IV SA/Wr 320/25
WyrokWSA we Wrocławiu2025-10-22
Skład orzekający: Daria Gawlak-Nowakowska, Ewa Kamieniecka, Katarzyna Radom
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może odmówić udostępnienia informacji publicznej w drodze decyzji, jeśli żądana informacja nie stanowi informacji publicznej w rozumieniu ustawy, czy też powinien jedynie zawiadomić wnioskodawcę o braku zastosowania przepisów ustawy?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może odmówić udostępnienia informacji publicznej w drodze decyzji, jeśli żądana informacja nie stanowi informacji publicznej w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej. W takiej sytuacji organ powinien jedynie zawiadomić wnioskodawcę, że żądane dane nie mieszczą się w pojęciu informacji publicznej lub że przepisy ustawy nie znajdują zastosowania ze względu na odmienne tryby dostępu. Wydanie decyzji odmownej w takiej sytuacji jest wadliwe.Stan faktyczny
Organ odmówił udostępnienia informacji publicznej dotyczącej szczegółowych danych o zabiegach przerywania ciąży, uznając część wniosku za niebędącą informacją publiczną, a część za informację przetworzoną, dla której wnioskodawca nie wykazał szczególnie istotnego interesu publicznego. Wnioskodawca złożył skargę, zarzucając organowi naruszenie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej, Konstytucji oraz KPA, argumentując, że żądane informacje są informacjami prostymi i stanowią informację publiczną. Sąd uchylił decyzję organu, uznając ją za wadliwą.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję i zasądził od Powiatowego Zespołu Szpitali w Oleśnicy na rzecz F. kwotę 200,00 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Daria Gawlak-Nowakowska (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Ewa Kamieniecka, Sędzia WSA Katarzyna Radom, , po rozpoznaniu w Wydziale IV na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 22 października 2025 r. sprawy ze skargi F. z siedzibą w W. na decyzję Powiatowego Zespołu Szpitali w Oleśnicy z dnia 8 maja 2025 r., nr PZS.O.VII/00344/2025 w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Powiatowego Zespołu Szpitali w Oleśnicy na rzecz F. z siedzibą w W. kwotę 200,00 zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Przedmiotem skargi F. z siedzibą w W. (dalej: Strona, Skarżąca, F., Wnioskowawca) jest decyzja z dnia 8 maja 2025 r. Powiatowego Zespołu Szpitali w O. (dalej: organ) odmawiająca udostępnienia informacji publicznej.
Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym:
W dniu 10 stycznia 2025 r. do organu wpłynął wniosek F. datowany na dzień 3 stycznia 2025 r. o udzielenie informacji publicznej. Skarżąca zwróciła się o udzielenie informacji czy w kierowanej przez Dyrektora placówce dokonywane są zabiegi przerwania ciąży w przypadkach określonych w art. 4a ustawy z dnia 7 stycznia 1993 r. o planowaniu rodziny, ochronie płodu ludzkiego i warunkach dopuszczalności przerywania ciąży (Dz. U. z 2022 r., poz. 1575 z późn. zm.). Dodatkowo w przypadku odpowiedzi twierdzącej, zażądała udzielenia szczegółowych informacji odnoszących się m.in. do: liczby dokonanych świadczeń z podziałem na ustawowe przesłanki i miesiące (pkt 1); przypadków związanych z problemami psychicznymi matek (pkt 2); rodzaju zdiagnozowanych wad płodu (pkt 3); stosowanych procedur medycznych wraz z ich częstotliwością (pkt 4); danych osobowych i zawodowych lekarzy posiadających kwalifikacje do przeprowadzania zabiegów przerywania ciąży (pkt 5); procedur stosowanych w sytuacjach żywych urodzeń po przeprowadzeniu zabiegu aborcji (pkt 6).
Pismem z dnia 24 stycznia 2025 r. organ w odpowiedzi na wniosek z dnia 3 stycznia 2025 r. poinformował Stronę, że żądania zawarte w punktach 5-6 wniosku nie dotyczą informacji publicznej w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej i tym samym nie mogą zostać udostępnione w trybie wskazanej regulacji. Odnosząc się natomiast do pozostałych punktów wniosku (1-4), organ poinformował o przedłużeniu terminu udostępnienia informacji do dnia 7 lutego 2025 r. z uwagi na konieczność ich przygotowania i przekształcenia w odpowiednią formę.
W dniu 4 lutego 2025 r. organ udzielił odpowiedzi na dalszą część wniosku z dnia 3 stycznia 2025 r. obejmującą pytania od 1 do 4. W piśmie tym wskazano również, w odniesieniu do pytania nr 6, że w kierowanej przez organ placówce nie odnotowano przypadków żywych urodzeń będących skutkiem przeprowadzenia zabiegu przerwania ciąży.
Pismem z dnia 17 lutego 2025 r. Strona w nawiązaniu do pisma organu datowanego na 4 lutego 2025 r. będącego odpowiedzią na wniosek o udostępnienie informacji publicznej wniosła o jego uzupełnienie (ewentualnie wyjaśnienie) w zakresie poniżej podniesionej kwestii. "Mianowicie, wskazują Państwo w odpowiedzi na pytanie nr 4 jako jedyną stosowaną procedurę "podanie preparatu w celu zakończenia ciąży". Strona wskazała, że odpowiedź ta jednakowoż jest niezgodną z posiadanymi przez nią informacjami, zaczerpniętymi z przestrzeni medialnej z uwagi na to, że w dniu 17 września 2024 na profilu Facebook.com "[...]", prowadzonym przez lek. G. J. (czyli lekarza z Państwa szpitala), ukazała się tzw. rolka ze zdjęć z opisem, że prezentowana jest na niej aborcja próżniowa wykonana w szpitalu w O.
Wskazała że stąd też pytania i wniosek o uzupełnienie udzielonej informacji publicznej (co do terminów ustawowych proszę traktować niniejsze pismo jak nowy wniosek):
1. Dlaczego ten zabieg nie jest wyraportowany w odpowiedzi na to, jakie procedury stosowano w 2024 w szpitalu?
2. Ile w roku 2024 było wykonanych aborcji metodą próżniową?
Nie są to jednakowoż jedyne wątpliwości powzięte przez wnioskującą [...], gdyż wskazują Państwo, że szpital nie raportował ani jednego urodzenia żywego. W związku z tym zadajemy kolejne pytania w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej, mianowicie:
3. Czy oprócz podania preparatu w celu zakończenia ciąży wcześniej stosowano chlorek potasu, aby nie doszło do urodzenia żywego dziecka? A jeśli tak to ile było takich przypadków w 2024 roku?
4. Czy istniały przypadki stosowania chlorku potasu dosercowo u poczętego dziecka w 2024 roku?
Pismem z dnia 31 marca 2025 r organ w odpowiedzi na wniosek o dostęp do informacji publicznej z dnia 17 lutego 2025 r. poinformował Stronę, że przedmiot zapytania w punkcie pierwszym nie stanowi informacji publicznej, zgodnie z orzecznictwem prawo dostępu do informacji publicznej obejmuje zatem prawo żądania udzielenia informacji publicznej o określonych faktach i stanach istniejących w chwili udzielania informacji, nie jest informacją publiczną ustosunkowanie się do danej kwestii, motywów działania itp. (wyrok WSA w Białymstoku z 12.02.2009 r., II SA/Bk 839/08, LEX nr 484880, postanowienie WSA w Warszawie z 16.03.2004 r., II SAB/Wa 2/04, LEX nr 827066). Organ poinformował Stronę, że wnioskowana w pkt 2, 3 i 4 informacja ma charakter informacji przetworzonej, ponieważ jej przygotowanie wymagałoby od organu podjęcia dodatkowych działań analitycznych, przekształcenia posiadanych danych i ich zestawienia, co wykracza poza zakres udostępnienia informacji publicznej w postaci prostej. Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienia do uzyskania informacji publicznej, w tym uzyskanie informacji przetworzonej w takim zakresie w jaki jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego. W związku z powyższym organ wezwał Stronę do wykazania, w terminie 14 dni od dnia doręczenia niniejszego wezwania, że udostępnienie informacji w tym zakresie jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. W przypadku niewykazania takiego interesu w wyznaczonym terminie, organ będzie zobowiązany odmówić udzielenia informacji w tym zakresie.
W dniu 14 kwietnia 2025 r. Strona - w odpowiedzi na pismo organu z dnia 31 marca 2025 r. - wskazała, że stanowisko organu, jakoby żądane informacje miały charakter informacji przetworzonej, jest niezgodne z obowiązującym prawem oraz orzecznictwem sądów administracyjnych, które przytoczyła i podkreśliła, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, informacją przetworzoną jest taka informacja, której przygotowanie wymaga zaangażowania znacznych sił i środków, a jej wytworzenie prowadzi do powstania nowej jakościowo informacji, nieistniejącej wcześniej w posiadaniu podmiotu zobowiązanego. Natomiast samo zestawienie czy selekcja posiadanych już danych nie stanowi informacji przetworzonej. W ocenie Strony organ w sposób niewystarczający uargumentował swoje stanowisko, jakoby żądane informacje stanowiły informacje przetworzone. Organ nie wskazał przyczyny dla której uznaje informacje za przetworzone.
Pomimo powyższego, stosując się do wezwania, Strona wskazała, że prowadzi rozległe badania i prezentuje statystyki dotyczące zabiegów przerywania ciąży w Polsce, skutków aborcji oraz działa w szeroko pojętej ochronie dzieci nienarodzonych. F. istnieje w polskiej przestrzeni medialnej od wielu lat, składa w sejmie obywatelskie projekty ustaw, pod którymi podpisują się setki tysięcy osób. Te właśnie działania dotyczą aborcji oraz ochrony dzieci nienarodzonych. F. działa w interesie społecznym, w zgodzie z Polską Konstytucją oraz respektując prawo. Z tych właśnie względów oraz mając na uwadze fakt, że F. prezentuje poglądy milionów Polaków zasadnym jest udzielenie F. żądanych informacji przyjmując założenie, że stanowią one informacje przetworzone. Wskazała, iż przy ocenie przesłanki istotności dla interesu publicznego kluczowe znaczenie powinien mieć status wnioskodawcy oceniany obiektywnie. Wnioskujący musi wykazać, w jaki sposób jego doświadczenia, planowane działania, dotychczasowe działania, grono odbiorców, słuchaczy, odwiedzających stronę www mogą uzasadniać, że jest to sprawa istotna nie tylko dla bardzo wąskiej grupy. Mając to na względzie Strona podkreśliła szeroką rozpoznawalność Strony w społeczeństwie i wskazała, iż to właśnie Strona ma możliwości by pokazać statystyki dotyczące aborcji w Polsce. Kolejnym potwierdzeniem powyższego może być wizyta na stronach [...] w mediach społecznościowych oraz na prowadzonej stronie www:[...]. Znane są również wystąpienia publiczne (m.in. w sejmie) członków zarządu F., tj. Pani K. G. oraz Pana K. K. Jak podkreślono w orzecznictwie NSA, wnioskodawca żądający informacji publicznej przetworzonej dla jej uzyskania powinien wykazać nie tylko, że jest ona ważna dla dużego kręgu potencjalnych odbiorców, lecz także że jej uzyskanie stwarza realną możliwość wykorzystania uzyskanych danych dla poprawy funkcjonowania organów administracji i lepszej ochrony interesu publicznego (por. wyroki NSA: z 17.5.2012 r., I OSK 416/12; z 5.3.2015 r., I OSK 863/14, Legalis). Taka właśnie sytuacja ma miejsce w przedmiotowej sprawie. Podkreśliła, że podstawowym elementem pozwalającym na właściwe uzasadnienie szczególnego interesu publicznego jest wykazanie, że działanie organów i innych podmiotów realizujących zadania publiczne wywołało lub będzie wywoływało skutki dla potencjalnie dużego kręgu adresatów. Wnioskodawca musi wykazać (...), że informacje, które zamierza uzyskać, nie dotyczą wyłącznie jego interesu, jak również nakreślenia okoliczności i faktów, które zostaną uznane za wystarczające dla przyjęcia, że działa on w interesie publicznym, a sprawa, o której chce zostać poinformowany, ma szczególne znaczenie (wyrok WSA w Warszawie II S.A./Wa z dnia 23.11.2010 r., II SA 927/10). Tym samym podkreślamy, że kwestia ochrony życia nienarodzonych dzieci jest kwestią zasadniczą i podstawową dla polskiego społeczeństwa, zaś sam dostęp do informacji publicznej wynika tak z przepisów prawa europejskiego jak i z polskiej Konstytucji. Nie można również uznać, że uzyskanie informacji publicznej przez F. ma służyć tylko jej celom. Wręcz przeciwnie, opracowanie przez F. uzyskanych informacji publicznych, szczególnie w roku wyborczym, będzie niezwykle istotne dla całego społeczeństwa. Działania F. skupione są w głównej mierze na ochronie życia nienarodzonych dzieci, tym samym należy uznać, iż to właśnie F., jako reprezentant milionów Polaków, winna uzyskać przedmiotowe informacje. Wezwała więc organ do niezwłocznego udostępnienia żądanej informacji w terminie 14 dni od dnia otrzymania niniejszego pisma. W przypadku dalszego uchylania się od realizacji obowiązku ustawowego, Strona podejmie stosowne kroki prawne, w tym złożenie skargi na bezczynność organu do sądu administracyjnego.
Pismem z dnia 8 maja 2025 r., znak: PZS.O.VII/00344/2025 organ działając na podstawie art. 17 w zw. z art. 16 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, po rozpatrzeniu wniosku F. z siedzibą w W. (z dnia 17 lutego 2025 r. i uzupełnionego pismem z dnia "30 kwietnia 2025r."), odmówił udostępnienia informacji publicznej, w następującym zakresie: 1. Ile w roku 2024 r. było wykonanych aborcji metodą próżniową? 2. Czy oprócz podania preparatu w celu zakończenia ciąży wcześniej stosowano chlorek potasu, aby nie doszło do urodzenia żywego dziecka? A jeśli tak to ile było takich przypadków w 2024 r.? 3. Czy istniały przypadki stosowania chlorku potasu dosercowo u poczętego dziecka w 2024 r.?
W uzasadnieniu organ wskazał, że Strona wnioskiem z dnia 17 lutego 2025r. zażądała udostępnienia informacji publicznej w następującym zakresie: 1. Dlaczego ten zabieg (aborcja próżniowa) nie jest wyraportowany w odpowiedzi na to jakie procedury stosowano w 2024 r. w szpitalu? 2. Ile w roku 2024 r. było wykonanych aborcji metodą próżniową? 3. Czy oprócz podania preparatu w celu zakończenia ciąży wcześniej stosowano chlorek potasu, aby nie doszło do urodzenia żywego dziecka? A jeśli tak to ile było takich przypadków w 2024 r. ? 4. Czy istniały przypadki stosowania chlorku potasu dosercowo u poczętego dziecka w 2024 r.? W zakresie pkt 1. organ w dniu 31 marca 2025 r. udzielił informacji, że przedmiot zapytania nie stanowi informacji publicznej, bowiem zgodnie z orzecznictwem prawo dostępu do informacji publicznej obejmuje zatem prawo żądania udzielenia informacji publicznej o określonych faktach i stanach istniejących w chwili udzielania informacji, nie jest informacją publiczną ustosunkowanie się do danej kwestii, motywów działania (wyrok WSA w Białymstoku z dnia 12 lutego 2009 r.).
W odniesieniu do zapytania nr 2,3,4, pismem z dnia 31 marca 2025 r. organ poinformował Stronę, iż żądana informacja ma charakter informacji przetworzonej przy czym wezwał Stronę do wykazania w jakim zakresie żądana informacja jest szczególnie istotna dla interesu publicznego. W odpowiedzi na to Strona pismem z dnia 14 kwietnia 2025 r. wskazała, iż w jej ocenie żądana informacja nie nosi znamion informacji przetworzonej, a jest informacją prostą. Wskazała także, że żądana informacja w jej ocenie jest szczególnie istotna dla interesu społecznego, bowiem działalność F. dotyka kwestii istotnych społecznie (takich jak: aborcja), a F. ma możliwość opublikowania uzyskanych statystyk na swoich strona internetowych.
Następnie organ wskazał, że żądana informacja jest informacją przetworzoną, nie jest bowiem w żaden sposób przez organ raportowana ani
ewidencjonowania. Jej uzyskanie wymagałoby zatem podjęcia przez Szpital dodatkowych czynności intelektualnych i administracyjnych. Koniecznym byłoby wyselekcjonowanie dokumentacji medycznych dotyczących przerywania ciąży, odnalezienie w nich przez personel medyczny żądanych informacji, następnie sporządzenie z nich raportu czy też ewidencji. Koniecznym zatem było wykazanie przez Stronę, że przedmiotowe informacje są szczególnie istotne dla interesu publicznego, czemu Strona w piśmie z dnia 14 kwietnia 2025 r. nie sprostała. Wskazywany zasięg odbiorców F. oraz wskazanie, że kwestie aborcji są społecznie istotne nie może zostać utożsamiony ze szczególnym interesem publicznym. Informacja żądana przez Stronę nie jest informacją o ogólnej ilości przeprowadzanych procedur przerwania ciąży, a szczegółowymi pytaniami o przebieg poszczególnych procedur medycznych dotyczących konkretnych pacjentów.
Jednocześnie organ wskazał, że po dogłębnej analizie stoi na stanowisku, że nawet jeśli Strona wykazałaby szczególnie istotny interes społeczny to przedmiotowe informacje i tak nie mogłyby zostać udzielone, bowiem wymagają one wyselekcjonowania ich z dokumentacji medycznych konkretnych pacjentów, która objęta jest tajemnicą prawnie chronioną, zatem nie mogą zostać udostępnione w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej (vide: Wyrok Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 20 kwietnia 2020 r., sygn. III SAB/GL 45/20). W myśl ust. 2 art. 23 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta - dane zawarte w dokumentacji medycznej podlegają ochronie określonej w niniejszej ustawie oraz w przepisach odrębnych. Katalog podmiotów, którym udostępnia się dokumentację bez zgody pacjenta, zawarty został w art. 26 ust. 3 ustawy. Jest to katalog zamknięty. Dokumentacja medyczna nie stanowi więc informacji o sprawach publicznych w rozumieniu art. 1 u.d.i.p. Organ podkreślił, że nie można też tracić z pola widzenia, że informacja powyższa opierałaby się na analizie dokumentacji medycznej poszczególnych przypadków przerwania ciąży a podanie danych lekarza wykonującego świadczenie dotyczy informacji identyfikującej wykonany przez niego zabieg terminacji ciąży Tymczasem w myśl powoływanego przez organ art. 4c ustawy z dnia 7 stycznia 1993 r. ustawy o planowaniu rodziny, ochronie płodu łódzkiego i warunkach dopuszczalności przerywania ciąży (tekst jedn.: Dz. U. z 2022 r., poz. 1575), osoby wykonujące czynności wynikające z ustawy są obowiązane do zachowania w tajemnicy wszystkiego, o czym powzięły wiadomość w związku z wykonywaniem tych czynności, stosownie do odrębnych przepisów. W orzecznictwie wskazuje się, że jest to przepis dodatkowy i niezależny od tajemnicy lekarskiej czy praw pacjenta, co skutkuje wykluczeniem informacji dotyczącej wykonywania przez konkretnych lekarzy zabiegów przerywania ciąży z zakresu informacji publicznej.
Strona w niniejszej sprawie nie wskazała jednak szczególnej istotności dla interesu publicznego w uzyskaniu informacji objętej żądaniem, a sam organ po dogłębnej analizie uznał, że żądane informacje ze względu na objęcie dokumentacji medycznej tajemnicą, w tym tajemnicą na podstawie art. 4c ustawy o planowaniu rodziny, o planowaniu rodziny, ochronie płodu ludzkiego i warunkach dopuszczalności przerywania ciąży, nie może zostać udostępniona w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Końcowo wskazał, że zgodnie z art. 17 ust. 2 u.d.i.p. może wystąpić do Dyrektora Szpitala z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy.
Na powyższą decyzję Strona złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
Zaskarżanej decyzji zarzuciła naruszenie:
1. art. 1 i 6 ustawy o dostępie do informacji publicznej poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie i uznanie, że żądane w punkcie 1 wniosku informacje nie stanowią informacji publicznej, w sytuacji gdy oczywistym jest, że żądane informacje są informacjami publicznymi, gdyż każde inne założenie prowadziłoby do wniosku, że dowolny organ może pierwotnie nie udzielić danych informacji, lub zataić dane informacje a kolejno stwierdzić, że "nie ustosunkuje się do tego" dlaczego nie stosuje przepisów prawa; próba ta stanowi jawne naruszenie prawa i ominięcie przepisów ustawowych;
2. art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie i uznanie żądanych informacji w punktach 2-4 wniosku za informacje przetworzone w sytuacji gdy w ocenie Skarżącej są to informacje proste. Pytania zadane przez Skarżącą są proste i nie wymagają żadnych szerszych analiz, nie stanowią również informacji przetworzonych, zaś sam organ choćby w najmniejszym stopniu nie wykazał, że są to informacje przetworzone. Twierdzenia zaś, że kwestie te podlegają pod ujawnienie tajemnicy prawnie chronionej nie polegają na prawdzie, gdyż Wnioskodawca oczekiwał informacji na zasadzie statystyki (liczb), a nie wskazywania konkretnych osób. Nie sposób uznać, ze udzielenie odpowiedzi na zasadzie "w 2024 roku wykonano X aborcji metodą próżniową" naraża kogokolwiek na naruszenie tajemnicy prawnie chronionej. Ponadto Strona stoi na stanowisku (co wykazuje w uzasadnieniu swojego wniosku), że żądane informacje nie są informacjami przetworzonymi a prostymi;
3. art. 61 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez odmowę udzielenia informacji publicznej Stronie w sytuacji gdy uprawnienie to wynika wprost z Konstytucji, niewystarczające uzasadnienie odmowy udzielenia informacji publicznej.;
4. art. 107 § 1 pkt 4, 6 i 7 KPA poprzez elementarne braki uzasadnienia decyzji odmownej oraz brak wskazania podstawy prawnej, na podstawie której organ orzekł, iż żądana informacja nie stanowi informacji publicznej, jak również nieprawidłowo sformułowanie pouczenie co samo w sobie powoduje, że decyzja w tej formie nie może pozostawać w obrocie prawnym.
Strona wskazała, że uznaje "pismo" organu za odmowną decyzję, co uzasadnia m.in. faktem, iż sam organ powołuje się na wstępie swojego pisma na art. 16 ustawy o dostępnie do informacji publicznej. Tym samym, pomimo świadomego braku zachowania wszystkich wymagań dokumentu "decyzji" nienazwania pisma wprost decyzją należy uznać pismo sformułowane przez organ za merytoryczne rozstrzygnięcie, które podlega skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Wskazała również; że takie działania skarżonego organu pojawiały się w przeszłości i mają li tylko na celu utrudnienie kontroli instancyjnej poczynań skarżonego organu.
Wskazując na powyższe zarzuty, na podstawie art. 145 PPSA, wniosła o uchylenie decyzji organu i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania a ponadto na podstawie art. 145a § 1 PPSA wniosła o zobowiązanie przez Sąd organu do udzielenia informacji publicznej w ustawowym terminie zgodnie z wnioskiem F. oraz o zasądzenie od organu na jej rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych. Wskazała, że nie żąda przeprowadzenia rozprawy i wnosi o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.
W uzasadnieniu skargi szeroko uzasadniła postawione zarzuty.
Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie w całości jako bezzasadnej oraz o zasądzenie od Strony zwrotu kosztów postępowania. Z daleko idącej ostrożności procesowej, w przypadku nieuwzględnienia stanowiska organu, wniósł o odstąpienie od zasądzania od organu kosztów postępowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:
Przedmiotową sprawę Sąd rozpoznał na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 i art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r., poz. 935, dalej p.p.s.a.).
Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r., poz. 2492) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2024 r., poz. 1634, dalej: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach owej kontroli sąd administracyjny nie przejmuje sprawy administracyjnej do jej końcowego załatwienia, lecz ocenia, nie będąc przy tym związany granicami skargi, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie naruszono reguł postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne. Przeprowadzając taką kontrolę stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze - w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu.
Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji w tak zakreślonej kognicji Sąd stwierdził, iż wniesiona w sprawie skarga zasługuje na uwzględnienie.
W ocenie Sądu stanowisko organu zawarte w zaskarżonej decyzji wymaga weryfikacji, a sama decyzja uchylenia w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1c p.p.s.a.
Wniesienie skargi nastąpiło na skutek doręczenia Skarżącej przez organ pisma z dnia 8 maja 2025 r., które skierowane zostało do niej na skutek złożonego wniosku o udostępnienie informacji publicznej. W opinii Sądu wymienione pismo należy uznać za decyzję. Zgodnie z art. 16 ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2022 r., poz. 902, dalej: u.d.i.p.) do decyzji, o których mowa w ust. 1, stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, co oznacza, że przepisy k.p.a. stosuje się od momentu wydania decyzji. Powyższe stanowisko jest ugruntowane zarówno w orzecznictwie, jak i piśmiennictwie (por. M. Bernarczyk, M. Jabłoński, K. Wygoda, Biuletyn Informacji Publicznej, Informatyzacja administracji, Wrocław 2005 r., s. 85; A. Knopkiewicz, Tryby udostępniania informacji publicznej, "Ruch Prawniczy Ekonomiczny i Socjologiczny" 2004 r., nr 4, s. 97 i n.; wyroki NSA: z dnia 30 listopada 2012 r., sygn. I OSK 1991/12, z dnia 24 maja 2006 r., sygn. I OSK 601/05, z dnia 26 listopada 2014r., sygn. akt I OSK 244/14).
Zdaniem Sądu choć pismo organu z dnia 8 maja 2025 r. nie zostało zatytułowane jako decyzja, to jednak zawiera minimum elementów niezbędnych dla zakwalifikowania go jako decyzji. Zawiera bowiem oznaczenie podmiotu wydającego akt, wskazanie adresata aktu, rozstrzygnięcie ze wskazaniem podstawy prawnej rozstrzygnięcia oraz przyczynach nieuwzględnienia wniosku Skarżącej, a decyzja podpisana została przez osobę działającą z upoważnienia organu (por. wyrok NSA z dnia 20 lipca 1981 r., SA 1163/81, OSP 1982, z. 9-10, poz. 169). Ponadto argumentacja zawarta w odpowiedzi na skargę wskazuje, że również organ uważa, że pismo z dnia 8 maja 2025 r. stanowi decyzję wydaną na podstawie art. 16 u.d.i.p. w związku z art. 17 u.d.i.p.
Z przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej wynika, że wniosek o udzielenie informacji publicznej powinien być załatwiony:
1. przez udzielenie żądanych informacji (w formie czynności materialno-technicznej, bez zbędnej zwłoki, co do zasady, nie później niż w terminie czternastu dni od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.),
2. przez wydanie decyzji o odmowie jej udostępnienia na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p.,
3. przez zawiadomienie wnioskodawcy, że żądana informacja nie może być udzielona w trybie ustawy, bądź
4. przez wydanie decyzji o umorzeniu postępowania w sytuacji określonej w art. 14 ust. 2 u.d.i.p. i per analogiam w sytuacji określonej w art. 15 ust. 2 u.d.i.p., gdy wnioskujący wycofa uprzednio złożony wniosek.
Podkreślenia wymaga że przepis art. 16 ust. 1 u.d.i.p., stanowiący podstawę prawną zaskarżonej decyzji, ma zastosowanie jedynie w dwóch przypadkach, tj. wówczas, gdy konieczna jest odmowa udzielenia informacji lub umorzenie postępowania oraz spełniony jest warunek przedmiotowy (informacja ma charakter informacji publicznej) i podmiotowy (podmiot jest zobowiązany do udzielenia informacji publicznej). Zatem wydanie decyzji odmownej następuje w ściśle wskazanych w ustawie u.d.i.p. przypadkach, to jest gdy żądana informacja ma charakter informacji publicznej, organ nią dysponuje, lecz z uwagi na ochronę danych osobowych, tajemnicę przedsiębiorcy lub niewykazanie szczególnie istotnego interesu publicznego dla uzyskania informacji przetworzonej, jej udostępnienie jest wyłączone przez ustawodawcę. Niedopuszczalne jest zaś wydanie decyzji odmownej, gdy żądana informacja nie jest informacją publiczną w rozumieniu komentowanej ustawy. Jej przepisy nie znajdują bowiem wówczas zastosowania (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 września 2012 r., sygn. akt I OSK 916/12 oraz z dnia 14 kwietnia 2017 r., sygn. akt I OSK 872/15, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Jeżeli zatem wnioskodawca żąda informacji publicznych, które nie mają charakteru informacji publicznych, lub takich informacji publicznych, w stosunku do których tryb dostępu odbywa się na odrębnych zasadach, organ nie ma obowiązku wydawania decyzji o odmowie udzielenia informacji, lecz zawiadamia wnoszącego, że żądane dane nie mieszczą się w pojęciu objętym przedmiotową ustawą lub, że jej przepisy nie znajdują zastosowania ze względu na odmienne tryby dostępu (zob. I. Kamińska, M. Rozbicka - Ostrowska, Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, Warszawa 2016 r., str. 314 - 315). Innymi słowy, jeżeli ustawa nie znajduje zastosowania w konkretnej sprawie, to nie można wykonać dyspozycji jej art. 16, nakazującego wydanie decyzji administracyjnej w razie odmowy udzielenia informacji.
Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że organ odmówił udzielenia żądanych przez Stronę informacji uznając, że Strona nie wykazała szczególnie istotnego interesu publicznego dla uzyskania informacji przetworzonej oraz równocześnie wykluczył żądane informacje z zakresu informacji publicznej. Przepis art. 16 u.d.i.p., jak już wskazano, nie przewiduje możliwości równoczesnego uznania, że żądana informacja jest informacją publiczną i że nie mieści się w zakresie informacji publicznej, ponieważ jest to sprzeczność. Dlatego też zaskarżona decyzja jest wadliwa i konieczne jest jej wyeliminowanie z obrotu prawnego. Tak, jak już bowiem podkreślono wyżej, w przypadku uznania, że wnioskodawca żąda informacji publicznych, które nie stanowią informacji publicznej, lub takich informacji publicznych, w stosunku do których tryb dostępu odbywa się na odrębnych zasadach, organ nie wydaje decyzji o odmowie udzielenia informacji, lecz zawiadamia wnoszącego, że żądane dane nie mieszczą się w pojęciu objętym przedmiotową ustawą lub, że jej przepisy nie znajdują zastosowania ze względu na odmienne tryby dostępu.
Przy ponownym rozpoznaniu niniejszej sprawy organ powinien mieć uwadze powyższe wskazania i dokonaną przez Sąd ocenę prawną.
Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c) p.p.s.a. orzekł jak w pkt I sentencji wyroku.
O kosztach postępowania sądowego, obejmujących wpis od skargi w kwocie 200 zł orzeczono w pkt II sentencji wyroku na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło