IV SA/Wr 87/25
WyrokWSA we Wrocławiu2025-08-13
Skład orzekający: Anetta Makowska-Hrycyk, Daria Gawlak-Nowakowska, Katarzyna Radom
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy żądanie udostępnienia wykazu skarg na sędziego i sposobu ich załatwienia za ostatnie 5 lat stanowi informację przetworzoną, a jeśli tak, to czy wnioskodawca wykazał szczególnie istotny interes publiczny w jej uzyskaniu?Ratio decidendi
Sąd uznał, że żądanie udostępnienia wykazu skarg na sędziego i sposobu ich załatwienia za ostatnie 5 lat stanowi informację przetworzoną, ponieważ jej przygotowanie wymagałoby analizy olbrzymiej ilości dokumentów i zaangażowania ponadnormatywnych zasobów organu. Ponadto, wnioskodawca nie wykazał szczególnie istotnego interesu publicznego w uzyskaniu tej informacji, co jest warunkiem koniecznym do jej udostępnienia zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. W związku z tym skarga została oddalona.Stan faktyczny
Skarżący R. S. zwrócił się do Prezesa Sądu Okręgowego w Świdnicy z obszernym wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej sędziego M. B., w tym m.in. kopii dokumentów związanych z jej powołaniem, badań okresowych, wieku, a także wykazu skarg na nią i sposobu ich załatwienia. Organ I instancji udostępnił część informacji, a w zakresie wykazu skarg odmówił, uznając żądanie za informację przetworzoną i wzywając do wykazania szczególnie istotnego interesu publicznego. Prezes Sądu Apelacyjnego utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący zaskarżył decyzję do WSA we Wrocławiu, kwestionując kwalifikację informacji jako przetworzonej i brak wykazania interesu publicznego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Anetta Makowska-Hrycyk, Sędziowie: Sędzia WSA Daria Gawlak-Nowakowska, Sędzia WSA Katarzyna Radom (sprawozdawca), , Protokolant: referent Aleksandra Bartczak, po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 13 sierpnia 2025 r. sprawy ze skargi R. S. na decyzję Prezesa Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 5 lutego 2025 r. nr PO.0123.18.2025 w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej oddala skargę w całości.
Zaskarżoną decyzją Prezes Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu utrzymał w mocy orzeczenie Prezesa Sądu Okręgowego w Świdnicy z dnia 23 grudnia 2024 r. odmawiające R. S. udostępnienia informacji publicznej.
Jak wynikało z akt sprawy pismem z dnia 12 listopada 2024 r. Skarżący wystąpił do organu I instancji z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej o następującej treści:
"1. Proszę o przesłanie na mój adres do korespondencji informacji dotyczącej składu kolegium Sądu Okręgowego (imię i nazwisko sędziego) wydającego opinię o kandydacie na zaszczytny urząd Sędziego Rzeczypospolitej Polskiej tj. pani M. B.;
2. Wnoszę o przesłanie na mój adres do korespondencji kopii opinii kolegium S.O. dotyczącej kandydatki na zaszczytny urząd Sędziego Rzeczypospolitej Polskiej tj. S.S.R. pani M. B.;
3. Ponadto proszę o przesłanie na mój adres do korespondencji kopii wszystkich innych dokumentów, dotyczących powołania S.S.R. pani M. B. na zaszczytny urząd sędziego Rzeczypospolitej Polskiej S.R. w Ś., jak tego wymaga art. 179 Konstytucji R.P.
a. wniosek Krajowej Rady Sądownictwa do Prezydenta R.P.;
b. odpowiedź Prezydenta Rzeczypospolitej na w/w wniosek;
c. potwierdzenie złożenia przyrzeczenia sędziowskiego tj. kiedy, gdzie złożono przyrzeczenie oraz nazwę organu odbierającego przyrzeczenie,
d. kopie dokumentów potwierdzające fakt złożenia ślubowania oraz
e. potwierdzenia, że procedura zasięgnięcia opinii o kandydacie na zaszczytny urząd sędziego R.P. przeprowadzona została prawidłowo. W tym celu proszę o kopie dokumentów wystąpień i odpowiedzi na zapytania o w/w kandydatce;
4. Wnoszę o przesłanie kopii ważnych i aktualnych badań okresowych w/w S.S.R. za rok 2020, 2021, 2022, 2023 i na rok 2024 a w szczególności zaświadczeń psychologicznych;
5. Wnoszę o podanie precyzyjnego wieku S.S.R. pani M. B. Dodatkowo poniższy wyrok WSA upoważnia mnie do otrzymania adresu zamieszkania w/w sędziego. Podstawa prawna wyrok W.S.A. w Gdańsku sygnatura akt II SA/GD 764/14, który stwierdza, że prawo dostępu do informacji publicznej jest jednym z najważniejszych w katalogu praw obywatelskich i politycznych;
6. O ile w/w sędzia nie mieszka w miejscowości, w której mieści się sąd, w którym orzeka, to proszę o kopię zgody Prezesa S. O. na zamieszkiwanie w innej miejscowości. Oczekuję ponadto informacji o pobieranych ewentualnie zwrotach za dojazdy (o ile sędzia mieszka w innej miejscowości). Jakiego rzędu są to zwroty za miesiąc?
7. Wykaz skarg, za ostatnie 5 lat, na w/w sędziego i sposobie ich załatwienia;
8. Informacji o pełnionych funkcjach przez w/w w tut. S.R. od roku 2014;
9. Wykaz kursów doszkalających zaliczonych od 2014 r. do chwili obecnej przez w/w wraz z wykazem czasu trwania kursu i podaniem jego tematu.
10. Wskazania daty i kanału publikacji postanowienia Prezydenta R.P. o powołaniu na urząd sędziego S.R., jak tego wymaga art. 179 Konstytucji R.P.;
11. Wskazania daty powołania w/w na stanowisko sędziego tudzież spełniania rygorów do objęcia stanowiska S.S.R.;
12. Wskazania dowodu na umocowanie prawne w/w do orzekania w imieniu R.P. pod rządami Konstytucji z 1997 roku;
13. Dowód na posiadanie przez w/w tylko obywatelstwa polskiego i czy w/w korzysta z pełni praw cywilnych i obywatelskich;
14. Wskazania narodowości w/w S.S.R. i podania czy ma tylko jedną narodowość;
15. Dowodu, iż w/w ukończyła wyższe studia prawnicze w Rzeczypospolitej Polskiej i uzyskała tytuł zawodowy magistra lub zagraniczne studia prawnicze uznane w Rzeczypospolitej Polskiej;
16. Dowodu posiadania mandatu od suwerena do sprawowania władzy sądowniczej jak chce tego art. 4 ust. 2 Konstytucji R.P.;
17. Dowodu na zdanie egzaminu sędziowskiego bądź prokuratorskiego;
18. Zaświadczenia o niekaralności.
Ponadto "na podstawie ustawy o dostępie do informacji publicznej oraz art. 61 § 1" wnosił o przekazanie bezsprzecznego dowodu, że ww. S.S.R. posiada nieskazitelny charakter jak również wymogów wskazanych w przywołanym we wniosku zapisie art. 61 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ustroju sądów powszechnych.
W odpowiedzi na ten wniosek Prezes Sądu Okręgowego, pismem z dnia 24 listopada 2024 r. w zakresie punktów pierwszego, drugiego, piątego i szóstego wniosku – co do zgody Prezesa Sądu Okręgowego w Świdnicy na zamieszkanie w innym miejscu niż siedziba sądu, pytania dziesiątego i jedenastego, przekazał Skarżącemu żądane informacje. W zakresie pytania piątego podał wiek sędziego i poinformował, że adres zamieszkania sędziego nie stanowi informacji publicznej. Co do pytania trzeciego, czwartego i szóstego – w zakresie informacji o wysokości pobieranych zwrotów za dojazdy, ósmego, dziewiątego oraz punktów od dwunastego do osiemnastego wskazał, że nie jest w posiadaniu tych danych, powołując się na fakt, że sędzia nie orzeka w Sądzie Okręgowym.
Natomiast w zakresie punktu 7 wniosku organ I instancji wskazał, że żądany zakres informacji obejmuje obowiązek jej przetworzenia zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2022 r., poz. 902, dalej: u.d.i.p.) i wezwał Skarżącego do wykazania szczególnie istotnego interesu publicznego dla pozyskania tych danych w terminie 7 dni kalendarzowych, pod rygorem odmowy udostępnienia informacji w tym zakresie. Pismo to zostało Skarżącemu doręczone w dniu 12 grudnia 2024 r.
W odpowiedzi w dniu 17 grudnia 2024 r. Skarżący złożył ponaglenie domagając się przesłania pełnej informacji publicznej, tj. o miejscu zamieszkania sędziego jako miejscowości, a także wykazu skarg i informacji o sposobie ich załatwienia. Stwierdzał, że żądana informacja jest informacją prostą.
Decyzją z dnia 23 grudnia 2024 r., działając na podstawie art. 16 w zw. z art. 3 ust. 1 u.d.i.p., organ I instancji odmówił udostępnienia informacji publicznej w zakresie punktu siódmego wniosku, a także co do punktu ósmego uzupełnił informację wskazując na okresy i pełnione przez sędziego funkcje. W uzasadnieniu, po przedstawieniu okoliczności faktycznych sprawy, organ przywołał art. 3 ust. 1 pkt 3 u.d.i.p. oraz orzecznictwo sądów administracyjnych zapadłe na jego tle. Wskazał na charakter decyzji odnoszącej się do informacji przetworzonej i cechy takiej informacji. Zwracał uwagę, że realizacja spornego w sprawie pkt 7 wniosku wiązałaby się z odnalezieniem w archiwum sądu odpowiedniej teczki spraw dotyczących skarg na działalność sądów, ich przeglądu i analizy celem przygotowania żądanego zestawienia. Przegląd zasobu archiwalnego ujawnił, że każdego roku przekazywanych jest tam ok 25 teczek aktowych w sprawach skarg na działalność sądu, każda z nich liczy ok. 200 kart. W związku z tym należałoby przeanalizować znaczną ilość dokumentacji za okres 6 lat. Zaznaczał, że w sądzie nie są przechowywane akta osobowe sędziego, gdyż sędzia została powołana do orzekania w Sądzie Rejonowym w Ś. Organ podkreślał, że prowadzi sprawy na podstawie obowiązującego jednolitego rzeczowego wykazu akt, jednakże nie jest możliwe wyselekcjonowanie wprost wnioskowanych informacji. Spis spraw zawiera krótki ogólny opis przedmiotu sprawy, na podstawie którego nie jest możliwe rzetelne odnalezienie spraw będących w zainteresowaniu Skarżącego. Nie stanowi uproszczenia fakt digitalizacji części akt. Wobec tego żądane przez Skarżącego informacje opisane w pkt 7 wniosku należało zakwalifikować jako informację przetworzoną, której przygotowanie angażuje ponadnormatywnie czas pracowników organu wpływając na realizację ustawowych zadań. Dalej wskazał, że Skarżący nie wykazał przesłanek uzasadniających jej udostępnienie, co stanowi podstawę do odmowy udostępnienia wnioskowanej informacji.
W odwołaniu od tej decyzji Skarżący zakwestionował kwalifikację wnioskowanej informacji jako informacji przetworzonej. Żądne dane dotyczą ważnego interesu publicznego każdy podsądny ma prawo wiedzieć, czy sędziowie orzekający w ich sprawach spełniają ustawowe kryteria. Powołując się na orzecznictwo sądowe wskazał, że żądana informacja to informacja prosta, a jej wyszukanie w bazach danych, selekcja dokumentów i protokołów oraz analiza pod względem treści oraz anonimizacja nie stanowi o tym, że jest to informacja przetworzona.
Rozpoznając sprawę w trybie odwoławczym Prezes Sądu Apelacyjnego zaskarżoną decyzją utrzymał w mocy orzeczenie organu I instancji. W uzasadnieniu uznał swoją właściwość w zakresie udostępnienia informacji publicznej wynikającą z art. 4 u.d.i.p. Rozważając pojęcie informacji przetworzonej, o której mowa w art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. zwracał uwagę na dwa aspekty "przetworzenia informacji". Pierwszy odnosił się do wytworzenia nowej jakościowo informacji, drugi zaś odnosi się do szerokiego zakresu informacji wymagającego od organu zobowiązanego podjęcia działań wykraczających poza zakres jego zadań ustawowych. W realiach rozpoznawanej spawy przyjęto drugi z omawianych przypadków. Organ odwoławczy przywołał zakres czynności opisanych przez organ I instancji, które wiązałby się z przygotowaniem żądanej informacji, podkreślając, że dołączane do teczek spisy akt sprawy zawierają krótki ogólny opis przedmiotu sprawy, na podstawie którego nie jest możliwe odnalezienie spraw będących w zainteresowaniu wnioskodawcy, co musiałby się wiązać z przeglądem dokumentów w zbiorach. Wskazał, że na dzień złożenia wniosku organ nie dysponował gotową informacją w postaci zbioru danych gotowych do przekazania i wobec tego żądane informacje publiczne mają charakter informacji przetworzonej. Wyjaśnił następnie pojęcie szczególnie istotnego interesu publicznego w uzyskaniu prawa do informacji publicznej przetworzonej. Prawo do uzyskania informacji publicznej przetworzonej ma jedynie taki wnioskodawca, który jest w stanie wykazać w chwili składania wniosku swoje indywidualne, realne i konkretne możliwości wykorzystania dla dobra ogółu w taki sposób, który nie jest dostępny dla każdego posiadacza informacji publicznej. Brak jest podstaw do udzielenia informacji publicznej przetworzonej podmiotowi, który nie zapewnia, ze zostanie ona realnie wykorzystana w celu ochrony interesu publicznego lub usprawnienia funkcjonowania organów państwa. W realiach rozpoznawanej sprawy organ odwoławczy nie znalazł podstaw, by uznać, że pozyskanie przez Skarżącego przedmiotowych informacji miałoby znaczenie dla efektywności funkcjonowania państwa czy jednostki, jaką jest Sąd Okręgowy w Świdnicy, albo też mogłoby realnie przełożyć się na poprawę funkcjonowania wymiaru sprawiedliwości. Skarżący nie przedstawił udokumentowanych, a przez to realnych sposobów wykorzystania informacji, wobec tego ich udostępnienie Skarżącemu nie wpłynie na poprawę usprawnienia wykonywania zadań publicznych dla dobra wspólnego i nie będzie miało znaczenia dla funkcjonowania struktur publicznych.
W skardze z dnia 19 lutego 2025 r. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i udostępnienie żądanej informacji. W opinii Skarżącego sporna informacja ma charakter prosty, nie przetworzony, skserowanie dokumentacji nie wypełnia tej definicji.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:
Kontrola sprawowana przez wojewódzkie sądy administracyjne, zgodnie z przepisami art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. 2024 r. poz. 1267 ze zm.), polega na ocenie działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. Realizując te obowiązki sąd stosuje środki przewidziane w art. 145 -150 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 poz. 935 ze zm. dalej: p.p.s.a.). Sąd uchyla zaskarżoną decyzję, jeśli stwierdzi, że wydano ją z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub z naruszeniem prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy - art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c p.p.s.a.
Badając legalność zaskarżonej decyzji w tak nakreślonych granicach należy stwierdzić, że nie narusza ona przepisów prawa materialnego, jak i prawa procesowego, co po myśli art. 151 p.p.s.a. uzasadnia oddalenie skargi.
Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę podziela pogląd organu tak co do kwalifikacji żądanej przez Skarżącego informacji publicznej opisanej w pkt 7 wniosku z dnia 12 listopada 2024 r., jak i braku wykazania przez Skarżącego okoliczności, że uzyskanie spornej informacji przetworzonej jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. W sprawie nie jest sporne, że żądana informacja stanowi informację publiczną, o której mowa w art. 1 ust. 1 u.d.i.p., odnosi się bowiem do osoby pełniącej funkcje publiczne, sporne jest wyłącznie to, czy stanowi ona informację przetworzoną oraz to, czy Skarżący wykazał prawo do jej uzyskania zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 3 u.d.i.p. Zgodnie z brzmieniem tego przepisu prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienia do uzyskania informacji publicznej, w tym uzyskania informacji przetworzonej w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego.
Zgodnie z poglądami wypowiadanymi w orzecznictwie sądów administracyjnych, por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 18 stycznia 2024r. sygn. akt IV SA/Wr 458/23, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych (dalej: CBOSA), którego tezy Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę w pełni podziela, pojęcie informacji przetworzonej nie zostało w ustawie zdefiniowane, lukę tę wypełnia zatem wspomniane orzecznictwo. Wypracowało ono pogląd zgodnie, z którym w zakresie ustalenia znaczenia pojęcia "przetworzenia informacji" istotne są jego dwa aspekty. Pierwszy uwzględnia zmiany jakościowe informacji prostych, drugi podkreśla aspekt techniczny i ilościowy, traktując przetworzenie informacji prostych w kategoriach czynności, jakim muszą zostać poddane, aby uzyskać dane podlegające udostępnieniu. Funkcjonują zatem dwa kryteria uznawania informacji publicznej za informację przetworzoną. W pierwszym znaczeniu informacja przetworzona to informacja jakościowo nowa, nieistniejąca dotychczas w wymaganej treści i postaci, a jej wytworzenie wymaga podjęcia przez podmiot zobowiązany określonych czynności analitycznych i intelektualnych w odniesieniu do posiadanego zbioru danych. Przetworzeniem jest zebranie, często na podstawie różnych kryteriów, informacji prostych i ich następnie zanalizowanie, zredagowanie, opracowanie w postaci nowego dokumentu i nowej informacji o treści, która do tej pory w takiej postaci nie istniała. Drugie rozumienie informacji przetworzonej dotyczy przypadków, gdy żądanie udostępnienia istniejącej informacji publicznej ma taki zakres i rozmiar, że wymaga od podmiotu zobowiązanego podjęcia działań poza zakresem jego rutynowych czynności, skierowanych na przygotowanie żądanej informacji i nadanie jej formy umożliwiającej udostępnienie, albowiem proste udostępnienie w formie posiadanej przez podmiot zobowiązany nie jest możliwe. W tym drugim rozumieniu suma informacji prostych, w zależności od wiążącego się z ich wyselekcjonowaniem i przygotowaniem nakładu koniecznej pracy i środków, może być traktowana jako informacja przetworzona (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 sierpnia 2011 r., sygn. akt I OSK 977/11; z dnia 5 marca 2015r., sygn. akt I OSK 863/14; z dnia 4 sierpnia 2015 r., sygn. akt I OSK 1645/14; z dnia 19 grudnia 2017 r., sygn. akt I OSK 1362/17; z dnia 18 grudnia 2019 r., sygn. akt I OSK 1056/18; z dnia 18 maja 2020 r., sygn. akt I OSK 4369/18, wszystkie orzeczenia dostępne w CBOSA oraz I. Kamińska, M. Rozbicka - Ostrowska: Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, wyd. III, Wolters Kluwer 2016, komentarz do art. 3, teza 1).
Takie stanowisko zostało wyrażone także w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 stycznia 2015 r., sygn. akt I OSK 315/14, dostępny w CBOSA , w którym zawarto tezę, że "w pewnych wypadkach szeroki zakres wniosku wymagający zgromadzenia, przekształcenia (zanonimizowania) i sporządzenia wielu kserokopii określonych dokumentów, może wymagać takich działań organizacyjnych i angażowania środków osobowych, które zakłócają normalny tok działania podmiotu zobowiązanego i utrudniają wykonywanie przypisanych mu zadań. Informacja wytworzona w ten sposób, pomimo iż składa się z wielu informacji prostych będących w posiadaniu organu, powinna być uznana za informację przetworzoną, bowiem powstała w wyniku wskazanych wyżej działań. Zbiór nie istniał w chwili wystąpienia z żądaniem o udostępnienie informacji publicznej."
Przywołać także należy pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażony w wyroku z dnia 9 sierpnia 2011 r. w sprawie o sygn. akt I OSK 977/11, dostępny w CBOSA, w którym Sąd podkreślił, że: "jeżeli jednak utworzenie zbioru informacji prostych wymaga takiego nakładu środków i zaangażowania pracowników, które negatywnie wpływa na tok realizacji ustawowych zadań nałożonych na zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej, a w szczególności gdy wymaga to analizowania całego zasobu posiadanych dokumentów w celu wybrania tylko tych, których oczekuje wnioskodawca, to jest to informacja przetworzona."
Charakter taki mogą mieć dane publiczne, które co do zasady wymagają dokonania stosownych analiz, obliczeń, zestawień statystycznych, ekspertyz, połączonych z zaangażowaniem w ich pozyskanie określonych środków osobowych i finansowych organu, innych niż te wykorzystywane w bieżącej działalności. Oznacza to zatem podjęcie przez podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji działania o charakterze intelektualnym w odniesieniu do zbioru informacji, który jest w jego posiadaniu i nadania skutkom tego działania cech nowej informacji. Uzyskanie żądanych przez wnioskodawcę informacji wiązać się zatem musi z potrzebą ich odpowiedniego przetworzenia, co nie zawsze należy utożsamiać z wytworzeniem rodzajowo nowej informacji. Przetworzenie może bowiem polegać np. na wydobyciu poszczególnych informacji cząstkowych z posiadanych przez organ zbiorów dokumentów (które to zbiory mogą być prowadzone w sposób uniemożliwiający proste udostępnienie gromadzonych w nich danych) i odpowiednim ich przygotowaniu na potrzeby wnioskodawcy. Tym samym również suma informacji prostych, w zależności od wiążącej się z ich pozyskaniem wysokości nakładów, jakie musi ponieść organ, czasochłonności, liczby zaangażowanych pracowników - może być traktowana jako informacja przetworzona. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 marca 2015 r., sygn. akt I OSK 863/14, dostępny CBOSA). Przetworzenie, w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., polega na stworzeniu nowej informacji z informacji już istniejących. Powstaje zatem zupełnie nowa jakość, co dotyczy również zebrania wielu informacji prostych, ponieważ nakład pracy przy ich zebraniu powoduje, że wykracza to poza zwykłą działalność podmiotu zobowiązanego, co z kolei powoduje, że stworzony zostaje nowy zbiór charakteryzujący się w istocie nowymi cechami, nie istniejącymi w chwili złożenia wniosku (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 lipca 2024 r., sygn. akt III OSK 124/23, dostępny w CBOSA).
Taki też pogląd został przedstawiony w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 29 maja 2025 r. sygn. akt IV SA/Wr 566/24, dostępny w CBOSA.
W opinii Sądu okoliczności opisane w decyzjach organów obu instancji, a odnoszące się do czynności, które organ I instancji byłby zobowiązany podjąć aby przygotować i udostępnić informację opisaną w pkt 7 wniosku Skarżącego, wg podanych w nim kryteriów, spełnia opisane wymogi informacji przetworzonej. Ustalenie informacji żądanej przez Skarżącego wiązałoby się z koniecznością opracowania takiej informacji specjalnie dla niego i wedle wskazanych przez Skarżącego kryteriów. To z kolei wymagałoby przeprowadzenia analiz, zestawień i obliczeń oraz byłoby połączone z zaangażowaniem w celu ich pozyskania określonych zasobów osobowych i finansowych. Zarówno organ I jak i II instancji szczegółowo przedstawiły możliwości i trudności w opracowaniu informacji publicznej zgodnie z wnioskiem Skarżącego. Wyliczono konieczne czynności, tj. odnalezienie w archiwum sądu odpowiednich teczek spraw skarg na działalność sądów, dokonanie ich przeglądu, wykonanie kopii żądanych dokumentów, przeprowadzenie anonimizacji, przeprowadzenie analizy dokumentów w celu przygotowania zestawienia skarg w zakresie wskazanym we wniosku za okres 6 lat. Podano przy tym, że każdego roku do archiwum przekazywanych jest średnio ok. 25 teczek aktowych w sprawach skarg na działalność sądu, każda z teczek liczy ok. 200 kart. Dalej wskazano, sąd prowadzi sprawy na podstawie obowiązującego jednolitego rzeczowego wykazu akt, jednakże nie jest możliwe wyselekcjonowanie wprost wnioskowanych informacji, ponieważ spis spraw zawiera krótki, ogólny opis przedmiotu sprawy. Częściowa dygitalizacja tych spraw nie wpływa na uproszczenie wykonania czynności koniecznych do realizacji wniosku. Stwierdzono, że wyodrębnienie żądanych informacji jest pracochłonne i czasochłonne oraz wiązałoby się z oddelegowaniem doświadczonego pracownika w celu realizacji wniosku, co znacząco zaburzyłoby bieżącą pracę sądu.
W sprawie wymagane byłoby zatem opracowanie informacji według wskazanych przez Skarżącego kryteriów, co wymaga dokonania szeregu czynności wymagających ponadnormatywnego zaangażowania pracownika specjalnie oddelegowanego w tym celu, którego zadania są inne niż przygotowywanie informacji w żądanym przez Skarżącego zakresie. Ponadto czynności te odnoszą się do zbioru danych z sześciu lat, czyli ok. 30.000 kart dokumentów (25 teczek x 200 kart rocznie). Jednocześnie organy obu instancji wskazały, że jakkolwiek prowadzony jest w sądzie właściwy rejestr, jednak nie umożliwia on wyszukania danych dla realizacji wniosku Skarżącego w spornym zakresie.
Z przepisów regulujących prowadzenie ww. rejestru, tj. rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 9 maja 2012 r. w sprawie skarg i wniosków dotyczących działalności sądów powszechnych (Dz. U. z 2012 r., poz. 524; dalej: rozporządzenie), nie wnika, że wykaz skarg i wniosków powinien zawierać konkretnie te dane, których żąda Skarżący. Kwestie te reguluje § 9 rozporządzenia zgodnie z którym koordynowanie rozpatrywania skarg i wniosków prezes sądu może powierzyć jednostce organizacyjnej sądu lub pracownikowi sądu (ust. 1). Jednostka organizacyjna lub pracownik, o których mowa w ust. 1, prowadzą wykaz skarg i wniosków; w wykazie zamieszcza się w szczególności informacje o dacie wpływu skargi lub wniosku oraz dacie zawiadomienia skarżącego lub wnioskodawcy o wyniku ich rozpatrzenia. Wykaz może być prowadzony w postaci elektronicznej (ust. 2). Mocą § 10 rozporządzenia skargi i wnioski przechowuje się w sposób ułatwiający kontrolę przebiegu i terminów ich załatwienia. W treści zaskarżonego aktu organ wyjaśnił, że dla realizacji wniosku Skarżącego w zakresie spornego punktu 7 nie wystarczy samo sprawdzenie wykazu skarg i wniosków, co w świetle powołanej regulacji należy ocenić jako prawidłowe.
Opisane ustalenia dają podstawę do stwierdzenia, że pkt 7 wniosku Skarżącego z dnia 12 grudnia 2024 r. dotyczył informacji przetworzonej. Świadczy o tym fakt, że w celu ustalenia odpowiednich informacji podmiot zobowiązany musiałby dokonać analizy olbrzymiej ilości dokumentów, w celu wyodrębnienia z nich żądanych przez wnioskodawcę informacji, tj. wykazu skarg, za ostatnie 5 lat, na ww. sędziego i sposób ich załatwienia.
Kolejną kwestią istotną dla rozstrzygnięcia sprawy jest ocena, czy Skarżący wykazał szczególnie istotny interes publiczny w uzyskaniu ww. informacji publicznej o charakterze przetworzonym.
Sąd w składzie orzekającym podziela pogląd, wyrażany w tym względzie m.in. powoływanym i cytowanym już orzeczeniu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 29 maja 2025 r. sygn. Akt IV SA/Wr 566/24, przyjmując za nim, że przepis art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. dla skuteczności wniosku o udostępnienie informacji wymaga wykazania po stronie podmiotu, który go złożył, szczególnie istotnego interesu publicznego. Pojęcie to nie zostało zdefiniowane, a jego treść ukształtowała praktyka oraz orzecznictwo sądów administracyjnych. Przyjmuje się, że na to pojęcie składają się trzy przesłanki: 1) przesłanka działania wnioskodawcy dla szerszej grupy osób; wnioskodawca musi wskazać, że działanie organów i innych podmiotów realizujących zadania publiczne wywołało lub wywoła skutki dotyczące potencjalnie dużego kręgu adresatów (por. m.in. M. Jabłoński, K. Wygoda, Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, Wrocław 2002, s. 35), 2) przesłanka działania służącego społecznie akceptowalnym celom związanym z naprawą istniejących struktur administracyjnych lub społecznych, 3) przesłanka związana z możliwością rzeczywistego wykorzystania przez wnioskodawcę informacji w taki sposób, aby miała ona wpływ na określone działania lub sytuację (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 stycznia 2014 r., sygn. akt I OSK 2111/13; z dnia 3 sierpnia 2010 r., sygn. akt I OSK 787/10, z dnia 7 grudnia 2011 r., sygn. akt I OSK 1737/11, z dnia 5 marca 2013 r., sygn. akt I OSK 3097/12; z dnia 16 lipca 2024r., sygn. II OSK 124/23, dostępne w: CBOSA).
Na kanwie ustawy o dostępie do informacji publicznej interes publiczny odnosi się w swej istocie do spraw związanych z funkcjonowaniem Państwa oraz innych podmiotów publicznych jako prawnej całości, zwłaszcza, jeżeli związane jest ono z gospodarowaniem mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa, a z brzmienia art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. wynika, że nie wystarczy aby uzyskanie informacji przetworzonej było istotne dla interesu publicznego, lecz ma być szczególnie istotne, co stanowi dodatkowy kwalifikator przy ocenie, czy dany wnioskodawca ma prawo do jej uzyskania (por wyrok NSA z dnia 27 stycznia 2011 r., sygn. akt I OSK 1870/10, CBOSA).
Z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. wynika, że kategoria "szczególnej istotności" dla interesu publicznego kształtuje prawo indywidualnego podmiotu stojącego na zewnątrz wobec podmiotu zobowiązanego do udzielania informacji publicznej. Zatem zasadniczo prawo do uzyskania informacji publicznej przetworzonej ma jedynie taki wnioskodawca, który jest w stanie wykazać w chwili składania wniosku swoje indywidualne, realne i konkretne możliwości wykorzystania dla dobra ogółu informacji publicznej, której przygotowania się domaga, tj. uczynienia z niej użytku dla dobra ogółu w taki sposób, który nie jest dostępny dla każdego posiadacza informacji publicznej. Uprawnienie to nie służy zatem wszystkim podmiotom potencjalnie zainteresowanym w uzyskaniu informacji publicznej po to, by ją móc następnie udostępnić ogółowi, gdyż cel ten jest co najwyżej ukierunkowany na podstawowe "niekwalifikowane" realizowanie interesu publicznego. Wnioskodawca żądający informacji publicznej przetworzonej, o której mowa w art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. dla jej uzyskania powinien wykazać nie tylko, że jest ona ważna dla dużego kręgu potencjalnych odbiorców, ale również, że jej uzyskanie stwarza realną możliwość wykorzystania uzyskanych danych dla poprawy funkcjonowania organów administracji i lepszej ochrony interesu publicznego. Za podmiot o takich cechach niewątpliwie można uznać: posła, senatora, radnego, a także inne podmioty, które są w stanie wykazać swoje indywidualne, realne i konkretne możliwości wykorzystania dla dobra ogółu informacji publicznej, której przygotowania się domagają, w sytuacji gdy np. występują w określonych procesowych rolach uczestników postępowań dotyczących tworzenia lub kontrolowania aktów normatywnych (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 stycznia 2022 r., sygn. akt III OSK 5090/21, dostępny w: CBOSA).
Przekładając te uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy odnotowania wymaga, że w celu umożliwienia wykazania, że Skarżący składając wniosek o udostępnienie informacji kierował się szczególnym interesem publicznym, organ pismem z dnia 25 listopada 2024 r. wezwał go do złożenia stosownych wyjaśnień, to jest wykazania szczególnie istotnego interesu publicznego w udostępnieniu informacji żądanej w punkcie 7 wniosku pod rygorem odmowy jej udostępnienia.
Skarżący jakkolwiek odpowiedział na to wezwanie, składając w dniu 17 grudnia 2024 r. pismo zatytułowane ponaglenie, jednakże w jego treści nie wskazał na opisane wyżej przesłanki nakazujące uznanie, że jego działanie mieści się w zakresie opisanym w art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. W piśmie tym wskazał bowiem na postulaty kierowane pod adresem organu w zakresie sposobu prowadzenia dokumentacji, w tym akt postępowań skargowych oraz polemiki w zakresie pojmowania definicji informacji przetworzonej. Tym samym nie wykazał szczególnej istotności dla interesu publicznego udostępnienia informacji przetworzonej.
Wskazane przez Skarżącego okoliczności mające wykazać szczególnie istotny interes publiczny w uzyskaniu wykazu skarg, za ostatnie 5 lat, na ww. sędziego i sposób ich załatwienia – nie uzasadniają zaistnienia tej przesłanki. Nie wskazał wykazał wpływu żądanej informacji (wykaz skarg na ww. sędziego i sposób ich załatwienia) na szerszą grupę osób, tj. czy skargi na ww. sędziego i sposób ich załatwienia wywołały lub wywołają skutki dotyczące potencjalnie dużego kręgu osób. Skargi na działanie sądu (w tym skargi na sędziego) są indywidualne (na wniosek konkretnej osoby, w konkretnej sprawie) i rozpatrywane są indywidualnie, a informacja o sposobie rozpatrzenia skargi jest przekazywana wnoszącemu skargę. Skarżący nie wykazał też, że jego działanie – samo w sobie stanowiące cel akceptowalny społecznie – wiąże się z naprawą istniejących struktur wymiaru sprawiedliwości, jak również nie wykazał, że ma on możliwości rzeczywistego wykorzystania informacji w taki sposób, aby miała ona wpływ na określone działania lub sytuację wymiaru sprawiedliwości, organów władzy publicznej.
Rację ma więc organ, że Skarżący nie wskazał, w jaki sposób mógłby wykorzystać wnioskowaną informację na rzecz interesu publicznego, również zasady doświadczenia życiowego oraz logiki takiego celu nie pozwalają odtworzyć. Nie ma sporu, że Skarżący nie pełni funkcji publicznych, które ze swej istoty wiążą się z zapewnieniem indywidualnych, realnych i konkretnych możliwości wykorzystania żądanej informacji publicznej dla dobra ogółu. Nie można uznać, że Skarżący posiada – jako obywatel – indywidualne, realne i konkretne możliwości wykorzystania informacji dla dobra ogółu i to w sposób, który nie jest dostępny dla każdego posiadacza informacji publicznej. Skarżący nie wykazał tej okoliczności, a jego status nie różni się od statusu innych obywateli. Nie wykazał też, że występuje lub może występować w określonej roli procesowej w postępowaniach i procedurze tworzenia prawa, z głosem opiniotwórczym itp., dotyczących żądanej informacji publicznej.
Zatem organy nie naruszyły przepisów tak prawa procesowego jak i materialnego. Regulacja art. 3 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 6 ust. 1 u.d.i.p. realizuje konstytucyjną zasadę prawa do informacji wynikającą z art. 61 Konstytucji RP, a organy obu instancji prawidłowo przepisy te zastosowały. Uzasadniły charakter przetworzony żądanej informacji, wskazały na ograniczenie w jej udostępnieniu poprzez niewykazanie przez Skarżącego istnienia szczególnie istotnego interesu publicznego. Procedura zastosowana w sprawie odpowiada prawu, a jej rezultat jest zgodny z prawem i uzasadnia odmowę udostępnienia żądanej przez skarżącego informacji.
Z tych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę w całości na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło