawodowe jego autorów jak też zaświadczenia właściwych izb samorządu zawodowego. Odnosząc się do kwestii kompletności projektu budowlanego należy wyjaśnić, że zawiera on uzgodnienia dotyczące przyłączenia do instancji elektrycznej, w kwestii kolizji z kablową siecią elektroenergetyczną, przebudowy gazociągu, przyłączenia do sieci gazowej, czy też warunki odbioru nieczystości ciekłych. W tej sprawie inwestor przedłożył stosowne uzgodnienie projektu budowalnego z Szefostwem Służby Ruchu Lotniczego Sił Zbrojnych RP, warunki obsługi komunikacyjnej wydane przez Zarząd Dróg i Utrzymania Miasta we W. jak też pozwolenie na prowadzenie badań archeologicznych wydane przez Dolnośląskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków we W. Ponadto na potrzeby realizacji tej inwestycji, inwestor przedłożył kopie decyzji Prezydenta W. dotyczących wyłączenia gruntu z produkcji rolnej jak też stosowne dokumenty odnoszące się do przekształceń geodezyjnych działek wskazanych w tej decyzji (k. 30 -- 64 projektu budowlanego). Natomiast odnosząc się do argumentacji przedstawionej przez W. L. w odwołaniu a dotyczącej konieczności przedłożenia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, organ odwoławczy wyjaśnia, że zgodnie z art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U z 2020 r. poz. 283 ze zm.), uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane dla planowanych: 1) przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko lub 2) przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Katalog tych inwestycji został zawarty w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2019 r., poz. 1839). Natomiast planowana inwestycja budowlana nie jest w nim ujęta.
Odnośnie wycinki drzew na terenie objętym planowanym zamierzeniem budowlanym, organ odwoławczy wyjaśnia, że przepisy ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2020 r. poz. 55 ze zm.) nie wprowadzają obowiązku uzyskania tejże decyzji przed pozwoleniem na budowę (jak to ma miejsce np. w przypadku decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach o czym jest mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1 o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko). Ponadto w ocenie organu odwoławczego uzyskanie tego rodzaju zezwolenia wiąże się z faktyczną realizacją robót budowlanych, która następuje na podstawie ostatecznej decyzji zatwierdzającej projekt budowalny i udzielającej pozwolenia na budowę. W świetle dotychczasowej argumentacji organ odwoławczy nie znajduje podstaw, aby kwestia decyzji dotyczącej wycinki drzew stanowiła zagadnienie wstępne w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego i przesądzała o konieczności zawieszenia postępowania odwoławczego. W odwołaniu W. L. wskazał na naruszenie przez organ pierwszej instancji m.in. art. 10 Kodeksu postępowania administracyjnego. W tym punkcie organ odwoławczy stoi na stanowisku, że z przedłożonych przez organ pierwszej instancji akt sprawy wynika, że W. L. został uznany za stronę postępowania jak też do niego była kierowana korespondencja dotycząca postępowania prowadzonego w przedmiocie udzielenia opisanej inwestycji budowlanej. W sytuacji, kiedy skarżący twierdzi, że nie mógł się wypowiedzieć odnośnie materiału dowodowego jak też przedstawić swej argumentacji, może to uczynić na gruncie postępowania odwoławczego. Jak uznał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 17 września 2020 r., sygn. akt II OSK 53/19, zarzut naruszenia art. 10 § 1 kpa może odnieść skutek tylko wówczas, gdy strona wykaże, że zarzucane uchybienie uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych, najczęściej w zakresie postępowania dowodowego. Organ odwoławczy akcentuje przy tym na tożsamość argumentacji przedstawianej przez skarżącego zarówno w postępowaniu prowadzonym przed organem pierwszej instancji a organem odwoławczym a odnoszącą się do kwestii wycinki drzew, co zostało wyjaśnione jak i w uzasadnieniu tej decyzji. Nie można zatem uznać, aby owe naruszenie art. 10 kpa dotyczyło uniemożliwienia wykonania określonych czynności dowodowych, dodając przy tym, rzutujących na pozycję prawną i faktyczną skarżącego. Mając powyższe na uwadze, w ocenie organu odwoławczego po uwzględnieniu wyników postępowania uzupełniającego, kwestionowaną decyzję Prezydenta W. z dnia 18 listopada 2019 r., Nr 5364/2019 należy uchylić oraz zatwierdzić projekt budowlany i udzielić Spółce G. sp. z o.o. sp. k. pozwolenia obejmującego budowę trzech budynków mieszkalnych jednorodzinnych dwulokalowych wolnostojących wraz z przebudową sieci gazowej i elektrycznej, instalacjami zewnętrznymi (tj. gazu, wewnętrznej linii zasilającej energii elektrycznej, kanalizacji deszczowej, wodnej i sanitarnej wraz z instalacjami wewnętrznymi) na działkach nr [...], [...], [...], [...], AM- [...], obręb O. przy ul. [...] we W.
Skargę na ostateczną decyzję złożyli W. L. i D. L., zaskarżając ją w całości i wydanemu orzeczeniu zarzucając: - wydanie przez Organ II - ej instancji decyzji zmieniającej - w sprawie uchylenia i zatwierdzenia decyzji — pozwolenia budowlanego, zamiast wydania decyzji o uchyleniu decyzji i przekazania do organu I - szej instancji w celu przeprowadzania pełnego postępowania dowodowego, czym naruszono art. 138 par. 1 pkt. 2 oraz par.2 kpa poprzez jego niezastosowanie - wydanie przez Organ II instancji postanowienia z 17.09.2020 roku o uzupełnieniu dokumentacji wbrew regulacji art. 127 kpa poprzez jego błędne zastosowanie w sytuacji kiedy: - w zakresie objętym tym postanowieniem Organ II instancji w zasadzie sanował oczywiście wadliwą część rozstrzygnięcia, która wynikała wprost z aktu rangi decyzji Organu I - szej instancji - stąd też w tym zakresie doszło do swego rodzaju podjęcia "rozstrzygnięcia merytorycznego" w zakresie wadliwej części decyzji aktem niższego rzędu jakim jest postanowienie a następnie tylko zatwierdzenie tego rozstrzygnięcia wydana zaskarżana decyzją skarżący mają świadomość występującej interpretacji w obrocie prawnym orzeczenia jakim jest postanowienie, jednak podnoszą ten zarzut gdyż wpisuje się on w sumę uchybień organu II instancji, który tylko zmierzał do zakończenia sprawy a nie jej wnikliwego wyjaśniania - ,,Naczelny Sąd Administracyjny nie jest uprawniony do kontroli legalności postanowień wydanych w trybie uregulowanym w rozdziale 9 Kodeksu postępowania administracyjnego. (SA/Wr 477/88 - postanowienie NSA 0/Wroclaw z dnia 19-05-1988) - rażące naruszenie art. 10 kpa poprzez pominięcie faktu, że w sprawie występuje wiele innych podmiotów, które mają przymiot strony, co wynika wprost z faktu, że osoby te są współwłaścicielami nieruchomości, do której przylega nieruchomość objęta tą inwestycją, jak i z uwagi na dodatkowe zarzuty, okoliczności, którymi dysponują te osoby, wynika to stąd , że "stwierdzenie interesu prawnego sprowadza się do ustalenia związku o charakterze materialnoprawnym między obowiązującą normą prawa administracyjnego materialnego a sytuacją prawną konkretnego podmiotu prawa, polegającą na tym, ze akt stosowania tej normy może mieć wpływ na sytuację prawną tego podmiotu w zakresie jego pozycji materialnoprawnej, ... (IIOSK 2158/17 - wyrok NSA z dnia 03-07-2019 stwierdzenie interesu prawnego a akt stosowania danej normy prawnej) - dodatkowo w sposób rażący naruszono normę art. 10 kpa w związku z art. 58,59 par. 2 kpa oraz art. 82 ust. 3 ustawy prawo budowlane wydając postanowienie odmawiające przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji z uwagi na wnoszone odwołania po terminie kilkunastu osobom, przyjmując tym samym, że uchybienie organu I – szej instancji w określeniu poprawnym kręgu podmiotów, które mają interes prawny, ma obciążać co do negatywnych skutków te strony, a nie Organ I - szej instancji, to jest bezzasadnie pominięto 14 osób jako strony tego postępowania. Generalnie Organ II - instancji wydaje się, że w sposób przekraczający granice dopuszczalne w dążeniu do załatwienia sprawy podejmował działania skoro: - pominął kwestie wydania dwóch decyzji o nasadzaniu drzew i o wycince - zagadnienie wycinki i nasadzeń drzew sprowadził do zagadnienia nieistotnego, eliminując tym samym potrzebę kontroli, mimo iż skarżący w ramach tych postępowań: raz korzystał z przymiotu strony a raz nie, a wymaga podkreślenia, że tylko w ramach w ramach dwóch rożnych postępowaniach formalnych ale merytorycznie jednym postępowaniu - pominął fakt, że w postępowaniu powinien występować od samego początku szerszy krąg osób korzystający z przymiotu strony - podjął działania naprawcze wobec wadliwego projektu w ramach tego postępowania (postanowieniem) - w najmniejszym stopniu nie odniósł się w uzasadnieniu wydanej decyzji do tych wszystkich kwestii - ograniczył analizę treści rozstrzygnięcia wyłącznie do analizy dokumentacji projektowej, pomijając okoliczności sprawy w zasadzie jej nie wyjaśniając. Tym samym organ II instancji doprowadził do: - naruszenia elementarnych zasad postępowania administracyjnego, zarówno interes poszczególnych jednostek, stron postępowania, (formalnie występujących w sprawie jak i bezpodstawnie pozbawionych tego przymiotu) jak i słuszny interes publiczny, który winien być interpretowany także jako prawo do życia w czystym środowisku, z bezwzględnie koniecznymi w otoczeniu elementami zieleni - wydał w sprawie lakoniczne uzasadnianie winien naruszenie zasad postępowania administracyjnego. To dlatego wydanym orzeczeniem przez organ II instancji, tak samo jak przez organ I instancji, doszło do naruszenia elementarnych zasad prawa administracyjnego, jak określone w normie art.6 k.p.a. "Naruszenie zasad ogólnych może stanowić samodzielny zarzut skargi kasacyjnej, jeżeli strona skarżąca kasacyjnie wykaże, że dana zasada została naruszona przez organy administracyjne, a Sąd pierwszej instancji tego naruszenia nie dostrzegł. Chodzi więc o takie sytuacje, w których organy orzekały bez podstawy prawnej, a więc z naruszeniem art 6 kpa lub tez ogóle nie ustalały stanu faktycznego sprawy czym naruszyły art 7 kpa, bądź prowadząc postępowanie w sposób całkowicie nieproporcjonalny, stronniczy i z naruszeniem zasady równego traktowania zignorowały zasadę budowania zaufania do organów administracji (art 8 Kodeksu postępowania administracyjnego), IIOSK 259/17 - wyrok NSA z dnia 08-01-2019 zarzut naruszenia ogólnych zasad postępowania administracyjnego w skardze kasacyjnej. Także w normie art.7 k.p.a. "jedną z zasad ogólnych postępowania administracyjnego jest określona w art. 7 kpa - organy prowadzące postępowanie obowiązek respektowania zasady prawdy obiektywnej, która nakłada na organy wszechstronnego zbadania sprawy pod względem faktycznym. Nie może zatem za zgodną z prawem procesowym uchodzić decyzja administracyjna, która została wydana w postępowaniu, w którym nie został należycie wyjaśniony stan faktyczny sprawy (art. 77 § 1 kpa), a ocena materiału dowodowego nosi znamiona naruszenia art. 80 kpa. Z mocy art. 80 kpa organy administracji uprawnione są do swobodnej oceny materiału dowodowego, lecz ocena ta nie moje nosić znamion dowolności. Dowody powinny być ocenione we wzajemnej łączności, a ocena materiału dowodowego powinna być pełna i wnikliwa. Organ administracji publicznej rozstrzygając sprawę nie może dokonywać jedynie pobieżnej i wybiórczej oceny materiału dowodowego, gdyż taka ocena, jeżeli miałaby podlegać kontroli sądu administracyjnego, powinna zostać zdyskwalifikowana jako element nie mogący stanowić podstawy faktycznej zastosowania normy prawa materialnego. (I OSK 984/17 - wyrok NSA z dnia 28-02-2019, zasada prawdy obiektywnej a swobodna ocena materiału dowodowego). Wyraźnie uzasadnia takie stanowisko powszechnie występująca interpretacja orzecznictwa, które w drodze oczywistej analogii odnosi się do każdego postępowania: Strona postępowania ma prawo oczekiwać, że pogląd prawny wyrażony w prawomocnych orzeczeniach sądu administracyjnego, przesadzający sprawowanie przez niego opieki naprzemiennej, będzie respektowany w kolejnych postępowaniach, rozstrzyganych na podstawie tych samych unormowań. Tego wymaga leż norma art. 8 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kpa (tj. Dz. U. z 2017 r., poz. 1257), mocą której organy administracji publicznej bez uzasadnionej przyczyny nie odstępują od utrwalonej praktyki rozstrzygania spraw w takim samym stanie faktycznym i prawnym. Utrwalona praktyka oznacza wiążące poglądy wyrażone w wyrokach wydanych w tej samej szeroko rozumianej sprawie administracyjnej,(II SA/Łd 427/18 - wyrok IVSA Łódź z dnia 27- 07-2018. Związanie organu utrwaloną linią orzeczniczą – (realizacja zasady budowania zaufania do organów państwa). W konsekwencji doszło do naruszenia treści normy art.10 oraz 11 k.p.a. "Decyzje uznaniowe powinny być przekonująco i jasno uzasadnione, zarówno co do faktów jak i co do prawa, tak, aby nie było wątpliwości, te wszystkie okoliczności istotne dla sprawy zostały wszechstronnie rozważone i ocenione, a ostateczne rozstrzygnięcie jest ich logiczną konsekwencją. Z decyzji musi zatem wynikać między innymi, iż organ nie pozostawił poza swoimi rozważaniami argumentów podnoszonych przez stronę, nie pominął istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy materiałów dowodowych lub nie dokonał oceny tych materiałów wbrew zasadom logiki lub doświadczenia życiowego. Uzasadnienie realizować winno wyrażoną art. 11 kpa zasadę przekonywania, zgodnie z którą organy administracji publicznej powinny wyjaśniać stronom zasadność przesłanek, którymi kierują się przy załatwieniu sprawy, aby ten sposób w miarę możności doprowadzić do wykonania przez strony decyzji bez potrzeby stosowania środków przymusu.(III SA/Gd 919/17 - wyrok WSA Gdańsk z dnia 15-02-2018, Właściwe uzasadnienie decyzji uznaniowej)
II. zarzuty podnoszone wcześniej, nadal aktualne: Z uwagi na uchybienia organu - pierwszej instancji jak i powielone przez organ drugiej instancji, w zaistniałej sytuacji w pełni uzasadnionym pozostają zarzuty już podnoszone przez skarżących a mianowicie zarzuty:- naruszenia art. 35 ust. 1 prawa budowlanego poprzez niewłaściwe zastosowanie, błędne przyjęcie, że w przypadku uzasadnionych wątpliwości co do załączników projektów, a za taki również należy przyjąć decyzję środowiskową, skoro skarżący wyraźnie wskazywał na możliwe uchybienia, całkowicie wbrew elementarnym zasadom prawa administracyjnego organ przyjął, że organ administracji architektoniczno - budowlanej nie jest uprawniony do weryfikacji wydanych decyzji w sprawie ochrony zieleni " (str. 3 decyzji Urzędu Miejskiego) -jak i naruszenie art. 35 ust. 3 prawa budowlanego poprzez niezastosowanie w sytuacji ujawnionej nieprawidłowości w zakresie treści decyzji środowiskowych, wymagającej szczegółowego wyjaśnienia jeszcze przed wydaniem decyzji odnoszącej się do dokumentacji budowlanej, gdyż ,,sytuacji zidentyfikowania braków materialnoprawnych wniosku o wydanie decyzji o pozwoleniu no budowę organ powinien zastosować art. 35 ust. 3 prawa budowlanego. Braki projektu budowlanego będącego obligatoryjnym załącznikiem do takiego wniosku mają charakter materialnoprawny i organ może je badać na etapie późniejszym niż występne sprawdzenie formalnej kompletności wniosku. (II OSK 1773/17 -wyrok NSA z dnia 18-10-2017, braki projektu budowlanego) - naruszenia art. 85 ustawy prawo ochrony środowiska poprzez przyjęcie, że występowanie w obrocie prawnym sprzecznych decyzji nie czyni koniecznym ostateczne ustalenie jednoznacznego stanowiska Wydziału Ochrony Środowiska w ramach tego samego organu jakim jest Prezydent Miasta W., przy równoczesnym zaniechaniu wyjaśnienia tej sytuacji, udzielenia odpowiedzi na wystąpienia samych skarżących przez wydział - Wydział Ochrony Środowiska i przy pominięciu obowiązku organu drugiej instancji dokonania szczegółowej analizy, oceny także w tym zakresie naruszenia art. 34 prawa budowlanego, poprzez jego niezastosowanie w ramach oceny dokumentów w ramach obu postępowań w zakresie jednak inwestycji tego samego inwestora, a tylko prowadzonych w ramach dwóch różnych postępowań administracyjnych, przy pominięciu faktu powiązań obu tych postępowań treścią decyzji środowiskowych, w szczególności przez pryzmat zakresu oddziaływania na nieruchomości sąsiednie – skarżących i kolejnych 14 stron bezzasadnie pominiętych w ramach tego postępowania - całej inwestycji tego inwestora: "przy inwestycji, której realizacja przebiegać będzie etapami, projekt zagospodarowania działki lub terenu, sporządzony zgodnie z przepisem art. 34 ust. 3 pkt 1 z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2017, poz. 1332 ze zm.) nie musi przedstawiać szczegółowych informacji odnośnie do rozwiązań projektowych dotyczących inwestycji, których realizację przewidziano w dalszych etapach. Z projektu zagospodarowania działki dla całego zamierzenia budowlanego wynikają zasady rozmieszczenia wszystkich obiektów w terenie, a więc również obiektów realizowanych w następnych etapach inwestycji. IV SA/Po 28/18 - wyrok WSA Poznań z dnia 05-07-2018 Projekt inwestycji, której realizacja przebiegać będzie etapami); - naruszenie art. 61 par. 4 k.p.a. poprzez bezzasadne przyjęcie, że spełniono objęte tym artykułem normy, bezpodstawnie przyjęto, że powiadomiono skarżącego jako stronę tego postępowania przyjmując, że przeglądnięcie akt ze strony jednego skarżącego -jednego z nich, zastępuje powiadomienie organu, do tego pominięto, że na organie spoczywa obowiązek powiadamiania na każdym etapie postępowania, w szczególności kiedy dochodzi do uzupełnienia dokumentacji, jak i doszło do sytuacji, w której nieprawidłowo skierowano powiadomienia, bez możliwości skorzystania z uprawnień przysługujących skarżącemu - naruszenie art. 97 par. 1 ust. 4 k.p.a. poprzez niezastosowanie, nie dokonanie zawieszenia postępowania celem ustalenia ostatecznego stanowiska ze strony Wydziału Ochrony Środowiska, pełnego oddziaływania całej inwestycji realizowanej w ramach dwóch postępowań administracyjnych.
Wskazując na powyższe zarzuty skarżący wnoszą o: - uchylenie wydanej decyzji w całości, - przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przy weryfikacji wszystkich okoliczności tej sprawy - nakazanie Wydziałowi Ochrony Środowiska zajęcia ostatecznego, jednoznacznego i nie wewnętrznie sprzecznego. Stanowiska w tej sprawie realizacji inwestycji objętej zaskarżanym pozwoleniem przez pryzmat dokonanej już wycinki drzew. Nadto strona skarżąca wnosi o orzeczenie o kosztach postępowania według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skarżący wskazują na sprzeczność decyzji Wydziału Ochrony Środowiska Organowi i Wydziału Architektury i Budownictwa stanowiło uchybienie natury merytorycznej, konieczne do wyjaśnienia, czego w ramach tego postępowania zaniechano. Organ II - iej instancji w najmniejszym stopniu także merytorycznym nie odniósł się do tej kwestii, zmniejszając rolę, wagę, konieczność zastosowania tej normy. I. Z treści art. 35 ust. 1 pkt 1 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1202 ze zm.) wynika, że niezałączenie do wniosku o pozwolenie na budowę decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach nie stanowi braku formalnego podlegającego uzupełnieniu trybie art. 34 ust. 6 Prawa budowlanego w zw. z art. 64 § 2 KPA. Skoro badanie zgodności projektu budowlanego z decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach jest uzależnione od konkretnych okoliczności danej sprawy i nie w każdej sprawie wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę musi być poprzedzone wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, to wynika z tego jednoznacznie, że ewentualna konieczność przedstawienia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach należy do merytorycznej oceny okoliczności danej sprawy, jest to więc kwestia materialna, a nie procesowa. (II SA/Po 831/17 - wyrok WSA Poznań z dnia 20-12-2017). Obowiązek załączenia do wniosku o pozwolenie na budowę decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, a cel postępowania o wydanie pozwolenia na budowę.(dowód 1: pismo skarżącego do Wydziału Ochrony Środowiska z 03.10.2019 roku); (dowód 2 : pismo skarżącego do Wydziału Ochrony Środowiska z 15.11.2019 roku ), "Zgodnie z art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego organ administracji architektoniczno-budowlanej sprawdza m.in. zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (t. j. Dz.U. z 2020 r. poz. 283) oraz zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, tym techniczno-budowlanymi. Powyższe oznacza, że wydanie decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę jest następstwem nie tylko złożenia wymaganych przez prawo dokumentów, ale też stwierdzenia przez organ, na ich podstawie, że zachodzą wynikające z prawa materialnego przesłanki do uwzględnienia wniosku o wydanie pozwolenia na budowę. (II OSK 760/18 - wyrok NSA z dnia 05-02-2020)
Znamienne przy tym jest to, że organ I - szej instancji nie odniósł się do tych wystąpień skarżącego, mimo upływu wszelkich obowiązujących w tym zakresie terminów a następnie Organ II -iej instancji nie objął tego przedmiotem swojej analizy, poprzestając tylko na ocenie kompletności dokumentacji budowlanej. Z pewnością nie wszczęto także postępowań wewnętrznych - ani w Wydziale Ochrony Środowiska, ani też w Wydziale Architektury i Budownictwa, aby wyjaśnić przyczyny powstania tej sytuacji - wpierw wydania dwóch sprzecznych decyzji, wydanych w krótkim okresie, następnie nie wyjaśnienia tego rodzaju sprzeczności jak i nic nie jest wiadomym, aby Organ II - iej instancji podjął jakiekolwiek działania w tym kierunku (naruszenie zasady pogłębiania zaufania obywateli do państwa). Tym samym zarówno organ I - szej instancji jak i Organ II - iej instancji błędnie zinterpretowały treść art. 35 prawa budowlanego, gdyż jedynie w przypadku, gdy organ (architektoniczno - budowlany) stwierdzi że we wniosku o wydanie decyzji (o pozwoleniu na budowę) zostały dokonane zmiany w stosunku do wymagań określonych w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, to w drodze postanowienia nakłada obowiązek sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, określając jednocześnie zakres raportu; na postanowienie to przysługuje zażalenie. Także w przypadku stwierdzenia, je decyzja "środowiskowa" narusza prawo (rażąco), ma obowiązek wystąpienia do organu wyższego stopnia z postulatem wdrożenia przez ten organ, z urzędu, postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji "środowiskowej'', (II OSK 692/18 - wyrok NSA z dnia 06-02-2019). Wniosek o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę a decyzja środowiskowa)
Organ Architektoniczno - Budowlany jednak zaniechał podjęcia czynności w celu wyjaśnienia tej kwestii a organ II - iej instancji pominął tę kwestię. Obowiązek odnoszenia się przez organy architektoniczno - budowlane do ustaleń, założeń Wydziałów Ochrony Środowiska, stanowi wymóg niezbędny, powszechnie przyjęty w obowiązującym orzecznictwie, z uwagi na fakt, że to organy budowlane mają dokonać ostatecznie całościowej oceny planowanego przedsięwzięcia inwestycyjnego, przez pryzmat wszystkich okoliczności, faktów występujących w ramach konkretnej sprawy. Organ II - iej instancji uchybił swojemu obowiązkowi dokonania oceny wszystkich zarzutów, także tych, które odnosiły się do kwestii, w zakresie których wydano także rozstrzygniecie w formie decyzji. Także mimo iż postępowania w sprawie wycinki drzew, jeszcze się nie zakończyły, toczą się (dowód 3: pismo skarżących do WSA z 14.12.2010 roku -sygn. akt II SA/Wr 488/20). Przedłożenie decyzji o umorzeniu postępowania w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań, w świetle regulacji zawartej art. 35 ust. 1 ustawy Prawo budowlane nie zwalniało organu architektoniczno-budowlanego od obowiązku oceny zgodności projektu budowlanego z innymi wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności w kwestii uwzględnienia kumulacji oddziaływań lub sumowania się parametrów tego samego rodzaju przedsięwzięcia. (VII SA/Wa 2973/18 - wyrok WSA Warszawa z dnia 10-07-2019, obowiązek oceny zgodności projektu budowlanego z innymi wymaganiami ochrony środowiska w przypadku umorzenia postępowania w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań). Strona podkreśla, że pierwszy raz wydano decyzję o wycince drzew w 2011 roku. Wyraźnie w ramach warunków jej wydania przyjęto, że "przed upływem trzech lat od momentu posadzenia drzew i krzewów w zamian za usunięte ... organ wyznaczy termin oględzin ... w okresie pełnej wegetacji, celem potwierdzenia, czy posadzone drzewa i krzewy zachowały żywotność". (dowód 4 : decyzja z 19.10.2011 roku - WSR-Z.6131.254.201 l.PN). Następnie, ten sam organ zezwolił na wycinkę nasadzonych zastępczo drzew, które miały już pozostać . Po to przecież weryfikowano ich żywotność. (dowód 5 : decyzja z 30.07.2019 roku - WSR-ZL.3143.143.2019.1L)
Znamienne przy tym jest też to, że skarżący zwracał uwagę na tę okoliczność także Wydziału Architektury i Budownictwa. (dowód 6: trzy zdjęcia z terenu inwestycji potwierdzające fakt niedawnego ich nasadzenia). Oczywistym, rażącym zaniechaniem wykonywania ciążących na organie obowiązków wyjaśniania sprawy było to, że wystąpienia skarżącego potraktowano w taki sposób, że organ nakazał odnieść się do nich inwestorowi, sam zaniechał wyjaśniania tej sprawy i innych zarzutów sprawy; ,,ponadto do Wydziału Architektury i Budownictwa wpłynęło pismo z dnia 05.09.2019 roku strony W. L. wnoszącego uwagi do przedłożonego do projektu budowlanego. W związku z tym proszę o zajęcie stanowiska w sprawie zarzutów określonych w tym piśmie (postanowienie nr 3067/2019). (dowód 7: pismo skarżącego z 05.09.2019 roku (dowód 8: postanowienie nr 3067/2019 z 19.09.2019 roku). To w zakresie tych wszystkich kwestii, zarzutów skarżących organ II -iej instancji nie dokonał żadnej wnikliwej analizy, uchybiając tym samym obowiązkowi uwzględniania interesu społecznego, słusznego interesu jednostki.
Obok wielu kwestii o charakterze merytorycznym, istotnym był również fakt występowania wielokrotnych uchybień w zakresie powiadamiania przez organ I – szej instancji stron postępowania administracyjnego, które sprowadzało się do tego, że: - albo strona nie otrzymywała takich powiadomień w ogóle (brak doręczenia),- albo organ zakładał, że przeglądnięcie akt sprawy i to na jednym etapie postępowania przez jedną ze stron postępowania (W. L.), zastępuje powiadomienie, czy też uzyskanie informacji przez wszystkie strony postępowania (np. przez D. L.) "należy zaznaczyć, że w aktach sprawy znajduje się dowód udostępnienia akt sprawy stronie postępowania W. L." (str. 2 uzasadnienia decyzji), - albo też organ wysyłał pisma antydatowane, do tego w taki sposób i tak je doręczając, że wiązało się to z koniecznością występowania przez stronę z wnioskiem o wyznaczenie należytego terminu (dowód 9 ; pismo skarżącego z 02.10.2019 roku), (dowód 10: pismo skarżącego z 25.10.2019 roku) (dowód 11 : pismo skarżącego z 15.11.2019 roku). Przykładem oczywistego, świadomego uchybiania przez organ Iszej instancji jakimkolwiek terminom dla zachowania praw przysługujących stronie postępowania administracyjnego było: - skierowanie w dniu 08.11.2019 roku (listopad) zawiadomienia przez organ - kiedy nosiło ono datę 11.10.2019 roku (październik) - a korespondencję skarżący odebrał 14.11.2019 roku (listopad) (dowód 12: zawiadomienie organu datowane jako 11.10.2019 roku) (dowód 13: pismo skarżącego z 19.11.2019 roku). Organ II - iej instancji ponownie bezpodstawnie te okoliczności pominął, a przecież stworzenie właściwego, pełnego kręgu stron postępowania - z uwagi na przedmiot postępowania konstruowanie interesu prawego poszczególnych podmiotów - stanowi okoliczność pierwszorzędną w ramach postępowania administracyjnego opartego na uwzględnianiu interesu społecznego i indywidualnego. Do tego korespondencja ta wskazywała w sposób oczywisty, że stronę pozbawiono możliwości zapoznania się z dokumentami w terminie 7 dni, liczonym od daty doręczenia zawiadomienia (nawet gdyby strona odebrała korespondencję od razu, bez konieczności jej awizowania na poczcie), skoro w piśmie wskazano termin - 14.10.2019 roku (październik), w ciągu którego można się było wypowiedzieć w sprawie, czyli w ciągu 3 dni, wliczając w to czas wysyłania za pośrednictwem poczty tego pisma. Gdyby to pismo faktycznie wysłano nawet w dniu jego przygotowania - 11.10.201) roku (piątek), to termin dla wypowiedzenia się przez stronę upływałby 14.10.2019 roku (poniedziałek), co mogłoby oznaczać, że z korespondencją strona nie miałaby szansy i tak się zapoznać.
Tym bardziej zarówno organ I - szej instancji , jak i organ II - iej instancji miały taki obowiązek w sytuacji kwestii środowiskowych: "w sprawach z zakresu ustalania środowiskowych uwarunkowań za stronę należy uznać podmioty posiadające tytuł prawny do nieruchomości położonych w obszarze oddziaływania planowanej inwestycji. Żądanie zabezpieczenia interesu prawnego musi mieć swoje umocowanie w przysługującym danemu podmiotowi prawie do dysponowania nieruchomością, z którego wynikają uprawnienia i obowiązki mające swe źródło w przepisach prawa. A zatem przyjąć należy, że jedynie podmioty posiadające tytuł prawny do nieruchomości położonej w zakresie oddziaływania inwestycji będą mogły posiadać przymiot strony w takim postępowaniu. Natomiast definiując "tytuł prawny do nieruchomości" należy mieć na uwadze właścicieli lub użytkowników wieczystych nieruchomości leżących w obszarze oddziaływania inwestycji"(II SA/Bk 244/19 - wyrok WSA Białystok z dnia 27-06-2019, podmioty uznane za stronę sprawach z zakresu ustalania środowiskowych uwarunkowań). Skarżący przy tym zwracają uwagę na to, że na przestrzeni ostatnich kilku miesięcy, przed wydaniem zaskarżanej decyzji, wielokrotnie przedkładali do akt sprawy organowi II - iej instancji treść otrzymywanej z Wydziału Ochrony Środowiska korespondencji, która w ocenie skarżących potwierdzała, że organ ten nie zamierza dokonać żadnej weryfikacji wydanych rozstrzygnięć. A przecież "7 dopiero wszczęcie postępowania umożliwia przeprowadzenie i zbieranie dowodów. Nie jest zatem dopuszczalne prowadzenie postępowania dowodowego przed wszczęciem postępowania z urzędu. 2. Legalność decyzji administracyjnej wymaga jej zgodności nie tylko z prawem materialnym, lecz także z przepisami postępowania administracyjnego. Wydanie decyzji administracyjnych z naruszeniem wymogów prawa procesowego zwłaszcza art 10 § 1 kpa, poprzez niezapewnienie stronie udziału w postępowaniu w administracyjnym, które należy rozumieć jako udział w całym ciągu czynności przystosowawczych tego postępowania oraz niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy skutkuje uchyleniem zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji. 3 obowiązek zapewnienia stronie czynnego udziału w postępowaniu obejmuje fazę wszczęcia postępowania, fazę postępowania wyjaśniającego, fazę między zakończeniem postępowania wyjaśniającego a wydaniem decyzji oraz fazę wydawania decyzji. W fazie wszczęcia postępowania organ powinien zawiadomić o wszczęciu postępowania stronę. Ponieważ to nie strona ma obowiązek wykazywać aktywność, aby zapewnić sobie czynny udział w postępowaniu, lecz organ administracji publicznej, który po zakończeniu postępowania wyjaśniającego ma również obowiązek umożliwienia stronie wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego. Natomiast to, czy strona skorzysta z przysługującego jej prawda pozostaje wyłącznie w’ jej uznaniu. (IV SA/Wr 85/18 - wyrok WSA). Zasada prowadzenia postępowania dowodowego po wszczęciu postępowania; realizacja zasady legalności decyzji administracyjnej; obowiązek zapewnienia stronie czynnego udziału w postępowaniu)- W wyniku takiego prowadzenia postępowania administracyjnego: - przez organ I instancji, co nawet zostało potwierdzone przez organ II ej instancji w wyniku zauważenia istotnych błędów w dokumentacji projektowej i dokonanie bezpodstawnego sanowania tych błędów - w ocenie skarżących w drodze postanowienia a nie decyzji uchylającej decyzje i przekazującej sprawę do ponownego postępowania, - także Organ IIej instancji, przy nie poszanowaniu elementarnych zasad odnoszących się do zachowania substancji środowiska naturalnego, wydano decyzję z rażącym naruszeniem norm prawa materialnego oraz procesowego. Organ II - iej instancji zastosował formę naprawy decyzji organu I - szej instancji – naruszeniem postanowienia, kiedy "znaczenie postanowień, choć są one niewątpliwie aktami, jest zatem proceduralne. Służą one więc nadrzędnemu celowi jakim jest prawidłowe przeprowadzenie postępowania jurysdykcyjnego i tak powinny być postrzegane. Nie dziwi więc że ustawodawca zasadę trwałości decyzji ostatecznych odniósł tylko do tej właśnie formy działania administracji (art. 16 kpa), a w art. 126 kpa do tej zasady nie odpyla , nie odsyła i nie nakazuje jej odpowiednio stosować do postanowień. (II SA/Po 16/18- wyrok WSA Poznań z dnia 11-04-2018).
Wydaje się, że nie powinno w tej formie - postanowienia -dochodzić do merytorycznego rozpatrywania odwołań, które winny być obejmowane decyzjami administracyjnymi - art. 104 kpa - przewidzianymi dla takich rozstrzygnięć. Ponadto pominięto treść art. 7b k.p.a., kiedy "prawna doniosłość art. 7b kpa polega na tym, że podnosi on do rangi zasady ogólnej nakaz współdziałania organów administracji w związku z potrzebą wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego sprawy, nie formalizując przy tym sposobów tego współdziałania. Można zatem przyjąć, że organy administracji są zobligowane do współdziałania ze sobą w każdym przypadku, gdy przyczyni się to do szybszego załatwienia sprawy. (II OSK 3116/17 - wyrok NSA z dnia 27-02-2018 r.
W ramach tego postępowania także całkowicie pominięto jakiekolwiek wystąpienia czy to strony, czy też nawet okolicznych mieszkańców, sprzeciwiających się wycince drzew pod inwestycję, naruszając tym samym normę art. 8 k.p.a z uwagi na fakt nieprzyjęcia, że osoby te mają prawo korzystać z przymiotu strony. (dowód 14: skargi skarżącego skierowane do Prezydenta W.) (dowód 15: pisemne wystąpienia mieszkańców dzielnicy). Przede wszystkim jednak organ II - iej instancji nie dokonał analizy całego materiału dowodowego tej sprawy a mianowicie: - kwestii dotyczących środowiska, wpływu inwestycji na nie, nie potraktowano całej inwestycji developera - obiektów już wybudowanych i mających zostać wybudowanymi jako całości i oddziaływania na środowisko całego, kompletnego osiedla - faktu prowadzani w dacie wydawania zaskarżanej decyzji jeszcze postępowania odnoszącego się do kwestii środowiskowych (dowód 3) - przy rażącym pominięciu faktu, że 14 innych podmiotów ma interes prawny i może być stroną tego postępowania a następnie przyjęcie, że to osoby te się spóźniły z odwołaniem, a nie że rażąco uchybił swoim obowiązkom Wydział Architektury i Budownictwa pomijając te osoby jako strony postępowania. Organ II - iej instancji ograniczył się tylko do weryfikacji poprawności samej dokumentacji budowlanej, co nie może być zgodne z powszechnie przyjętymi normami prawa, powszechną ich interpretacją, gdyż "wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach w przypadku przedsięwzięcia mogącego potencjalnie oddziaływać na środowisko może być poprzedzone obowiązkiem przeprowadzenia oceny oddziaływania tego przedsięwzięcia na środowisko. Obowiązek przeprowadzania tej oceny lub jego brak stwierdza, stosownie do art. 63 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziału społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko w drodze postanowienia organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, uwzględniając łącznie wszystkie uwzględnione w tym przepisie uwarunkowania, po zasięgnięciu opinii organów, o których mowa w art. 64 ust. 1 wskazanej ustawy. Uzyskanie przez inwestora decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach nie oznacza jeszcze zgody na jej realizację. W toku procedury o ustalenie warunków zabudowy dochodzi do ważenia interesów: publicznego oraz prywatnego. W toku zaś postępowania o uzyskanie pozwolenia na budowę analizowane są zaś kwestie techniczno-budowlane planowanej inwestycji. (IV SA/Po 799/19 - wyrok WSA Poznań z dnia 05-02-2020). Ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko a jego wpływ na otoczenie planowanej inwestycji).
Stąd też rażącym uchybieniem obowiązkom przez organ I - szej oraz organ II – iej instancji było zawężenie przedmiotu oceny w ramach wydawanej decyzji tylko do projektu budowlanego, przy uprzednim poprawieniu oczywistych jego uchybień, co nastąpiło w drodze postanowienia. Ani Organ I -szej instancji, ani też Organ II -iej instancji jednak w drodze postanowienia nie dokonały sprawdzenia, nie przeprowadziły wyjaśnień co do wydanych już rozstrzygnięć w zakresie kwestii związanych ze środowiskiem, nie oceniał występuje, czy też nie "interes prawny" 14 innych osób, aby być stroną postępowania administracyjnego. A przecież "w postępowaniu w przedmiocie wydania pozwolenia na budowę organ zobligowany jest nie tylko do sprawdzenia zgodności projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy (decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego), ale i wymaganiami ochrony środowiska, ustawodawca położył znaczący akcent. Do obowiązków organu należy również weryfikacja kompletności projektu budowlanego, w tym czy posiada on wszystkie wymagane opinie, uzgodnienia, pozwolenia i sprawdzenia, a także sprowadzenie, czy projekt ten został sporządzony przez osobę posiadającą właściwe uprawnienia budowlane. Wprawdzie organ wydający pozwolenie na budowę nie jest uprawniony do oceny prawidłowości postępowania prowadzonego przez organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach ani też oceny zapadłych w tymże postępowaniu rozstrzygnięć, to jednak nie może on zwolnić się od obowiązku zbadania, czy decyzja o umorzeniu postępowania o wydanie środowiskowych uwarunkowaniach dotyczy dokładnie tego przedsięwzięcia (inwestycji), które jest przedmiotem rozpatrywanego wniosku o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę, (II SA/Łd 991/18 - wyrok P/SA Łódź z dnia 15-02-2019, Obowiązki organu w postępowaniu w przedmiocie wydania pozwolenia na budowę). Tym samym doszło do rażącego naruszenia prawa w wyniku przyjęcia jako podstawy orzeczenia wewnętrznie sprzecznych treści obu decyzji środowiskowych, przy zakończeniu tego postępowania (dowód 3) kiedy obowiązek wyjaśnienia tych kwestii ciążył na organach: - organ architektoniczno – budowlany - Wojewoda Dolnośląski mimo iż takich decyzji nie wydały te organy, przy równoczesnym pominięciu uzasadnionego interesu społecznego - mieszkańców dzielnicy , złożenie odwołania stało się koniecznym i uzasadnionym.
W doręczonej sądowi odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki sąd administracyjny zważył:
Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II z dnia 1 lipca 2021 r. skierowano sprawę na posiedzenie niejawne w trybie art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r., poz. 1842, ze zm.).
Dalej trzeba pamiętać, że Naczelny Sąd Administracyjny oraz inne sądy administracyjne sprawują w zakresie określonym w ustawie kontrolę działalności administracji publicznej. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone zostały m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2167) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, dalej – p.p.s.a.) i polegają na kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem tj. kontroli zaskarżonego aktu z przepisami procedury, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Mając na względzie wskazane kryteria, zdaniem sądu w tym składzie, skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zarzuty i argumenty w niej zawarte nie mogą podważyć legalności zakwestionowanych decyzji organów nadzoru budowlanego, zapadłych w sprawie. Wielość zarzutów skargi, dotyczących zresztą naruszenia przepisów prawa materialnego jak i procedury administracyjnej, sprowadza się do zakwestionowania stanowiska organów architektoniczno-budowlanych w kontrolowanym postępowaniu.
W ocenie sądu, analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i stanowiska wywiedzionego przez organy, nie pozostawia wątpliwości, iż w sprawie nie doszło do naruszenia prawa, które obligowałoby sąd do wyeliminowania tegoż rozstrzygnięcia z obrotu prawnego. Kontrolowane rozstrzygnięcie jest prawidłowe i znajduje potwierdzenie w zgromadzonej w sprawie dokumentacji, odzwierciedlającej ustalony w sprawie stan faktyczny, jak i w przepisach prawa, w tym również prawa miejscowego obowiązujących w dacie wydania tegoż aktu indywidualnego. W ślad za prawidłowym stanowiskiem organów administracji, przypomnieć należy, iż materialnoprawną podstawę kontrolowanego aktu stanowią przepisy powołanej już wcześniej ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. A wśród nich przepis art. Art. 32, zgodnie z którym decyzja o pozwoleniu na budowę lub rozbiórkę obiektu budowlanego może być wydana po uprzednim: 1) przeprowadzeniu oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko albo oceny oddziaływania przedsięwzięcia na obszar Natura 2000, jeżeli jest ona wymagana przepisami ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko; 2) uzyskaniu przez inwestora, wymaganych przepisami szczególnymi, pozwoleń, uzgodnień lub opinii innych organów. Następnie w art. 33 ust. 2 pkt 1-3 Prawa budowlanego, ustawodawca sprecyzował, iż do wniosku o pozwolenie na budowę należy dołączyć: odpowiednią ilość egzemplarzy projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi, oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane; decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Co także istotne dla prawidłowego rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, ustawodawca dodał w art. 33 ust. 2 ustawy pkt 11 (dodany przez art. 4 pkt 2 ustawy z dnia 30 marca 2021 r. (Dz.U.2021.784) zmieniającej ustawę z dniem 13 maja 2021 r.), w którym wskazał, że w przypadku zamierzenia budowlanego, poprzedzonego decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach wydaną w postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa - załącznik graficzny określający przewidywany teren, na którym będzie realizowane przedsięwzięcie, oraz przewidywany obszar, na który będzie oddziaływać przedsięwzięcie, o ile dołączenie tego załącznika było wymagane przez przepisy obowiązujące w dniu złożenia wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, w szczególności mapę, o której mowa w art. 74 ust. 1 pkt 3a ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. Jednakże w rozpoznawanej sprawie cytowany przepis nie ma zastosowania, bowiem ani taka decyzja nie została wydana, ani przepis ten nie obowiązywał w dacie wydawania decyzji ostatecznej. Strona skarżąca zarzuca, że organ nie wziął pod uwagę faktu, że istotnie w sprawie mamy do czynienia z inwestycją wieloetapową. Z tym zarzutem nie można się zgodzić, bowiem z niczego nie wynika, abyśmy mieli do czynienia z inwestycją etapowaną. W tym kontekście można przypomnieć ust. 1 art. 33, stosownie do którego pozwolenie na budowę dotyczy całego zamierzenia budowlanego. W przypadku zamierzenia budowlanego obejmującego więcej niż jeden obiekt, pozwolenie na budowę może, na wniosek inwestora, dotyczyć wybranych obiektów lub zespołu obiektów, mogących samodzielnie funkcjonować zgodnie z przeznaczeniem. Jeżeli pozwolenie na budowę dotyczy wybranych obiektów lub zespołu obiektów, inwestor jest obowiązany przedstawić projekt zagospodarowania działki lub terenu, o którym mowa w art. 34 ust. 3 pkt 1, dla całego zamierzenia budowlanego. Z żadnego z dokumentów, zgromadzonych w postępowaniu nie wynika, aby twierdzenia strony znajdowały swoje uzasadnienie. Przede wszystkim zaś, za organami trzeba przypomnieć, że stosownie do treści art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2020 r., poz. 283) uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane dla planowanych: 1) przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko; 2) przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Takie inwestycje zostały enumeratywnie wyliczone w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, wydanego na podstawie art. 60 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku, opublikowanego w Dz.U.2019.1839 z dnia 2019.09.26. W treści tego aktu inwestycja objęta wnioskiem nie jest wymieniona.
Nadto trzeba pamiętać, że w myśl art. 35 ust.1 Prawa budowlanego, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza: 1) zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko; 2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi; 3) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7 ustawy, oraz dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 6; 4) wykonanie - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenie projektu - przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu - lub jego sprawdzenia - zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7 ustawy. Podkreślić trzeba, iż w razie spełnienia wymagań określonych w art. 35 ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4 Prawa budowlanego, właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę (art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego). Użyty zwrot "organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę" oznacza, że organ administracji architektoniczno-budowlanej, w razie spełnienia tych przesłanek, jest związany przytoczonymi przepisami i ma obowiązek podjąć rozstrzygnięcie zgodne z żądaniem wnioskodawcy. Mamy więc do czynienia z tzw. decyzją związaną czyli z sytuacją, w której sam fakt wydania oraz treść decyzji jest ściśle określona przepisami prawa, a proces oceny organu państwa jest ograniczony do minimum – wydający decyzję sprawdza jedynie, czy są spełnione przesłanki normatywne wydania decyzji – jeśli tak, to decyzję wydaje. Decyzje związane zapewniają pewność prawa, każdy może uprzednio przewidzieć treść decyzji. Jest to przeciwieństwo tzw. swobodnego uznania organu, czyli uprawnienia organów władzy publicznej do podejmowania decyzji w sposób swobodny, czyli nieskrępowany konkretnymi przepisami prawa Tym samym nie może odnieść zamierzonego skutku, szeroko uzasadniony w skardze zarzut nieprawidłowości skarżonych decyzji w zakresie ich uzasadnienia, a wsparty argumentacją uzasadnienia dla decyzji uznaniowych. W efekcie trzeba powiedzieć, że dopiero brak którejkolwiek z przesłanek wymienionych w art. 32 Prawa budowlanego uniemożliwia podjęcie decyzji o pozwoleniu na budowę.
Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, iż warunkiem uzyskania decyzji o pozwoleniu na nadbudowę jest złożenie kompletnej dokumentacji projektowej wraz z oświadczeniem o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, stosownymi opiniami, uzgodnieniami i pozwoleniami. Wspomniana dokumentacja podlega ocenie właściwego organu architektoniczno-budowlanego pod kątem zgodności projektowanego zamierzenia inwestycyjnego z planem zagospodarowania przestrzennego lub w przypadku jego braku z wymogami określonymi w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz z przepisami techniczno-budowlanymi. Pozytywne ustalenia w tym zakresie obligują organ do wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. W ocenie sądu, analiza akt sprawy pod kątem przywołanych uregulowań nie pozostawia wątpliwości, iż wymagania formalne, określone w przywołanych przepisach - niezbędne do wydania pozwolenia na budowę - zostały przez inwestora spełnione. Sąd nie dopatrzył się także uchybień w załączonym do wniosku projekcie budowlanym, który spełnia wymagania określone w decyzji o warunkach zabudowy (art. 34 ust. 1 Prawa budowlanego). W tej sytuacji złożony przez inwestora wniosek o wydanie pozwolenia na budowę uprawniał, a wręcz obligował, kompetentne organy do wydania pozytywnej dla inwestora decyzji. Lektura akt administracyjnych pozwala stwierdzić, że do projektu budowlanego dołączono oświadczenia osób uprawnionych (projektanta i osób sprawdzających), wynikające z wymogu art. 20 ust. 4 Prawa budowlane, że projekt inwestycji sporządzony został zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej. Uprawnienia tych osób potwierdzają odpowiednie dokumenty dołączone do projektu budowlanego. Co także istotne, korzystając z uprawnienia kodeksowego Wojewoda Dolnośląski uzupełnił postępowanie dowodowe w trybie art. 136 kpa, co pozwoliło mu skorygować uchybienia organu pierwszej instancji. Wbrew zarzutom skargi w tym zakresie trzeba pamiętać, że przyjęty w kodeksie postępowania administracyjnego model dwuinstancyjności postępowania wymaga, by rozpatrując odwołanie organ II instancji ponownie rozpoznawał sprawę administracyjną. Organ ten nie tylko dokonuje kontroli wydanej wcześniej w I instancji decyzji, lecz w pełni i na nowo ustala stan faktyczny oraz dokonuje jego subsumpcji do obowiązujących norm prawnych.
Punktem wyjścia do oceny zaskarżonej decyzji (w świetle zarzutów skargi) winien być treść art. 138 § 2 k.p.a., zgodnie z którym "organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy". Należy ponadto podkreślić, że wszystkie okoliczności, mające znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej muszą zostać ustalone w toku prawidłowo przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego. Zgodnie z art. 7 k.p.a., w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Konsekwencją obowiązywania wskazanej zasady, jak i wyrażonej w art. 6 k.p.a. zasady praworządności jest także regulacja zawarta w art. 107 § 1 pkt 6 k.p.a., ustanawiającym obok innych wymogów decyzji obowiązek organu zawarcia w niej podstawy prawnej i uzasadnienia faktycznego, które w myśl § 3 tego artykułu powinno w szczególności obejmować wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Te obowiązki ciążą na organach administracji publicznej obu instancji. Organ odwoławczy ma obowiązek nie tylko dokonać kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji, ale co do zasady ma również rozpatrzyć całość sprawy i orzec merytorycznie. Na organie odwoławczym ciążą te same, co na organie pierwszej instancji obowiązki w zakresie wyczerpującego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i zgromadzenia pełnego materiału dowodowego (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.). W związku z tym należy uznać, że Wojewoda Dolnośląski postąpił zgodnie z wymogami procedury uzupełniając, w toku postępowania odwoławczego dowody w sprawie i ostatecznie wydając decyzję reformatoryjną. Natomiast zarzuty skargi w omawianym zakresie wynikają, jak się zdaje, z mylnego przekonania strony w zakresie zasad procedury administracyjnej.
Bez wątpienia właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę w razie spełnienia wymagań określonych w art. 35 ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4 prawa budowlanego. Treść art. 35 ust. 4 ustawy prawo budowlane wyraźnie wskazuje na ograniczone kompetencje organu prowadzącego postępowanie w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. W orzecznictwie wielokrotnie podkreślano, że decyzja o pozwoleniu na budowę jest decyzją związaną, nie pozostaje w gestii uznania organu administracji.
Jak wskazują akta administracyjne, w trakcie prowadzonego postępowania strony były informowane o podejmowanych przez organy czynnościach; nie doszło do naruszenia art. 10 k p a, przy czym trzeba mieć na względzie fakt procedowania przez organ odwoławczy w obostrzeniach covidowych. Nawet zaś gdyby organy naruszyły art. 10 kpa, to strona skarżąca nie wykazała w jaki sposób takie naruszenie miało mieć wpływ na jej sytuację procesową, a tylko w takim (wykazanym) przypadku sąd mógłby uchylić zaskarżone orzeczenie. Trzeba bowiem mieć na względzie, że stosownie do treści art. 145 § 1 p. 1 litera c) sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Znaczącym zarzutem skargi jest kwestia wycinki drzew, jednakże i tu także, zdaniem sądu, organy nie naruszyły prawa. Postępowanie dotyczące usunięcia drzew, normuje ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2020 r. poz. 55, ze zm.). Jak wcześniej wskazano, ustawodawca nie nałożył na organy architektoniczno-budowlane obowiązku sprawdzenia, w toku postępowania o pozwolenie na budowę, czy inwestor posiada uprawnienie do wycinki drzew i nie uzależnia wydania pozwolenia na budowę od posiadania takiego zezwolenia. Nadto należy dodać, że sądowi z urzędu wiadomym jest, że postanowieniem z dnia 17 czerwca 2020 r. nr SKO 4131/24/20, Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. (dalej jako: "Kolegium", "SKO") stwierdziło niedopuszczalność odwołania W. L. od decyzji Prezydenta W. z dnia 28 lutego 2020 r. (WSR-ZL.6131.1.79.2019.IL) zmieniającej, wydaną przez Prezydenta W., decyzję z dnia 30 lipca 2019 r. (WSR-ZL.6131.3.143.2019.IL) zezwalającą G. Spółce z o.o. Sp. k. z siedzibą w K. na usunięcie drzew z terenu nieruchomości przy ul. [...] we W., oznaczonej geodezyjnie jako działki nr [...], nr [...] i nr [...], AM-[...], obręb O., a WSA we Wrocławiu oddalił skargę W. L. na to postanowienie i odrzucił skargę D. L., wyrok w sprawie II SA/Wr 488/20 jest prawomocny.
Jeśli chodzi o krąg stron postępowania, to trzeba pamiętać, że art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane stanowi lex spetialis w stosunku do art. 28 kpa i stanowi on, że stronami postępowania w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Nadto, trzeba podkreślić, że na taki zarzut, zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych, może powołać się tylko podmiot pominięty w toku postępowania, a nie inny podmiot, którego tego przymiotu nie pozbawiono.
Reasumując, na zasadzie art. 151 ppsa, orzeczono jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło