IV SA/Wr 615/09

WyrokWSA we Wrocławiu2010-03-10

Skład orzekający: Tadeusz Kuczyński, Małgorzata Masternak – Kubiak, Lidia Serwiniowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o wymeldowaniu osoby z miejsca pobytu stałego może zostać wydana, gdy nie ustalono jednoznacznie, czy opuszczenie lokalu było dobrowolne, trwałe i z zamiarem przeniesienia interesów życiowych?
Ratio decidendi
Decyzja o wymeldowaniu wymaga ustalenia, że osoba dobrowolnie, trwale i z zamiarem przeniesienia swoich spraw życiowych opuściła miejsce pobytu stałego. W przypadku braku jednoznacznego ustalenia tych przesłanek decyzja powinna zostać uchylona i sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia z uzupełnieniem postępowania dowodowego.
Stan faktyczny
J. R. wraz z małoletnią córką została wymeldowana z miejsca pobytu stałego w lokalu przy ul. [...] w S. na podstawie decyzji Wojewody D., utrzymującej w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy K. W. Skarżąca twierdziła, że opuściła lokal nie dobrowolnie, lecz wskutek przemocy psychicznej męża i złych warunków mieszkaniowych, a mąż wymienił zamki, uniemożliwiając jej dostęp. Organ stwierdził, że skarżąca nie zamieszkuje w lokalu i nie podjęła odpowiednich kroków prawnych w celu powrotu.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody D. oraz decyzję Burmistrza Miasta i Gminy K. W.; orzekł, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; zasądził od Wojewody D. na rzecz J. R. kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński Sędziowie: Sędzia WSA Małgorzata Masternak – Kubiak (spr.) Sędzia WSA Lidia Serwiniowska Protokolant:: Dorota Hurman po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 10 marca 2010 r. sprawy ze skargi J.R. na decyzję Wojewody D. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania z miejsca pobytu stałego I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; III. zasądza od Wojewody D. na rzecz J. R. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu przez J. R. jest decyzja Wojewody D. z dnia [...] r. nr [...], wydana na podstawie art. 138 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. z 2000 r. Dz. U. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) i art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tekst jedn. z 2006 r. Dz. U. Nr 139, poz. 993 z późn. zm.), utrzymująca w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy K. W. z dnia [...] r. sygn. akt [...] orzekającą o wymeldowaniu J. R. wraz z małoletnią córką M. z miejsca pobytu stałego w lokalu przy ul. [...] w S.. Na wniosek T. R. organ I instancji wszczął postępowanie w sprawie wymeldowania J. R. wraz z małoletnią córką z miejsca pobytu stałego w lokalu przy ul. [...] w S. Wnioskodawca podał, że żona opuściła przedmiotowy lokal pod koniec lutego 2008 r. i zamieszkała u swoich rodziców. W dniu 13 marca 2009 r. zeznania do protokołu złożyła J. R.. Zainteresowana oświadczyła, że miejsce pobytu stałego opuściła w marcu 2008 r., ponieważ po urodzeniu dziecka nie otrzymała pomocy ze strony męża, a przedmiotowy dom był nieogrzewany. Dodała, że obecnie nie posiada kluczy do spornego lokalu, gdyż w drzwiach wymieniono zamki. Ponadto, gdy w maju 2008 r. próbowała wrócić do miejsca pobytu stałego, nie została do niego wpuszczona. Nadmieniła, iż w dniu 13 marca 2009 r. złożyła na Komisariacie Policji w K.W. doniesienie o utrudnianiu zamieszkiwania w lokalu przy ul. [...] w S.. W przedmiotowej nieruchomości pozostawiła rzeczy osobiste. Do akt sprawy dołączyła kopię pozwu rozwodowego z dnia 11 maja 2008 r., w którym wnosi o rozwiązanie małżeństwa z T. R. z jego winy oraz o zasądzenie alimentów na Jej rzecz i małoletniej córki. W pozwie nie wnosi o podział majątku, bądź orzeczenie o sposobie korzystania z przedmiotowej nieruchomości. Kontrola meldunkowa, przeprowadzona przez funkcjonariuszy Komisariatu Policji w K. W., potwierdziła fakt niezamieszkiwania J. R. w lokalu przy ul.[...] w S.. Zastępca Komendanta Komisariatu Policji dodał, że obecnie toczy się postępowanie w sprawie utrudniania zamieszkiwania J. R. przez męża, ponieważ wymienił on zamki w drzwiach i nie wpuszcza Jej do przedmiotowej nieruchomości. Kolejnym pismem z dnia 11 maja 2009 r. Komendant Komisariatu Policji w K. W. poinformował organ I instancji, że postępowanie w sprawie o utrudnianie zamieszkiwania J. R. przez T. R. zakończyło się odmową wszczęcia postępowania. W dniu 5 maja 2009 r. J. R. dołączyła do akt sprawy kopię zażalenia na postanowienie Sądu Rejonowego w Ś. o odmowie wszczęcia dochodzenia w sprawie utrudniania zamieszkiwania w lokalu przy ul. [...] w S.. Natomiast w dniu 25 maja 2009 r. dołączyła do akt sprawy pisemne oświadczenie z prośbą o przesłuchanie dodatkowych świadków oraz nagranie, które jak twierdzi, sporządzone zostało podczas Jej wizyty w spornym lokalu w dniu 10 kwietnia 2008 r. W dniu 30 czerwca 2009 r. organ I instancji przesłuchał do protokołu świadków wskazanych przez J. R. Świadkowie zgodnie potwierdzili, że opuściła ona miejsce pobytu stałego w marcu 2008 r., ponieważ wymagała opieki po urodzeniu dziecka, a przedmiotowy lokal był nieogrzewany. Po jakimś czasie T. R. wymienił zamki w spornym lokalu, jednak J. R. dopiero po wszczęciu przedmiotowego postępowania próbowała się dostać do lokalu przy ul. [...] w S. wraz z policją. Wcześniej, według zeznań swojej siostry oraz matki, była wpuszczana do przedmiotowego lokalu przez T. R., natomiast ojciec J. R. zeznał, że nie była ona wpuszczana do spornego lokalu. Przesłuchani do protokołu świadkowie potwierdzili, że w przedmiotowym lokalu J. R. pozostawiła część rzeczy. W dniu 28 lipca 2009 r. J. R. dołączyła do akt sprawy pismo, w którym ustosunkowała się do zebranego materiału dowodowego. Podkreśliła, że miejsca pobytu stałego nie opuściła dobrowolnie, lecz w wyniku braku opieki ze strony męża po urodzeniu dziecka, znęcania się psychicznego nad nią oraz braku ciepłej wody i ogrzewania w spornym lokalu. Przeprowadzka do rodziców miała charakter tylko tymczasowy, jednak mąż pozbawił Ją dostępu do spornego lokalu, wymieniając zamki w drzwiach. Nawet podczas interwencji policji, która miała miejsce po wszczęciu przedmiotowego postępowania, mąż nie wpuścił jej do lokalu przy ul. [...] w S. Decyzją dnia [...] r. sygn. akt [...] Burmistrz Miasta i Gminy K. W. orzekł o wymeldowaniu J. R. wraz z małoletnią córką M. z miejsca pobytu stałego w lokalu przy ul. [...] w S. Od powyższej decyzji odwołanie wniosła J.R.. Skarżąca kwestionuje zasadność rozstrzygnięcia wydanego przez organ I instancji. W motywach rozstrzygnięcia Wojewoda D. podniósł, że materialno - prawną podstawą rozstrzygnięcia w przedmiocie wymeldowania z lokalu stanowi art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych, w brzmieniu: "organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się".Definicję pojęcia pobytu stałego zawiera art. 6 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, zgodnie z którym pobytem stałym jest zamieszkanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania, z wolą koncentracji w danym miejscu swoich spraw życiowych. W ocenie organu z wyjaśnień złożonych przez strony postępowania bezspornie wynika, że J. R. nie zamieszkuje w przedmiotowym lokalu. Kwestią sporną w sprawie jest natomiast to, czy opuszczenie lokalu położonego przy ul.[...] w S. było zamierzoną przez J. R. zmianą miejsca zamieszkania, czy nastąpiło wbrew woli skarżącej i było następstwem bezprawnych działań męża. Organ wskazuje, że Naczelny Sąd Administracyjny wielokrotnie wyjaśniał w swoich orzeczeniach, że za równoznaczną z dobrowolnym opuszczeniem lokalu uznać należy nie tylko dobrowolną zmianę miejsca pobytu stałego, ale także sytuację, w której osoba dotychczas zameldowana została przez dysponenta lokalu z niego usunięta, lub niedopuszczona, a nie skorzystała we właściwym czasie z przysługujących jej środków prawnych umożliwiających powrót do lokalu, bądź dochodząc tego prawa uzyskała dla siebie rozstrzygnięcie niekorzystne. Zgodnie z art. 344 § 2 Kodeksu cywilnego roszczenie przeciwko temu, kto samowolnie naruszył posiadanie wygasa, jeżeli nie będzie dochodzone w ciągu roku od chwili naruszenia. Natomiast z akt przedmiotowej sprawy wynika, że J. R. po opuszczenia spornego lokalu nie podejmowała żadnych kroków prawnych w celu powrotu do przedmiotowego mieszkania, dopiero po wszczęciu postępowania w sprawie Jej wymeldowania z miejsca pobytu stałego wystąpiła do Sądu Rejonowego w wnioskiem o wszczęcie postępowania przeciwko T. R. w sprawie o utrudnianie zamieszkiwania. Ponadto z brakiem dobrowolności opuszczenia lokalu w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych mamy do czynienia wówczas, gdy w wyniku z reguły bezprawnych działań osób trzecich dana osoba nie przebywa w lokalu, w którym jest zameldowana. W takiej sytuacji w efekcie podjętych we właściwym czasie środków prawnych może nastąpić powrót do lokalu. Nie ma to zastosowania w przypadku złego stanu technicznego budynku, który jest faktem obiektywnym, wynikającym z wielu uwarunkowań, w tym często z zaniedbań jego właściciela. Taka okoliczność nie może być zaliczona do działań pozbawiających cech dobrowolności opuszczenie lokalu (wyrok NSA z dnia 27 marca 2007r. sygn. akt II OSK 521/06). Tym samym podnoszony przez skarżącą argument braku ogrzewania w lokalu przy ul. [...] w S. nie może zostać uznany jako dowód niedobrowolnego opuszczenia przedmiotowego lokalu. Bez znaczenia dla wyniku przedmiotowej sprawy pozostawić należy podnoszony przez skarżącą argument kilku wizyt w spornym lokalu do chwili wymiany zamków oraz pozostawienie w nim części swoich rzeczy. Fakt pozostawienia w lokalu rzeczy stanowiących własność skarżącej nie świadczy o tym, że nie opuściła ona tego lokalu, ponieważ opuszczenie lokalu nie musi być połączone z jego opróżnieniem z rzeczy należących do opuszczającego lokal. Nawet więc pozostawienie rzeczy osobistych nie świadczy o skoncentrowaniu spraw życiowych w spornym (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 15 stycznia 2009 r., III SA/Gd 360/08). Ponadto z nagrania dołączonego przez skarżącą do akt sprawy, sporządzonego w dniu 10 kwietnia 2008 r., wynika, że była wpuszczana do spornego lokalu i miała możliwość swobodnego poruszania się po nim, nie można więc uznać, że zamieszkiwanie było utrudniane. Nadmienić należy, że zgodnie z art. 9 ust 2b ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, zameldowanie w lokalu służy wyłącznie celom ewidencyjnym i ma na celu potwierdzenie faktu pobytu w tym lokalu. Utrzymanie w ewidencji ludności zapisu o zameldowaniu osoby, pomimo stwierdzonego faktu opuszczenia przez nią miejsca zameldowania oznaczałoby tolerowanie fikcji meldunkowej, niedopuszczalnej przepisami prawa. Zgodnie z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 grudnia 2002 r. sygn. akt. II SA/Ka 250/2001, zameldowanie jest jedynie czynnością rejestracyjną, mającą na celu zebranie informacji o tym kto i gdzie zamieszkuje. Zgodnie z orzecznictwem Sądów Administracyjnych na organach właściwych w sprawach ewidencji ludności spoczywa obowiązek podejmowania wszelkich działań w celu zapewnienia zgodności zapisów w ewidencji ludności z rzeczywistym miejscem pobytu osób, na których ciąży obowiązek zameldowania lub wymeldowania. Istotę ewidencji ludności stanowi gromadzenie informacji w zakresie danych o miejscu pobytu osób. Chodzi o to by dane te, odpowiadały stanowi faktycznemu i nie tworzyły fikcji meldunkowej. Organy prowadzące ewidencję mają obowiązek podejmować wszelkie czynności służące rejestracji prawdziwych danych o miejscu pobytu osób (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 lipca 2007 r. sygn. akt IV SA/Wa 135/06). W ustalonym stanie faktycznym, skoro J. R. wraz z małoletnią córką opuściła bez wymeldowania lokal przy ul. [...] w S., to utrzymanie w rejestrach ewidencji ludności zapisu o stałym zameldowaniu skarżącej pod powyższym adresem prowadziłoby do tolerowania fikcji meldunkowej niedopuszczalnej przepisami prawa. Zatem decyzja Burmistrza Miasta i Gminy K. W. z dnia [...]r. orzekająca o wymeldowaniu J. R. wraz z małoletnią córką z miejsca pobytu stałego w lokalu przy ul. [...] w S. nie narusza przepisów obowiązującego prawa. W skardze na powyższą decyzję J.R. wniosła o jej uchylenie w całości. Zaskarżonej decyzji zarzuca naruszenie przepisów prawa materialnego. W ocenie skarżącej w przedmiotowej sprawie nie zostały spełnione przesłanki, o których mowa w art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tekst jedn. z 2006 r. Dz. U. Nr 139, poz. 993 z późn. zm.), tj. dobrowolne i trwałe opuszczenie miejsca pobytu stałego. Skarżąca podniosła, że do opuszczenia lokalu przy ul. [...] w S. zmusiła ją przemoc psychiczna stosowana przez męża, brak właściwej opieki z jego strony w okresie popołogowym oraz brak właściwych warunków mieszkaniowych dla noworodka. W ocenie skarżącej nie można uznać, że wykazuje wolę koncentracji swoich spraw życiowych w innym miejscu, albowiem to w wyniku bezprawnego działania męża (wymienił zamki w drzwiach wejściowych), została pozbawiona dostępu do spornego mieszkania. Odpowiadając na skargę Wojewoda D. wniósł o jej oddalenie. Organ podtrzymał w całości argumentację faktyczną i prawną zawartą w uzasadnieniu skarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 184 Konstytucji RP z 1997 r. i art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 ustawy). Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Sądy administracyjne sprawują kontrolę aktów i czynności z zakresu administracji publicznej pod względem zgodności z obowiązującym w dacie ich wydania prawem. Sąd administracyjny nie rozważa kwestii, czy decyzja organu administracji publicznej jest słuszna, lecz czy mieści się w granicach obowiązującego prawa materialnego i procesowego. Kryterium legalności umożliwia sądowi administracyjnemu wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji lub postanowienia, jeżeli stwierdzi on naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające postawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Skarga zawiera usprawiedliwione podstawy wskazując, że Wojewoda D. naruszył art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tekst jedn. z 2006 r. Dz. U. Nr 139, poz. 993 z późn. zm. – zwana dalej ustawą o ewidencji ludności), przez dokonanie wadliwej subsumcji stanu faktycznego. Powołany przepis prawa materialnego w swej dyspozycji zawiera obowiązek ustalenia stanu faktycznego sprawy sprowadzającego się do zbadania przez organ administracji publicznej, czy dana osoba opuściła lokal mieszkalny bez wymeldowania, czy też nie. Podkreślić w tym miejscu należy, że ustawodawca nie sprecyzował w wymienionym przepisie, jaki charakter ma mieć opuszczenie przez osobę miejsca stałego pobytu oraz w jaki sposób fakt opuszczenia lokalu ma być potwierdzony. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwalił się wprawdzie pogląd, zgodnie z którym spełnienie przesłanki opuszczenia lokalu przez zainteresowaną osobę, dotychczasowego miejsca pobytu stałego następuje wówczas, gdy jest ono trwałe, dobrowolne i wynika z własnej woli, lecz wypracowane zostało jednocześnie stanowisko, zgodnie z którym o opuszczeniu lokalu w rozumieniu art. 15 ust. 2 powołanej ustawy można mówić wówczas, gdy dana osoba nie skorzystała z przysługujących jej środków prawnych umożliwiających powrót do lokalu (por. np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 kwietnia 2000 r., sygn. akt V SA 1424/99, z dnia 22 sierpnia 2000 r., sygn. akt V SA 108/00, z dnia 12 kwietnia 2001 r., sygn. akt V SA 3078/00). Rezygnacja z przebywania w określonym lokalu może nastąpić bowiem w sposób wyraźny - poprzez złożenie oświadczenia woli, ale także w sposób domniemany - poprzez zachowanie, które nie wyraża woli stałego przebywania w miejscu, w którym dotychczas koncentrowały się sprawy życiowe danej osoby. W konsekwencji, każda sprawa meldunkowa wymaga indywidualnego podejścia do okoliczności związanych z opuszczeniem lokalu i działaniami podejmowanymi przez zainteresowanego po jego opuszczeniu. Taki stan prawny oraz ugruntowane stanowisko judykatury w szczególny sposób zobowiązuje organy administracji publicznej do precyzyjnego ustalenia stanu faktycznego sprawy, zaś sąd administracyjny do kontroli zaskarżonej decyzji zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych. Wydanie przez organ orzeczenia o wymeldowaniu danej osoby z pobytu stałego winno być poprzedzone postępowaniem dowodowym, którego rezultaty nie pozostawiałyby wątpliwości, co do istnienia, wymienionej w art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności, przesłanki wymeldowania. W ocenie Sądu w przedmiotowym postępowaniu nie wyjaśniono bez żadnych wątpliwości oraz w sposób rzetelny i obiektywny, czy skarżąca rzeczywiście opuściła sporny lokal w znaczeniu ustalonym w orzecznictwie tj. dobrowolnie, trwale i z zamiarem przeniesienia swoich interesów życiowych w inne miejsce, bowiem okoliczności niezbędne do orzeczenia o wymeldowaniu skarżącej z miejsca pobytu stałego nie zostały bezspornie stwierdzone w postępowaniu dowodowym poprzedzającym podjęcie decyzji. W sprawie będącej przedmiotem osądu strona skarżąca już w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji postawiła zarzuty, które powtórzyła w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, dotyczące dokonania ustaleń sprzecznych z zebranym materiałem dowodowym poprzez uznanie, że w sprawie doszło do dobrowolnego opuszczenia lokalu. Od początku też podtrzymywała, że na decyzję o opuszczeniu miejsca pobytu stałego miały wpływ takie okoliczności, jak przemoc psychiczna stosowana przez męża oraz brak właściwej opieki z jego strony w okresie popołogowym, jako mające istotne znaczenie z punku widzenia zaistnienia jednej z przesłanek wymeldowania wynikającej z art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności. Tymczasem z akt sprawy wynika, że organ dokonał niepełnej oceny materiału dowodowego pod kątem ustalenia okoliczności związanych z opuszczeniem lokalu przez J. R.. Nie dokonano oględzin spornego lokalu w celu ustalenia, czy znajdują się tam rzeczy skarżącej, wbrew twierdzeniem organu odwoławczego, nie przesłuchano męża skarżącej (w aktach sprawy nie ma protokołu z przesłuchania T. R.). Ponadto Sąd zwraca uwagę, że skarżąca nie kwestionuje złego stanu technicznego budynku, lecz utrzymuje, że zmuszona została do opuszczenia lokalu, mi. in. dlatego, że była zbyt słaba, po urodzeniu dziecka w wyniku tzw. cesarskiego cięcia, aby samodzielnie nosić węgiel i palić w piecu, a na pomoc męża nie mogła liczyć. Nie mogła zatem przebywać z noworodkiem w nieogrzewanym pomieszczeniu. Sporny w sprawie jest także fakt dobrowolnego opuszczenia przez skarżącą lokalu mieszkalnego. Wydając rozstrzygnięcie organ winien bowiem mieć na uwadze fakt, że w lokalu przy ul. [...] w S., mąż skarżącej dokonał wymiany zamków do drzwi wejściowych mieszkania i dlatego skarżąca, wobec braku nowych kluczy, nie posiada dostępu do przedmiotowego lokalu. Podkreślić należy, że z brakiem dobrowolności opuszczenia lokalu w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności mamy do czynienia wówczas, gdy w wyniku z reguły bezprawnych działań osób trzecich dana osoba nie przebywa w lokalu, w którym jest zameldowana. W pewnych sytuacjach, nieprzebywanie w lokalu może być efektem konfliktu rodzinnego, który tak jak w niniejszej sprawie prowadzi do opuszczenia lokalu przez jedną ze stron. Z tego względu dopiero po ustaleniu w następstwie jakiego zdarzenia doszło do opuszczenia lokalu przez skarżącą oraz w jakim miejscu aktualnie znajduje się ośrodek jej osobistych i majątkowych interesów (tzw. centrum życiowe) i czy ma zamiar przebywać tam na stałe, będzie możliwe stwierdzenie, że zachodzą przesłanki z art. 15 ust. 2. Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę podziela w tym miejscu pogląd zaprezentowany w wyroku NSA z dnia 5 stycznia 2007 r. sygn. akt II OSK 133/06 - LEX nr 327831, w którym wskazano, że opuszczenie lokalu jest to nie tylko fizyczne nieprzebywanie, ale i zamiar opuszczenia danego lokalu z jednoczesnym zerwaniem związków z dotychczasowym lokalem i złożeniem w nowym ośrodku swoich osobistych i majątkowych interesów, przy czym zamiar ten można określić na podstawie obiektywnych, możliwych do stwierdzenia okoliczności. W konsekwencji Sąd uznał, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. w związku z art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, przy czym naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy, co uzasadniało jej uchylenie. Rozpatrując ponownie sprawę organ ustali, czy rzeczywiście skarżąca dobrowolnie opuściła sporny lokal i czy czynności tej towarzyszył zamiar opuszczenia lokalu z jednoczesnym zerwaniem wszelkich związków z lokalem i założeniem, w nowym miejscu, ośrodka swoich osobistych i majątkowych interesów, a następnie orzeknie w przedmiocie wymeldowania. W tym celu należy uzupełnić postępowanie dowodowe, które pozwoliłoby na jednoznaczne przyjęcie, że dla J. R. miejscem, gdzie koncentrują się na stałe jej sprawy życiowe jest inny lokal niż ten pod adresem przy ul. [...] w S. W tym stanie rzeczy, w oparciu o art. 145 § 1 pkt. 1 lit a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), uchylono zaskarżoną decyzję. Na podstawie art. 135 tejże ustawy uchylono decyzję organu pierwszej instancji. Z uwagi na charakter sprawy Sąd, na podstawie art. 152 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekał w przedmiocie wykonalności zaskarżonej decyzji. Rozstrzygnięcie w pkt II sentencji oznacza zatem, że zaskarżona decyzja nie wywołuje skutków prawnych, które wynikają z jej rozstrzygnięcia, od chwili wydania wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 powołanej wyżej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło