IV SA/Wr 645/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Daria Gawlak-Nowakowska Sędziowie: Asesor WSA Aneta Brzezińska (sprawozdawca) Sędzia WSA Katarzyna Radom Protokolant: Referent Małgorzata Balowska po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 4 marca 2026 r. sprawy ze skargi K. C. na decyzję Rektora Uniwersytetu Wrocławskiego z dnia 15 października 2025 r. nr DN.513.2.2025.KS-Ż w przedmiocie odmowy wznowienia studiów oddala skargę w całości. Aktem z 5 września 2025 r. ([...]), określonym jako "decyzja", Prodziekan ds. Dydaktyki Wydziału F., działając z upoważnienia Rektora Uniwersytetu Wrocławskiego, po rozpoznaniu wniosku K. C. (dalej: skarżąca), nie wyraził zgody na wznowienie studiów na kierunku F. w roku akademickim 2025/2026. W uzasadnieniu aktu wyjaśniono, że według postanowień z § 57 ust. 2 Regulaminu studiów na Uniwersytecie Wrocławskim (uchwała nr 68/2024 Senatu Uniwersytetu Wrocławskiego z dnia 24 kwietnia 2024 r.), dalej: Regulamin, wznowienie studiów może nastąpić, jeśli od daty skreślenia z listy studentów upłynęło nie więcej niż 5 lat. Termin ten nie podlega przywróceniu. Wskazano, że decyzja skreślająca skarżącą z listy studentów uprawomocniła się 7 września 2016 r., a więc przekroczono 5-letni okres do wznowienia studiów. W opisanym wyżej akcie zawarto też pouczenie, że strona niezadowolona z "decyzji" może zwrócić się do Rektora Uniwersytetu Wrocławskiego z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy w terminie 14 dni, ewentualnie może wnieść skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w terminie 30 dni licząc od dnia doręczenia "decyzji". Pismem z 15 września 2025 r. skarżąca złożyła od powyższego aktu wniosek do Rektora Uniwersytetu Wrocławskiego z prośbą o wznowienie studiów w celu złożenia pracy dyplomowej i egzaminu dyplomowego bez konieczności powtarzania przedmiotów i uzupełniania różnic programowych. Aktem z 15 października 2025 r. ([...]), określonym jako "decyzja", Prorektor ds. nauczania, działając z upoważnienia Rektora Uniwersytetu Wrocławskiego, po rozpoznaniu wniosku skarżącej z 15 września 2025 r. utrzymał w mocy "decyzję" z 5 września 2025 r. odmawiającą skarżącej wznowienia stacjonarnych studiów [...] stopnia na kierunku F. w roku akademickim 2025/2026. W uzasadnieniu aktu wskazano, że 7 września 2016 r. skarżąca została skreślona decyzją Dziekana Wydziału F. Uniwersytetu Wrocławskiego ([...]) z listy studentów [...] roku [...] semestru stacjonarnych studiów [...] stopnia na kierunku F. z powodu rezygnacji ze studiów w roku akademickim 2015/2016. Decyzja ta została skutecznie doręczona skarżącej i stała się prawomocna 22 września 2016 r. Od decyzji tej skarżąca nie wywiodła odwołania. Zgodnie z § 57 ust. 2 i 3 Regulaminu studiów wniosek o wznowienie studiów można złożyć w terminie 5 lat od daty uprawomocnienia się pierwszej decyzji o skreśleniu z listy studentów. Jak wynika ze zgromadzonego materiału dowodowego skarżąca została skreślona 7 września 2016 r., zatem termin jaki upłynął od dnia pierwszego skreślenia z listy studentów do dnia wniesienia podania o wznowienie studiów wynosi więcej niż 5 lat. Pismem z 28 października 225 r. skarżąca wywiodła skargę do tutejszego Sądu. Pełnomocnik, pismem procesowym z 2 marca 2026 r., podtrzymał skargę oraz wniósł o przyznanie kosztów pomocy prawnej z urzędu. Zwrócił uwagę, że organ przyjął, że termin określony w § 57 ust. 2 Regulaminu studiów na Uniwersytecie Wrocławskim ma charakter bezwzględny i materialny, a jego przekroczenie wyłącza możliwość merytorycznego rozpoznania wniosku. Stanowisko to opiera się na wykładni literalnej, pomija wykładnię systemową, celowościową. A wskazany przepis nie zawiera jednoznacznego sformułowania, że termin ten ma charakter prekluzyjny w sensie absolutnym. Zarzucił decyzji naruszenie art. 70, 31 ust. 3 Konstytucji RP oraz naruszenie art. 7, 8 i 77 k.p.a. poprzez wydanie decyzji wyłącznie o przesłankę formalną, bez analizy jej wypływu na dalszą sytuację skarżącej. W odpowiedzi na skargę Rektor Uniwersytetu Wrocławskiego (dalej "rektor") wniósł o jej odrzucenie, a w razie nieuwzględnienia tegoż wniosku o oddalenie skargi. W uzasadnieniu odpowiedzi Rektor podtrzymał dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Zakres kontroli sprawowanej przez wojewódzkie sądy administracyjne określa ustawa z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. 2024 r. poz. 1267 ze zm.), stanowiąc w art. 1 § 1 i § 2, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Opisana kontrola, zgodnie z art. 3 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm., dalej p.p.s.a.) obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne, wskazane w tym przepisie postanowienia, ale także akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw (art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.). Badając legalność zaskarżonych ww. aktów, orzeczeń i czynności sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Zaskarżony akt nie narusza przepisów prawa. Podzielając w całości pogląd wyrażony przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w wyroku z 9 maja 2025 r. (sygn. akt IV SA/Wr 492/24) w analogicznej sprawie skarżącej dotyczącej warunków instytucji reaktywacji studiów, podnieść należy, że instytucja prawna wznowienia studiów ma charakter pozaustawowy. Jej istnienie jak i przesłanki jej zastosowania zależą wyłącznie od przepisów prawa wewnętrznego obowiązujących w danej uczelni, będącej jednostką autonomiczną. W konsekwencji, ewentualne rozstrzygnięcie w przedmiocie wznowienia studiów (reaktywacji studiów) nie stanowi decyzji administracyjnej w rozumieniu art. 1 pkt 1 k.p.a. ustawy z 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U z 2025 r. poz. 1691), dalej k.p.a., bowiem nie jest ono wydawane w oparciu o przepisy prawa powszechnie obowiązującego. W orzecznictwie trafnie wskazuje się, że decyzja administracyjna jest aktem podejmowanym w oparciu o przepisy prawa powszechnie obowiązującego (zob. np. postanowienie NSA z 28 listopada 2012 r., II GSK 1801/12 – CBOSA). Powyższe nie oznacza jednak, że skarga na tego rodzaju rozstrzygnięcie jest niedopuszczalna. Stanowi ono bowiem akt, który podlega kognicji sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Jest on bowiem podejmowany w ramach władczych kompetencji uprawnionego organu, w indywidualnej sprawie i dotyczy prawa gwarantowanego przez uczelnię, o ile spełnione są warunki wynikające z przepisów prawa wewnętrznego (zob. wyrok WSA w Krakowie z 12 kwietnia 2019 r., III SA/Kr 121/19; wyrok WSA we Wrocławiu z 9 października 2024 r., IV SA/Wr 213/24 – CBOSA). W rozpoznawanej sprawie instytucja wznowienia studiów została przewidziana w § 57 Regulaminu. Zgodnie z treścią przywołanego § 57 Regulaminu osoba skreślona z pierwszego roku studiów pierwszego stopnia, drugiego stopnia lub jednolitych studiów magisterskich może ponownie podjąć studia jedynie w drodze rekrutacji (ust. 1). Studentowi Uniwersytetu Wrocławskiego, który po zaliczeniu pierwszego roku studiów został skreślony z listy studentów, dziekan może wyrazić zgodę na wznowienie studiów. Wniosek o wznowienie można złożyć w terminie do 5 lat od daty uprawomocnienia się pierwszej decyzji o skreśleniu z listy studentów (ust. 2). Jak wynika z § 67 ust. 2 i 5 decyzje i inne rozstrzygnięcia dotyczące studentów i objęte postanowieniami niniejszego Regulaminu podejmuje dziekan (prodziekan/dyrektor/kierownik jednostki dydaktycznej) z własnej inicjatywy lub na pisemny wniosek studenta. Decyzje dotyczące skreślenia z listy studentów oraz odmawiające zwolnienia z opłat, wznowienia studiów albo przeniesienia z innej uczelni, podejmowane są na podstawie upoważnienia Rektora w trybie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. Biorąc powyższe pod uwagę, stwierdzić należy, iż zaskarżony akt, odmawiający zgody na wznowienie przez skarżącą studiów na kierunku F. znajduje uzasadnienie w ww. postanowieniach Regulaminu. Z nadesłanych akt wynika bezspornie, że skarżąca została po raz pierwszy skreślona z listy studentów [...] roku [...] semestru stacjonarnych studiów [...] stopnia na kierunku F. w roku akademickim 2015/2016 mocą decyzji z 7 września 2016 r. ([...]). Jako przyczynę wskazano rezygnację skarżącej ze studiów. Decyzję tę doręczono skarżącej w 22 września 2016 r. i nie została ona zakwestionowana. Złożenie więc przez skarżącą wniosku o wznowienie studiów dopiero w 2025 r. (po 9 latach) oznaczało, że nie zachowano określonego w § 57 ust. 2 Regulaminu 5-letniego terminu, liczonego "od daty uprawomocnienia się pierwszej decyzji o skreśleniu z listy studentów". Zważywszy na zasadę autonomii uczelni wyższych wynikającą z art. 9 pkt 2 ustawy prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz.U z 2024 r. poz. 1571, dalej: p.s.w.i.n.), a mającą umocowanie konstytucyjne (art. 70 ust. 5 Konstytucji), należy podkreślić, że uczelnia jest autonomiczna na zasadach określonych w ustawie. Bezspornie jest, że przepisy tej ustawy obowiązującej w dacie złożenia wniosku przez skarżącą nie przewidywały procedury odnoszącej się do wznowienia studiów. Zgodnie zaś z art. 75 ust. 1 p.s.w.i.n. organizację studiów oraz związane z nimi prawa i obowiązki studenta określa regulamin studiów, który obowiązuje na danej uczelni. Ustęp 1 powołanego przepisu formułuje zatem nie tylko obowiązek unormowania w regulaminie studiów spraw związanych z organizacją i tokiem studiów oraz praw i obowiązków studenta, lecz także wskazuje na znaczenie regulaminu studiów jako jednego z podstawowych aktów prawa wewnętrznego uczelni. Postanowienia Regulaminu studiów są przepisami wiążącymi studenta oraz organ uczelni przy wydawaniu w indywidualnych sprawach (w tym w sprawie skarżącej) rozstrzygnięć. W konsekwencji czego ocena charakteru tego rodzaju spraw powinna być dokonywana w oparciu o analizowane unormowania wewnętrzne uczelni, w tym również w zakresie przewidzianych form działania (Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z 12 kwietnia 2019 r., sygn. akt III SA/Kr 121/19, CBOSA). W piśmiennictwie dotyczącym regulacji z zakresu Prawa o szkolnictwie wyższym i nauce przyjmuje się, że jeśli przepisy ustawy wskazują jako formę działania organu decyzję, bez dookreślania, że jest to decyzja administracyjna, to należy przyjąć, iż w takim przypadku mamy do czynienia z rozstrzygnięciem właściwego organu, np. rektora, czy właściwego ministra, które nie są decyzjami administracyjnymi i tym samym Kodeks postępowania administracyjnego nie stanowi podstawy ich wydania, ani też gwarancji procesowych dla ich adresatów. Z tej też tylko przyczyny nie sposób przyjąć, że w sprawie doszło do naruszenia wskazanych przez pełnomocnika przepisów k.p.a. Zresztą skoro treść § 57 Regulaminu jako wiążącego aktu wewnętrznego Uniwersytetu Wrocławskiego nie zawiera regulacji w zakresie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o wznowienie studiów, to oznacza, że taka możliwość nie została przez uczelnię – w ramach przysługującej jej autonomii – przewidziana. Tym samym zarzuty pełnomocnika strony zawarte w tym zakresie w piśmie procesowym 2 marca 2026 r. należało uznać za bezzasadne. Analogicznie należało ocenić dalsze zarzuty pełnomocnika, w tym te podważające prawidłowość "wydania decyzji wyłącznie w oparciu o jedną przesłankę formalną, bez analizy wpływu na sytuację skarżącej". Po pierwsze, wydane rozstrzygnięcie (co już zostało podniesione przez Sad) nie stanowi decyzji, a po wtóre skoro w sprawie bezsporne jest, że skarżąca nie spełniła warunku w § 57 ust. 2 Regulaminu – czyli nie złożyła wniosku o wznowienie studiów z zachowaniem terminu – to organy będąc związane treścią Regulaminu nie mogły przystąpić do dalszego procedowania nad wnioskiem skarżącej. W sprawie nie doszło także do naruszenia Konstytucji RP, w tym w szczególności art. 70 Konstytucji RP ust. 1 zd. 1, który zapewnia każdemu prawo do nauki, ani przepisu art. 70 ust. 4 zd. 1 Konstytucji RP, który stanowi, że "władze publiczne zapewniają obywatelom powszechny i równy dostęp do wykształcenia". Uniwersytet Wrocławski jako uczelnia publiczna umożliwiał przecież skarżącej dostęp do wykształcenia, jednakże to skarżąca 7 września 2016 r. złożyła wniosek o rezygnację ze studiów. Wniosek ten stanowił z kolei podstawę do wydania decyzji z 7 września 2016 r. skreślającej skarżącą z listu studentów z uwagi na złożone przez nią oświadczenie o rezygnacji ze studiów. Nie sposób zatem uznać, że skarżąca w wyniku wydania przez Uniwersytet zaskarżonego aktu – będącego w istocie przecież konsekwencją po pierwsze jej oświadczenia o rezygnacji ze studiów, a następnie wniosku o wznowienie studiów złożonego z ewidentnym przekroczeniem terminu wnikającego z § 57 ust. 2 Regulaminu, pozostała w jakikolwiek sposób pozbawiona dostępu do nauki. W konsekwencji powyższego Sąd orzekł na zasadzie art. 151 p.p.s.a.