IV SA/Wr 472/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Alojzy Wyszkowski po rozpoznaniu w dniu 8 listopada 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Ł. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego postanawia: przywrócić termin do wniesienia skargi kasacyjnej. Wyrokiem z dnia 21 lutego 2013 r., sygn. akt IV SA/Wr 472/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego. Powyższe orzeczenie wraz z uzasadnieniem zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącego (matce – [...]) w dniu 2 maja 2013 r. Wnioskiem złożonym w dniu 13 maja 2013 r. pełnomocnik skarżącego zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata i zwolnienie z kosztów sądowych. Postanowieniem z dnia 14 maja 2013 r. referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu. Pouczył jednocześnie, że skarżący korzysta z ustawowego zwolnienia z kosztów sądowych. Pismem z dnia 17 maja 2013 r. nr [...], które wpłynęło do tutejszego Sądu w dniu 22 maja 2013 r., Okręgowa Rada Adwokacka we W. wyznaczyła pełnomocnikiem skarżącego adwokata [...]. W dniu 6 czerwca 2013 r. pełnomocnik skarżącego zapoznał się w siedzibie tutejszego Sądu z aktami sprawy. Jednocześnie wniósł o wydanie odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem, który został jej doręczony dnia 13 czerwca 2013 r. W dniu 20 czerwca 2013 r. pełnomocnik skarżącego złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Sądu z dnia 21 lutego 2013 r., dopełniając czynności wniesienia skargi kasacyjnej. W uzasadnieniu wniosku pełnomocnik skarżącego oświadczył, że biorąc pod uwagę obowiązek pełnomocnika prawnego, ustanowionego z urzędu, w zakresie dokładnego zapoznania się z aktami sprawy, jak i zapadłym orzeczeniem, celem podjęcia stosownej decyzji dotyczącej ewentualnego zakwestionowania wydanego wyroku, należy uznać, że wniosek o przywrócenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej jest nie tylko uzasadniony ale i konieczny. Tym bardziej, że w związku z doręczeniem pełnomocnikowi wyroku Sądu z dnia 21 lutego 2013 r. wraz z uzasadnieniem w dniu 13 czerwca 2013 r. został zachowany termin wskazany w treści art. 87 § 1 p.p.s.a. Postanowieniem z dnia 19 lipca 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odrzucił wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej jako spóźniony. Pełnomocnik skarżącego złożył zażalenie na powyższe postanowienie Sądu. Postanowieniem z dnia 8 października 2013 r., sygn. akt I OZ 859/13 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zakwestionowane postanowienie i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu do ponownego rozpoznania. W powyższym postanowieniu Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził m.in., że Sąd I instancji nie wyjaśnił, czy dochowany został termin trzydziestodniowy, który rozpoczął swój bieg od dnia, gdy pełnomocnik zawiadomiony został o wyznaczeniu go do reprezentowania skarżącego w niniejszej sprawie. W aktach brak jest bowiem potwierdzenia tego, kiedy pełnomocnik dowiedział się o wyznaczeniu go do reprezentowania skarżącego. Potwierdzenia tej okoliczności nie dokonał również sam pełnomocnik. Nie było zatem możliwe ustalenie, czy pełnomocnik skarżącego wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej złożył przed czy po upływie trzydziestodniowego terminu, który miał na sporządzenie skargi kasacyjnej od dnia dowiedzenia się o wyznaczeniu go pełnomocnikiem z urzędu dla [...]. Sąd I instancji winien zatem jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny ustalić, kiedy pełnomocnik skarżącego otrzymał pismo Okręgowej Rady Adwokackiej we W. z dnia 17 maja 2013 r. i na tej podstawie ocenić, czy składając wniosek o przywrócenie terminu wraz ze skargą kasacyjną w dniu 20 czerwca 2013 r. zachowany został przez pełnomocnika skarżącego termin trzydziestodniowy na wniesienie tego środka wynikający z art. 177 § 1 p.p.s.a. W dniu 4 listopada 2013 r. do akt niniejszej sprawy wpłynęło pismo procesowe pełnomocnika skarżącego wraz z dołączonym zawiadomieniem Okręgowej Rady Adwokackiej z dnia 17 maja 2013 r., z którego wynika, że zostało ono doręczone pełnomocnikowi skarżącego w dniu 21 maja 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, a w piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 1, § 2 i § 4 p.p.s.a.). Przede wszystkim na wstępie podkreślenia wymaga, że z uwagi na doręczenie skarżącemu wydanego w niniejszej sprawie wyroku wraz z uzasadnieniem w dniu 2 maja 2013 r. wniesiona w dniu 20 czerwca 2013 r. skarga kasacyjna został złożona z uchybieniem terminu do jej wniesienia. Rozpoznając złożony w niniejszej sprawie wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej w pierwszej kolejności wskazać należy, że stosownie do art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. Powyższy przepis ma charakter bezwzględnie obowiązujący, co oznacza, że ani organ administracji publicznej, ani sąd administracyjny, orzekając ponownie w tej samej sprawie, nie może pominąć oceny prawnej wyrażonej we wcześniejszym orzeczeniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny, na mocy art. 153 p.p.s.a., związany jest zatem oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi przez Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 8 października 2013 r. (sygn. akt I OZ 859/13). Zgodnie ze stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego uznać więc należało, że w przypadku, gdy strona działająca bez profesjonalnego pełnomocnika uzyska, z uwagi na swoją sytuację materialną, prawo pomocy w postaci ustanowienia adwokata lub radcy prawnego i pełnomocnik ten wystąpi z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, dokonując jednocześnie tej czynności, należy ze szczególną dbałością o interes strony, dla której ustanowiono pełnomocnika z urzędu, w celu zapewnienia realizacji zagwarantowanego w art. 45 ust. 1 Konstytucji RP prawa do sądu, potraktować ów wniosek. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego w przypadku ustanowienia pełnomocnika w trybie art. 244 p.p.s.a. za dzień, w którym ustała przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej (art. 87 § 1 p.p.s.a.) należy uznać dzień, w którym pełnomocnik miał rzeczywistą możliwość wniesienia skargi kasacyjnej, co może nastąpić dopiero po zapoznaniu się z aktami sprawy, stanowiskiem skarżącego co do zakresu zaskarżenia i po sporządzeniu skargi kasacyjnej, jednak nie później niż z upływem 30 dni od dnia, gdy pełnomocnik zawiadomiony został o wyznaczeniu do reprezentowania strony. Pełnomocnik taki nie może bowiem być w uprzywilejowanej pozycji w stosunku do pełnomocnika z wyboru, związanego terminem do sporządzenia skargi kasacyjnej określonym w art. 177 § 1 p.p.s.a. (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 4 marca 2005 r., sygn. akt II UZ 72/04, OSNP 2005 r., nr 20, poz. 325 oraz postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 grudnia 2009 r., sygn. akt II OZ 1093/09 i z dnia 8 czerwca 2006 r., sygn. akt I FZ 198/06 - publ. cbois.nsa.gov.pl). Jak podał pełnomocnik skarżącego, mimo że zapoznanie z aktami sprawy nastąpiło w dniu 6 czerwca 2013 r., dopiero spotkanie z matką skarżącego (który jest osobą niepełnosprawną) w dniu 14 czerwca 2013 r. pozwoliło mu na zaznajomienie się z całokształtem okoliczności sprawy. Składając więc wniosek o przywrócenie terminu w dniu 20 czerwca 2013 r. pełnomocnik skarżącego niewątpliwie dochował siedmiodniowego terminu wynikającego z art. 87 § 1 p.p.s.a. Nie ulega przy tym wątpliwości, że z uwagi na doręczenie pełnomocnikowi skarżącego zawiadomienia o wyznaczeniu go pełnomocnikiem w sprawie w dniu 21 maja 2013 r., składając wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej wraz ze skargą kasacyjną w dniu 20 czerwca 2013 r., nie przekroczył też omawianego wcześniej trzydziestodniowego terminu do dokonania tej czynności. W ocenie Sądu pełnomocnik skarżącego w sposób oczywisty wykazał też brak winy w uchybieniu terminu. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.