III SA/Wr 108/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Borońska (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Sędzia WSA Anetta Chołuj, Katarzyna Radom, Protokolant Z-ca Kierownika Sekretariatu Wydziału III Monika Tarasiewicz, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 21 sierpnia 2025 r. sprawy ze skargi M.R. na decyzję Dolnośląskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we Wrocławiu z dnia 27 stycznia 2025 r. nr HP.906.32.2024.JB w przedmiocie braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej uchyla zaskarżoną decyzję. Przedmiotem skargi M. R. (dalej: skarżąca, strona) jest decyzja Dolnośląskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we Wrocławiu (dalej: DPWIS, organ odwoławczy, organ II instancji) z dnia 27.01.2025 r. nr. HP.906,32.2024.JB, utrzymująca w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Wołowie (PPIS, organ I instancji) nr 6/24 z dnia 31.07.2024 r. o braku podstaw do stwierdzenia u skarżącej choroby zawodowej - przewlekłe choroby [...]. Jak wynika z treści skarżonej decyzji oraz akt administracyjnych, skarżąca zatrudniona była w narażeniu na wysiłek [...] kolejno: - od 01.09.1998 r. do 31.08.1999 r. jako [...] w S. w niepełnym wymiarze godzin, tj.: [...] godzin tygodniowo, gdzie [...], - od 01.09.1999 r. do 31.08.2003 r. jako [...] w S. w niepełnym wymiarze tj. [...] etatu, gdzie [...] [...], - od 01.09.2003 r. do 31.08.2012 r. jako [...], [...] w P. (obecnie S.1) - odpowiednio na stanowisku [...] od 01.09.2003 r. do 31.08.2004 r. w niepełnym wymiarze godzin, tj.: [...] godzin tygodniowo; na stanowisku [...] od 01.09.2004 r. do 24.04.2005 r. w niepełnym wymiarze godzin tj.: [...] godzin tygodniowo; na stanowisku [...] od 01.09.2004 r. do 31.08.2005 r. w niepełnym wymiarze godzin tj.: [...] godzin tygodniowo; na stanowisku [...] i [...] od 01.09.2005 r. do 31.08.2006 r. (brak danych dotyczących [...]); na stanowisku [...] od 01.09.2006 r. do 31.08.2010 r. (brak danych dotyczących [...]); na stanowisku [...], [...] od 01.09,2010 r. do 31.08.2011 r. 23/20 godzin tygodniowo; na stanowisku [...], [...] od 01.09.2011 r. do 31.08.2012 r. 27/23 godzin tygodniowo, - od 01.09.2012 r. do 31.08.2017 r. jako [...] w S. - kierowała działalnością szkół)', sprawowała nadzór pedagogiczny w stosunku do nauczycieli zatrudnionych w szkole, sprawowała opiekę nad uczniami, [...] zastępstwa w klasach za nieobecnych nauczycieli, - od 01.09.2017 r. do 23.02.2023 r. jako [...] i [...] w S. - do zadań [...] należało w szczególności: [...], [...], - od 03.09.2007 r. do 28.02.2021r. jako [...] w [...] w niepełnym wymiarze godzin tygodniowo (odpowiednio w każdym kolejnym po [...],[...],[...] i [...] godzin tygodniowo), gdzie [...], [...], - od 01.10.2018 r. do 21.06.2019 r. jako [...] w S.3 w niepełnym wymiarze godzin tj.: [...], gdzie [...], [...] zajęcia [...] oraz [...]. Od dnia 24.02.2023 r. skarżąca przeszła na emeryturę. Dnia 31.01.2022 r. strona dokonała zgłoszenia podejrzenia u siebie choroby zawodowej - [...] trwającym co najmniej 15 lat (poz. 15). PPIS w Wołowie, po przeprowadzeniu dochodzenia epidemiologicznego - karty oceny narażenia zawodowego z dnia 24.02.2022 r. w S.4 i w S.5, z dnia 25.02.2022 r. w S.3 i z dnia 28.02.2022 r. w [...], potwierdził narażenie skarżącej na wysiłek [...] i skierował ją do Dolnośląskiego Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy we Wrocławiu (dalej: DWOMP) na badania w związku z podejrzeniem choroby zawodowej narządu [...] (poz. 15). Dnia 27.06.2023 r. DWOMP po wykonaniu badań lekarskich i analizie zgromadzonej dokumentacji wydał orzeczenie lekarskie nr [...] o braku podstaw do rozpoznania u strony choroby zawodowej: przewlekłe choroby [...] wymienionej w poz. 15.3 wykazu chorób zawodowych wymienionych w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30.06.2009 r. w sprawie chorób zawodowych). Jednostka orzecznicza I stopnia diagnostycznego w uzasadnieniu podała: "Na podstawie badania lekarskiego, badań dodatkowych i konsultacji specjalistycznych oraz zgromadzonej dokumentacji medycznej, w zakresie stanu klinicznego ustalono: 1. Pierwsze dolegliwości w postaci [...] wystąpiły około 2010 r. z nasileniem od 2012 r. 2. Od 2012 r. zainteresowana pozostaje pod opieką [...]. 3. Pani R. była badania w trybie odwoławczym w tut. Ośrodku w 2017 r., Wówczas w badaniu [...] opisano [...], rozpoznano [...]. Udzielony wówczas urlop dla poratowania zdrowia wiązał się ze schorzeniami [...]. 4. Choroby współistniejące: [...]. 5. W badaniu fizykalnym: [...]. 6. Czterokrotne badanie [...] (06.09.2022 r., 18.10.2022 r., 17.01.2013 r., 07.03.2023 r.): [...]. Na podstawie przeprowadzonych badań rozpoznano: • [...]. Do rozpoznania choroby zawodowej narządu [...] niezbędne jest równoczesne spełnienie następujących warunków: za chorobę zawodową może być uznana jedynie choroba ujęta w aktualnym wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy lub sposobem wykonywania pracy. W przypadku choroby zawodowej narządu [...] wymagany jest 15 letni okres przewlekłego narażenia na nadmierny wysiłek [...], a stwierdzone schorzenie można uznać za chorobę zawodową, jeżeli udokumentowane objawy choroby wystąpiły do 2 lat od ustania narażenia zawodowego. W przypadku strony powyższe warunki nie zostały spełnione, bowiem pomimo stwierdzenia w obrębie krtani schorzenia wymienionego w pozycji 15.3 obowiązującego wykazu chorób zawodowych, ocena narażenia zawodowego wykazała, że skarżąca nie pracowała w narażeniu na nadmierny wysiłek [...]. Dalej jednostka orzecznicza wyjaśniła, że dla celów orzekania o chorobie zawodowej za nadmierny wysiłek [...] przyjmuje się pracę [...] w wymiarze co najmniej obowiązującego [...] [...]. W przypadku strony udokumentowano natomiast jedynie 2 lata pracy w ramach pełnego etatu [...], pozostały okres zatrudniania odbywał się w niepełnym wymiarze czasu pracy, dodatkowo w latach 2012 - 2017 strona pełniła funkcję [...], a charakter wykonywanej pracy nie wiązał się z narażeniem na nadmierny wysiłek [...]. Po zapoznaniu się z zebranym materiałem dowodowym strona wniosła uwagi, które organ przesłał do DWOMP. W odpowiedzi z dnia 01.08.2023 r. DWOMP poinformował, że stanowisko ujęte w orzeczeniach lekarskich pozostaje bez zmian i wskazał, że strona wniosła o przeprowadzenie ponownego badania w Instytucie Medycyny Pracy w Łodzi jako nadrzędnej jednostce orzeczniczej w sprawach chorób zawodowych, ponieważ nie zgodziła się z 3 wydanymi orzeczeniami lekarskimi dot. poz. 15.1, 15.2 i 15.3. W dniu 22.03.2024 r. PPIS w Wołowie otrzymał z Instytutu Medycyny Pracy w Łodzi orzeczenie lekarskie nr [...] o braku podstaw do rozpoznania u strony choroby zawodowej z dnia 15.03.2023 r. - [...], trwającym co najmniej 15 lat: [...] (poz. 15.3). Jednostka orzecznicza II stopnia stwierdziła, że w związku z odwołaniem się badanej od orzeczeń DWOMP we Wrocławiu nr: [...], [...] i [...] przeprowadzona w ramach badań [...] charakterystycznych dla skutków wieloletniego narażenia na nadmierny wysiłek [...] w postaci [...], [...]. Stwierdzone obecnie zmiany [...] nie są objęte wykazem chorób zawodowych. Reasumując, w analizowanym przypadku brak jest podstaw do rozpoznania choroby zawodowej narządu [...]". Na podstawie powyższego orzeczenia PPIS w Wołowie nie stwierdził u skarżącej choroby zawodowej, o której mowa w poz. 15.3 wykazu chorób zawodowych. Wskazał, że jednostki orzecznicze I i II stopnia wydały orzeczenia o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej - [...]. Powołując się na uzasadnieniem IMP w Łodzi organ stwierdził, że w świetle zebranego materiału dowodowego stwierdzone obecnie zmiany patologiczne w obrębie narządu [...] nie odpowiadają skutkom klinicznym przewlekłego narażenia zawodowego na nadmierny wysiłek [...]. W odwołaniu od powyższej decyzji strona zarzuciła organowi: 1. naruszenie art. 6 k.p.a. poprzez błędne zastosowanie art. 2351 i art. 235 k.p. w zw. z §8 ust. 1 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009r. w sprawie chorób zawodowych do istniejącego stanu faktycznego i uznanie, że nie doszło do spełnienia przesłanek uzasadniających wydanie decyzji o stwierdzeniu choroby zawodowej; 2. naruszenie art. 7, art. 77 §11 art. 78 k.p.a. poprzez błędną ich wykładnię polegającą na nieprawidłowym ustaleniu stanu faktycznego, z pominięciem mającej istotny wpływ na wynik sprawy okoliczności, że: a) jej odwołanie w zakresie orzeczenia o nr [...] wydanego przez jednostkę orzeczniczą pierwszego stopnia dotyczyło jedynie błędnie wskazanych okresów zatrudnienia, a zatem nigdy nie wnioskowała o ponowne badanie w zakresie orzeczenia o nr [...]. które było dla niej korzystne i na podstawie którego stwierdzono u niej [...], tj. chorobę ujętą w pozycji 15.3 obowiązującego wykazu chorób zawodowych; b) przepracowała na stanowisku [...] 25 lat, w tym 18 lat w pełnym wymiarze godzin; w tym samym czasie podejmowała zatrudnienie także w innych [...], co po zsumowaniu stanowi więcej niż jeden pełny etat, a zatem nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego i nie wzięcie pod uwagę okoliczności wynikających z przedłożonego przez nią świadectwa pracy, który to dowód uzupełniła w trakcie postępowania, c) pierwsze objawy choroby wskazanej w ppkt a wystąpiły u niej już w 2005 roku (tj. w trakcie zatrudnienia), wobec czego spełniony został warunek wystąpienia choroby zawodowej w ustalonym właściwymi przepisami okresie (w przypadku choroby zawodowej narządu [...], dolegliwości chorobowe muszą wystąpić w okresie maksymalnie dwóch lat od ustania narażenia zawodowego), d) w latach 2012-2017 pełniła funkcję [...] w wymiarze 40 godzin tygodniowo i równolegle (z powodu braków kadrowych) [...] z [...], co bezpośrednio świadczy o długości jej pracy w narażeniu na nadmierny wysiłek [...], e) zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie wskazuje na jakikolwiek czynnik pozazawodowy, który mógł być powodem jej zachorowania, co winno skutkować uznaniem z przeważającym prawdopodobieństwem, iż powodem zachorowania był czynnik w postaci sposobu wykonywania przez skarżącą pracy, związanej z nadmiernym wysiłkiem [...]; 3. naruszenie art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. poprzez niepodjęcie z urzędu wszystkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, niezebranie i nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący materiału dowodowego oraz dowolną, a nie swobodną ocenę tych dowodów. W uzasadnieniu odwołania strona podkreśliła, że nigdy nie wnioskowała o ponowne badanie w zakresie orzeczenia o nr [...], które było dla niej korzystne i na podstawie którego stwierdzono u niej [...], tj. chorobę ujętą w pozycji 15.3 obowiązującego wykazu chorób zawodowych, kwestionowała jedynie błędnie wskazane okresy zatrudnienia. Zaznaczyła, że już w pismach z dnia 8 kwietnia 2024r. i 11 czerwca 2024r. informowała, że nigdy nie składała wniosku o przeprowadzenie ponownego badania w odniesieniu do orzeczenia nr [...] wydanego przez jednostkę orzeczniczą I stopnia. Dnia 6 lipca 2023r. złożyła odwołanie do jednostki orzeczniczej II stopnia, z wnioskiem o ponowne przeprowadzenie badania w odniesieniu do orzeczenia nr [...] i [...], jednocześnie w treści uzasadnienia wskazując poprawne okresy, w których pracowałam na pełen etat, na których powinno się opierać orzeczenie [...], w celu skorygowania wcześniejszych nieścisłości. Pomimo, że jej pismo z dnia 6 lipca 2023r. w zakresie orzeczenia [...] dotyczyło jedynie błędnie wskazanych okresów, została wezwana do udziału w ponownym badaniu, po którym wydano orzeczenie o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej, także w sprawie orzeczenia [...], wobec którego nie wnosiła o przeprowadzenie ponownego badania, co jasno wynika z uzasadnienia pisma z dnia 6 lipca 2023r. Jednostka orzecznicza, prawdopodobnie kierując się tytułem pisma, założyła, ze wniosek o ponowne badanie dotyczy wszystkich wymienionych orzeczeń. Jest to, zdaniem strony, podejście błędne z uwagi na fakt, ze to treść pisma determinuje jego zakres, a nie sam tytuł, a ona nigdy nie wnioskowała o ponowne badanie w zakresie orzeczenia [...]. W piśmie z dnia 6 lipca 2023r. nie kwestionowała poprawności wykonanych badań, które w moim odczuciu przeprowadzone zostały w sposób bardziej profesjonalnych niż w II jednostce orzeczniczej, a jedynie niepoprawny sposób wskazania okresów mojego zatrudnienia w pełnym wymiarze godzin. DPWIS we Wrocławiu skarżoną obecnie decyzją utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji, podtrzymując zawarte w nim stanowisko. W skardze wniesionej do tutejszego Sądu strona wniosła o uchylenie powyższej decyzji DPWIS zarzucając naruszenie: I. przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1) naruszenie art.7, 77 §1 i art.78 k.p.a. poprzez błędną ich wykładnię polegającą na nieprawidłowym ustaleniu stanu faktycznego, z pominięciem mającej istotny wpływ na wynik sprawy okoliczności, że: a) obniżenie [...] nauczycielowi, pełniącemu funkcję kierowniczą w szkole zależy od wielkości, typu szkoły oraz warunków pracy i jest okolicznością od skarżacej niezależną, wynikającą wprost z obowiązujących przepisów prawa, b) odwołanie strony w zakresie orzeczenia o nr [...], wydanego przez jednostkę orzeczniczą pierwszego stopnia, dotyczyło jedynie błędnie wskazanych okresów zatrudnienia, a strona nigdy nie wnioskowała o ponowne badanie w zakresie orzeczenia o nr [...], które było dla niej korzystne i na podstawie którego stwierdzono u niej [...], tj. chorobę ujętą w pozycji 15.3 obowiązującego wykazu chorób zawodowych, c) skarżąca przepracowała na stanowisku [...] 25 lat, w tym 18 lat w pełnym wymiarze godzin, d) w okresie 01.09.2004 r. do 24.04.2005 r. pracowała równolegle w dwóch miejscach na [...] i [...] etatu, co w sumie po zsumowaniu stanowi więcej niż jeden pełny etat [...] i powiększa okres zatrudnienia strony o kolejne 8 miesięcy zatrudnienia w pełnym wymiarze, e) w latach 2012-2017 skarżąca pełniła funkcję [...] w wymiarze 40 godzin tygodniowo i równolegle (z powodu braków kadrowych) [...] - co bezpośrednio świadczy o długości jej pracy w narażeniu na nadmierny wysiłek [...], a w okresie od 01.09.2012r. do 31.08.2017r. pracowała - wbrew ustaleniom dokonanym przez organy obu instancji - w wymiarze przekraczającym pełne [...], zaś z przedłożonych przez nią świadectw pracy wynika jednoznacznie, że: - w latach 2012-2014 pracowała łącznie na [...] etatu, - w latach 2013-2014 pracowała łącznie na [...] etatu, - w latach 2015-2016 pracowała łącznie na [...] etatu (ponad dwa etaty tygodniowo), - w latach 2016-2017 pracowała łącznie na [...] etatu (ponad dwa etaty tygodniowo), f) pierwsze objawy choroby wskazanej w ppkt a wystąpiły u skarżącej już w 2025 roku (tj. w trakcie zatrudnienia), wobec czego spełniony został warunek stwierdzenia choroby zawodowej narządu [...], dotyczący wystąpienia dolegliwości chorobowych w okresie maksymalnie dwóch lat od ustania narażenia zawodowego, g) zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie wskazuje na jakikolwiek czynnik pozazawodowy, który mógł być powodem zachorowania strony, co winno skutkować uznaniem z przeważającym prawdopodobieństwem, iż powodem jej zachorowania był sposób wykonywania przeze nią pracy związanej z nadmiernym wysiłkiem [...]; 2) naruszenie art. 7, art. 77 i art.80 k.p.a, poprzez niepodjęcie wszystkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, niezebranie i nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący materiału dowodowego oraz dowolną, a nie swobodną ocenę tych dowodów. II. Naruszenie przepisów prawa materialnego, tj,: naruszenie art. 138 §1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 2351 i art. 2352 Kodeksu pracy w zw. z § ust. 2 i 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009r. w sprawach chorób zawodowych poprzez: utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji nr 6/24 z dnia 31 lipca 2024r. w przedmiocie braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej, w sytuacji, w której w zaistniałym stanie faktycznym, skarżąca spełnia przestanki, pozwalające na uznanie jej dolegliwości za chorobę zawodową określoną w poz. 15 pkt 3 ww. rozporządzenia. (...). Odpowiadając na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zawarte w uzasadnieniu skarżonej decyzji. Odnosząc się do zarzutu braku wniosku skarżącej o kolejne badanie lekarskie DPWIS zaznaczył, że w toku prowadzonego postępowania organ I instancji wyjaśniał te kwestię z Instytutem Medycyny Pracy w Łodzi i otrzymał odpowiedź z dnia 27.05.2024 r. iż "Zgodnie z przepisami tryb odwoławczy badania dotyczy całości kwestionowanych orzeczeń, a nie wybranych jego elementów. Przesłane pismo nie ma wpływu na treść orzeczeń lekarskich IMP w Łodzi nr [...], [...]". Co do [...] na podstawie świadectw pracy organ II instancji stwierdził, że w toku postępowania odwoławczego ponownie przesłał wszystkie świadectwa pracy i wyjaśnienia skarżącej do jednostki orzeczniczej, a w odpowiedzi dnia 06.12.2024 r. DWOMP we Wrocławiu wskazał, iż skarżąca była narażona na wysiłek [...], którego jednak nie uznano za nadmierny. Skarżąca pracowała na pełen etat, ale nie w pełnym wymiarze [...], co nie jest tożsame. Natomiast za narażenie zawodowe na nadmierny wysiłek [...] w przypadku orzekania w chorobach narządu [...] przyjmuje się tylko i wyłącznie okresy związane z pracą [...], a wyznacznikiem narażenia jest [...], nie zaś całościowa ilość przepracowanych godzin. Zdaniem DWOMP we Wrocławiu, po ponownym przeanalizowaniu narażenia zawodowego z wliczeniem okresów pracy w zakresie etatów łączonych nadal nie wykazano wymaganego 15-letniego okresu pracy w narażeniu na nadmierny wysiłek [...]. Wobec tego lekarze orzecznicy nie zgadzają się z wyjaśnieniami składanymi przez stronę. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje Sąd uznał, że zaskarżoną decyzję wydano z naruszeniem przepisów prawa procesowego, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Spór w niniejszej sprawie dotyczył zasadności odmowy stwierdzenia u skarżącej choroby zawodowej postacią [...] (poz. 15.3. wykazu chorób zawodowych). Zgodnie z art. 2351 Kodeksu pracy za chorobę zawodową uważa się chorobę, wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy, albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym". Stosownie do art. 2352 Kodeksu pracy rozpoznanie choroby zawodowej u pracownika lub byłego pracownika może nastąpić w okresie jego zatrudnienia w narażeniu zawodowym albo po zakończeniu pracy w takim narażeniu, pod warunkiem wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych w okresie ustalonym w wykazie chorób zawodowych. Z powyższego wynika, że za chorobę zawodową można uznać jedynie zachorowanie, które pozostaje w związku przyczynowym z pracą. Przyczyną ją wywołującą jest sama praca, jej rodzaj, charakter i warunki jej wykonywania. Szczegółowe warunki dotyczące rozpoznania chorób zawodowych oraz procedury, w jakiej do tego dochodzi, zostały uregulowane w wydanym na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 237 § 1 Kodeksu pracy rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. z 2022 r. poz. 1836), stanowiącym również podstawę wydania zaskarżonej decyzji. Zgodnie z § 2 tego rozporządzenia, wykaz chorób zawodowych wraz z okresem, w którym wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej pomimo wcześniejszego zakończenia pracy w narażeniu zawodowym, określa załącznik do rozporządzenia. W załączniku do ww. rozporządzenia w poz. 15.3. jako chorobę narządu [...] spowodowaną nadmiernym wysiłkiem [...] wymieniono [...]. Rozporządzenie powyższe zawiera również własne normy regulujące postępowanie w sprawie stwierdzenia choroby zawodowej, które stanowią lex specialis wobec przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie z § 4 ust. 1 rozporządzenia właściwy państwowy powiatowy inspektor sanitarny, który otrzymał zgłoszenie podejrzenia choroby zawodowej, wszczyna postępowanie, a w szczególności kieruje pracownika lub byłego pracownika, którego dotyczy podejrzenie, na badanie w celu wydania orzeczenia o rozpoznaniu choroby zawodowej albo o braku podstaw do jej rozpoznania, do jednostki orzeczniczej pierwszego stopnia, o której mowa w § 5 ust. 2, to jest m. in. do poradni chorób zawodowych wojewódzkich ośrodków medycyny pracy. Właściwym do orzekania w zakresie chorób zawodowych jest lekarz spełniający wymagania kwalifikacyjne określone w przepisach wydanych na podstawie przepisów ustawy o służbie medycyny pracy, zatrudniony w jednostce orzeczniczej (§ 5 ust. 1). Następnie lekarz tej jednostki na podstawie przeprowadzonych badań lekarskich i pomocniczych, dokumentacji medycznej pracownika lub byłego pracownika, dokumentacji przebiegu zatrudnienia oraz oceny narażenia zawodowego wydaje orzeczenie o rozpoznaniu choroby zawodowej albo o braku podstaw do jej rozpoznania (§ 6 ust. 1 rozporządzenia). Tak więc, w świetle przepisów rozporządzenia, to uprawniony lekarz jest właściwy również do dokonania oceny, czy istnieje związek przyczynowy pomiędzy stwierdzonym schorzeniem, a wykonywaną pracą i warunkami lub sposobem jej wykonywania. Ocena ta musi natomiast uwzględniać kompletną i rzetelną dokumentację, dotyczącą tak warunków wykonywania pracy, jak i okresu trwania narażenia. Co istotne, jeżeli zakres informacji zawartych w wymienionej dokumentacji jest niewystarczający do wydania orzeczenia lekarskiego, to na lekarzu ciąży obowiązek wystąpienia o ich uzupełnienie do pracodawcy, lekarza sprawującego profilaktyczną opiekę zdrowotną nad pracownikiem, lekarza ubezpieczenia zdrowotnego lub innego lekarza prowadzącego leczenie pracownika lub byłego pracownika, państwowego powiatowego inspektora sanitarnego lub pracownika (§ 6 ust. 5 rozporządzenia). Zgodnie bowiem z § 6 ust. 5 jeżeli zakres informacji zawartych w dokumentacji, o której mowa w ust. 1, jest niewystarczający do wydania orzeczenia lekarskiego, lekarz występuje o ich uzupełnienie do: 1) pracodawcy - w zakresie obejmującym przebieg oraz organizację pracy zawodowej pracownika lub byłego pracownika, w tym pracę w godzinach nadliczbowych, dane o narażeniu zawodowym, obejmujące także wyniki pomiarów czynników szkodliwych wykonanych na stanowiskach pracy, na których pracownik był zatrudniony, stosowane przez pracownika środki ochrony indywidualnej, a w przypadku narażenia pracownika na czynniki o działaniu uczulającym (alergenów) - także o przekazanie próbki substancji, w ilości niezbędnej do przeprowadzenia badań diagnostycznych; 2) lekarza sprawującego profilaktyczną opiekę zdrowotną nad pracownikiem, którego dotyczy podejrzenie choroby zawodowej - w zakresie dokonania uzupełniającej oceny narażenia zawodowego oraz o udostępnienie dokumentacji medycznej wraz z wynikami przeprowadzonych badań profilaktycznych; 3) lekarza ubezpieczenia zdrowotnego lub innego lekarza prowadzącego leczenie pracownika lub byłego pracownika, którego dotyczy podejrzenie choroby zawodowej - o udostępnienie dokumentacji medycznej w zakresie niezbędnym do rozpoznania choroby zawodowej; 4) właściwego państwowego inspektora sanitarnego - w zakresie oceny narażenia zawodowego, zwłaszcza na podstawie dokumentacji archiwalnej oraz informacji udostępnianej na jego wniosek przez odpowiednie jednostki organizacyjne Państwowej Inspekcji Sanitarnej i służby medycyny pracy w odniesieniu do zakładów pracy, które uległy likwidacji; 5) pracownika lub byłego pracownika - w zakresie uzupełnienia wywiadu zawodowego przeprowadzonego przez lekarza wykonującego zawód w ramach wykonywania działalności leczniczej lub zatrudnionego w podmiocie leczniczym albo właściwego państwowego inspektora sanitarnego wydającego skierowanie na badanie w związku z podejrzeniem choroby zawodowej. Natomiast pracownik (i tylko pracownik, nie zaś pracodawca), badany w jednostce orzeczniczej I stopnia, który nie zgadza się z treścią orzeczenia lekarskiego, może wystąpić z wnioskiem o przeprowadzenie ponownego badania przez jednostkę orzeczniczą II stopnia (§ 7 ust. 1 rozporządzenia). Decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej wydaje się na podstawie materiału dowodowego, a w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim oraz formularzu oceny narażenia zawodowego pracownika (§ 8 ust. 1 rozporządzenia). W orzecznictwie NSA ( vide wyrok z20 stycznia 2023 r. , sygn. akt II GSK 84[...]) podkreślono, że organ jest związany opinią lekarską w zakresie wiedzy medycznej, gdyż takiej wiedzy nie posiadają ani organy administracyjne, ani sądy i tym samym nie mogą samodzielnie podważać opinii specjalistów. Organ wydający decyzję w sprawie choroby zawodowej, nie jest uprawniony do kontroli merytorycznej (medycznej) orzeczeń lekarskich wydanych przez jednostki organizacyjne uprawnione do rozpoznawania chorób zawodowych, ani też do dokonywania własnych ustaleń prowadzących do odmiennego rozpoznania jednostki chorobowej. Jeżeli orzeczenie lekarskie jest prawidłowe pod względem formalnym, zawiera wyczerpujące uzasadnienie i jest zgodne z prawem - organ administracyjny jest takim orzeczeniem związany (por. też wyrok NSA z 13 lutego 2024 r., sygn. akt II GSK 1353/23). Stosownie zaś do treści § 8 ust. 2 rozporządzenia, w razie uznania, że materiał dowodowy jest niewystarczający do wydania decyzji, inspektor sanitarny decyduje o wyborze sposobu uzupełnienia materiału dowodowego przez żądanie od lekarza, który wydał orzeczenie lekarskie, dodatkowego uzasadnienia tego orzeczenia, wystąpienie do jednostki orzeczniczej II stopnia o dodatkową konsultację, lub podjęcie innych czynności niezbędnych do uzupełnienia tego materiału. W rozpoznawanej sprawie, działając w oparciu o powyższą podstawę prawną, inspektor sanitarny zwracał się do DWOMP we Wrocławiu (pismami z 17 października 2022 r. i 11 lipca 2023 r. o dodatkowe wyjaśnienia, w związku z przesyłanymi przez stronę wyjaśnieniami dotyczącymi okresu i wymiaru pracy na poszczególnych stanowiskach u różnych pracodawców, w tym przez stronę oświadczeniem z dnia 10 lipca 2023 r., w którym kwestionowała ona okresy pracy w narażeniu na wysiłek [...] i przedłożeniem przez nią świadectwa pracy z 24 lutego 2023 r., które nie znalazło się uprzednio w dokumentacji przebiegu pracy i nie było uwzględnione przy sporządzeniu kart narażenia zawodowego ( nie było wówczas jeszcze wystawione). W odpowiedzi z dnia i sierpnia 2023 r. jednostka orzecznicza I stopnia poinformowała organ, że wydane przez nią orzeczenie oparto o dokumentację w postaci kart oceny narażenia zawodowego otrzymanych od organu oraz informacji zawartych w piśmie [...] z dnia 2 listopada 2022 r., będącym odpowiedzią na prośbę DWOMP o uzupełnienie wywiadu zawodowego dotyczącego wymiaru [...] skarżącej. Jednocześnie ww. jednostka orzecznicza poinformowała o złożeniu przez stronę pismem z 4 lipca 2023 r. wniosku o ponowne badanie w jednostce orzeczniczej nadrzędnej i o przekazaniu w związku z tym całości dokumentacji medyczne do IMP w Łodzi. Informację tę powtórzono w piśmie z 25 stycznia 2024 r. W wyniku przeprowadzonego ponownie badania IMP w Łodzi wydał orzeczenie z dnia 15 marca 2024 . o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej w związku z tym, że badanie nie wykazało zmian w obrębie narządu [...] , mogących być podstawą do stwierdzenia choroby zawodowej, o której mowa w poz. 15.3. wykazu chorób zawodowych. Strona natomiast w oświadczeniu z 17 kwietnia 2024 r. ( zatytułowanym "Odwołanie/pismo wyjaśniające z wnioskiem o podjęcie przez organ czynności z urzędu", złożonym przed wydaniem decyzji przez organ I instancji, w odwołaniu od decyzji organu I instancji oraz w skardze doi WSA konsekwentnie kwestionowała wystąpienie z wnioskiem o przeprowadzenie ponownego badania w odniesieniu do orzeczenia DWOMP nr [...], a jedynie w zakresie orzeczeń lekarskich o nr [...] i nr [...]. Ma to, w przekonaniu Sądu, istotne znaczenie dla sprawy, bowiem z treści przywołanego § 7 ust. 1 rozporządzenia jednoznacznie wynika, że uprawnienie do żądania przeprowadzenia dodatkowego badania przysługuje jedynie pracownikowi. Organ z własnej inicjatywy może się zwrócić jedynie o dodatkowe wyjaśnienia do organu I instancji lub o konsultację do organu o dodatkową konsultację. W aktach sprawy tymczasem brak pisma skarżącej (a nawet jego kopii), na które powołuje się DWOMP oraz IMP w Łodzi, będącego wnioskiem o przeprowadzenie ponownego badania. Co prawda w oświadczeniu z dnia 10 lipca 2023 r., złożonym inspektorowi sanitarnemu i zwierającym uwagi co do ustaleń o przebiegu zatrudnienia (wraz z dołączonym świadectwem pracy) strona zapowiedziała, że będzie wnosić odwołanie od wszystkich orzeczeń lekarskich, jednak pisma tego, nie można zdaniem Sądu utożsamiać ze złożeniem już takiego wniosku (który – jak wynika z pism jednostek orzeczniczych miał być datowany na 4 lipca 2023 r.), a za niedopuszczalne należy uznać domniemywanie złożenia takiego wniosku. Kwestia tego, czy istotnie taki wniosek został złożony ma przy tym zasadnicze znaczenie dla oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, bowiem decyzje organów obu instancji zostały oparte o orzeczenia lekarskie jednostek orzeczniczych I i II instancji, które nie były spójne w zakresie oceny wystąpienia u skarżącej schorzenia klasyfikowanego jako choroba zawodowa. Organ miał zatem obowiązek ustalić w sposób niebudzący wątpliwości, że zostały spełnione warunki do przeprowadzenia procedury dwukrotnego badania skarżącej, zaś ustalenia te powinny znaleźć odbicie w dokumentach znajdujących się w aktach sprawy. Podkreślenia wymaga w tym miejscu, że zgodnie z treścią art. 133 § 1 p.p.s.a. sąd orzeka na podstawie akt sprawy. Orzekanie "na podstawie akt sprawy" oznacza, że sąd przy ocenie legalności decyzji bierze pod uwagę okoliczności, które z akt tych wynikają i które legły u podstaw zaskarżonego aktu. Podstawą orzekania przez sąd administracyjny jest zatem materiał dowodowy zgromadzony przez organ administracji publicznej w toku postępowania, na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dniu wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia. W zakresie oceny stanu faktycznego ustalonego przez organy sąd administracyjny nie ustala samodzielnie stanu faktycznego, a jedynie wskazuje, które ustalenia organu zostały przez niego przyjęte, a które nie (por. wyrok NSA z 6 lutego 2008 r. sygn. II FSK 1665/06). Przez akta sprawy administracyjnej należy przy tym rozumieć szczególności pełną dokumentację stanowiącą dowód przeprowadzonych przez organy administracyjne i strony czynności prawnomaterialnych i procesowych pozwalających na kontrolę prawidłowości ustaleń poczynionych w sprawie przez organy prowadzące postępowanie administracyjne (por. wyrok NSA z 27 lutego 2014 r., sygn. II OSK 2331/12). Jak już zaznaczono na wstępie, warunkiem wydania przez Sąd rozstrzygnięcia merytorycznego jest stwierdzenie, że wszystkie okoliczności faktyczne i prawne zostały w sprawie wyjaśnione. Jest to możliwe jedynie wówczas, gdy sąd będzie dysponował kompletnymi aktami sprawy. Przekazanie przez organ sądowi niekompletnej, wybiórczej dokumentacji sprawia, że będąca przedmiotem rozpoznania skargi decyzji tego organu nie poddaje się w istocie kontroli Sądu. Nie dysponując pełnymi aktami administracyjnymi Sąd jest bowiem pozbawiony możliwości kontroli zakresu postępowania wyjaśniającego, jakie prowadził organ, zasadności oparcia się na określonych dowodach oraz rzetelności wyciągniętych na tej podstawie wniosków. Nie ma tym samym możliwości zbadania sprawy we wszystkich jej aspektach, a następnie podjęcia obiektywnego, zgodnego z prawem rozstrzygnięcia. Mając na uwadze powyższe, brak jest możliwości weryfikacji twierdzeń skarżącej, a co za tym idzie – oceny poprawności działania organu administracji. W tej sytuacji, nie mogąc potwierdzić, czy strona istotnie odwołała się od orzeczenia DWOMP i wnioskowała do jednostki orzeczniczej drugiego stopnia o ponowne badanie, a w konsekwencji oceny, czy organ miał podstawy do wydania decyzji w oparciu o orzeczenie IMP w Łodzi, Sąd musiał uznać zaskarżoną decyzję za wydaną z naruszeniem przepisów prawa procesowego, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Ponownie prowadząc postępowanie organ II instancji będzie zobowiązany ustalić w oparciu o dowody, które powinny znaleźć odzwierciedlenie w aktach sprawy, czy prawidłowo doszło do wydania w sprawie orzeczenia przez jednostkę medyczną II stopnia po ponownym przeprowadzeniu badania skarżącej i stosownie do tych ustaleń podjąć adekwatne czynności. Mając powyższe na względzie Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt lit., c) ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.