II SA/Wr 763/16
WyrokWSA we Wrocławiu2017-02-22
Skład orzekający: Alicja Palus, Halina Filipowicz-Kremis, Mieczysław Górkiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o pozwoleniu na budowę budynku biurowego z garażami wielostanowiskowymi została wydana zgodnie z prawem, w szczególności z przepisami Prawa budowlanego, miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, a także czy organ odwoławczy prawidłowo rozpatrzył zarzuty strony skarżącej dotyczące nasłonecznienia i możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżona decyzja Wojewody, utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta o pozwoleniu na budowę, jest zgodna z prawem. Projekt budowlany został uznany za zgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego i przepisami technicznymi, w tym dotyczącymi nasłonecznienia i przesłaniania. Zarzuty dotyczące naruszenia procedury, w tym art. 10 KPA, nie miały wpływu na wynik sprawy, a organ odwoławczy prawidłowo ocenił materiał dowodowy.Stan faktyczny
Wspólnota Mieszkaniowa przy ul. [...] we W. zaskarżyła decyzję Wojewody D., która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta W. o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę budynku biurowego z garażami. Skarżąca zarzucała naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym brak zapewnienia odpowiedniego nasłonecznienia mieszkań, uniemożliwienie zapoznania się z materiałem dowodowym oraz dowolną ocenę dowodów przez organ odwoławczy. Sąd rozpoznał sprawę pod kątem legalności decyzji administracyjnych.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Alicja Palus Sędziowie: Sędzia NSA Halina Filipowicz-Kremis (sprawozdawca) Sędzia WSA Mieczysław Górkiewicz Protokolant: Asystent sędziego Łukasz Cieślak po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 22 lutego 2017 r. sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. [...] we W. na decyzję Wojewody D. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę budynku biurowego z garażami wielostanowiskowymi oddala skargę w całości.
Decyzją Prezydenta W. z dnia [...] r. nr [...], zatwierdzono projekt budowlany i udzielono spółce "K." sp.j. pozwolenia na budowę budynku biurowego z garażami wielostanowiskowymi i elementami infrastruktury technicznej.
Na uzasadnienie organ wskazał, że w dniu 27 maja 2015 r. do Kancelarii Wydziału Architektury i Budownictwa Urzędu Miejskiego W. wpłynął wniosek spółki "K." sp.j., reprezentowanej przez M.L., o udzielenie pozwolenia na budowę budynku biurowego z garażami wielostanowiskowymi i elementami infrastruktury technicznej i drogowej przy ul. [...] we W. (dz. nr 1/15 i 2, AM- 3, obręb P.). Organ wskazał, że decyzją z dnia [...] r. nr [...], Prezydent W. zatwierdził projekt budowlany i udzielił spółce "K." sp.j. pozwolenia na budowę budynku biurowego z garażami wielostanowiskowymi i elementami infrastruktury technicznej i drogowej przy ul. [...] we W. (dz. nr 1/15 i 3, AM-3, obręb P.).
W wyniku rozpatrzenia odwołania Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. [...] we W. od powyższej decyzji, Wojewoda D. decyzją z dnia [...] r. nr [...], uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji (postępowanie było prowadzone pod znakiem: [...]).
Pismami z dnia 27 stycznia 2016 r. i z dnia 8 marca 2016 r. Prezydent W. zawiadomił strony o przystąpieniu do ponownego rozpatrzenia wniosku inwestora z dnia 27 maja 2015 r., a także poinformował je o ich uprawnieniu do czynnego udziału w każdym jego stadium.
Postanowieniem z dnia 5 lutego 2016 r. nr [...], Prezydent W. nałożył na inwestora obowiązek uzupełnienia, we wskazanym zakresie, złożonego projektu budowlanego.
W dniach 1 marca 2016 r. i 11 kwietnia 2016 r. pełnomocnik inwestora przedłożył uzupełniony projekt budowlany, dodatkowe dokumenty i wyjaśnienia. Następnie pismami z dnia 25 marca 2016 r. i z dnia 1 kwietnia 2016 r. Prezydent W. zawiadomił strony postępowania o jego zakończeniu i poinformował je o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów w terminie do dnia 11 kwietnia 2016 r.
Decyzją z dnia [...] r. nr [...], Prezydent W. zatwierdził projekt budowlany i udzielił spółce "K." sp.j. pozwolenia na budowę budynku biurowego z garażami wielostanowiskowymi i elementami infrastruktury technicznej i drogowej przy ul. [...] we W. (dz. nr 1/15 i 2, AM-3, obręb P.).
Od powyższej decyzji, w ustawowym terminie, odwołała się Wspólnota Mieszkaniowa przy ul. [...] we W. kwestionując jej zasadność i prawidłowość oraz wskazując na: błędną ocenę oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, uniemożliwienie stronom wypowiedzenie się przed wydaniem decyzji, co do zgromadzonego materiału dowodowego, niewyjaśnienie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji jej podstawy faktycznej i prawnej, w tym nie odniesienie się do wszystkich aspektów sprawy (robót prowadzonych na dz. nr 2, rozbiórki budynku na dz. nr 1/15, ochrony przeciwpożarowej, zgodności zamierzenia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, dokumentacji geotechnicznej, pozwolenia wodnoprawnego, wymagań związanych z nasłonecznieniem i przesłanianiem).
Od decyzji Prezydenta W. z dnia [...] r. nr [...], odwołała się również Wspólnota Mieszkaniowa przy ul. [...] 4a-4d we W., reprezentowana przez spółkę F. sp. z o.o. Odwołanie to jest przedmiotem odrębnego rozpatrzenia.
Wojewoda D. decyzją Nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23, z późn. zm.) oraz art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2016 r., poz. 290, z późn. zm.), po rozpatrzeniu odwołania Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. [...] we W. od decyzji Prezydenta W. z dnia [...] r., nr [...], którą zatwierdzono projekt budowlany i udzielono spółce "K." sp.j. pozwolenia na budowę budynku biurowego z garażami wielostanowiskowymi i elementami infrastruktury technicznej i drogowej przy ul. [...] we W. (dz. nr 1/15 i 2, AM-3, obręb P.) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Na uzasadnienie organ w pierwszej kolejności wyjaśnił, że przedmiotem inwestycji objętej wnioskiem o pozwolenie na budowę z dnia 27 maja 2015 r. jest budowa budynku biurowego z garażami wielostanowiskowymi i elementami infrastruktury technicznej i drogowej przy ul. [...] we W. (dz. nr 1/15 i 2, AM-3, obręb P.). Na dz. nr 2 inwestor planuje wykonać fragment zjazdu i chodnika. Roboty budowlane prowadzone na dz. nr 1/15 będzie poprzedzała rozbiórka istniejącego budynku biurowo-magazynowego.
Zgodnie z art. 35 ust. 1 ustawy - Prawo budowlane, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę właściwy organ sprawdza: 1) zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach; 2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi; 3) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt lb, zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7, oraz dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 6; 4) wykonanie - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu także sprawdzenie projektu - przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu - lub jego sprawdzenia - zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7.
W myśl art. 35 ust. 3 ustawy - Prawo budowlane, w razie stwierdzenia naruszeń, w zakresie określonym w art. 35 ust. 1 tej ustawy, właściwy organ nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin ich usunięcia, a po jego bezskutecznym upływie wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę. W razie spełnienia wymagań określonych w art. 35 ust. 1 ustawy - Prawo budowlane oraz w art. 32 ust. 4 tej ustawy, właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę (art. 35 ust. 4 ustawy - Prawo budowlane).
Zgodnie natomiast z art. 32 ust. 4 ustawy - Prawo budowlane, pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto: złożył wniosek w tej sprawie w okresie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (pkt 1), złożył wniosek w tej sprawie w okresie ważności pozwoleń, o których mowa w art. 23 ust. 1 i art. 26 ust. 1, oraz decyzji, o której mowa w art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1991 r. o obszarach morskich Rzeczypospolitej Polskiej i administracji morskiej, jeżeli są one wymagane (pkt 1a) oraz złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane (pkt 2).
Na dz. nr 1/15 i 2, AM-3, obręb P., obowiązują ustalenia uchwały nr [...] Rady Miejskiej W. z dnia 24 kwietnia 2003 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zespołu urbanistycznego K. – P. w obrębie P. we W. (Dz. Urz. Woj. D.. Nr [...], poz. [...]), zwanej dalej MPZP. Przedmiotowe działki znajdują się na terenie oznaczonym w części graficznej MPZP symbolem U3 (dz. nr 1/15) i 2KZlx2 (dz. nr 2 i cz. dz. nr 1/15).
Na terenie oznaczonym na rysunku symbolem U3 wyznaczono teren usług, na którym dopuszcza się, w szczególności, przeznaczenie na obsługę firm i klientów oraz finanse (§ 7 ust. 1 oraz ust. 2 pkt 1 i 4 MPZP). Zgodnie z określeniami zawartymi w § 3 ust. 1 MPZP pod pojęciem przeznaczenia terenu "obsługa firm i klientów" rozumie się działalność związaną z prowadzeniem interesów: działalność prawniczą, rachunkowość, księgowość, doradztwo, badanie rynku i opinii publicznej, pośrednictwo, dostarczanie informacji, sporządzanie opracowań, reklama, działania marketingowe, działalność związaną z obsługą nieruchomości, wynajęcie specjalistów, usługi rzeczowe np. fotografowanie, poligrafia, plakatowanie, urządzanie wystaw, itp. a także usługi drobne np. internetowe, gabinety lekarskie i kosmetyczne, fryzjerstwo, poprawa kondycji fizycznej, pralnia, szewc itp. (pkt 7), z kolei pod pojęciem przeznaczenia terenu "finanse" rozumie się działalność związaną z pośrednictwem finansowym, działalność banków, domów maklerskich, instytucji zajmujących się obsługą finansową np. w formie leasingu czy obsługi sprzedaży ratalnej, a także ubezpieczenia, fundusze emerytalne i rentowe itp. (pkt 2).
Zgodnie z § 7 ust. 3 MPZP, na terenie U3 obowiązują następujące ustalenia: nieprzekraczalna linia zabudowy jak na rysunku planu (pkt 1; pod pojęciem nieprzekraczalnej linii zabudowy należy rozumieć, zgodnie z § 2 pkt 2 MPZP linię ograniczająca obszar, na którym dopuszcza się wznoszenie budynków oraz określonych w MPZP rodzajów budowli naziemnych niebędących liniami przesyłowymi i sieciami uzbrojenia terenu), minimalna wysokość budynków - 12 m, mierzona od poziomu terenu do najwyższego gzymsu lub okapu (pkt 2 lit. b), maksymalna wysokość budynków 35 m, mierzona od poziomu terenu do najwyższego gzymsu lub okapu oraz 40 m, mierzona od poziomu terenu do najwyższej kalenicy (pkt 3), staranne wyeksponowanie obiektów od strony al. [...] i ul. [...] oznaczonej symbolem 2KZlx2 (pkt 6), szczególne wymagania architektoniczne dla obiektów wzdłuż al. [...] i ul. [...] oznaczonej symbolem 2KZlx2 (pkt 7), specjalne zagospodarowanie stref wejściowych do obiektów zlokalizowanych wzdłuż al. [...] i ul. [...] oznaczonej symbolem 2KZlx2, poprzez staranne urządzenie elementów małej architektury, posadzki oraz odpowiednie oświetlenie (pkt 8). Należy również zauważyć, że zgodnie z § 48 ust. 1 pkt 2 MPZP, dla terenu U3 ustala się przeznaczenie na zieleń i rekreację co najmniej 15% powierzchni działki, po wyłączeniu powierzchni przeznaczonej na zieleń ochronną. Ponadto, dla terenu U3 ustala się komponowane nasadzenia zieleni wysokiej na co najmniej 70% powierzchni przeznaczonej na zieleń i rekreację (§ 48 ust. 2 MPZP). Zgodnie natomiast zgodnie z § 48 ust. 5 MPZP, wprowadza się obowiązek posadzenia za każde wycięte drzewo co najmniej 3 drzew, w miejsca przeznaczone w zagospodarowaniu terenu pod zieleń.
Symbolem 2KZlx2, zgodnie z § 36 ust. 2 pkt 2 MPZP, oznaczono z kolei teren ulicy zbiorczej klasy technicznej Z 1x2, z możliwością wprowadzenia dodatkowej zieleni i miejsc postojowych, w zależności od lokalnych potrzeb i uwarunkowań (§ 36 ust. 3 MPZP). Zgodnie z § 54 pkt 2 MPZP, teren oznaczony symbolem 2KZlx2 przeznaczony jest dla realizacji celów publicznych.
Analiza akt sprawy pozwala stwierdzić, że projektowane zamierzenie jest zgodne z powołanymi wyżej ustaleniami MPZP. Na dz. nr 1/15, w części oznaczonej w MPZP symbolem U3, projektuje się bowiem budynek o funkcji biurowej. Budynek ten będzie miał zróżnicowaną bryłę - w części południowej będzie on czterokondygnacyjny (o wysokości niemal 14 m - liczonej zgodnie z wytycznymi zawartymi w MPZP), a w części północnej siedmio- kondygnacyjny (o wysokości niemal 25 m - liczonej zgodnie z wytycznymi zawartymi w MPZP), a także będzie usytuowany zgodnie z wyznaczoną nieprzekraczalną linią zabudowy. Z projektu budowlanego (zob. w szczególności str. 18) wynika, że zaprojektowano starannie wyeksponowany budynek od strony ul. [...], a także, że starannie podkreślono jego frontową część (od ul. [...]) oraz samą część wejściową. Z akt sprawy wynika również, że dz. nr 1/15 ma powierzchnię wynoszącą 2222 m2 (na terenie U3 - 1958 m2). Z projektu budowlanego (str. 9, pkt 1.5) wynika, że powierzchnia zieleni i rekreacji na terenie U3 będzie wynosić 381,5 m2 (19,48 %), w tym zieleń wysoka będzie wynosiła 269 m2 (70,5 %). Ponadto, planuje się wycięcie 3 drzew (topola kanadyjska i dwie robinie akacjowe) i nasadzenie 9 (w miejscach wskazanych na projekcie zagospodarowania terenu - rys. nr PZT 01).
Na dz. nr 1/15, w części oznaczonej w MPZP symbolem 2KZlx2, projektuje się wykonanie kanalizacji deszczowej, drogi pożarowej, stojaków na rowery, zjazdu i chodnika. Na dz. nr 2 planuje się z kolei wykonanie fragmentu zjazdu i chodnika. Nie daje się zatem również stwierdzić, by projektowane zamierzenie we wskazanym wyżej zakresie było niezgodne z odpowiednimi ustaleniami MPZP. Wreszcie organ stwierdza, że inwestycja jest zgodna z § 37 ust. 1 MPZP - ustala się obowiązek lokalizowania miejsc postojowych, związanych z obsługą wprowadzonej działalności i zamieszkiwaniem, w granicach działek poszczególnych inwestorów, z możliwością lokalizacji parkingów wielopoziomowych). W przedmiotowej sprawie przewidziano garaż z 63 miejscami postojowymi na dz. nr 1/15. Dodatkowo, przewidziane rozwiązania projektowane w zakresie infrastruktury technicznej są zgodne z ustaleniami MPZP, zawartymi w rozdziale IV. Niezależnie od powyższego organ stwierdza, że projektowane zamierzenie zostało zaprojektowane zgodnie z regulacjami określonymi w § 12 (dotyczącym usytuowania budynku od sąsiednich działek budowlanych), § 13 (dotyczącym przesłaniania pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi), § 29 (wprowadzającym zakaz zmiany naturalnego spływu wód opadowych w celu kierowania ich na teren sąsiedniej nieruchomości), a także § 60 (dotyczącym nasłonecznienia pokojów mieszkalnych) rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2015 r., poz. 1422), zwanego dalej rozporządzeniem.
Odnosząc się do zarzutów odwołania organ wskazuje, że zgodnie z § 13 ust. 1 rozporządzenia, odległość budynku z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi od innych obiektów powinna umożliwiać naturalne oświetlenie tych pomieszczeń - co uznaje się za spełnione, jeżeli: 1) między ramionami kąta 60°, wyznaczonego w płaszczyźnie poziomej, z wierzchołkiem usytuowanym w wewnętrznym licu ściany na osi okna pomieszczenia przesłanianego, nie znajduje się przesłaniająca część tego samego budynku lub inny obiekt przesłaniający w odległości mniejszej niż: wysokość przesłaniania - dla obiektów przesłaniających o wysokości do 35 m (lit. a), 35 m - dla obiektów przesłaniających o wysokości ponad 35 m (lit. b), 2) zostały zachowane wymagania, o których mowa w § 57 i 60. Zgodnie z § 13 ust. 2 rozporządzenia, wysokość przesłaniania, o której mowa w ust. 1 pkt 1, mierzy się od poziomu dolnej krawędzi najniżej położonych okien budynku przesłanianego do poziomu najwyższej zacieniającej krawędzi obiektu przesłaniającego lub jego przesłaniającej części.
Zgodnie natomiast z § 60 ust. 1 rozporządzenia, pomieszczenia przeznaczone do zbiorowego przebywania dzieci w żłobku, przedszkolu i szkole, z wyjątkiem pracowni chemicznej, fizycznej i plastycznej, powinny mieć zapewniony czas nasłonecznienia co najmniej 3 godziny w dniach równonocy (21 marca i 21 września) w godzinach 800-1600, natomiast pokoje mieszkalne - w godzinach 700-1700. Co ważne, w mieszkaniu wielopokojowym dopuszcza się ograniczenie wymagania określonego w ust. 1 co najmniej do jednego pokoju, przy czym w śródmiejskiej zabudowie uzupełniającej dopuszcza się ograniczenie wymaganego czasu nasłonecznienia do 1,5 godziny, a w odniesieniu do mieszkania jednopokojowego w takiej zabudowie nie określa się wymaganego czasu nasłonecznienia (§ 60 ust. 2 rozporządzenia). Analiza akt sprawy pozwala stwierdzić, że między ramionami kąta 60°, wyznaczonego w płaszczyźnie poziomej (w kierunku północno-zachodnim), z wierzchołkiem usytuowanym w wewnętrznym licu ściany na osi okien zachodniej elewacji budynku przy ul. [...], znajdującego się na dz. nr 1/92, nie będzie znajdować się inny obiekt przesłaniający planowany do realizacji na dz. nr 1/15, w szczególności siedmiokondygnacyjna i dwukondygnacyjna część budynku. Projektowany budynek ma zróżnicowaną wysokość, wynoszącą, od strony wskazanego budynku, w części północnej 24,77 m (147,97 m n.p.m. - VII kondygnacji), a w części środkowej 7,32 m (130,52 m n.p.m. - II kondygnacje). Z kolei poziom okna na parterze budynku przy ul. [...] wyznaczono na rzędnej 126,90 m n.p.m. W związku z powyższym wysokość przesłaniania (kierunek północno-zachodni) będzie wynosić minimum 3,62 m oraz maksimum 21,07 m. Ramiona przedmiotowego kąta 60° mają z kolei długość 21,2 m (liczoną do ściany projektowanego budynku nad kondygnacjami przewidzianymi na garaż).
Z analizy nasłonecznienia wynika, że przedmiotowe zamierzenie inwestycyjne nie wpłynie na zmniejszenie ustalonego w § 60 rozporządzenia czasu nasłonecznienia pomieszczeń znajdujących się w budynku przy ul. [...]. Ze sporządzonej przez uprawnionego projektanta szczegółowej analizy nasłonecznienia, znajdującej się w aktach sprawy poprzednio prowadzonego postępowania odwoławczego ([...]), wynika, że lokale położone w budynku przy ul. [...] będą miały zapewnione nasłonecznienie określone w § 60 rozporządzenia. Analizie poddano lokal położony na najniższej kondygnacji (pierwszym piętrze) tego budynku. Z analizy wynika, że lokal ten (pokój nr 3) będzie miał zapewnione nasłonecznienie od godziny 1355 do godziny 1700 (3 godziny i 5 minut) w dniu 21 marca i od godziny 1340 do godziny 1650 (3 godziny i 10 minut) w dniu 21 września. W związku z powyższym, wszystkie lokale mieszkalne w budynku przy ul. [...] we W. nadal będą spełniać wszystkie normy techniczne, jakie przepisy prawne wyznaczają dla tego typu lokali.
Organ stwierdził, że projekt budowlany jest kompletny i spełnia wymagania rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz. U. poz. 462, z późn. zm.). W projekcie budowlanym znajduje się "informacja dotycząca bezpieczeństwa i ochrony zdrowia" (str. 63-65, a także str. 12-16), której treść odpowiada § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 23 czerwca 2003 r. w sprawie informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia oraz planu bezpieczeństwa i ochrony zdrowia (Dz. U. Nr 120, poz. 1126), charakterystyka energetyczna budynku (str. 51-56), decyzja Dolnośląskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków we W. z dnia 29 lipca 2015 r. nr [...], zezwalająca na prowadzenie badań archeologicznych. Analiza akt sprawy pozwala stwierdzić, że między ramionami kąta 60°, wyznaczonego w płaszczyźnie poziomej (w kierunku północno-zachodnim), z wierzchołkiem usytuowanym w wewnętrznym licu ściany na osi okien zachodniej elewacji budynku przy ul. [...], znajdującego się na dz. nr 1/92, nie będzie znajdować się inny obiekt przesłaniający planowany do realizacji na dz. nr 1/15, w szczególności siedmiokondygnacyjna i dwukondygnacyjna część budynku. Projektowany budynek ma zróżnicowaną wysokość, wynoszącą, od strony wskazanego budynku, w części północnej 24,77 m (147,97 m n.p.m. - VII kondygnacji), a w części środkowej 7,32 m (130,52 m n.p.m. - II kondygnacje). Z kolei poziom okna na parterze budynku przy ul. [...] wyznaczono na rzędnej 126,90 m n.p.m. W związku z powyższym wysokość przesłaniania (kierunek północno-zachodni) będzie wynosić minimum 3,62 m oraz maksimum 21,07 m. Ramiona przedmiotowego kąta 60° mają z kolei długość 21,2 m (liczoną do ściany projektowanego budynku nad kondygnacjami przewidzianymi na garaż).
Oceniając całość prowadzonego przez Prezydenta W. postępowania administracyjnego i biorąc pod uwagę fakt, że Wspólnota Mieszkaniowa przy ul. [...] we W. na bieżąco informowana była o czynnościach podejmowanych przez organ administracji architektoniczno-budowlanej trudno uznać, że pozbawiona ona została uprawnienia wynikającego z powołanego art. 10 § 1 k.p.a. W szczególności należy zauważyć, że zawiadomienia o zakończeniu postępowania z dnia 25 marca 2016 r. i z dnia 1 kwietnia 2016 r. zostały przez odwołującą się odebrane w dniu 4 kwietnia 2016 r. i nie skorzystała ona ani z możliwości zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym, ani z możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów.
Powyższe potwierdza orzecznictwo sądowoadministracyjne, w którym w sposób niedwuznaczny stwierdza się, że zarzut naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. może odnieść skutek tylko wtedy, gdy stawiająca go strona wykaże, że zarzucane uchybienie uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych (zob. np. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 15 marca 2007 r., sygn. II SA/Wr 668/06, LEX nr 903602).
Nie ma zatem podstaw do przyjęcia, że niezapoznanie się przez Wspólnotę Mieszkaniową przy ul. [...] we W. z decyzją Prezydenta W. [...] r. (znak: [...]) - pozwolenie wodnoprawne na wprowadzanie ścieków przemysłowych zawierających substancje szczególnie szkodliwe dla środowiska wodnego, pochodzących z posadzek garażu budynku biurowego przy ul. [...] we W. (dz. nr 1/15), pociągnęło za sobą jakiekolwiek negatywne skutki (na co nie wskazuje również charakter zarzutów podniesionych w odwołaniu). W szczególności należy zauważyć, że po wydaniu zawiadomienia z dnia 25 marca 2016 r. i z dnia 1 kwietnia 2016 r., Prezydent W. nie prowadził już postępowania wyjaśniającego, a pismo złożone przez inwestora w dniu 11 kwietnia 2016 r., wraz z załącznikami, musiało być uwzględnione przez organ pierwszej instancji przy orzekaniu.
Podsumowując należy stwierdzić, że przedłożony przez inwestora projekt budowlany jest zgodny z obowiązującym MPZP i pozostaje w zgodności z warunkami technicznymi. Inwestor przedłożył wymagane prawem opinie i uzgodnienia, a załączony do wniosku projekt budowlany został sporządzony przez osoby posiadające wymagane uprawnienia. Do projektu budowlanego dołączono także oświadczenie o jego sporządzeniu zgodnie z przepisami i zasadami wiedzy technicznej. Inwestor do wniosku o pozwolenie na budowę dołączył oświadczenie, złożone pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania dz. nr 1/15 i 2, AM-3, obręb P., na cele budowlane. Wobec powyższego Prezydent W., jako organ pierwszej instancji, zobligowany był do wydania inwestorowi decyzji o pozwoleniu na budowę, a Wojewoda D., jako organ drugiej instancji, zobligowany był utrzymać w mocy zaskarżoną decyzję.
Na ostateczną decyzję w sprawie skargę do sądu administracyjnego złożyła Wspólnota Mieszkaniowa [...], zastępowana przez profesjonalnego pełnomocnika. W skardze zarzucono naruszenie zakwestionowanej decyzji art. 6, 8 11, 80 w zw. z art. 140 kpa, a także § 13, 57 i 60 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, jak również art. 138 § 1 pkt 1 i 138 § 2 kpa, poprzez dokonanie dowolnej oceny dowodów, polegające na oparciu o niekompletny materiał dowodowy, że w sprawie zostały spełnione wymogi dotyczące minimalnego czasu nasłonecznienia mieszkań, wchodzących w skład Wspólnoty Mieszkaniowej ul. [...], mimo że strona skarżąca zgłosiła okoliczność braku minimalnego czasu nasłonecznienia w mieszkaniach należących do wspólnoty mieszkaniowej, jak również uniemożliwił stronie zapoznanie się z całością materiału dowodowego, co poskutkowało utrzymaniem w mocy decyzji prezydenta, zamiast jej uchylenia i przekazania sprawy organowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. W rażącym naruszeniu przepisów postępowania strona upatruje brak należytego uzasadnienia okoliczności, na której organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
Wskazując na podniesione zarzuty strona skarżąca wniosła o uchylenie decyzji organów obu instancji, za zasądzeniem na rzecz strony skarżącej ko9sztów postępowania. W szerokim uzasadnieniu skarga podnosi, że z uwagi na fakt, iż organ II instancji posłużył się wyłącznie danymi podanymi przez inwestora w przedłożonej przez niego analizie nasłonecznienia i w żaden sposób nie odniósł się do okoliczności podniesionych w tym zakresie przez skarżącego, a nadto utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, stwierdzić należy, iż organ II instancji dokonał dowolnej, a nie swobodnej oceny dowodów zgromadzonych w sprawie. Organ II instancji oparł bowiem swe rozstrzygnięcie na materiale niekompletnym. Strona skarżąca podkreśla, że w niniejszej sprawie materiał dowodowy nie został zebrany w całości, albowiem okoliczności podnoszone przez skarżącego w zakresie wymogów dotyczących nasłonecznienia mieszkania nie zostały w żaden sposób wyjaśnione przez organ. Pomimo tego, że skarżący zakwestionował prawidłowość analizy nasłonecznienia przedłożonej przez inwestora, nie zostały podjęte żadne dalsze czynności mające na celu wyjaśnienie tej kwestii. W tej sytuacji organ II instancji powinien był uchylić w całości decyzję Prezydenta W. Nr [...] z dnia [...] r. i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji celem wyjaśnienia sprawy w tym zakresie, mającym wpływ na jej rozstrzygnięcie. Tymczasem organ II instancji, pomimo zastrzeżeń zgłoszonych przez skarżącego, nie zastosował art. 138 § 2 k.p.a. i zamiast tego - naruszając art. 80 k.p.a., a zarazem § 13, 57 i 60 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, a także art. 6, 11 i w konsekwencji art. 6 k.p.a. - ustalił w oparciu o niekompletny materiał dowodowy, że planowana inwestycja spełnia wymogi w zakresie minimalnego nasłonecznienia mieszkań należących do Wspólnoty, nie ustosunkowując się jednocześnie do zarzutów stawianych w tym zakresie przez skarżącego. W konsekwencji organ II instancji błędnie zastosował art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. i utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.
Mając na względzie błąd organu II instancji polegający na braku zastosowania art. 138 § 2 k.p.a., tj. brak uchylenia w całości decyzji organu I instancji i przekazania sprawy organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia, wskazać należy, iż wydanie przez organ II instancji decyzji o ww. treści było niezbędne z uwagi na to, że konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie.
Na obecnym etapie sprawy nie można bowiem wykluczyć, że rozstrzygnięcie niniejszej sprawy może mieć zupełnie odmienną treść od treści decyzji organu I instancji, tj. decyzji Prezydenta W. Nr [...] z dnia [...] r. o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę. Podjęcie przez organ dalszych czynności mających na celu wyjaśnienie sprawy w sposób dogłębny, w tym odniesienie się do zastrzeżeń stawianych przez skarżącego wobec analizy nasłonecznienia przedłożonej przez inwestora, może prowadzić do ustaleń, że analiza nasłonecznienia przedłożona przez inwestora nie została sporządzona prawidłowo, a w konsekwencji nie jest możliwe na jej podstawie wydanie pozytywnej decyzji o pozwoleniu na budowę, albowiem w razie przyjęcia danych zawartych w tej dokumentacji nie zostaną spełnione minimalne warunki dotyczące nasłonecznienia mieszkań. Stąd też niezbędne było uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia celem ustalenia stanu faktycznego istniejącego w sprawie w sposób prawidłowy i w ślad za tym zastosowania właściwych przepisów materialnego prawa administracyjnego w przedmiocie udzielenia pozwolenia na budowę. Tymczasem organ II instancji nie tylko nie zastosował art. 138 § 2 k.p.a. Zamiast tego organ zupełnie przemilczał zgłaszane przez skarżącego okoliczności dotyczące nasłonecznienia mieszkań należących do Wspólnoty i wydał decyzję o utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji. To prowadzi do wniosku, iż organ II instancji naruszył art. 138 § 1 poprzez brak zastosowania tego przepisu, zwłaszcza że decyzja organu I instancji została wydana z rażącym naruszeniem prawa procesowego wyrażającym się w braku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego w związku ze zgłoszoną przez skarżącego okolicznością braku minimalnego czasu nasłonecznienia w mieszkaniach należących do Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. [...] we W.. Organ I instancji również nie odniósł się do zastrzeżeń zgłaszanych przez skarżącego w zakresie przedłożonej przez inwestora analizy nasłonecznienia, w tym nie zebrał materiału dowodowego w sposób wyczerpujący, a w konsekwencji nie rozpatrzył całego materiału dowodowego podczas wydawania decyzji o pozwoleniu na budowę.
Strona skarżąca podkreśla, że organ I instancji uniemożliwił skarżącemu zapoznanie się z całością materiału dowodowego, który stanowił podstawę wydania decyzji z dnia 12.04.2016 r. Pismem z dnia 01.04.2016 r. skarżący został zawiadomiony zakończeniu postępowania dowodowego i o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Tymczasem w dniu 1.04.2016 r. inwestor złożył do akt sprawy kolejny dokument, tj. decyzję Prezydenta W. z dnia [...] r. (pozwolenie wodnoprawne), którego złożenie warunkowało pozytywne rozpatrzenie wniosku o wydanie pozwolenia na budowę. W kontekście wyższego nie zasługuje na aprobatę stanowisko organu II instancji wyrażone w zaskarżonej decyzji, iż nie ma podstaw do przyjęcia, że nie zapoznanie się przez skarżącego z tą decyzją pociągnęło za sobą jakiekolwiek negatywne skutki. Zdaniem strony bezwzględnym obowiązkiem organu jest bowiem stworzenie stronie możliwości realizacji uprawnień wynikających z art. 81 k.p.a. Zachowanie wymagań wynikających z tego przepisu jest pozostawione uznaniu organu. Ponadto, jeśli przeprowadzany dowód dotyczy okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, to naruszenie przez organ obowiązku stanowi naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy.
Wobec powyższego, skoro uzyskanie i przedłożenie przez inwestora decyzji z dnia [...] r. było jednym z warunków, od których spełnienia uzależnione było wydanie pozwolenia na budowę, to niekwestionowanym obowiązkiem po stronie organu było danie skarżącemu realnej możliwości do zapoznania się z tym dokumentem, gdyż stanowił on materiał dowodowy. Skoro zatem organ dopuścił się uchybienia w realizacji obowiązku wynikającego z tego przepisu prawa, to fakt ten powinien zostać uwzględniony przez organ II instancji w ten sposób, iż organ II instancji powinien uchylić decyzję organu I instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania celem umożliwienia zapoznania się z całością materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie dającego podstawę rozstrzygnięcia sprawy. Tymczasem organ II instancji utrzymał decyzję organu I instancji, co w świetle powyższego uzasadnia twierdzenie, iż organ naruszył art. 138 § 2 k.p.a. Odnosząc się do zarzutu naruszenia przez organ II instancji art. 6, art. 9 i art. 107 § 1 i 3 k.p.a., w zw. z art. 140 k.p.a. wskazać należy, iż organ nie uzasadnił okoliczności, dla której utrzymał w mocy decyzję Prezydenta W. Nr [...] z dnia [...] r. gdy miało miejsce rażące naruszenie prawa przez organ I instancji polegające na braku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego w związku ze zgłoszoną przez skarżącego okolicznością braku minimalnego czasu nasłonecznienia w mieszkaniach należących Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. [...]. Jak wynika z przepisów prawa dotyczących elementów decyzji administracyjnej, decyzja administracyjna powinna zawierać m.in. uzasadnienie faktyczne odpowiadające wymogom wynikającym z przepisów prawa. Tymczasem decyzja – II instancji. w szczególności jej uzasadnienie, nie zawiera informacji dotyczących stanowiska organu w przedmiocie zastrzeżeń zgłoszonych przez skarżącego w kwestii nasłonecznienia mieszkań należących do Wspólnoty. Organ II instancji zupełnie pominął ten wątek na etapie prowadzenia postępowania odwoławczego, jak i na etapie decyzji o utrzymaniu w mocy decyzji administracyjnej. Zamiast tego organ odniósł się wyłącznie do analizy nasłonecznienia, która została przedłożona przez inwestora. Takie działanie organu odwoławczego nie jest zgodne z obowiązującymi przepisami prawa, albowiem podczas rozstrzygania sprawy organ powinien odnieść się do wszystkich aspektów sprawy, co następnie powinno znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji administracyjnej. Skoro w niniejszej sprawie organ odniósł się wyłącznie do wybranych kwestii, przemilczając równocześnie pozostałe, i w ślad za tym skonstruował uzasadnienie zaskarżonej decyzji, to należy stwierdzić, że przy wydawaniu przed decyzji organ naruszył art. 107 § 1 i 3 w zw. z art. 140 k.p.a.
Reasumując, (zdaniem pełnomocnika skarżącej) organ II instancji podczas wydawania zaskarżonej decyzji dopuścił się szeregu naruszeń obowiązujących przepisów prawa, w tym nie doprowadził do wyeliminowania skutków wynikających z naruszeń przepisów prawa dokonanych organ I instancji. W tej sytuacji wniosek o uchylenie w całości decyzji organu II i a także decyzji organu I instancji, jest niezbędny do tego, aby ostatecznie w obrocie p funkcjonowała decyzja wydana z poszanowaniem obowiązujących przepisów prawa i materialnego, jak i procesowego.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zakwestionowanej decyzji. Wyjaśniono, że zarzuty podniesione w skardze stanowią polemikę z wywodami organu zawartymi w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki sąd administracyjny zważył:
Stosownie do treści art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. j. Dz.U. z 2016r., poz. 1066) sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w postępowaniu sądowym nie mogą być brane pod uwagę argumenty natury słusznościowej czy celowościowej. Badana jest wyłącznie legalność aktu administracyjnego, czyli prawidłowość zastosowania przepisów prawa do zaistniałego stanu faktycznego, trafność ich wykładni oraz prawidłowość przyjętej procedury. Przy czym stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej jako: p.p.s.a.) sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Przeprowadzona przez sąd w tym zakresie i według podanych kryteriów kontrola legalności zaskarżonej decyzji wykazała, że nie narusza ona przepisów prawa.
Zgodnie z art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę, właściwy organ administracji architektoniczno-budowlanej zobowiązany jest sprawdzić: 1) zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawie z dnia 3 października 2008 r. o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenie oddziaływania na środowisko; 2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi; 3) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, a także zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7; 4) wykonanie – w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenie projektu – przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu – lub jego sprawdzenia – zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7.
W razie stwierdzenia naruszeń, stosownie do art. 35 ust. 3 ustawy, w zakresie określonym w ust. 1, właściwy organ nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin ich usunięcia, a po jego bezskutecznym upływie wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę. Zatem warunkiem uzyskania pozwolenia na budowę jest spełnienie wszystkich wymogów określonych w art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego.
W rozpoznawanej sprawie organ odwoławczy uznał, że wymogi normatywne zostały spełnione i dlatego utrzymał decyzję organu pierwszej instancji. W ocenie Sądu stanowisko organu odwoławczego jest uzasadnione.
Oczywistym jest, iż organ może wydać decyzję zatwierdzającą projekt budowlany jedynie w sytuacji zgodności tego projektu z przepisami prawa, w tym przepisami techniczno-budowlanymi, dotyczącymi (między innymi) kwestii odległości, w jakiej mogą być lokowane budynki oraz przepisami regulującymi kwestie przesłaniania i nasłonecznienia pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi (§ 12 w zw. z § 232 i 235 oraz § 13 i § 60 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690). Zgodność z przepisami prawa, oznacza również zgodność z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Zasadniczy spór w niniejszej sprawie sprowadza się do oceny rozwiązań projektowych dotyczących lokalizacji budynku, co ma wpływać negatywnie na budynek strony skarżącej, ograniczając dostęp światła do pomieszczeń w tymże budynku.
Postępowanie przeprowadzone przez organ odwoławczy wykazało należyte przeprowadzenie analizy dokumentów złożonych przez inwestorów pod względem kompletności formalnej, jak i poprawności merytorycznej. Złożony projekt posiadał wszystkie niezbędne elementy, a wśród nich konieczne uzgodnienia i potwierdzenia posiadanych przez projektantów uprawnień. Projektanci złożyli stosowne oświadczenia w przedmiocie zgodności rozwiązań przyjętych w projekcie budowlanym ze sztuką budowaną i przepisami. Wskazana ocena kompletności formalnej, jak i prawidłowości merytorycznej projektu znalazła swoje odzwierciedlenie w treści kontestowanej w skardze decyzji, czyli decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na wznowienie robót budowlanych. Jak słusznie dostrzegł organ odwoławczy lokalizacja spornego budynku w granicach działki została dopuszczona w obowiązującym na tym terenie miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Zawarta w § 12 ust. 2 rozporządzenia norma kompetencyjna nakłada na organy administracji architektoniczno-budowlanej wydające pozwolenia na budowę obowiązek respektowania rozstrzygnięć dotyczących zlokalizowania obiektu na działce zawartych w miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego (por. wyrok NSA z dnia 16 stycznia 2015 r. sygn. akt II OSK 227/14, LEX nr 1640565). Stronie skarżącej przysługuje prawo do ochrony jej interesów w zakresie spełnienia wymogów nasłonecznienia i bezpieczeństwa pożarowego wskazanych w § 13, § 60 oraz § 271-273 rozporządzenia, co wprost wynika z treści § 12 ust. 1 rozporządzenia (por. wyrok NSA z dnia 14 maja 2013 r. sygn. akt II OSK 79/12 oraz wyrok WSA w Gdańsku z dnia 22 lutego 2012 r. sygn. akt II SA/Gd 908/11, www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Mając powyższe na uwadze w sprawie należało ustalić, czy projektowany budynek spełnia wymagania zawarte w powołanych wyżej przepisach rozporządzenia w sprawie warunków technicznych. Do wyjaśnienia pozostaje kwestia przesłaniania. Zgodzić się należy ze stanowiskiem organu odwoławczego, że znajdująca się w aktach sprawy analiza przesłaniania pozwala na sprawdzenie wymagań wynikających z § 13 ust. 1 pkt 1a rozporządzenia, zgodnie z którym odległość budynku z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi od innych obiektów powinna umożliwiać naturalne oświetlenie tych pomieszczeń - co uznaje się za spełnione, jeżeli między ramionami kąta 60°, wyznaczonego w płaszczyźnie poziomej, z wierzchołkiem usytuowanym w wewnętrznym licu ściany na osi okna pomieszczenia przesłanianego, nie znajduje się przesłaniająca część tego samego budynku lub inny obiekt przesłaniający w odległości mniejszej niż wysokość przesłaniania - dla obiektów przesłaniających o wysokości do 35 m oraz gdy zostały zachowane wymagania, o których mowa w § 57 i 60 (ust. 1 pkt 2). Wysokość przesłaniania, o której mowa w ust. 1 pkt 1, mierzy się od poziomu dolnej krawędzi najniżej położonych okien budynku przesłanianego do poziomu najwyższej zacieniającej krawędzi obiektu przesłaniającego lub jego przesłaniającej części (§ 13 ust. 2). Odległości, o których mowa w ust. 1 pkt 1, mogą być zmniejszone nie więcej niż o połowę w zabudowie śródmiejskiej.
Jak wynika z uzasadnień organów obu instancji kompetentne organy dokonały merytorycznej oceny analizy przesłaniania, dołączonej do zatwierdzonego projektu budowlanego. Organ odwoławczy wskazał, że między ramionami kąta 60º, wyznaczonego w płaszczyźnie poziomej (kierunek północ-zachód) z wierzchołkiem usytuowanym w wewnętrznym licu ściany na osi okien elewacji zachodniej budynku, usytuowanego przy ul. [...], działka nr 1/92 nie będzie się znajdować żaden inny obiekt przesłaniający (dz. nr 1/15). Nie projektowano w tym miejscu ani siedmio- ani dwukondygnacyjnej budowli. Jak analizuje organ, zamierzenie inwestycyjne, którego dotyczy kontrolowane postępowanie, ma projektowaną różna wysokość i tak: od strony budynku wskazanego w części północnej 24,77 m. – rz. 149,97 m. n. p. m., siedem kondygnacji; w części środkowej jest to (jak wynika z projektu - 7,32 m. rz. 130,52 m. p. m. – dwie kondygnacje. Okno budynku, położonego przy ul. [...] zostało usytuowane na rzędnej 126,90 m.n.p.m.
Reasumując, należy zgodzić się z analizą zawartą w uzasadnieniu wojewody, że kąt 60º tworzą ramiona o długości 21,2 m. powyżej kondygnacji przeznaczonej na garaż. Z kolei stan przesłaniania wyniesie od 3,62 m do 21,07 m.
Spełniony został również w ocenie Sądu warunek określony w § 60 ust. 1 rozporządzenia, zgodnie z którym, pokoje mieszkalne powinny mieć zapewniony czas nasłonecznienia co najmniej 3 godziny w dniach równonocy (21 marca i 21 września) w godzinach 7ºº-17ºº dla lokali posiadających adresy [...]. Trzeba dodać, że w mieszkaniu wielopokojowym dopuszcza się ograniczenie wymagania określonego w ust. 1 co najmniej do jednego pokoju, przy czym w śródmiejskiej zabudowie uzupełniającej dopuszcza się ograniczenie wymaganego czasu nasłonecznienia do 1,5 godziny, a w odniesieniu do mieszkania jednopokojowego w takiej zabudowie nie określa się wymaganego czasu nasłonecznienia (ust. 2). Jak wskazuje analiza przesłaniania, sporządzona 25 listopada 2015 r., w której uprawniony architekt (dr inż. Arch. Z.M., posiadający uprawnienia budowlane do projektowania bez ograniczeń w specjalności architektonicznej) odniósł się do lokalu, znajdującego się na najniższej kondygnacji, nie ma mowy, aby nowoprojektowany obiekt ograniczył nasłonecznienie pokoi mieszkalnych budynku skarżących, poniżej dopuszczalnych 3 godzin w godzinach od 7ºº-17ºº. W piśmie skierowanym do Wojewody D. autor analizy nasłonecznienia wskazał, że uzupełnienie to zostało opracowane na podstawie metody prof. M.T., z przeprowadzoną analizą graficzną w programie AutoCad dla mieszkania zlokalizowanego na najniższej kondygnacji mieszkalnej (1 piętro) w narożniku północno-zachodnim w budynku przy ul. [...] przyjmując rzeczywisty azymut słońca dla 21 marca 2015 r. dla W. zgodnie z kalkulatorem położenia słońca NOAA, przy użyciu programu komputerowego Archicad z lokalizacją ustawioną na współrzędne dla ulicy [...] we W.. Wykonano również kłady obrysu najwyższych punktów projektowanego budynku celem przedstawienia zakresu cienia rzucanego przez projektowany budynek na otoczenie w wymaganych dniach równonocy; sporządzono również symulacje cienia rzucanego przez projektowany budynek na teren. W konkluzji wskazano, że minimalny czas nasłonecznienia przynajmniej jednego pomieszczenia mieszkalnego w każdym istniejącym mieszkaniu wielopokojowym przekracza wymagane 3 godziny.
Organ odwoławczy oparł swoje ustalenia w zakresie nasłonecznienia nieruchomości strony skarżącej na opiniach i ekspertyzach przedłożonych przez inwestora i sporządzonych na jego zlecenie, a odmówił uznania za wiarygodne przedstawionej przez stronę, dołączonej do odwołania sporządzonej przez "architekta wynajętego przez administratora nieruchomości" wizualizacji. Wskazać zatem trzeba, że wizualizacje, którym posłużyła się strona odwołująca, mogą być w toku niniejszego postępowania potraktowane jedynie jako pogląd strony w omawianym zakresie. Przedłożone rysunki, pod którymi nie podpisał się (nie autoryzował ich) żaden uprawniony podmiot, nie mogą być uznane za przeciwdowód dla analizy nasłonecznienia sporządzonej przez podmiot, posiadający pełne ku temu uprawnienia.
Odnosząc się do zarzutów dotyczących naruszenia uzasadnionych interesów osób trzecich, poprzez niewłaściwą lokalizację budynku, wskazać należy, że organ prawidłowo wyważył w sprawie interesy stron postępowania i zaakceptował zaproponowaną w projekcie lokalizację budynku. Należy wskazać, że nie można dopuścić do sytuacji, w której uprawnienia właściciela nieruchomości sąsiedniej całkowicie ograniczą uprawnienia inwestora. Ochrona uzasadnionych interesów osób trzecich w prawie budowlanym, nie może bowiem oznaczać w praktyce konieczności wyrażania zgody na budowę przez właścicieli sąsiednich działek. Należy zwrócić uwagę, że zgodnie z art. 4 Prawa budowlanego, każdy ma prawo do zabudowy nieruchomości gruntowej, do której wykaże swoje prawo do dysponowania nią na cele budowlane, pod warunkiem zgodności zamierzenia budowlanego z przepisami. Zatem jeżeli przepisy prawa zezwalają właścicielowi na określony sposób korzystania z nieruchomości, to właściciele innych nieruchomości nie mogą, powołując się na własne prawo własności, dążyć do ograniczenia w korzystaniu z nieruchomości właściciela (por. wyrok NSA z dnia 28 czerwca 2013 r. sygn. akt II OSK 551/12 oraz wyrok NSA z dnia 3 marca 2008 r. sygn. akt II OSK 436/07, dostępne na: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Nadto nie do pogodzenia z porządkiem prawnym jest, aby rozważać wyłącznie sprawę przy uwzględnieniu interesów tego podmiotu, który już swoją nieruchomość zabudował, odmawiając jednocześnie prawa do analogicznej zabudowy właścicielowi sąsiedniej działki (por. wyrok NSA z dnia 22 maja 2009 r. sygn. akt II OSK 801/08).
Na koniec należy jeszcze dodać, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sadów administracyjnych naruszenie art. 10 kpa, polegające na tym, że strona nie miała możliwości zapoznania się z decyzją, dotyczącą kwestii wodnoprawnych, może skutkować uchyleniem skarżonych decyzji administracyjnych tylko o tyle, o ile ma to wpływ na sytuację strony postępowania. W rozpoznawanym przypadku (co wynika z akt administracyjnych) decyzja ta nie ma wpływu na sytuacje skarżącej wspólnoty, nadto nie wynika z tychże akt, aby strona skarżąca badała akta, mimo pouczania jej o takiej możliwości. Trzeba także powiedzieć, że poza "formalnym" zarzutem strona skarżąca nie wskazuje na jakiekolwiek nieprawidłowości w decyzji, a mimo że mogła zapoznać się z nią w toku postępowania przed wojewodą tego nie zrobiła.
Reasumując, na zasadzie art. 151 p.p.s.a. należało orzec jak na wstępie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło