II SA/Wr 621/14
PostanowienieWSA we Wrocławiu2014-10-07
Skład orzekający: Mieczysław Górkiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy związek międzygminny, który wydał decyzję administracyjną w pierwszej instancji, ma legitymację do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję organu odwoławczego uchylającą tę decyzję i przekazującą sprawę do ponownego rozpatrzenia?Ratio decidendi
Związek międzygminny, który wydał decyzję administracyjną w pierwszej instancji, nie posiada legitymacji procesowej do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję organu odwoławczego. Dopuszczenie takiej skargi nadawałoby organowi wydającemu rozstrzygnięcie uprawnienia władcze oraz uprawnienia strony kwestionującej to rozstrzygnięcie, co jest sprzeczne z zasadami postępowania sądowoadministracyjnego.Stan faktyczny
Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. uchyliło decyzję Zarządu Związku Międzygminnego Ś. o nałożeniu kary pieniężnej na ZPHU K. i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia, wskazując na wadę formalną decyzji (nieprawidłowe podpisanie). Związek Międzygminny Ś. złożył skargę do WSA we Wrocławiu, twierdząc, że Przewodniczący Związku jest uprawniony do podejmowania takich decyzji. WSA we Wrocławiu odrzucił skargę jako niedopuszczalną.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę Związku Międzygminnego Ś. jako niedopuszczalną. Orzeczono zwrot kwoty 300 zł tytułem wpisu sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA – Mieczysław Górkiewicz po rozpoznaniu w dniu 7 października 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z ... w przedmiocie uchylenia decyzji organu I instancji i przekazania do ponownego rozpatrzenia sprawy nałożenia kary pieniężnej za przekazanie po terminie sprawozdań kwartalnych podmiotu odbierającego odpady komunalne od właścicieli nieruchomości postanawia: 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić Związkowi Międzygminnemu Ś. kwotę 300 zł (słownie: trzysta złotych) uiszczonego wpisu sądowego od skargi.
Decyzją z dnia 13 maja 2014 r. nr 15/05/2014 Zarząd Związku Międzygminnego Ś.z siedzibą w Ś.orzekł o wymierzeniu Zakładowi Produkcyjno- Handlowo- Usługowemu K.w S. kary pieniężnej za przekazanie po terminie sprawozdań kwartalnych podmiotu odbierającego odpady komunalne od właścicieli nieruchomości.
Po rozpatrzeniu złożonego przez Z.P.H.U. K.odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. decyzją z dnia 17 czerwca 2014 r. Nr SKO 4138/62/14, na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego- zwanej dalej "k.p.a." (t. jedn. z 2013 r. Dz. U. poz. 267 ze zm.), uchyliło ww. decyzję organu I instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia wskazując w uzasadnieniu m.in., że przedmiotowa decyzja został nieprawidłowo podpisana, tj. została podpisana tylko przez Przewodniczącego Zarządu Związku, gdy tymczasem organ I instancji jest organem kolegialnym i według § 13 ust. 3 Statutu Związku Międzygminnego Ś.w skład Zarządu wchodzą: Przewodniczący Zarządu, Zastępca Przewodniczącego i jeden członek. SKO dodało, że Zarząd Związku podejmuje uchwały- co do zasady- zwykłą większością głosów w obecności co najmniej połowy jego składu (§ 15 ust 3 ww. Statutu) i z uwagi na fakt, że ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym- zwanej dalej "u.s.g." (t. jedn. z 2013 r. Dz. U. poz. 594 ze zm.) nie określa podmiotu właściwego do podpisywania decyzji wydawanych przez zarząd związku międzygminnego, w tej sytuacji decyzje wydawane przez organ wykonawczy związku międzygminnego powinny podpisać wszystkie osoby biorące udział w jej wydaniu (art. 107 § 1 k.p.a.).
Na powyższą decyzję skargę złożył Związek Międzygminny Ś. podnosząc w uzasadnieniu, że w § 16 pkt 2 ww. Statutu Związku przewidziano, że Przewodniczący Związku jest uprawnionym do podejmowania decyzji w indywidulanych sprawach z zakresu administracji publicznej. Strona skarżąca wskazała, że swojej prawo do zaskarżenia ww. decyzji wywodzi z art. 50 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zwanej dalej p.p.s.a. (t. jedn. z 2012 r. Dz. U. poz. 270 ze zm.), "tym bardziej, że jest to uprawnienie do żądania przeprowadzenia kontroli określonego aktu lub czynności w celu doprowadzenia ich do stanu zgodnego z prawem, czyli obiektywnym porządkiem prawnym". Dodała, że "istoty interesu prawnego po swojej stronie upatruje w związku z konkretną normą należącą do każdej dziedziny prawa, nie tylko administracyjnego" i wskazała na postanowienie Trybunału Konstytucyjnego z dnia 26 maj 2008 r., sygn. P 41/05. Strona skarżąca zauważyła, że organ II instancji nie zakwestionował merytorycznego rozstrzygnięcia ale prawidłowość wydawania decyzji przez stronę skarżącą, co ma istotny wpływ na obrót prawny z udziałem strony skarżącej, gdyż poddaje w wątpliwość funkcjonowanie w obrocie również innych decyzji wydanych w ten sam sposób, a tym samym konieczna jest weryfikacja stanowiska skarżącego co do poprawności wydawanych przez niego decyzji.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej odrzucenie wskazując, że organ który rozstrzygał sprawę w pierwszej instancji nie może być stroną postępowania sądowoadministracyjnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sąd wszczyna postępowanie na podstawie skargi wniesionej przez uprawniony podmiot, którym jest - stosownie do treści art. 50 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zwanej dalej p.p.s.a. (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym oraz inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi. O posiadaniu przez dany podmiot interesu prawnego (legitymującego do wniesienia skargi) decyduje przepis prawa materialnego. Interes prawny należy rozumieć jako istnienie związku pomiędzy sferą indywidualnych praw i obowiązków skarżącego, a zaskarżonym aktem lub czynnością.
Związek międzygminny, wykonując zadania publiczne, działa jako odrębny od tworzących go gmin podmiot, który dziedziną swego działania obejmuje zarówno sferę prawa publicznego, jak i sferę prawa prywatnego (cywilnego). Związek międzygminny może być- jako osoba prawna - stroną postępowania administracyjnego i wówczas organy ją reprezentujące będą broniły jej interesu prawnego, korzystając z gwarancji procesowych, jakie przepisy kodeksu postępowania administracyjnego przyznają stronom postępowania administracyjnego. Podstawową jednak rolą związku międzygminnego jest wykonywanie zadań publicznych przekazanych mu przez gminy tworzące ten związek. Ustawa może wówczas organowi jednostki samorządu terytorialnego (którym jest Zarząd Związku) wyznaczyć rolę organu administracji publicznej w rozumieniu art. 5 § 2 pkt 3 k.p.a. Pełni on wówczas rolę organu administracji publicznej w rozumieniu art. 5 § 2 pkt 3 k.p.a. Wówczas Zarząd Związku będzie "bronił" interesu związku międzygminnego w formach właściwych dla organu prowadzącego postępowanie. Powierzenie zatem organowi związku międzygminnego właściwości do orzekania w sprawie indywidualnej w formie decyzji administracyjnej wyłącza możliwość dochodzenia przez ten związek jego interesu prawnego w trybie postępowania administracyjnego czy sądowoadministracyjnego. W takiej sytuacji związek międzygminny nie ma legitymacji procesowej strony w tym postępowaniu, nie jest również podmiotem uprawnionym do zaskarżania decyzji do sądu administracyjnego (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 20 lutego 2014 r., II SA/Po 1346/13, LEX nr 1440671, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 stycznia 2012 r., II OSK 2585/11, LEX nr 1113787; postanowienie NSA z dnia 14 grudnia 2011 r., II GSK 2293/11, LEX nr 1151702; uchwała NSA z dnia 19 maja 2003 r., I OPS 1/03, LEX nr 79089). Powyższe stanowisko potwierdził Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 29 października 2009 r. K 32/08, OTK-A 2009 nr 9 poz. 139 uznając, że przepis art. 50 § 1 p.p.s.a. jest zgodny z art. 165 Konstytucji RP.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy zauważyć, iż przedmiotem postępowania jakie toczyło się przed organem II instancji była decyzja z dnia 13 maja 2014 r. nr 15/05/2014 wydana przez Zarząd Związku Międzygminnego Ś.wymierzająca Zakładowi Produkcyjno- Handlowo- Usługowemu K.kary pieniężne za przekazanie po terminie sprawozdań kwartalnych podmiotu odbierającego odpady komunalne od właścicieli nieruchomości. W tym postępowaniu Związek Międzygminny Ś.nie uzyskał statusu strony postępowania, a wydana w toku postępowania decyzja było przesyłana Związkowi tylko jako organowi orzekającemu w sprawie. W tej sytuacji dopuszczenie możliwości wniesienia skargi przez Zarząd Związku (który wydał rozstrzygnięcie w sprawie) nadawałoby temu organowi uprawnienia z jednej strony władcze, a z drugiej strony uprawnienia strony, która rozstrzygnięcie kwestionuje. Postępowanie sądowoadministracyjne nie może być wykorzystywane do rozstrzygania sporów na tle odmiennych poglądów prawnych między organami różnych szczebli w strukturze organizacyjnej administracji publicznej. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., odrzucił skargę jako niedopuszczalną. O zwrocie uiszczonego wpisu orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło