II SA/Wr 542/16

WyrokWSA we Wrocławiu2016-12-09

Skład orzekający: Mieczysław Górkiewicz, Anna Siedlecka, Zygmunt Wiśniewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję organu pierwszej instancji odmawiającą wymeldowania i orzekł o wymeldowaniu M.N. z miejsca pobytu stałego, uznając, że opuścił on lokal w sposób trwały i dobrowolny, mimo jego twierdzeń o czasowym pobycie w związku z pracą w delegacji?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ odwoławczy prawidłowo ocenił materiał dowodowy i stwierdził, iż skarżący opuścił miejsce pobytu stałego w sposób trwały i dobrowolny. Brak fizycznego przebywania w lokalu przez większość czasu, koncentracja centrum spraw życiowych w innym miejscu (praca, wynajem mieszkania we Wrocławiu od 2008 r.), brak realizacji podstawowych funkcji życiowych w spornym lokalu oraz sporadyczne wizyty świadczą o tym, że lokal ten nie stanowi centrum życiowego skarżącego. Decyzja o wymeldowaniu ma charakter ewidencyjny i potwierdza jedynie zaistniały stan faktyczny.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wymeldowania M.N. z miejsca pobytu stałego. Organ pierwszej instancji odmówił wymeldowania, uznając brak podstaw. Wojewoda D. uchylił tę decyzję i orzekł o wymeldowaniu, stwierdzając trwałe i dobrowolne opuszczenie lokalu przez M.N., który od 2008 r. mieszkał we Wrocławiu, pracował i wynajmował tam mieszkanie. M.N. twierdził, że przebywa w lokalu czasowo z powodu pracy w delegacji. Sąd administracyjny oddalił skargę M.N. na decyzję Wojewody.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mieczysław Górkiewicz Sędziowie: Sędzia WSA Anna Siedlecka Sędzia NSA Zygmunt Wiśniewski (sprawozdawca) Protokolant: Asystent sędziego Łukasz Cieślak po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 9 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi M.N. na decyzję Wojewody D. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania z miejsca pobytu stałego oddala skargę w całości. Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Prezydent Miasta B. po rozpoznaniu wniosku B.N. w oparciu o przepis art. 35 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności (t.j. Dz.U. z 2015 r., poz. 388) orzekł o braku podstaw do wymeldowania z pobytu stałego z lokalu położonego w B. przy ul. [...] M.N.. Od tej decyzji odwołanie wniósł B.N. podkreślając, że M.N. od 2008 r. nie mieszka w przedmiotowym lokalu, a potwierdza to zgromadzony w sprawie materiał dowodowy. Po rozpoznaniu tego odwołania Wojewoda D. na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. i art. 35 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności (t.j. Dz.U. z 2015 r., poz. 388 z późn. zm.) decyzją z dnia [...] r. Nr [..] uchylił zaskarżoną decyzję organu I instancji i orzekł o wymeldowaniu M.N. z miejsca pobytu stałego w lokalu przy ul. [...] w B.. Po przedstawieniu przebiegu postępowania wyjaśniającego i zebranych w sprawie dowodów, organ odwoławczy stwierdził, co następuje: Zgodnie z art. 33 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności obywatel polski, który opuszcza miejsce pobytu stałego albo opuszcza miejsce pobytu czasowego przed upływem deklarowanego okresu pobytu obowiązany jest wymeldować się. Natomiast w postępowaniu administracyjnym w sprawie o wymeldowanie osoby z miejsca pobytu stałego lub czasowego należy dokonać oceny stanu faktycznego istniejącego w dacie wydawania decyzji. W dotychczasowym orzecznictwie sądów administracyjnych dotyczącym kwestii wymeldowania utrwalił się pogląd, że przesłanka opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu w rozumieniu przepisów obowiązujących w zakresie ewidencji ludności jest spełniona, jeżeli opuszczenie to ma charakter trwały i jest dobrowolne. W rozpatrywanej sprawie przedmiotem postępowania jest kwestia wymeldowania M.N. z miejsca pobytu stałego w lokalu przy ul. [...] w B.. W przedmiotowym postępowaniu pojawiły się rozbieżności w zeznaniach zarówno stron, jak i świadków dotyczące faktycznego zamieszkiwania i charakteru pobytu M.N. w spornym lokalu. M.N. zeznał, że czasowo nie mieszka w przedmiotowym lokalu, przebywa tylko czasami w miejscu stałego zameldowania, ponieważ pracuje w delegacji. Wnioskodawca B.N. oświadczył natomiast, że jego syn M.N. od 2008 r. nie mieszka w przedmiotowym lokalu, przyjeżdża tam bardzo rzadko. Organ gminy w uzasadnieniu decyzji podkreślił, że w ustalonym stanie faktycznym brak fizycznego przebywania w lokalu przez większość czasu nie oznacza, że nastąpiła trwała rezygnacja M.N. z pobytu w miejscu stałego zameldowania. W ocenie organu odwoławczego na podstawie analizy materiału dowodowego – organ I instancji dokonał niewłaściwej oceny zebranego materiału dowodowego w zakresie trwałości i dobrowolności opuszczenia przez, M.N. lokalu przy ul. [...] w B.. Organ odwoławczy zauważa, że ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, iż świadkowie zeznający, że M.N. mieszka w przedmiotowym lokalu, nie byli w stanie określić, jak często przebywa on w miejscu stałego zameldowania. Nie sprecyzował tego również podczas postępowania M.N.. Organ II instancji zwraca uwagę na sprzeczności w zeznaniach M.N. i P.J. w kwestii przebywania M.N. w przedmiotowym lokalu. M.N. w dniu 17 sierpnia 2015 r. zeznał podczas postępowania: "Czasem przebywam w tym mieszkaniu, byłem tam ostatnio z końcem czerwca". Natomiast świadek P.J. zeznał: "Nie jestem w stanie powiedzieć, jak często dokładnie Marcin przyjeżdża do tego mieszkania, ale w okresie letnim było to dość często, mniej więcej co dwa tygodnie (...) wiem, kiedy przyjeżdża do B., za każdym razem kontaktujemy się telefonicznie". Świadek zeznał więc, że M.N. przebywa w przedmiotowym lokalu w okresie letnim częściej niż twierdzi on sam. Za wiarygodne należy natomiast uznać zeznania O.J.-T., która mieszka w bezpośrednim sąsiedztwie spornego lokalu i jej wiedza o przebywaniu M.N. w miejscu stałego zameldowania wynika nie tylko z bezpośredniej obserwacji, ale z faktu, że wielokrotnie bez rezultatu próbowała w różny sposób nawiązać z nim kontakt. Jej zeznania potwierdzone zostały także przez inne dowody w sprawie, świadczące o okazjonalnym przebywaniu M.N. w spornym lokalu. Z akt sprawy wynika bowiem, że M.N. przyjeżdża do przedmiotowego mieszkania sporadycznie, raz na kilka miesięcy i w ocenie organu odwoławczego charakter oraz częstotliwość tych pobytów nie mogą być przesłankami do uznania, że mieszka on w spornym lokalu i że lokal ten stanowi jego centrum spraw życiowych. Organ odwoławczy zwraca uwagę, że brak dostępu do mediów (prąd, gaz) w przedmiotowym lokalu oraz nieużywanie wody, świadczące o niekorzystaniu z łazienki czy toalety (administrator budynku stwierdził, że rozliczenie wody w przedmiotowym lokalu od 31 grudnia 2011 r. do 25 sierpnia 2015 r. wykazuje zużycie zerowe), nie stanowią samoistnych przesłanek świadczących o niezamieszkiwaniu osoby w miejscu stałego zameldowania. Każdą taką sytuację należy oceniać indywidualnie, w odniesieniu do konkretnej sprawy i w powiązaniu z innymi dowodami. Biorąc jednak pod uwagę całość materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie, a także logikę i doświadczenie życiowe, należy stwierdzić, że wyżej wskazane okoliczności dodatkowo potwierdzają sporadyczne przebywanie M.N. w lokalu przy ul. [...] w B. i że mieszkanie to nie stanowi jego centrum spraw życiowych. Ponadto w ocenie organu odwoławczego fakt posiadania dostępu do przedmiotowego lokalu i zamykanego na klucz pokoju M.N. wykorzystuje do pozorowania zamieszkiwania. Na podstawie analizy całości materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie należy stwierdzić, że M.N. opuścił miejsce stałego zameldowania w sposób trwały i dobrowolny. Z akt sprawy wynika, że w 2008 roku wyjechał do W., rozpoczął studia, podjął pracę zawodową i wynajmuje mieszkanie. W związku z powyższym organ odwoławczy nie może się zgodzić z oświadczeniem M.N., że nie mieszka on w przedmiotowym lokalu tylko czasowo, ponieważ pracuje w delegacji, tym bardziej że nie sprecyzował on, kiedy powróci do miejsca stałego zameldowania, nie wyraził i nie uprawdopodobnił również zamiaru powrotu do przedmiotowego lokalu. Oczekiwanie, że w przyszłości, w bliżej nieokreślonym czasie M.N. powróci do miejsca stałego zameldowania w sytuacji, gdy z materiału dowodowego wynika, że od ośmiu lat skoncentrował swoje centrum spraw życiowych w innym miejscu, jest me do pogodzenia z zasadami ewidencji ludności. Zdaniem organu odwoławczego fakt sporadycznego przebywania M.N. w lokalu przy ul. [...] w B. nie świadczy o jego zamieszkiwaniu bądź zamiarze zamieszkiwania w miejscu stałego zameldowania oraz o tym, że w spornej nieruchomości koncentruje on swoje sprawy życiowe. Zauważyć bowiem trzeba, że zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych miejsce stałego pobytu osoby jest to miejsce, w którym dana osoba realizuje swoje podstawowe funkcje życiowe, w szczególności mieszka, nocuje, spożywa posiłki, wypoczywa, przyjmuje wizyty członków rodziny lub znajomych, a żadnej z tych funkcji M.N. nie realizuje w przedmiotowym lokalu w sposób właściwy dla stałego zamieszkiwania w rozumieniu ustawy o ewidencji ludności, nie można bowiem klasyfikować w kategoriach zamieszkiwania sporadycznego przebywania w miejscu stałego zameldowania. Odnośnie natomiast do pozostawienia w miejscu, stałego zameldowania rzeczy należących do M.N. należy wyjaśnić, że nawet pozostawienie rzeczy osobistych nie świadczy o skoncentrowaniu spraw życiowych w danym lokalu (zob.: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, sygn. akt III SA/Gd 360/08, z dnia 15 stycznia 2009 r.). Mając powyższe na uwadze, należy stwierdzić, że sporny lokal nie jest centrum spraw życiowych M.N. i opuszczenie przez niego tego mieszkania należy uznać za dobrowolne i trwałe. Zgodnie z zapisami ustawy o ewidencji ludności do organów gmin należy rejestrowanie danych dotyczących miejsca pobytu mieszkańców. Dane te powinny odzwierciedlać stan faktyczny, a nie tworzyć fikcję meldunkową. Zatem na organach gmin prowadzących ewidencję ludności spoczywa obowiązek podejmowania wszelkich działań prawnych w celu zapewnienia zgodności zapisów tej ewidencji z faktycznym miejscem pobytu osób, na których ciąży obowiązek zameldowania lub wymeldowania się. W ustalonym stanie faktycznym, skoro M.N. opuścił miejsce pobytu stałego bez wymeldowania się, organ administracji publicznej jest zobligowany do podjęcia działań i wydania stosownej decyzji administracyjnej. W przeciwnym wypadku dalsze utrzymywanie zameldowania M.N. w lokalu przy ul. [...] w B. stanowiłoby naruszenie art. 28 ust. 4 ustawy o ewidencji ludności, zgodnie z którym zameldowanie na pobyt stały lub czasowy służy wyłącznie celom ewidencyjnym i ma na celu potwierdzenie faktu pobytu osoby w miejscu, w którym się zameldowała. Organ odwoławczy zwraca uwagę, że z akt sprawy wynika, iż postępowania w sprawie wymeldowania M.N. były prowadzone przez organ gminy w 2012 r. i 2014 r. i zostały zakończone ostatecznymi decyzjami. Zgodnie z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 20 sierpnia 2014 r., sygn. akt IV SA/Po 530/14, w postępowaniach administracyjnych o wymeldowanie sam upływ czasu pomiędzy ostatnim rozstrzygnięciem a kolejnym wnioskiem wyklucza występowanie tożsamości sprawy. Stan faktyczny bowiem z natury rzeczy - bo z uwagi na konieczność jego badania w odniesieniu do innego przedziału czasowego niż poprzednio - nie mógł być taki sam, jak ustalony w postępowaniu administracyjnym zakończonym ww. decyzją. Biorąc pod uwagę powyższe, a także fakt, że w niniejszym postępowaniu zostały przedstawione nowe dowody w sprawie oraz że z dniem 1 marca 2015 r. weszła w życie nowa ustawa o ewidencji ludności, która zastąpiła ustawę z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych, należy uznać, że brak jest podstaw do stwierdzenia zaistnienia tożsamości sprawy. Reasumując powyższe, stwierdzić należy, że w sytuacji wydania przez Prezydenta Miasta B. decyzji odmawiającej wymeldowania M.N. ze spornego lokalu, organ odwoławczy, biorąc pod uwagę zebrany w sprawie materiał dowodowy oraz mając - zgodnie z zapisami art. 138 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego - kompetencje merytoryczno-reformacyjne, zobligowany został do uchylenia zaskarżonej decyzji w całości i orzeczenia o wymeldowaniu wyżej wymienionej osoby z miejsca pobytu stałego w lokalu przy ul. [...] w B.. Skargę na tę decyzję wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu pełnomocnik skarżącego M.N. zarzucając tej decyzji: - naruszenie przepisów postępowania, mających istotny wpływ na wynik sprawy tj.: 1) art. 7, art. 8 i art. 11 w związku z art. 77 § 1 w związku z art. 80 k.p.a., polegające na zaniechaniu przez organ II instancji przeprowadzenia postępowania dowodowego w sposób wyczerpujący i wyjaśniający, a także na niekompletnym rozpatrzeniu zebranego materiału dowodowego, dokonaniu jego oceny w sposób nielogiczny, wybiórczy i sprzeczny z doświadczeniem życiowym; 2) art. 86 w związku z art. 10 k.p.a. polegające na usankcjonowaniu przez organ II instancji sytuacji, w której na początku postępowania administracyjnego przeprowadzono przesłuchanie stron – skarżącego i B.N. tj. przed przeprowadzeniem postępowania dowodowego pomimo, że dowód z przesłuchania strony ma charakter subsydiarny; 3) art. 85 § 1 w związku z art. 75 i art. 77 § 1 k.p.a., polegające na zaniechaniu przez organ II instancji przeprowadzenia kluczowego dowodu w sprawie, jakim są oględziny lokalu przy ul. [...] w B.. Na tej podstawie strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji organu II instancji. W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie i podtrzymała twierdzenia zawarte w skarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Na wstępie podkreślić należy, że stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz. U. z 2014 r. poz. 1647 ze zm.) sąd sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem działalności administracji publicznej. Przedmiotem dokonywanej przez niego kontroli jest zbadanie, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Czyni to wedle stanu prawnego i na podstawie akt sprawy, istniejących w dniu wydania zaskarżonej decyzji. Po myśli zaś art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a.", sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zgodnie z art. 145 § 1 P.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; 2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach; 3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. Badając pod tym kątem zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzję, Sąd doszedł do przekonania, że nie zostały naruszone przepisy prawa w sposób o jakim mowa w art. 145 § 1 P.p.s.a.. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej w niniejszej sprawie decyzji stanowi art. 35 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności (j.t. Dz. U. z 2015 r. poz. 388 ze zm.), zgodnie z którym organ gminy, o którym mowa w art. 28 ust. 1, wydaje z urzędu lub na wniosek właściciela lub podmiotu wskazanych w art. 28 ust. 2, decyzję w sprawie wymeldowania obywatela polskiego, który opuścił miejsce pobytu stałego albo opuścił miejsce pobytu czasowego przed upływem deklarowanego okresu pobytu i nie dopełnił obowiązku wymeldowania się. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalił się pogląd, zgodnie z którym "przesłanka opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu stałego jest spełniona, gdy opuszczenie to ma charakter trwały i jest dobrowolne. Kwestia dobrowolności ma drugorzędne znaczenie, jeśli tylko opuszczeniu lokalu towarzyszy zamiar opuszczenia go w sposób trwały. Inaczej mówiąc: przyczyna opuszczenia lokalu niekoniecznie musi mieć znaczenie dla oceny, czy osoba wymeldowywana dokonała trwałego wyboru zamieszkania w innym lokalu. Jeżeli nawet okaże się w dniu orzekania o wymeldowaniu, że sama przyczyna opuszczenia lokalu nie była dobrowolna i zachodziły okoliczności przymusu psychicznego i fizycznego, to następnie trwałe związanie swojego centrum życiowego z innym miejscem zamieszkania, bez podejmowania jakiejkolwiek czynności prawnej, by odzyskać możliwość zamieszkiwania w opuszczonym lokalu stwarza sytuację zobowiązująca organ administracji do wymeldowania takiej osoby z poprzednio zajmowanego lokalu, skoro czynności tej sama nie dopełniła." (wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 24 czerwca 2015 r., sygn. akt II SA/Wr 231/15, publ. LEX nr 1764334; wyrok NSA z dnia 8 października 2009 r., sygn. akt II OSK 1908/08). O opuszczeniu miejsca stałego pobytu można mówić zatem tylko wtedy, gdy dana osoba fizycznie nie przebywa w określonym lokalu. Rezygnacja z przebywania w określonym lokalu może nastąpić w sposób wyraźny poprzez złożenie stosownego oświadczenia, ale także w sposób dorozumiany poprzez zachowanie, które w sposób niebudzący wątpliwości wyraża wolę danej osoby skoncentrowania swojej aktywności życiowej w innym miejscu. I z tą drugą sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Sąd w pełni podzielił ustalenia organu drugiej instancji, że skarżący opuścił przedmiotowy lokal w sposób trwały i dobrowolny. Te ustalenia faktyczne są szczegółowe i precyzyjne, zaś wnioski z nich wyciągnięte cechuje logiczność, konsekwencja, spójność i zgodność z zasadami doświadczenia życiowego. Organ II instancji przeprowadził szczegółową analizę zebranych dowodów zgodnie z nakazami art. 107 § 3 k.p.a. i zarzuty skargi Sąd uznał za nietrafne. I tak organ w zaskarżonej decyzji wskazał, że postępowanie administracyjne w sprawie wymeldowania M.N. z miejsca pobytu stałego w lokalu przy ul. [...] w B. zostało wszczęte w dniu 7 lipca 2015 r. na wniosek B.N., który wniósł o wymeldowanie wyżej wymienionej osoby ze względu na opuszczenie przez nią przedmiotowego lokalu bez dopełnienia obowiązku meldunkowego. Wnioskodawca poinformował organ gminy, że M.N. od 2008 roku przebywa we Wrocławiu i w przedmiotowym lokalu pojawia się sporadycznie. W lokalu nie ma prądu, gazu i ogrzewania, a mieszkanie nie nosi znamion użytkowania. Jako potwierdzenie posiadania przez niego tytułu prawnego do przedmiotowego lokalu wnioskodawca przedłożył wydruk z Centralnej Bazy Danych Ksiąg Wieczystych księgi wieczystej [...] z dnia 20 lipca 2015 r., w której jako właściciel przedmiotowej nieruchomości wskazany jest B.N.. W dniu 17 sierpnia 2015 r. został przesłuchany w charakterze strony M.N.. Zeznał on, że w spornym lokalu nie mieszka czasowo, ponieważ pracuje w delegacji poza miejscem zamieszkania. W przedmiotowym mieszkaniu zajmuje pokój, który zamyka na klucz i znajdują się tam jego rzeczy osobiste. Zeznał, że czasem przebywa w przedmiotowym lokalu i był tam ostatnio pod koniec czerwca. W mieszkaniu nie ma prądu i gazu, ale jest woda i ogrzewanie kominkowe. W dniu 19 sierpnia 2015 r. do organu gminy wpłynęło pismo B.N., w którym wyjaśnia on, że M.N. od 2008 roku nie mieszka w spornym lokalu, mieszkanie jest niezamieszkałe, brak jest dostępu do mediów, a zużycie wody jest minimalne. Oświadczył, że w lokalu znajdują się nieużywane od 2008 r. rzeczy należące do M.N.. Do pisma dołączono rozliczenie zużycia wody za 2010 rok. Przesłuchany w charakterze strony B.N. zeznał w dniu 25 sierpnia 2015 r., że M.N. nadal nie zamieszkuje w przedmiotowym lokalu. Do akt sprawy dołączył zlecenia demontażu licznika energii elektrycznej oraz gazomierza, a także zaświadczenie z TBS w B. potwierdzające brak opłat za wywóz nieczystości i rozliczenie wody, w którym stwierdzono, że od dnia 31 grudnia 2011 r. rozliczenie wody wskazuje zużycie zerowe. W dniu 20 października 2015 r. do organu gminy wpłynęło oświadczenie K. Sp. z o.o. z siedzibą we W., stwierdzające, że M.N. jest jej pracownikiem i w chwili obecnej przebywa w delegacji. Przesłuchany w dniu 30 października 2015 r. K.S. zeznał, że nie zna M.N. i nie wie, czy w przedmiotowym lokalu ktoś mieszka. Świadek U.P. zeznała w dniu 30 października 2015 r., że M.N. nie mieszka w lokalu przy ul. [...] w B., od bardzo dawna (od kilku lat) go nie widziała. Zeznała, że przedmiotowy lokal stoi pusty, nikt tam nie mieszka. Przesłuchany w dniu 27 listopada 2015 r. w charakterze świadka M.S. zeznał, że M.N. mieszka w przedmiotowym lokalu i ma w swoim pokoju rzeczy osobiste, nie przebywa przez cały czas w lokalu, przyjeżdża na noc, a czasem na dłużej. Świadek P.J. zeznał w dniu 27 listopada 2015 r., że M.N. mieszka w przedmiotowym lokalu, ale większość czasu przebywa w delegacji związanej z pracą, do miejsca stałego zameldowania przyjeżdża on zazwyczaj w weekendy. Zeznał, że M.N. przyjeżdża do spornego lokalu dość często, w okresie letnim mniej więcej co dwa tygodnie. Gdy przyjeżdża, to nocuje w lokalu, a posiłki zamawia, bo w mieszkaniu nie ma prądu i gazu, korzysta też z kominka. Do akt sprawy dołączono protokół z przesłuchania stron przed Sądem Rejonowym w B. III Wydziału Rodzinnego i Nieletnich z dnia 22 sierpnia 2014 r. w sprawie o wygaśnięcie obowiązku alimentacyjnego. M.N. zeznał podczas rozprawy, że od listopada 2013 r. pracuje na umowę o pracę we W. oraz wynajmuje mieszkanie, które opłaca. Świadek D.J. zeznał w dniu 28 grudnia 2015 r., że jak mieszkał w budynku przy ul. [...] w B. (do marca 2013 r.), widywał M.N. bardzo rzadko, - ponieważ studiował on we W.. Przesłuchana w dniu 29 grudnia 2015 r. w charakterze świadka O.J.-T. zeznała, że ostatni raz widziała M.N., kiedy dostała pierwsze wezwanie w sprawie o wymeldowanie w 2012 r. Kilka razy próbowała skontaktować się z M.N., pukała do mieszkania, zostawiała wiadomość w skrzynce pocztowej, ale bez rezultatu. Świadek ta i U.P. mieszkają w bezpośrednim sąsiedztwie przedmiotowego lokalu i - zdaniem organu odwoławczego - mają największą wiedzę w sprawie zamieszkiwania M.N. w miejscu stałego zameldowania. U.P. mieszka na parterze budynku przy ul. [...] pracuje na pół etatu i widzi, kto wchodzi do budynku i w nim zamieszkuje. Z kolei O.J.-T. mieszka w bezpośrednim sąsiedztwie spornego lokalu, wielokrotnie próbowała się skontaktować ze skarżącym i zeznała, że również sprzątaczka nie mogła nawiązać kontaktu z lokatorem przedmiotowego lokalu. Na podstawie zeznań wyżej wymienionych świadków organ odwoławczy uznał, że zeznania tych świadków wskazują na sporadyczne przebywanie skarżącego w przedmiotowym lokalu. Z treści większości zeznań świadków wynika bowiem, iż skarżący kilka razy w roku odwiedza przedmiotowy lokal. Fakt ten został również potwierdzony przez strony postępowania B.N. oraz M.N., który w organie gminy zeznał, że w przedmiotowym lokalu czasowo nie mieszka i tylko czasami przebywa w tym mieszkaniu. Natomiast świadkowie wskazani przez skarżącego nie byli w stanie określić, jak często przebywa on w przedmiotowym lokalu, potwierdzili jedynie fakt, że czasami przyjeżdża on do miejsca stałego zameldowania. Wbrew stwierdzeniu zawartemu w skardze istnieje ewidentna sprzeczność logiczna między zeznaniami złożonymi przez M.N. i P.J.. Pełnomocnik skarżącego nie zwrócił uwagi, że zeznania M.N. dotyczące kwestii, kiedy ostatnio przebywał on w przedmiotowym lokalu, obejmują właśnie okres letni, a więc ten sam okres, do którego odnoszą się zeznania P.J.. Należy podzielić stanowisko organu II instancji, że skoro skarżący wynajął mieszkanie we W., a przecież w tym czasie – jak zeznał przed Sądem Rejonowym w B. - pracował już w K. sp. z o.o. to pracuje w tej samej firmie co najmniej od 2013 r., a więc również wtedy, kiedy składał zeznania w sądzie. Z oświadczenia K. sp. z o.o. przedstawionego przez skarżącego nie wynika, że od kilku lat przebywa on przez cały czas w delegacji, a w związku z tym jedynie kilka dni w roku, kiedy w delegacji nie przebywa, to przyjeżdża do miejsca stałego zameldowania. W oświadczeniu pracodawcy skarżącego znajdującym się w aktach sprawy stwierdzono jedynie, że "M.N. obecnie przebywa w delegacji". Biorąc to pod uwagę, należy uznać, że powodem opuszczenia przez skarżącego przedmiotowego lokalu nie jest charakter wykonywanej przez niego pracy, ale fakt, że od 8 lat koncentruje on swoje sprawy życiowe t poza miejscem stałego zameldowania – mieszka cały czas we Wrocławiu wraz z dziewczyną w wynajętym mieszkaniu. Skarżący zarzuca w skardze, że organ odwoławczy nie wykazał zamiaru zerwania przez niego więzi z miejscem stałego zameldowania oraz że nie miał on obowiązku sprecyzowania, kiedy powróci do miejsca stałego zameldowania. W związku z powyższym należy stwierdzić, że w toku postępowania skarżący nie miał takiego obowiązku, jednak z drugiej strony sam spontanicznie nie wyraził zamiaru powrotu do przedmiotowego lokalu oraz nie sprecyzował, nawet orientacyjnie, kiedy ma zamiar zamieszkać w miejscu pobytu stałego, nie ponosi, on również kosztów utrzymania przedmiotowego lokalu. Świadczy to o braku utrzymywania więzi z miejscem stałego zameldowania i dalsze utrzymywanie takiego stanu może skutkować sytuacją, że skarżący nigdy nie zamieszka w miejscu pobytu stałego, mimo że byłby tam zameldowany. Nie były to zatem więzi charakteryzujące stały zamiar zamieszkiwania w spornym mieszkaniu. Sąd podziela również stanowisko Wojewody, że sam fakt posiadania przez skarżącego w jednym z pokoi mieszkania swoich rzeczy osobistych, krótkotrwałego przebywania co jakiś czas strony w miejscu zameldowania na pobyt stały przy jednoczesnym nierealizowaniu w nim podstawowych czynności związanych z codziennym funkcjonowaniem (tj. nocowanie, przygotowywanie i spożywanie posiłków, zabiegi higieniczne) nie przesądza o jego zamieszkiwaniu w tymże lokalu. W istocie przebywanie skarżącego w lokalu ma charakter wizytowy i w istocie pozorujący zamieszkiwanie w nim. Za takim stwierdzeniem świadczy również konflikt z ojcem dotyczący partycypowania w kosztach utrzymania mieszkania. Zgodnie z art. 25 ust. 1 u.e.l. pobytem stałym jest zamieszkanie pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania. Zamieszkanie w lokalu w rozumieniu w/w przepisu winno się zatem łączyć ze skoncentrowaniem w tym lokalu centrum życiowego danej osoby. Za miejsce stałego pobytu uznaje się miejsce, w którym zainteresowana osoba stale realizuje swoje podstawowe funkcje życiowe, tj. w szczególności mieszka, nocuje, spożywa posiłki, wypoczywa, przechowuje swoje rzeczy niezbędne do codziennego funkcjonowania (odzież, żywność, meble), przyjmuje wizyty członków rodziny lub znajomych, przyjmuje i nadaje korespondencję. Dla zaistnienia przesłanek pobytu stałego konieczne jest zatem fizyczne przebywanie osoby w miejscu pobytu stałego i skupienie tam centrum życiowego. Z powyższej definicji wynika jasno, że określenie miejsca zamieszkania bądź też stałego pobytu składa się z dwu elementów: rzeczywistego miejsca pobytu oraz zamiaru stałego przebywania w danym miejscu. W przypadku skarżącego nie zostały spełnione te elementy, bowiem opuścił on miejsce pobytu stałego, pozostał jedynie zamiar stałego pobytu. A za skoncentrowanie w lokalu centrum życiowego nie można uznać przechowania rzeczy codziennego użytku, jak i dobytku, korzystania z toalety i łazienki. Zatem zarzut skargi błędu w ustaleniach faktycznych nie mógł zostać uwzględniony. Uwzględniając powyższe przepisy oraz zeznania należało stwierdzić, że sporny lokal nie stanowi centrum życiowego skarżącego, bowiem nie zamieszkuje od kilku lat pod tym adresem, a ponadto - opuszczenie tego lokalu miało charakter dobrowolny i trwały. To zaś prowadzi do wniosku, że zarzuty naruszenia art. 35 u.e.l. oraz art. 7, 8, 11 w związku z art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. nie mogły zostać uwzględnione. Źródłem powinności organu administracji publicznej, właściwym do rozpoznawania sprawy w przedmiocie wymeldowania, jest dokonanie czynności wymeldowania, gdy nastąpił fakt opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu przez osobę podlegającą wymeldowaniu. Wskazać przy tym należy, że wymeldowanie jest potwierdzeniem określonego faktu. Wskazane w art. 35 u.e.l. przesłanki umożliwiają sprecyzowanie stanu faktycznego, którego efektem ma być stwierdzenie, czy dana osoba opuściła lokal mieszkalny. W niniejszej sprawie, w ocenie Sądu, ustalenia w zakresie spełnienia przesłanek z art. 35 u.e.l. do wymeldowania skarżącego z miejsca pobytu stałego zostały prawidłowo poczynione na podstawie wyczerpująco zebranego w sprawie materiału dowodowego i właściwie ocenione, a wydana w sprawie decyzja w niczym nie uchybia zarówno przepisom prawa materialnego stanowiącym podstawę rozstrzygnięcia sprawy, jak i przepisom postępowania administracyjnego. Prawodawca w art. 28 ust. 4 u.e.l. przesądził wprost, że zameldowanie służy wyłącznie celom ewidencyjnym i ma na celu potwierdzenie faktu pobytu osoby w miejscu, w którym się zameldowała. Decyzja o wymeldowaniu (podobnie jak zameldowanie) ma wyłącznie charakter ewidencyjny, czyli rejestrowy. Oznacza tylko i wyłącznie, że osoba opuściła dany lokal i w nim nie przebywa przez określony czas, a swoje interesy życiowe koncentruje w innym miejscu. Wymeldowanie nie wpływa w żaden sposób na uprawnienia do lokalu, więc wszelkie inne kwestie ponad ustalenie, czy dana osoba przebywa w określonym lokalu, nie mogą być brane pod uwagę. Z utrwalonego w tym względzie orzecznictwa sądów administracyjnych wynika, że "celem wymeldowania jest jedynie potwierdzenie, iż dana osoba nie przebywa już w dotychczasowym miejscu pobytu, niezależnie od tego, czy osobie tej przysługuje jakikolwiek tytuł prawny do lokalu, w którym dotychczas przebywała" (wyrok WSA w Warszawie z dnia 28 sierpnia 2009 r. sygn. IV SA/Wa 141/09, publ. Lex nr 553461). Sprawy meldunkowe (zameldowanie, wymeldowanie), należące do kategorii zagadnień prawa administracyjnego, służą wyłącznie rejestracji stanu faktycznego, a nie prawnego i nie mają wobec tego żadnego związku z ustalaniem prawa do lokalu, ani tym bardziej nie dotyczą uprawnień w zakresie ich przyznawania tudzież pozbawiania. Postępowanie w sprawie o wymeldowanie nie wkracza zatem w sferę stosunków cywilnoprawnych (np. własnościowych). Decyzja o wymeldowaniu z pobytu stałego ma charakter ewidencyjny i potwierdza jedynie zaistniały stan faktyczny. Nie ma ona charakteru nieodwracalnego. Nie ogranicza ona prawa do przebywania w lokalu, ani też nie powoduje utraty prawa własności, czy współwłasności do tego lokalu. "Celem decyzji o wymeldowaniu jest doprowadzenie do zgodności faktycznego miejsca pobytu osoby z miejscem rejestracji, ma więc ona charakter ewidencyjny i służy jedynie aktualizacji i doprowadzeniu do zgodności pomiędzy miejscem zamieszkania, a miejscem zameldowania. Decyzja ta nie prowadzi do zmiany stosunków prawnorzeczowych na nieruchomości" (wyrok WSA w Poznaniu z dnia 6 czerwca 2013 r. sygn. akt IV SA/Po 310/13, publ. LEX nr 1335009). W konsekwencji Sąd nie mógł uwzględnić zarzutu skargi naruszenie art. 85 § 1 i 75 w związku z art. 77 § 1 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie dowodu oględzin spornego lokalu. Niesporne jest, że skarżący sporadycznie bywał w nim i posiada tam swoje rzeczy osobiste. Niesporne jest także, że lokal jest odcięty od dostaw mediów. Sam skarżący biorąc aktywny udział w postępowaniu nie składał takiego wniosku. Sąd uznał za niezasadny zarzut skargi naruszenia przepisów art. 86 w związku z art. 10 k.p.a. poprzez przesłuchanie stron przed postępowaniem dowodowym. Fakt ten nie pozbawił skarżącego czynnego udziału w postępowaniu, był informowany o postępowaniu i możliwości przewidzianej w art. 10 k.p.a. Kolejność ta nie mogła mieć żadnego wpływu na wynik sprawy. W świetle powyższych rozważań Sąd uznał skargę za nietrafną i dlatego na podstawie art. 151 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło