IV SAB/Wr 317/14
PostanowienieWSA we Wrocławiu2015-09-18
Skład orzekający: Mirosława Rozbicka – Ostrowska, Jolanta Sikorska, Julia Szczygielska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wyłączenia sędziego od orzekania w sprawie, jeśli strona zarzuca mu stronniczość z powodu niezadowolenia z dotychczasowych rozstrzygnięć procesowych?Ratio decidendi
Wniosek o wyłączenie sędziego nie zasługuje na uwzględnienie, jeśli strona opiera go wyłącznie na subiektywnym odczuciu braku bezstronności wynikającym z niezadowolenia z dotychczasowych rozstrzygnięć procesowych, a nie na obiektywnych okolicznościach wskazujących na stronniczość. Dodatkowo, jeśli sędzia, którego dotyczy wniosek, oświadczy, że nie zachodzą przesłanki do jego wyłączenia, a prawdziwość tego oświadczenia nie budzi wątpliwości, wniosek nie powinien być uwzględniony.Stan faktyczny
Pełnomocnik skarżącej złożył wniosek o wyłączenie sędziego NSA Tadeusza Kuczyńskiego, zarzucając mu stronniczość i naruszenie zasad postępowania. Wniosek był motywowany niezadowoleniem z postanowienia o odrzuceniu skargi kasacyjnej oraz wcześniejszego wyroku oddalającego skargę na bezczynność organu. Sędzia Kuczyński złożył oświadczenie, że nie zachodzą podstawy do jego wyłączenia. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o wyłączenie sędziego NSA Tadeusza Kuczyńskiego.Pełny tekst orzeczenia
| POSTANOWIENIE | , , Dnia 18 września 2015 r., , Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, w składzie następującym:, , , Przewodniczący: Sędzia NSA Mirosława Rozbicka – Ostrowska (spr.), Sędziowie: Sędzia NSA Jolanta Sikorska, Sędzia NSA Julia Szczygielska, , , po rozpoznaniu w dniu 18 września 2015 r., na posiedzeniu niejawnym w Wydziale IV wniosku skarżącej o wyłączenie sędziego NSA Tadeusza Kuczyńskiego, w sprawie ze skargi Z. D., na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., w przedmiocie pozostawienia bez rozpoznania wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego, postanawia:, , oddalić wniosek o wyłączenie sędziego NSA Tadeusza Kuczyńskiego., , , , ,
Postanowieniem z dnia 2 lipca 2015 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odrzucił skargę kasacyjną od wyroku tegoż Sądu z dnia 29 kwietnia 2015 r. sygn. akt IV SAB/Wr 317/14 oddalającego skargę Z. D. (dalej strona, skarżąca) na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. w przedmiocie pozostawienia bez rozpoznania wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego. W terminie otwartym do wniesienia zażalenia małżonek skarżącej A. D. będący jej pełnomocnikiem ( dalej pełnomocnik, wnioskodawca) pismem z dnia 16 lipca 2015 r. powołując się na regulację art. 194 § 1 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej p.p.s.a.) złożył "skargę" od ww. postanowienia, zarzucając mu bezprzedmiotowość i nieważność. Pełnomocnik zanegował fakt złożenia przez niego skargi kasacyjnej od wyroku wydanego w tej sprawie. Wskazał, że "naruszenie prawa materialnego i formalnego oraz zaniechanie obowiązku wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności rzeczonej sprawy jest dostatecznym powodem do zmiany lub uchylenia wskazanego wyżej postanowienia w trybie nieważności". Jednocześnie wniósł o wyłączenie na podstawie art. 18 i art. 19 p.p.s.a. sędziego NSA Tadeusza Kuczyńskiego.
W oświadczeniu z dnia 1 września 2015 r. (k. 59) Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński odnosząc się do wniosku skarżącego wskazał, że nie zachodzą jakiekolwiek przesłanki ustawowe uzasadniające wyłączenie go od orzekania w przedmiotowej sprawie.
Pełnomocnik skarżącej w zakreślonym terminie w odpowiedzi na wezwanie Sądu do uzupełnienia wniosku o wyłączenie sędziego sprawozdawcy wskazał, że "istotnym powodem wyłączenia wskazanego we wniosku sędziego jest bezprawne, bezpodstawne pozbawienie go zdolności do kształtowania jego praw i obowiązków w myśl rozporządzeń m.in. art. 752 Kc i art. 87 Kpc". Jednocześnie ponownie zaprzeczył, że kiedykolwiek w przedmiotowej sprawie składał skargę kasacyjną. Ze względu na powyższe fakty, w jego opinii "niepodważalnie uprawdopodobnił istnienie okoliczności, które wywołują wątpliwości co do bezstronności sędziego"
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 18 § 1 pkt 1 – 7 p.p.s.a. sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach:
1) w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki;
2) swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia;
3) osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli;
4) w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron;
5) w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą;
6) w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator;
6a) dotyczących skargi na decyzję albo postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty wydanych w postępowaniu administracyjnym nadzwyczajnym, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym kontroli legalności decyzji albo postanowienia wydanych w postępowaniu administracyjnym zwyczajnym, brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie;
7) w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej.
Stosownie do art. 19 p.p.s.a. niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18 p.p.s.a. sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. W myśl art. 22 § 1 p.p.s.a. o wyłączeniu sędziego rozstrzyga sąd administracyjny, w którym sprawa się toczy. Postanowienie wydaje sąd w składzie trzech sędziów, na posiedzeniu niejawnym, po złożeniu wyjaśnienia przez sędziego, którego wniosek dotyczy. Rozpoznając przedmiotowy wniosek Sąd doszedł do przekonania, że w niniejszej sprawie brak jest podstaw do wyłączenia sędziego NSA Tadeusza Kuczyńskiego orzekającego w tej sprawie. W pierwszej kolejności należy zauważyć, że skarżący w treści swojego żądania odwołuje się w zasadzie wyłącznie do przesłanki zawartej w art. 19 p.p.s.a., stwierdzając, że w sprawie wystąpiły okoliczności tego rodzaju, że mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności wymienionego sędziego. Bowiem – w ocenie skarżącego – postanowieniem z dnia 2 lipca 2015 r. wydanym w niniejszej sprawie zostały naruszone zasady legalności, równości wobec prawa a ocena sprawy została dokonana z uchybieniem obowiązku wnikliwego zbadania wszelkich jej okoliczności. W konsekwencji – zdaniem wnioskodawcy – został on pozbawiony zdolności do kształtowania swoich praw i obowiązków. Oceniając powołane przez pełnomocnika okoliczności należy stwierdzić, że nie odnoszą się one do kwestii bezstronności sędziego orzekającego w niniejszej sprawie, ale stanowią przejaw subiektywnego stanowiska wnioskodawcy niezadowolonego z końcowego rezultatu procesu, z którym zdaje się wchodzić w polemikę. Odmienny pogląd składu sędziowskiego co do bezczynności organu administracji publicznej wyrażony w wyroku z dnia 29 kwietnia 2015 r. czy też rozstrzygnięcie o charakterze procesowym, które przybrało w niniejszej sprawie postać postanowienia z dnia 2 lipca 2015 r. o odrzuceniu skargi kasacyjnej sporządzonej osobiście przez pełnomocnika, bezsprzecznie nie należącego do kręgu podmiotów określonych w art. 175 p.p.s.a., nie mogą zostać uznane za przekroczenie granic niezawisłości i bezstronności. Wbrew bowiem zapatrywaniom strony – rozstrzygnięcia podjęte w tej sprawie są właśnie przejawem tych zasad. Sąd bowiem, niezależnie od stanowiska zarówno jednej jak i drugiej strony postępowania, dokonuje analizy akt sprawy i na tej podstawie autonomicznie orzeka. Nie można zatem uznać, że ostateczny kształt rozstrzygnięcia, nieuwzględniający oceny prawnej strony, prowadzić będzie do pozbawienia jej zdolności do kształtowania własnych praw i obowiązków wyłącznie z powodu zarzucanej przez nią stronniczości sędziego orzekającego w danej sprawie. Wnioskodawca winien wziąć bowiem pod uwagę również i to, że wydane rozstrzygnięcie będzie stanowiło efekt decyzji sędziego działającego w tym zakresie wyłącznie na podstawie i w granicach prawa a nie z jakichkolwiek innych – pozaprawnych – pobudek. W orzecznictwie sądowym wskazuje się, że do zastosowania art. 19 p.p.s.a. nie wystarcza wyłącznie subiektywne podejrzenie strony, co do braku bezstronności sędziego czy subiektywne odczucie o utracie wiary w bezstronność sędziego. Strona powinna wskazać okoliczności, które mogłyby zostać uznane za obiektywnie świadczące o stronniczości sędziego. Mogą to być fakty związane z osobistymi stosunkami między sędzią a stroną czy jej przedstawicielem oraz inne uwarunkowania zewnętrzne lub wewnętrzne, które w przypadku konkretnego sędziego mogłyby budzić uzasadnione wątpliwości co do wydania orzeczenia opartego na nie w pełni zobiektywizowanych przesłankach (zob. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 stycznia 2012 r. sygn. akt II FZ 843/11 oraz z dnia 6 marca 2012 r. sygn. akt II OZ 86/12). Tym samym przeświadczenie strony co do tego, że sędzia prowadzi proces wadliwie czy nieobiektywnie nie oznacza, że istnieją podstawy do jego wyłączenia (zob. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 kwietnia 2011 r. sygn. akt I OZ 293/11 oraz z dnia 7 października 2010 r., sygn. akt I OZ 759/10). Nie bez znaczenia pozostaje również okoliczność, że wymieniony na wstępie sędzia złożył stosowne oświadczenia podając, że w sprawie nie zachodzą przesłanki ustawowe, które mogłyby stanowić podstawę do jego wyłączenia. Zgodnie zaś z przyjętym poglądem, który Sąd w niniejszym składzie w pełni aprobuje, jeśli sędzia którego dotyczy wniosek o wyłączenie złoży oświadczenie, że nie zachodzą żadne okoliczności określone w art. 18 i art. 19 p.p.s.a., dające podstawę do jego wyłączenia od rozpoznawania sprawy i prawdziwość tego oświadczenie nie budzi żadnych wątpliwości, to wniosek o wyłączenie sędziego nie zasługuje na uwzględnienie (zob. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z: 11 stycznia 2007 r. sygn. akt II OZ 1474/06, 12 maja 2010 r. sygn. akt I OZ 332/10, 8 sierpnia 2013 r. sygn. akt II GZ 471/13). Reasumując powyższe rozważania należało stwierdzić, że wniosek o wyłączenie sędziego sprawozdawcy Tadeusza Kuczyńskiego okazał się nieuzasadniony, gdyż w sprawie nie zaistniały przesłanki do jego wyłączenia, o których mowa w art. 18 i art. 19 p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 22 § 1 p.p.s.a., należało orzec jak w sentencji niniejszego postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło