IV SAB/Wr 15/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Henryk Ożóg (sprawozdawca) Sędziowie: Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński Sędzia NSA Julia Szczygielska po rozpoznaniu w dniu 4 września 2015 r., na posiedzeniu niejawnym, wniosku A. D. o wyłączenie sędziego NSA Jolanty Sikorskiej, sędziego WSA Lidii Serwiniowskiej i sędziego WSA Alojzego Wyszkowskiego w sprawie ze skargi A. D., na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. w przedmiocie wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego postanawia: oddalić wniosek o wyłączenie ww. sędziów. Wyrokiem z 14 lipca 2015 r., sygn. akt IV SAB/Wr 15/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę A. D. (zwanego dalej stroną, skarżącym lub wnioskodawcą) na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. w przedmiocie wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego. W terminie otwartym do wniesienia skargi kasacyjnej skarżący pismem z dnia 24 sierpnia 2015 r. złożył "sprzeciw" od ww. orzeczenia zarzucając mu bezprzedmiotowość i nieważność. Strona wniosła również o wyłączenie sędziów: Jolanty Sikorskiej, Lidii Serwiniowskiej i Alojzego Wyszkowskiego wskazując, że wydając opisane rozstrzygnięcie z nieposzanowaniem zasady legalności oraz z niedochowaniem obowiązku wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności sprawy, naruszyli tym samym ideę niezawisłości sędziowskiej przez co skarżący został pozbawiony zdolności do kształtowania swoich praw i obowiązków. W dalszej części pisma strona odniosła się do trybu i formy ustanawiania pełnomocnika procesowego podając w konkluzji, że przywołane w treści pisma okoliczności należy uznać za dostateczne uprawdopodobnienie okoliczności wywołujących wątpliwości co do bezstronności sędziów w zakresie zagwarantowania stronie równości wobec prawa. Sędzia Jolanta Sikorska, sędzia Lidia Serwiniowska oraz sędzia Alojzy Wyszkowski odnosząc się do wniosku skarżącego wskazali, że nie zachodzą jakiekolwiek przesłanki ustawowe uzasadniające wyłączenie ich od orzekania w przedmiotowej sprawie (oświadczenia z 28 oraz 31 sierpnia 2015 r.). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 18 § 1 pkt 1 – 7 p.p.s.a. sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach: 1) w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki; 2) swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia; 3) osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli; 4) w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron; 5) w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą; 6) w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator; 6a) dotyczących skargi na decyzję albo postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty wydanych w postępowaniu administracyjnym nadzwyczajnym, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym kontroli legalności decyzji albo postanowienia wydanych w postępowaniu administracyjnym zwyczajnym, brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie; 7) w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej. Stosownie do art. 19 p.p.s.a. niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18 p.p.s.a. sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. W myśl art. 22 § 1 p.p.s.a. o wyłączeniu sędziego rozstrzyga sąd administracyjny, w którym sprawa się toczy. Postanowienie wydaje sąd w składzie trzech sędziów, na posiedzeniu niejawnym, po złożeniu wyjaśnienia przez sędziego, którego wniosek dotyczy. Rozpoznając przedmiotowy wniosek Sąd doszedł do przekonania, że w niniejszej sprawie brak jest podstaw do wyłączenia sędziów: Jolanty Sikorskiej, Lidii Serwiniowskiej oraz Alojzego Wyszkowskiego. W pierwszej kolejności należy zauważyć, że skarżący w treści swojego żądania odwołuje się w zasadzie wyłącznie do przesłanki zawartej w art. 19 p.p.s.a., stwierdzając tym samym, że w sprawie wystąpiły okoliczności tego rodzaju, że mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności wymienionych sędziów. Bowiem – w ocenie skarżącego – nie sposób nie uznać, że wyrokiem wydanym w niniejszej sprawie zostały naruszone zasady legalności, równości wobec prawa oraz niezawisłości sędziowskiej a ocena sprawy została dokonana z uchybieniem obowiązku wnikliwego zbadania wszelkich jej okoliczności. W konsekwencji – zdaniem wnioskodawcy – został on pozbawiony zdolności do kształtowania praw i obowiązków własnym działaniem. Oceniając powołane przez stronę okoliczności należy stwierdzić, że nie odnoszą się one do kwestii bezstronności sędziów orzekających w niniejszej sprawie, ale stanowią przejaw subiektywnego stanowiska skarżącego niezadowolonego z końcowego rezultatu procesu, z którym wnioskodawca zdaje się wchodzić w polemikę. Odmienny pogląd składu sędziowskiego co do bezczynności organu administracji publicznej nie może zostać uznany za przekroczenie granic niezawisłości i bezstronności, albowiem – wbrew zapatrywaniom strony skarżącej – jest on właśnie przejawem tych zasad. Sąd bowiem, niezależnie od stanowiska zarówno jednej jak i drugiej strony postępowania, dokonuje analizy akt sprawy i na tej podstawie autonomicznie orzeka o zgodności z prawem postępowanie skarżonego organu. Nie można zatem uznać, że ostateczny kształt rozstrzygnięcia, nieuwzględniający oceny prawnej skarżącego, prowadzić będzie do pozbawienia go zdolności do kształtowania własnych praw i obowiązków wyłącznie z powodu stronniczości sędziów orzekających w danej sprawie. Skarżący winien wziąć bowiem pod uwagę również i to, że wydane rozstrzygnięcie będzie stanowiło efekt decyzji sędziów, działających w tym zakresie wyłącznie na podstawie i w granicach prawa a nie z jakichkolwiek innych – pozaprawnych – pobudek. W orzecznictwie sądowym wskazuje się, że do zastosowania art. 19 p.p.s.a. nie wystarcza wyłącznie subiektywne podejrzenie strony co do braku bezstronności sędziego czy subiektywne odczucie o utracie wiarygodności w bezstronność sędziego. Strona powinna wskazać okoliczności, które mogłyby zostać uznane za obiektywnie świadczące o stronniczości sędziego. Mogą to być fakty związane z osobistymi stosunkami między sędzią a stroną czy jej przedstawicielem oraz inne uwarunkowania zewnętrzne lub wewnętrzne, które w przypadku konkretnego sędziego mogłyby budzić uzasadnione wątpliwości co do wydania orzeczenia opartego na nie w pełni zobiektywizowanych przesłankach (zob. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 stycznia 2012 r., sygn. akt II FZ 843/11 oraz z dnia 6 marca 2012 r., sygn. akt II OZ 86/12). Tym samym przeświadczenie strony co do tego, że sędzia prowadzi proces wadliwie czy nieobiektywnie nie oznacza, że istnieją podstawy do jego wyłączenia (zob. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 kwietnia 2011 r., sygn. akt I OZ 293/11 oraz z dnia 7 października 2010 r., sygn. akt I OZ 759/10). Nie bez znaczenia pozostaje również okoliczność, że wymienieni na wstępie sędziowie złożyli stosowne oświadczenia podając, że w sprawie nie zachodzą przesłanki ustawowe, które mogłyby stanowić podstawę do ich wyłączenia. Zgodnie zaś z przyjętym poglądem, który Sąd w niniejszym składzie w pełni akceptuje, jeśli sędzia którego dotyczy wniosek o wyłączenie złoży oświadczenie, że nie zachodzą żadne okoliczności określone w art. 18 i art. 19 p.p.s.a., dające podstawę do jego wyłączenia od rozpoznawania sprawy i prawdziwość tego oświadczenie nie budzi żadnych wątpliwości, to wniosek o wyłączenie sędziego nie zasługuje na uwzględnienie (zob. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z: 11 stycznia 2007 r., sygn. akt II OZ 1474/06, 12 maja 2010 r., sygn. akt I OZ 332/10, 8 sierpnia 2013 r., sygn. akt II GZ 471/13). Reasumując powyższe rozważania należało stwierdzić, że wniosek o wyłączenie sędziów: Jolanty Sikorskiej, Lidii Serwiniowskiej oraz Alojzego Wyszkowskiego okazał się nieuzasadniony, gdyż w sprawie nie zaistniały przesłanki do ich wyłączenia, o których mowa w art. 18 i art. 19 p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze oraz działając na podstawie art. 22 § 1 p.p.s.a., należało zatem orzec jak w sentencji niniejszego postanowienia.