III SA/Wr 557/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA – Magdalena Jankowska-Szostak po rozpoznaniu w dniu 21 lutego 2019 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. K. na Prezydenta W. w przedmiocie sprostowania wpisu w dowodzie rejestracyjnym, postanawia: odrzucić skargę. Pismem z dnia [...] maja 2018 r. A. K. (dalej jako skarżąca) wniosła do Urzędu Miejskiego W. (Wydział Rejestracji Samochodów) o korektę danych w dowodzie rejestracyjnym należącego do niej pojazdu zarejestrowanego pod numerem [...]. Organ zakwalifikował przedmiotowe pismo jako odwołanie od decyzji z dnia [...] maja 2018 r. o zarejestrowaniu pojazdu skarżącej i przekazał je na podstawie art. 133 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (jedn. t. Dz. U. z 2017 r. poz. 1257) – dalej: k.p.a. do Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. W dniu [...] lipca 2018 r. do Urzędu Miejskiego W. wpłynęło pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. nr [...] z [...] lipca 2018 r. ze wskazaniem, że samo wydanie dowodu rejestracyjnego i tablic, choć poprzedzone decyzją administracyjną o rejestracji pojazdu, stanowi wyłącznie czynność materialno-techniczną, która jest konsekwencją wydanej decyzji. SKO zakwalifikowało pismo skarżącej z dnia [...] maja 2018 r. jako skargę w rozumieniu art 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm., dalej jako "p.p.s.a.") na czynność z zakresu administracji publicznej, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 tej ustawy. W tym stanie sprawy organ sformułował odpowiedź na skargę i przekazał ja do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wraz z aktami sprawy. Następnie Wojewódzki Sąd Administracyjny zwrócił pismo skarżącej wraz z aktami (III KO/Wr [...]), wskazując, że nie jest jego adresatem a rolą organu jest wyjaśnienie intencji strony. W dniu [...] września 2018 r. organ wezwał skarżącą do udziału w czynnościach wyjaśniających i sporządził protokół z przesłuchania świadka w osobie pełnomocnika strony – jej małżonka. Z treści złożonego przez niego oświadczenia wynikało jednoznacznie, że skarżąca odwołała się od decyzji organu rejestrującego. Wobec tego organ ponownie przekazał odwołanie wraz z całością akt sprawy do Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. W dniu [...] listopada 2018 r. SKO zwróciło całość akt sprawy wskazując, że poczyniło wyjaśnienia z udziałem samej strony, która oświadczyła, że pismo z dnia [...] maja 2018 r. nie jest odwołaniem od decyzji Prezydenta W. z dnia [...] maja 2018 r. Dalej zaznaczono, że przedmiotem zaskarżenia jest wyłącznie prawidłowość wpisu w dowodzie rejestracyjnym. Tym samym SKO we W. zakwalifikowało pismo strony z [...] maja 2018 r. jako skargę w rozumieniu art. 54 § 1 p.p.s.a. na czynności z zakresu administracji publicznej, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 tej ustawy. Przedmiotowa sprawa została zarejestrowana pod sygnaturą akt III SA/Wr 557/18. Zarządzeniem Sądu z dnia [...] listopada 2018 r. wezwano skarżącą do usunięcia braków formalnych skargi poprzez wskazanie numeru i daty zaskarżonego aktu (decyzji, postanowienia, innego aktu) lub zaskarżonej czynności lub bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. W odpowiedzi na wezwanie Sądu w piśmie z dnia [...] grudnia 2018 r. skarżąca podniosła, że w sprawie czynności rejestracji pojazdu i wydanego dowodu w dniu [...] kwietnia 2018 r. po raz kolejny wskazuje na błędny zapis w tej czynności w dowodzie rejestracyjnym i całej kartotece w zakresie daty pierwszej rejestracji: jest [...].01.2015 a powinno być [...].05.2016 r. W związku z tym wniosła o zmianę daty pierwszej rejestracji. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 3 § 2 pkt 1-8 i § 3 p.p.s.a. zakres orzekania przez sąd administracyjny obejmuje kontrolę działalności administracji publicznej przez orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267, z późn. zm.) oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r. poz. 749, z późn. zm.) oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 - 4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Wyszczególnienie wymienionych wyżej aktów jest wyczerpujące, a to oznacza, że skarga wniesiona w jakichkolwiek innych przypadkach niż określone w dyspozycji art. 3 § 2 pkt 1 – 8 p.p.s.a. jest niedopuszczalna. Stosownie do treści art. 57 § 1 p.p.s.a. skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym, a ponadto zawierać wskazanie zaskarżonej decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności, oznaczenie organu, którego działania lub bezczynności skarga dotyczy oraz określenie naruszenia prawa lub interesu prawnego. Innymi słowy, z treści skargi musi wynikać jednoznacznie, z jaką decyzją organu strona się nie zgadza. Ze treści pisma skarżącej z dnia [...] maja 2018 r. wynika, że kwestionuje ona prawidłowość wpisu w dowodzie rejestracyjnym i domaga się zmiany czynności materialno-technicznej w postaci wydania dowodu rejestracyjnego dla pojazdu marki [...], numer rejestracyjny [...], z zapisem daty pierwszej rejestracji pojazdu za granicą o treści: [...].05.2016 r. W tym miejscu wyjaśnić należy, że zgodnie z art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1990, zwana dalej Uprd) dowód rejestracyjny pojazdu jest dokumentem stwierdzającym dopuszczenie do ruchu m.in. pojazdu samochodowego. Dokumenty, na podstawie których dokonuje się rejestracji pojazdu określa art. 72 Uprd, Zgodnie z art. 73 ust. 1 Uprd "Rejestracji pojazdu dokonuje, na wniosek właściciela, starosta właściwy ze względu na miejsce jego zamieszkania (siedzibę), wydając dowód rejestracyjny i zalegalizowane tablice (tablicę) rejestracyjne oraz nalepkę kontrolną, jeżeli jest wymagana, z zastrzeżeniem ust. 2-5". W uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 listopada 1999 r. sygn. akt OPK 24/99 wyeksponowano, że w art. 73 ust. 1 ustawy jest mowa o dwóch czynnościach organu rejestracyjnego: o dokonaniu rejestracji oraz o wydaniu dowodu rejestracyjnego i tablic (tablicy) rejestracyjnych. Samo wydanie dowodu rejestracyjnego jest tylko czynnością materialno-techniczną. Sama ta czynność jednak nie wyznacza sytuacji prawnej jednostki, gdyż zawsze musi być ona poprzedzona rozstrzygnięciem przez dany organ, czy w konkretnej sytuacji osoba ubiegająca się o rejestrację danego pojazdu spełnia wszystkie określone wymagania ustawowe. Takie działania organu autorytatywnie konkretyzują sytuację prawną podmiotu i noszą wszelkie znamiona procesu wydawania decyzji. Akt rejestracji pojazdu zatem ma cechy decyzji administracyjnej w znaczeniu materialnoprawnym. Skoro ustawa nie wyłącza stosowania w tych sprawach kodeksu postępowania administracyjnego (k.p.a.), postępowanie w tych sprawach normuje ten kodeks. Nie ulega zaś kwestii, że załatwienie sprawy w tym postępowaniu (zarówno pozytywne dla strony, jak i negatywne) następuje przez wydanie decyzji, która rozstrzyga sprawę co do jej istoty albo w inny sposób kończy sprawę w danej instancji (art. 104 § 2 k.p.a.). Zarówno we wcześniejszym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, jak i w aktualnych orzeczeniach sądów administracyjnych obu instancji dopuszcza się w określonych sprawach, aby pozytywne załatwienie sprawy nastąpiło poprzez podjęcie czynności materialno-technicznej, natomiast odmowa dokonania takiej czynności winna być dokonana w drodze decyzji, albowiem jest to negatywne rozstrzygnięcie w sprawie administracyjnej, o której załatwienie zwróciła się strona, mająca w tym interes prawny (m.in. postanowienie NSA z 27 lutego 2009 r., II OSK 230/09 – w sprawie odmowy wydania dowodu osobistego, wyrok NSA z 8 maja 2007 r., I OSK 850/06 – dot. odmowy wydania zezwolenia zagranicznego, wyrok NSA z 10 października 2007 r., II SA 1719/03 – dot. odmowy udostępnienia danych z ewidencji pojazdów, wyrok NSA, I OSK 509/06, wyrok NSA, II SA 2083/82 w sprawie odmowy dokonania wpisu w akcie stanu cywilnego, postanowienie WSA w Gdańsku z 8 listopada 2007 r., III SA/Gd 262/07 dot. odmowy dokonania czynności ustawienia znaku drogowego, postanowienie WSA w Gliwicach z 31 marca 2008 r., III SA/GL 1374/07, wyrok WSA w Krakowie z 9 maja 2007 r., I SA/Kr 1210/05). Analiza akt administracyjnych przedmiotowej sprawy wskazuje natomiast, że organ nie rozpoznał wniosku skarżącej z dnia [...] maja 2018 r. Z treści odpowiedzi na skargę oraz znajdującego się w aktach administracyjnych pisma z dnia [...] listopada 2018 r. wynika natomiast, że organ uznaje żądanie strony za bezzasadne i odmawia dokonania zmiany czynności materialno-technicznej w postaci wydania dowodu rejestracyjnego dla pojazdy marki [...], numer rejestracyjny [...], z zapisem daty pierwszej rejestracji pojazdu za granicą o treści: [...].05.2016 r. Wobec tego uwzględnienie powyższych rozważań w stanie prawnym rozpoznawanej sprawy prowadzi do konkluzji, że jeśli organ stwierdzi przeszkody do pozytywnego załatwienia wniosku o zmianę danych zawartych w dowodzie rejestracyjnym powinno to skutkować rozstrzygnięciem w postaci odmownej decyzji administracyjnej (podobnie w odniesieniu do odmowy wydania zalegalizowanych tablic rejestracyjnych oraz wtórnika tablic rejestracyjnych wypowiedział się NSA w wyrokach z 23 kwietnia 2009 r., I OSK 616/08, LEX nr 557156 oraz z 26 maja 2009 r., I OSK 760/08, LEX nr 574435). Reasumując stwierdzić należy, że niniejsza sprawa, do chwili przesłania do Sądu akt administracyjnych, nie została rozstrzygnięta w sposób prawem przewidziany. Innymi słowy w sprawie nie został wydany żaden akt lub czynność z zakresu administracji publicznej wpływający w sposób wiążący na sferę uprawnień i obowiązków strony wynikających z przepisów prawa, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. i który mógłby podlegać kontroli przez sąd administracyjny. W świetle powyższego skargę na Prezydenta W. w przedmiocie sprostowania wpisu w dowodzie rejestracyjnym jako niedopuszczalną należy odrzucić na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. W myśl tego przepisu skarga podlega odrzuceniu, jeżeli jest ona niedopuszczalna z przyczyn innych aniżeli wymienione w art. 58 § 1 pkt 1- 5 p.p.s.a. Końcowo zatem należy zwrócić uwagę, że - o ile w świetle obowiązujących przepisów prawa organ uważa wniosek skarżącej o zmianę danych zawartych w dowodzie rejestracyjnym pojazdu za niezasadny - powinien wydać w tym przedmiocie decyzję administracyjną, od której stronie będzie przysługiwało odwołanie do organu wyższej instancji, natomiast w razie nieuzasadnionej zwłoki organu stronie w opisanym wyżej zakresie przysługuje środek prawny w postaci skargi na bezczynność, ewentualnie skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania. Skarga taka powinna zostać poprzedzona wniesieniem ponaglenia na niezałatwienie sprawy w terminie, o którym mowa w art. 37 § 1 k.p.a., skierowanym do właściwego organu, którym w sprawach dotyczących rejestracji pojazdów są samorządowe kolegia odwoławcze, w tym przypadku SKO we W.