III SA/Wr 470/15
PostanowienieWSA we Wrocławiu2016-01-27
Skład orzekający: Marcin Miemiec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją nowe okoliczności uzasadniające zmianę postanowienia o odmowie wstrzymania wykonania decyzji nakładającej karę pieniężną, w szczególności czy sytuacja dochodowa strony skarżącej i jej obciążenia finansowe mogą spowodować niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków?Ratio decidendi
Sąd zmienił postanowienie o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, uznając, że strona skarżąca wykazała nowe okoliczności (sytuacja dochodowa, obciążenia alimentacyjne i kredytowe, konieczność zapłaty kary) uzasadniające możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Celem instytucji wstrzymania wykonania jest zapobieżenie szkodzie do czasu prawomocnego rozpoznania sprawy, niezależnie od oceny legalności decyzji.Stan faktyczny
Strona skarżąca J. W. wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej we W. nakładającą karę pieniężną. Wraz ze skargą wniosła o wstrzymanie wykonania decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu pierwotnie odmówił wstrzymania wykonania decyzji, a zażalenie na to postanowienie zostało oddalone przez NSA. Następnie strona skarżąca złożyła wniosek o zmianę postanowienia o odmowie wstrzymania, przedstawiając nowe dowody dotyczące swojej sytuacji finansowej (dochody, koszty, obowiązki alimentacyjne, rata kredytu) oraz konieczność zapłaty kary pieniężnej. Sąd uwzględnił ten wniosek.Rozstrzygnięcie
Zmienić postanowienie z dnia 12 sierpnia 2015 r., sygn. akt III SA/Wr 470/15 i wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Marcin Miemiec po rozpoznaniu w dniu 27 stycznia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi J. W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej we W. z dnia [...] maja 2015 r. Nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automacie poza kasynem gry wniosku strony skarżącej o zmianę postanowienia tutejszego Sądu, z dnia 12 sierpnia 2015 r., o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, postanawia: zmienić postanowienie z dnia 12 sierpnia 2015 r., sygn. akt III SA/Wr 470/15 i wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji.
W dniu [...] czerwca 2015 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wpłynęła skarga z dnia [...] czerwca 2015 r. na opisywaną w osnowie niniejszego postanowienia decyzję. Wraz ze skargą pełnomocnik strony skarżącej, na mocy art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej – skrótowo – "p.p.s.a.", wnioskował o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji przez tutejszy Sąd (na wypadek nieuwzględnienia wniosku o wstrzymanie przez Dyrektora Izby Celnej).
Postanowieniem z dnia 12 sierpnia 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Na to postanowienie pełnomocnik skarżącego, pismem z dnia [...] sierpnia 2015 r., złożył zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego, wnosząc jednocześnie o zmianę zaskarżonego postanowienia przez tut. Sąd w trybie art. 61 § 4 poprzez wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Celnej.
Postanowieniem z dnia [...] października 2015 r. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił wspomniane wcześniej zażalenie.
Z dokumentów załączonych do wniosku o zmianę pierwotnego postanowienia o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji wynika natomiast, że prowadzona przez skarżącego działalność gospodarcza wygenerowała przychód w wysokości [...] zł (w 2014 r.), przy kosztach uzyskania przychodu – [...] zł. W związku z tym, roczny dochód strony w 2014 r. wyniósł [...] zł. Na tej podstawie można określić średni miesięczny dochód uzyskiwany przez wnioskodawcę z prowadzonej działalności gospodarczej. Wynosi on około 12.000 zł miesięcznie, co stanowi równowartość wymierzonej kary.
Z załączonego wydruku z księgi przychodów i rozchodów wynika, że do miesiąca kwietnia 2015 r. strona skarżąca uzyskała przychody w wysokości [...] zł przy wydatkach rzędu [...] zł, w związku z czym dochód strony za okres styczeń-kwiecień zamknął kwotą 5.201,69 zł miesięcznie. Z przedstawionych dokumentów wynika ponadto, że strona skarżąca obciążona jest obowiązkiem alimentacyjnym (na kwotę 1.000 zł miesięcznie) oraz ratą kredytu (w wysokości 1 176,67 zł miesięcznie). Nadto, z upomnienia Dyrektora Izby Celnej wywnioskować można, że skarżący musiał w ciągu 7 dni od dnia doręczenia upomnienia (tj. od dnia [...] czerwca 2015 r.) zapłacić 12.000 zł tytułem kary pieniężnej wynikającej z dokumentu z dnia [...] marca 2015 r. (Nr [...]), wraz z odsetkami w wysokości 21 zł i kosztami upomnienia w kwocie 11,60 zł. (łącznie [...] zł).
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 61 § 4 p.p.s.a. postanowienia w sprawie wstrzymania aktu lub czynności, wydane na podstawie § 2 i 3, sąd może zmienić lub uchylić w każdym czasie w razie zmiany okoliczności. Warunkiem zmiany postanowienia jest zmiana takich okoliczności, które warunkowały jego podjęcie, tj. były analizowane przy wydawaniu postanowienia w przedmiocie wstrzymania wykonania aktu. Podstawę zmiany będą stanowić okoliczności wskazujące na wzrost lub osłabienie zagrożenia tymi zjawiskami albo tylko na potrzebę zmiany zakresu wstrzymania wykonania aktu lub czynności. Postępowanie wpadkowe w sprawie wstrzymania wykonania decyzji powinno zatem mieć na celu ocenę, czy zmieniły się okoliczności, które były podstawą zastosowania ochrony tymczasowej w poprzednim, prawomocnie zakończonym postępowaniu wpadkowym dotyczącym tej kwestii (por. postanowienie NSA z dnia 9 lipca 2014 r., I OSK 2495/13). Ponadto wskazuje się, że warunki określone w art. 61 § 4 p.p.s.a. dotyczą zaistnienia nowych okoliczności (albo ujawnienia faktów dotąd nieznanych), a nie zmiany strategii argumentacyjnej autora (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 stycznia 2012 r., II FZ 819/11, LEX Nr 1104138). Dlatego też wnioskujący musi dokładanie i wyczerpująco określić okoliczności przemawiające za zmianą postanowienia o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, gdyż od uprawdopodobnienia wystąpienia tych okoliczności, które jednocześnie będą wypełniać dyspozycję art. 61 § 3 p.p.s.a., zależeć będzie możliwość zmiany wydanego rozstrzygnięcia.
Odnosząc te wywody do rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że pełnomocnik skarżącego wskazał nowe okoliczności, poprzez dołączenie do wniosku dokumentów mających uprawdopodabniać niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Strona skarżąca podniosła też, obok powtórzenia argumentacji z poprzednio rozpoznanego wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, nowe argumenty, aktualne w świetle nadesłanych dokumentów. Stwierdzić więc należy, że wskazano nowe okoliczności, tj. wypełniono przesłankę z art. 61 § 4 p.p.s.a.
W związku z tym, w pełni zasadne jest twierdzenie, że zmienione (lub nowe) okoliczności należy powtórnie ocenić przez pryzmat przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. oceniając czy uprawdopodabniają one ich spełnienie oraz czy ich podniesienie przez stronę skarżącą wpływa na wzrost zagrożenia zjawiskami przywołanymi w dyspozycji tego artykułu.
Należy przypomnieć, że zgodnie z art. 61 § 1 p.p.s.a., wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Po przekazaniu sądowi skargi, Sąd na wniosek skarżącego może wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (art. 61 § 3 p.p.s.a.). Możliwość wstrzymania wykonania dotyczy także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy (art. 61 § 3 in fine p.p.s.a.).
W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wykazanie przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Ciężar wykazania, iż okoliczności te istotnie zaistniały spoczywa na osobie wnioskującej o ochronę tymczasową. Inaczej rzecz ujmując, wnioskodawca powinien wykazać, że w sytuacji faktycznej, w jakiej się znajduje, wykonanie decyzji powodować będzie znaczną szkodę bądź trudne do odwrócenia skutki (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 6 lipca 2004 r., FZ 104/04; z dnia 28 kwietnia 2005 r., II OZ 184/05, z dnia 13 grudnia 2004 r., FZ 496/2004; z dnia 27 stycznia 2005 r., FZ 569/2004; z dnia 7 kwietnia 2005 r., II OZ 201/2005; z dnia 21 grudnia 2006 r.,
I FZ 525/2006 – wszystkie orzeczenia dostępne w centralnej bazie orzeczeń sądów administracyjnych na stronie: orzeczenia.nsa.gov.pl; dalej: CBOSA).
W orzecznictwie sądowym przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu są definiowane w następujący sposób: "Niebezpieczeństwo, o którym mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., oznacza, że chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. W szczególności będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony innym przedmiotem, a jego wartość pieniężna nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego, lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu. Trudne zaś do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków". (postanowienie NSA z dnia 31 maja 2012 r., II OZ 465/12; CBOSA).
Uznać należy, że wniosek skarżącego zasługuje na uwzględnienie. Sąd ocenia, iż przedstawiona we wniosku o zmianę poprzedniego postanowienia Sądu sytuacja dochodowa skarżącego – w zestawieniu z obowiązkiem uiszczenia wynikającej z zaskarżonej decyzji kary w kwocie 12.000 zł – może spowodować niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków.
Należy w tym miejscu zaznaczyć, że celem instytucji wstrzymania wykonania decyzji jest ukształtowanie stosunków do czasu prawomocnego rozpoznania sprawy w zakresie zapobieżenia znacznej szkodzie lub trudnym do odwrócenia skutkom
i jest oderwane od oceny legalności zaskarżonej decyzji.
Mając to na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji, działając na podstawie art. 61 § 4 oraz § 3 i 5 tego artykułu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło