IV SA/Wr 569/13

WyrokWSA we Wrocławiu2013-11-28

Skład orzekający: Wanda Wiatkowska - Ilków, Julia Szczygielska, Alojzy Wyszkowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie, która utraciła tytuł prawny do lokalu mieszkalnego w wyniku wypowiedzenia umowy najmu z powodu zaległości czynszowych, a która zawarła porozumienie z gminą w sprawie spłaty zadłużenia i bieżących opłat, przysługuje dodatek mieszkaniowy, jeśli nie oczekuje na lokal zamienny lub socjalny?
Ratio decidendi
Osobie, która utraciła tytuł prawny do lokalu mieszkalnego w wyniku wypowiedzenia umowy najmu z powodu zaległości czynszowych, nie przysługuje dodatek mieszkaniowy, nawet jeśli zawarła porozumienie z gminą w sprawie spłaty zadłużenia i bieżących opłat, chyba że oczekuje na przysługujący jej lokal zamienny lub socjalny. Samo porozumienie dotyczące spłaty zadłużenia i bieżących opłat nie stanowi tytułu prawnego do lokalu w rozumieniu ustawy o dodatkach mieszkaniowych.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie dodatku mieszkaniowego, mimo że umowa najmu lokalu mieszkalnego została jej wypowiedziana z powodu zaległości czynszowych. Zawarte później porozumienie z gminą dotyczyło spłaty zadłużenia i bieżących opłat, ale nie przywracało tytułu prawnego do lokalu. Organy administracji odmówiły przyznania dodatku, uznając, że skarżąca nie posiada tytułu prawnego do lokalu ani nie oczekuje na lokal zamienny lub socjalny. Skarżąca wniosła skargę do sądu, kwestionując błędną wykładnię przepisów materialnych i proceduralnych.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wanda Wiatkowska - Ilków, Sędziowie Sędzia NSA Julia Szczygielska (spr.), Sędzia WSA Alojzy Wyszkowski, Protokolant starszy referent Katarzyna Leśniowska, po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 28 listopada 2013 r. sprawy ze skargi [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] 2013., Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. po rozpatrzeniu odwołania [...] od decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] 2013r., Nr [...], odmawiającej przyznania [...] dodatku mieszkaniowego, powołując się na przepis art.138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, Kolegium wskazało, że organ pierwszej instancji odmawiając przyznania skarżącej przyznania dodatku mieszkaniowego, na wniosek złożony dnia 10 maja 2013r. stwierdził, że cyt.: "[...] skoro [...] nie spełnia przesłanki posiadania tytułu prawnego do zajmowanego lokalu mieszkalnego, bądź oczekiwania na przysługujący lokal zamienny albo socjalny, nie przysługuje jej dodatek mieszkaniowy na wniosek złożony w dniu 10.05.2013r." W odwołaniu od tej decyzji [...] powołując się na przepis z art. 2 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz.U. nr 71, poz. 734 ze zm.), podkreśliła, że zgodnie z tym przepisem, ubiega się o prawo do przywrócenia prawa do lokalu, a mimo to odmówiono Jej przyznania dodatku mieszkaniowego, z czym się nie zgadza. Składa odwołanie w sprawie odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego, gdyż skoro zamieszkuje w lokalu bez tytułu prawnego, ale oczekuje na umożliwienie Jej ponownego zawarcia umowy najmu, to dodatek mieszkaniowy powinien Jej zostać przyznany. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymując w mocy decyzję organu pierwszej instancji podkreśliło, że z przepisu art. 2 ust. 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych wynika, iż przesłanką nabycia prawa do dodatku mieszkaniowego jest - co do zasady - posiadanie tytułu prawnego do lokalu. Przyznanie dodatku mieszkaniowego osobie nieposiadającej takowego tytułu, możliwe jest jedynie w przypadku, gdy ta oczekuje na lokal zamienny albo socjalny. Przepis art. 2 ust. 1 pkt 5 - ustawy o dodatkach mieszkaniowych dotyczy zatem osób, które posiadają już prawo do lokalu zamiennego albo socjalnego, ale prawo to nie zostało jeszcze zrealizowane. Innymi słowy, danej osobie musi już przysługiwać prawo do lokalu zamiennego albo socjalnego, na którego realizację oczekuje w lokalu, co do którego nie ma tytułu prawnego. Przechodząc do rozpatrywanej sprawy, Kolegium wskazało, że umowa najmu lokalu mieszkalnego zajmowanego przez [...], została wypowiedziana przez Gminę [...] z dniem 31 lipca 2011r. Jako przyczynę wypowiedzenia wskazano brak dokonywania opłat czynszowych (por. pismo Zastępcy Dyrektora Wydziału Lokali Mieszkalnych Departamentu Nieruchomości i Eksploatacji Urzędu Miejskiego [...]). Z przesłanych do Kolegium akt sprawy wynika, że [...] nie wystąpiła do sądu powszechnego o uznanie wypowiedzenia umowy najmu wskazanego wyżej lokalu mieszkalnego za bezpodstawne lub bezskuteczne. Dnia [...] 2012 r. [...] zawarła z Gminą [...] porozumienie nr [...] w sprawie częściowego umorzenia należności za korzystanie z lokalu mieszkalnego, pod warunkiem spłaty pozostałej zaległości w ratach oraz pod warunkiem bieżącego regulowania opłat. W § 2 ust. 2 tego porozumienia wprost stwierdzono: "Częściowe umorzenie przez Wierzyciela należności za korzystanie z lokalu mieszkalnego pod warunkiem wcześniejszej spłaty pozostałej zaległości należności nie stanowi potwierdzenia prawa do lokalu, ani zgody Gminy [...] na pozostawanie Dłużników w lokalu, o którym mowa w § 1." Ponadto w § 2 ust. 3 stwierdzono: "Niezależnie od obowiązku uiszczania rat w wysokości i terminach określonych w ust. 1 - Dłużnicy do czasu wydania Wierzycielowi zajmowanego lokalu mieszkalnego zobowiązani są do terminowego regulowania w pełnej wysokości bieżących należności za korzystanie z lokalu mieszkalnego bez tytułu prawnego". Zdaniem Kolegium nie ma wątpliwości, że - po wypowiedzeniu umowy najmu z dniem 31 lipca 2011 r. - najem nie został przedłużony lub ponownie nawiązany. W tej sytuacji w ocenie Kolegium uznać należy, że strona zajmuje obecnie przedmiotowy lokal bez tytułu prawnego. Nadto Kolegium wskazało, że zgodnie z § 20 ust. 2 uchwały Nr [...] Rady Miejskiej [..] z dnia [...] 2005 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali mieszkalnych wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu Gminy [...], osoba pozbawiona tytułu prawnego do lokalu na skutek wypowiedzenia umowy z powodu zaległości czynszowych, może wnioskować o ponowne zawarcie umowy, w przypadku całkowitej spłaty zobowiązań. Kolegium podkreśliło, że strona zajmując lokal komunalny bez tytułu prawnego, mogłaby skutecznie ubiegać się o dodatek mieszkaniowy (naturalnie, jeśli spełniłaby inne warunki do przyznania takiego świadczenia), gdyby oczekiwała na lokal zamienny albo socjalny, co wynika z treści pkt 5 ust. 1 art. 2 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. [...] nie jest jednak - zdaniem Kolegium osobą oczekującą na przysługujący jej lokal zamienny bądź socjalny, co potwierdza materiał dowodowy zebrany przez organ pierwszej instancji i sama odwołująca się. Okoliczności sprawy nie dają podstaw do stwierdzenia, że w świetle ustawy z dnia 21 czerwca 2001r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz.U. z 2005r. Nr 31, poz. 266 ze zm.) oraz uchwały Nr [...] Rady Miejskiej [...] 2005 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali mieszkalnych wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu Gminy [...], [...] przysługuje prawo do lokalu zamiennego. Brak jest również informacji o tym, aby wobec [...] zapadł wyrok sądu orzekający o eksmisji, wraz z przyznaniem prawa do lokalu socjalnego. Zgodnie z poglądem wyrażonym w wyroku NSA z dnia 13 kwietnia 2007 r., sygn.akt I OSK 214/06: "w przepisie tym użyto sformułowania «osobom... oczekującym na przysługujący im lokal zamienny lub socjalny». Tak więc - jak to słusznie podniósł Sąd I instancji - danej osobie musi już przysługiwać prawo do lokalu socjalnego, na którego realizację oczekuje w lokalu, co do którego nie ma tytułu prawnego. Dodać przy tym należy, że orzeczenie w wyroku eksmisyjnym o przyznaniu prawa do lokalu socjalnego ma charakter konstytutywny. Dopiero więc po uprawomocnieniu się orzeczenia o przyznaniu takiego prawa, skarżąca będzie spełniała przesłanki z powołanego art. 2 ust. 1 pkt 5 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, do uzyskania takiego dodatku". W tym kontekście – podkreśliło dalej Kolegium, spostrzeżenia wymaga, że Gmina Wrocław nie wniosła nawet powództwa o eksmisję [...] z zajmowanego lokalu. Odwołująca się nie jest osobą oczekującą na lokal socjalny. Strona także nie podnosi, że oczekuje na lokal zamienny albo socjalny, a jedynie na umożliwienie ponownego zawarcia umowy najmu. W konsekwencji powyższych ustaleń, Kolegium stwierdziło, że [...] nie spełnia aktualnie przesłanki warunkującej przyznanie dodatku mieszkaniowego, o której mowa w art. 2 ust. 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Mając powyższe na uwadze Kolegium orzekło jak na wstępie. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżąca [...] wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, zarzuciła: 1. rażące naruszenie przepisów postępowania w szczególności art. 138 § 1 k.p.a., poprzez przyjęcie, że w sprawie nie istnieją przesłanki do uchylenia decyzji organu pierwszej instancji; 2. naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię przepisu art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych. Nadto skarżąca podniosła, że , cyt.: " (...) w przedmiotowej sprawie toczy się postępowanie o sygn.akt IV S.A./Wr 237/13 wobec czego wnoszę o przeprowadzenie dowodów z akt sprawy". Uzasadniając podniesione zarzuty [...] podkreśliła, że , cyt. " podpisała porozumienie w sprawie częściowego umorzenia należności za korzystanie z lokalu mieszkalnego pod warunkiem spłaty pozostałej zaległości w ratach ". Zdaniem skarżącej brzmienie zawartego Porozumienia w związku z § 20 ust. 2 uchwały Rady Miejskiej [...] 2005 r. Nr [...] - pozwala przyjąć, że skarżąca posiada uprawnienie do korzystania z zajmowanego lokalu wynikające ze zgody wyrażonej przez Gminę [...] na jej zamieszkiwanie. Zgoda ta wynika z tego, że skarżąca regularnie dokonuje comiesięcznych wpłat bieżącego czynszu i innych opłat za lokal mieszkalny. W zamian Gmina akceptuje zamieszkiwanie skarżącej w lokalu, zaś w razie zrealizowania wszystkich zobowiązań wynikających z porozumienia dopuszcza się możliwość ponownego zawarcia przez Gminę umowy najmu ze skarżącą. Przyjąć można, że omawiany stosunek prawny ustać może z chwilą cofnięcia zgody na zamieszkiwanie wskutek wniesienia pozwu o eksmisję. Takiego pozwu Gmina jednak nie wniosła. Ponadto skarżąca podniosła, że w przedmiotowym lokalu mieszkalnym zamieszkuje wraz z małoletnią córką i niepełnosprawnym w stopniu znacznym synem. W sytuacji skierowania pozwu o eksmisję - Sąd, stosownie do art. 14 ust. 4 ustawy z dnia 21 czerwca 2001r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego, orzekłby o prawie skarżącej do lokalu socjalnego. Natomiast przepis art. 2 ust. 1 pkt 5 ustawy o dodatku mieszkaniowym - przyznaje prawo do dodatku mieszkaniowego również osobie zamieszkującej bez tytułu prawnego, lecz oczekującej na lokal zamienny lub socjalny. Skoro zatem prawo do dodatku przysługuje osobie, wobec której zapadł już wyrok eksmisyjny, w którym orzeczono o prawie do lokalu zamiennego lub socjalnego, to brak jest jakiegokolwiek powodu, by gorzej traktować osobę, która zobowiązała się do spłaty zaległości czynszowych po to właśnie, by uniknąć orzeczenia eksmisji i uzyskać możliwość ponownego nawiązania stosunku najmu. Względy celowości, ani żadne inne nie przemawiają za tym, by pozbawiać uprawnienia do dodatku mieszkaniowego taką osobę przy równoczesnym obdarzeniu tym uprawnieniem osoby oczekującej na lokal socjalny lub zamienny. Można by nawet spodziewać się, że dla osób, które straciły przymiot najemcy lokalu nie byłoby korzystne podpisywanie ugody z administratorem i dobrowolne spłacanie całości zobowiązań - bo powodowałoby utratę prawa do dodatku, korzystne byłoby natomiast doprowadzenie do wyroku eksmisyjnego i wieloletnie w praktyce oczekiwanie na lokal socjalny lub zamienny - przy zachowaniu prawa do dodatku mieszkaniowego (wyrok WSA w Gdańsku z dnia 5 czerwca 2008r., sygn.akt III SA/Gd 146/08 LEX nr 493254). Skarżąca podkreśliła przy tym, że organ I instancji przyjął takie stanowisko w decyzji z dnia [...] 2012r., nr [...] - przyznając Jej dodatek mieszkaniowy w okresie od 1 czerwca 2012r. do 30 listopada 2012r. Stąd zdaniem skarżącej decyzja organu I instancji z [...] 2013 r. i Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] 2013 r. jest dla Niej niezrozumiała i krzywdząca. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Na wstępie podkreślić należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny nie orzeka o istocie sprawy administracyjnej, czyli nie przyznaje określonych uprawnień, jak i nie odmawia ich przyznania, lecz rozstrzyga o legalności decyzji, to jest o ich zgodności z prawem na podstawie stanu prawnego i faktycznego istniejącego w dniu wydania zaskarżonej decyzji. Działając zaś w granicach kompetencji wynikających z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. Nr 153, poz. 1269/ w związku z art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zwaną dalej p.p.s.a. /t.j. Dz. U. z 2012r., poz.270/, Wojewódzki Sąd Administracyjny jest obowiązany skontrolować, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu, czy też to prawo narusza i w zależności od tej oceny orzec w sposób przewidziany w art. 145 lub art. 151 p.p.s.a. I tak rozpatrując stan faktyczny i prawny niniejszej sprawy, Sąd stwierdził, że skarga nie może być uwzględniona, jako że ocena przeprowadzonego postępowania oraz stanowisko organu odwoławczego nie daje podstaw tak do stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji, jak również brak jest podstaw do jej uchylenia. Materialno-prawną podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowią przepisy ustawy z dnia 21 czerwca 2001r. o dodatkach mieszkaniowych /Dz. U. Nr 71, poz.734 ze zm./. Istotne jest przy tym, że przepisy w/w ustawy dotyczące zasad przyznawania dodatków mieszkaniowych mają charakter bezwzględnie obowiązujący, co oznacza, że muszą być ściśle stosowane bez możliwości odstępstw i to bez względu na szczególnie trudną, indywidualną sytuację osób starających się o dodatek. Prawodawca w sposób bardzo ścisły określił zasady przyznawania i sposób obliczania dodatków mieszkaniowych, nie pozostawiając organowi administracji orzekającemu w tych sprawach możliwości działania w ramach uznania administracyjnego, w szczególności zaś, by to od uznania tego organu zależało w sposób bezpośredni przyznanie dodatku mieszkaniowego oraz jego rozmiar, względnie by organ miał jakąkolwiek możliwość odstąpienia od zasad przyznawania dodatku mieszkaniowego i przyznania go mimo niespełnienia przesłanek przewidzianych w ustawie o dodatkach mieszkaniowych. Niesporne jest, że podstawą prawną wydanych w sprawie decyzji stanowił przede wszystkim przepis art.2 ust.1 w/w ustawy o dodatkach mieszkaniowych, zgodnie z którym dodatek mieszkaniowy przysługuje: 1) najemcom oraz podnajemcom lokali mieszkalnych, 2) osobom mieszkającym w lokalach mieszkalnych, do których przysługuje im spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego, 3) osobom mieszkającym w lokalach mieszkalnych znajdujących się w budynkach stanowiących ich własność i właścicielom samodzielnych lokali mieszkalnych, 4) innym osobom mającym tytuł prawny do zajmowanego lokalu mieszkalnego i ponoszącym wydatki związane z jego zajmowaniem. 5) osobom zajmującym lokal mieszkalny bez tytułu prawnego, oczekującym na przysługujący im lokal zamienny albo socjalny. I tak w myśl przywołanego wyżej przepisu art.2 ust.1 pkt 1 – 4 ustawy, mającego – jak to już wyżej Sąd zauważył - charakter bezwzględnie obowiązujący, podstawowa (niezbędna) przesłanka jak musi zaistnieć, aby organ mógł przyznać dodatek mieszkaniowy, jest posiadanie przez wnioskodawcę jednego ze wskazanych w tymże przepisie tytułu prawnego do lokalu, z którym przedmiotowy dodatek jest związany. Wprawdzie w cyt. wyżej art.2 ust.1 pkt.5 omawianej ustawy ustawodawca dopuścił przyznanie przedmiotowego dodatku również osobom zajmującym lokal bez tytułu prawnego, jednakże uprawnienie to przyznał jedynie osobom oczekującym na przysługujący im lokal socjalny lub zamienny, czyli na chwilę ubiegania się tenże dodatek osoby te winny już mieć przyznane prawo do lokalu zamiennego, bądź socjalnego. Powyższa oznacza to, że brzmienie cyt. wyżej przepis art.2 ust.1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001r. o dodatkach mieszkaniowych, uniemożliwia (wyklucza) możliwość przyznania dodatku mieszkaniowego osobie, która nie spełnia określonych tym przepisem wymogów. W niniejszej sprawie, powodem odmowy przyznania skarżącej dodatku mieszkaniowego był brak tytułu prawnego do zajmowanego lokalu mieszkalnego, jak i to, że skarżąca nie oczekuje na przysługujący Jej lokal zamienny albo socjalny. Z akt administracyjnych niniejszej sprawy niewątpliwie wynika, że umowa najmu lokalu, w którym zamieszkuje skarżąca [...], wypowiedziana została ze skutkiem prawnym na dzień 31 lipca 2011r. w związku z powstałym zadłużeniem w dokonywaniu opłat czynszowych i na ten to również fakt, wskazuje skarżąca we wniosku z dnia 10 maja 2013r. ubiegając się o przedmiotowy dodatek. W świetle powyższych ustaleń, nie budzi zdaniem Sądu wątpliwości, że skarżąca utraciła tytuł prawny do zajmowanego lokalu mieszkalnego, wynikający z umowy najmu, a co oznacza, że nie zachodzi przesłanka o której jest mowa w cyt. wyżej przepisie art.2 ust.1 pkt 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Zważyć przy tym należy, że organ administracyjny rozpoznając sprawę w zakresie uprawnień strony do dodatku mieszkaniowego - zobligowany w myśl cyt. wyżej art.2 ustawy o dodatkach mieszkaniowych do ustalenia istnienia tytułu prawnego do lokalu w rozumieniu art. 2 ust.1 ustawy lub braku tego tytułu, nie jest uprawniony do zastępowania strony umowy najmu w zakresie jej uprawnień do kontroli skuteczności zmiany, wygaśnięcia, czy też rozwiązania tej umowy, a postępowanie takie toczyć się powinno na drodze cywilnej. To jedynie strona posiada takie uprawnienia i w przypadku zakwestionowania przez nią słuszności pozbawienia jej tytułu do lokalu mieszkalnego postępowanie w sprawie o dodatek mieszkaniowy mogłoby zostać zawieszone przed organami administracji, do czasu rozstrzygnięcia zagadnienia prejudycjalnego. Z akt sprawy nie wynika natomiast i nie podnosi tego skarżąca, by występowała do sądu powszechnego o uznanie dokonanego wypowiedzenia umowy najmu przedmiotowego lokalu za bezpodstawne lub bezskuteczne. Nie jest także w niniejszej sprawie sporne, że w dniu [...] 2012r. pomiędzy Gminą [...] występującą jako wierzyciel a skarżącą [...] jako dłużnikiem, zawarte zostało Porozumienie nr [...] w sprawie częściowego umorzenia należności za korzystanie z lokalu mieszkalnego pod warunkiem spłaty pozostałej zaległości w ratach oraz pod warunkiem bieżącego regulowania opłat. W ocenie Sądu, opisany wyżej dokument - Porozumienie dotyczy jedynie kwestii związanych z regulowaniem przez skarżącą powstałego zadłużenia, powstałego z tytułu zajmowania lokalu mieszkalnego położnego we [...]. Za owym stwierdzeniem przemawia postanowienie § 2 ust. 2 tego Porozumienia, który wprost stwierdza, iż, cyt.: "Częściowe umorzenie przez Wierzyciela należności za korzystanie z lokalu mieszkalnego pod warunkiem wcześniejszej spłaty pozostałej zaległości należności nie stanowi potwierdzenia prawa do lokalu, ani zgody Gminy [...] na "pozostawanie Dłużników w lokalu o którym mowa w § 1." Gdy nadto § 2 ust. 3 tegoż Porozumienia stanowi, cyt.: "Niezależnie od obowiązku uiszczania rat w wysokości i terminach określonych w ust. 1 - Dłużnicy do czasu wydania Wierzycielowi zajmowanego lokalu mieszkalnego zobowiązani są do terminowego regulowania w pełnej wysokości bieżących należności za korzystanie z lokalu mieszkalnego bez tytułu prawnego". W tej sytuacji zgodzić się w pełni należy z organem odwoławczym, że – po wypowiedzeniu umowy najmu ze skutkiem prawnym na dzień 31 lipca 2011 r. – najem nie został przedłużony, co oznacza, że [...] zajmuje obecnie przedmiotowy lokal bez tytułu prawnego. Dodatkową okolicznością przemawiającą za przyjęciem, że skarżąca zajmuje przedmiotowy lokal mieszkalny bez tytułu prawnego jest znajdujący się w aktach sprawy dokument (k.4 akt administracyjnych) – "Zawiadomienie o wysokości opłat od 1 maja 2013r.", gdzie jedynym ze składników opłat, to : "Odszkodowanie za bezumowne korzystanie z lokalu". Wprawdzie omawiana ustawa o dodatkach mieszkaniowych nie zawiera definicji pojęcia: "tytułu prawnego do zajmowania lokalu", tym niemniej, opisanego wyżej Porozumienia tak ze względu na jego przedmiot, jak i zawarte w nich, a cytowane wyżej postanowienia, zwłaszcza § 2 ust.3 – nie można przyjąć, że stanowi tytuł prawny, o którym jest mowa w art. 2 ust. 1 pkt 4 omawianej ustawy. W myśl natomiast § 20 ust. 2 uchwały Nr [...] Rady Miejskiej [...] z dnia [...] 2005 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali mieszkalnych wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu Gminy [...], osoba pozbawiona tytułu prawnego do lokalu na skutek wypowiedzenia umowy z powodu zaległości czynszowych, może wnioskować o ponowne zawarcie umowy najmu dopiero w przypadku całkowitej spłaty zobowiązań. Zgodzić się także należy z organem odwoławczym, że strona zajmująca lokal komunalny bez tytułu prawnego, mogłaby skutecznie ubiegać się o dodatek mieszkaniowy (naturalnie, jeśli spełniłaby inne warunki do przyznania takiego świadczenia), gdyby oczekiwała na przysługujący jej lokal zamienny albo socjalny, co wprost wynika z treści cyt. wyżej art. 2 ust. 1 pkt 5 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Zebrany w sprawie materiał dowodowy nie daje jednak podstaw do stwierdzenia, iż - w świetle ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz.U. z 2005 r. Nr 31, poz. 266 ze zm.) oraz w/w uchwały Rady Miejskiej Wrocławia z dnia [...] 2005r. – [...] jest osobą oczekującą na przysługujący Jej lokal zamienny albo socjalny. Skład orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela prezentowane w orzecznictwie stanowisko, że fakt utraty tytułu prawnego do lokalu powoduje, iż nie można nabyć prawa do dodatku mieszkaniowego, niezależnie czy postępowanie o eksmisję zostało wszczęte czy też nie. Postępowanie o eksmisję jest jednym z skutków utraty tytułu prawnego do lokalu mieszkalnego, a jego zakończenie nie ma bezpośredniego wpływu na prawo do dodatku mieszkaniowego. Jeżeli w wyroku eksmisyjnym sąd ustali, że skarżącej przysługuje prawo do lokalu socjalnego, dopiero wówczas zostanie spełniona przesłanka pozwalająca uzyskać prawo do dodatku mieszkaniowego /por. wyrok WSA w Krakowie z dnia 30 maja 2005 r., sygn. akt II SA/Kr 3345/02, Lex nr 700840/. Nadto w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjęte zostało, iż jeżeli skarżąca składając wniosek o przyznanie dodatku mieszkaniowego nie była osobą oczekującą na przysługujący jej lokal socjalny, to nie spełniała ustawowego warunku i nie mogła uzyskać dodatku mieszkaniowego (por. wyrok NSA z dnia 13 kwietnia 2007 r., sygn.akt I OSK 214/06, Lex nr 319405). W tym stanie rzeczy, Sąd nie podzielił stanowiska skarżącej, że skoro Gmina nie wystąpiła do sądu powszechnego o eksmisję Jej rodziny z zajmowanego lokalu, to tym posiada prawo do dodatku mieszkaniowego. Jak bowiem trafnie przyjęły organy, skoro skarżąca nie spełnia podstawowego warunku do otrzymania dodatku mieszkaniowego jakim jest posiadanie tytułu prawnego do zajmowanego lokalu mieszkalnego i nie należy do osób oczekujących na przysługujący Jej lokal zamienny albo socjalny, to odmowa przyznania dodatku mieszkaniowego była prawnie uzasadniona. Bez znaczenia w niniejszej sprawie jest powoływanie się skarżącej na wydane we wcześniejszym okresie decyzje o przyznaniu Jej dodatku mieszkaniowego, skoro niewątpliwe jest, że dotyczyły one innego okresu, czyli innej sprawy - odrębnego postępowania administracyjnego i pozostawały poza kontrolą sądu administracyjnego. Także powoływanie się skarżącej na wyrok WSA w Gdańsku z dnia 5 czerwca 2008r. sygn.akt III SA/Gd 146/08 nie ma w niniejszej sprawie znaczenia, gdyż wydany został w innej sprawie, czyli w innych okolicznościach faktycznych i prawnych. Również żądanie skarżącej przeprowadzenia dowodu z akt sprawy objętej sygn.akt IV S.A./Wr 237/13 nie jest zasadne (choć wyrokiem tut. Sądu z dnia 30 września 2013r. skarga [...] również została oddalona), jako, że niniejsza sprawa jest odrębną sprawą, zakończoną odrębnymi decyzjami i zgromadzonym w tejże sprawie dowodach. Mając na uwadze powyższe, stwierdzić należy, że podnoszone przez skarżącą okoliczności związane tak z niezmiernie ciężką sytuacją materialną, jak i trudami związanymi ze sprawowaniem opieki nad niepełnosprawnym synem, bardzo istotne z punktu widzenia skarżącej, nie mogły być uwzględnione przez Sąd z tej to przede wszystkim przyczyny, iż dotyczą one sfery pozaprawnej, co oznacza, że Sąd tych okoliczności nie może brać pod uwagę. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, iż wbrew zarzutom skarżącej , tak zaskarżona decyzja, jak i utrzymana w mocy decyzja organu I instancji nie narusza prawa i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012r., poz.270) - skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło