IV SAB/Wr 317/14

PostanowienieWSA we Wrocławiu2015-09-18

Skład orzekający: Mirosława Rozbicka – Ostrowska, Jolanta Sikorska, Julia Szczygielska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wyłączenia sędziego od orzekania w sprawie, jeśli strona zarzuca mu stronniczość z powodu niezadowolenia z dotychczasowych rozstrzygnięć procesowych?
Ratio decidendi
Wniosek o wyłączenie sędziego nie zasługuje na uwzględnienie, jeśli strona opiera go wyłącznie na subiektywnym odczuciu braku bezstronności wynikającym z niezadowolenia z dotychczasowych rozstrzygnięć procesowych, a nie na obiektywnych okolicznościach wskazujących na stronniczość. Dodatkowo, jeśli sędzia, którego dotyczy wniosek, oświadczy, że nie zachodzą przesłanki do jego wyłączenia, a prawdziwość tego oświadczenia nie budzi wątpliwości, wniosek nie powinien być uwzględniony.
Stan faktyczny
Pełnomocnik skarżącej złożył wniosek o wyłączenie sędziego NSA Tadeusza Kuczyńskiego, zarzucając mu stronniczość i naruszenie zasad postępowania. Wniosek był motywowany niezadowoleniem z postanowienia o odrzuceniu skargi kasacyjnej oraz wcześniejszego wyroku oddalającego skargę na bezczynność organu. Sędzia Kuczyński złożył oświadczenie, że nie zachodzą podstawy do jego wyłączenia. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o wyłączenie sędziego NSA Tadeusza Kuczyńskiego.

Pełny tekst orzeczenia

| POSTANOWIENIE | , , Dnia 18 września 2015 r., , Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, w składzie następującym:, , , Przewodniczący: Sędzia NSA Mirosława Rozbicka – Ostrowska (spr.), Sędziowie: Sędzia NSA Jolanta Sikorska, Sędzia NSA Julia Szczygielska, , , po rozpoznaniu w dniu 18 września 2015 r., na posiedzeniu niejawnym w Wydziale IV wniosku skarżącej o wyłączenie sędziego NSA Tadeusza Kuczyńskiego, w sprawie ze skargi Z. D., na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., w przedmiocie pozostawienia bez rozpoznania wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego, postanawia:, , oddalić wniosek o wyłączenie sędziego NSA Tadeusza Kuczyńskiego., , , , , Postanowieniem z dnia 2 lipca 2015 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odrzucił skargę kasacyjną od wyroku tegoż Sądu z dnia 29 kwietnia 2015 r. sygn. akt IV SAB/Wr 317/14 oddalającego skargę Z. D. (dalej strona, skarżąca) na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. w przedmiocie pozostawienia bez rozpoznania wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego. W terminie otwartym do wniesienia zażalenia małżonek skarżącej A. D. będący jej pełnomocnikiem ( dalej pełnomocnik, wnioskodawca) pismem z dnia 16 lipca 2015 r. powołując się na regulację art. 194 § 1 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej p.p.s.a.) złożył "skargę" od ww. postanowienia, zarzucając mu bezprzedmiotowość i nieważność. Pełnomocnik zanegował fakt złożenia przez niego skargi kasacyjnej od wyroku wydanego w tej sprawie. Wskazał, że "naruszenie prawa materialnego i formalnego oraz zaniechanie obowiązku wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności rzeczonej sprawy jest dostatecznym powodem do zmiany lub uchylenia wskazanego wyżej postanowienia w trybie nieważności". Jednocześnie wniósł o wyłączenie na podstawie art. 18 i art. 19 p.p.s.a. sędziego NSA Tadeusza Kuczyńskiego. W oświadczeniu z dnia 1 września 2015 r. (k. 59) Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński odnosząc się do wniosku skarżącego wskazał, że nie zachodzą jakiekolwiek przesłanki ustawowe uzasadniające wyłączenie go od orzekania w przedmiotowej sprawie. Pełnomocnik skarżącej w zakreślonym terminie w odpowiedzi na wezwanie Sądu do uzupełnienia wniosku o wyłączenie sędziego sprawozdawcy wskazał, że "istotnym powodem wyłączenia wskazanego we wniosku sędziego jest bezprawne, bezpodstawne pozbawienie go zdolności do kształtowania jego praw i obowiązków w myśl rozporządzeń m.in. art. 752 Kc i art. 87 Kpc". Jednocześnie ponownie zaprzeczył, że kiedykolwiek w przedmiotowej sprawie składał skargę kasacyjną. Ze względu na powyższe fakty, w jego opinii "niepodważalnie uprawdopodobnił istnienie okoliczności, które wywołują wątpliwości co do bezstronności sędziego" Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 18 § 1 pkt 1 – 7 p.p.s.a. sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach: 1) w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki; 2) swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia; 3) osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli; 4) w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron; 5) w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą; 6) w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator; 6a) dotyczących skargi na decyzję albo postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty wydanych w postępowaniu administracyjnym nadzwyczajnym, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym kontroli legalności decyzji albo postanowienia wydanych w postępowaniu administracyjnym zwyczajnym, brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie; 7) w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej. Stosownie do art. 19 p.p.s.a. niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18 p.p.s.a. sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. W myśl art. 22 § 1 p.p.s.a. o wyłączeniu sędziego rozstrzyga sąd administracyjny, w którym sprawa się toczy. Postanowienie wydaje sąd w składzie trzech sędziów, na posiedzeniu niejawnym, po złożeniu wyjaśnienia przez sędziego, którego wniosek dotyczy. Rozpoznając przedmiotowy wniosek Sąd doszedł do przekonania, że w niniejszej sprawie brak jest podstaw do wyłączenia sędziego NSA Tadeusza Kuczyńskiego orzekającego w tej sprawie. W pierwszej kolejności należy zauważyć, że skarżący w treści swojego żądania odwołuje się w zasadzie wyłącznie do przesłanki zawartej w art. 19 p.p.s.a., stwierdzając, że w sprawie wystąpiły okoliczności tego rodzaju, że mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności wymienionego sędziego. Bowiem – w ocenie skarżącego – postanowieniem z dnia 2 lipca 2015 r. wydanym w niniejszej sprawie zostały naruszone zasady legalności, równości wobec prawa a ocena sprawy została dokonana z uchybieniem obowiązku wnikliwego zbadania wszelkich jej okoliczności. W konsekwencji – zdaniem wnioskodawcy – został on pozbawiony zdolności do kształtowania swoich praw i obowiązków. Oceniając powołane przez pełnomocnika okoliczności należy stwierdzić, że nie odnoszą się one do kwestii bezstronności sędziego orzekającego w niniejszej sprawie, ale stanowią przejaw subiektywnego stanowiska wnioskodawcy niezadowolonego z końcowego rezultatu procesu, z którym zdaje się wchodzić w polemikę. Odmienny pogląd składu sędziowskiego co do bezczynności organu administracji publicznej wyrażony w wyroku z dnia 29 kwietnia 2015 r. czy też rozstrzygnięcie o charakterze procesowym, które przybrało w niniejszej sprawie postać postanowienia z dnia 2 lipca 2015 r. o odrzuceniu skargi kasacyjnej sporządzonej osobiście przez pełnomocnika, bezsprzecznie nie należącego do kręgu podmiotów określonych w art. 175 p.p.s.a., nie mogą zostać uznane za przekroczenie granic niezawisłości i bezstronności. Wbrew bowiem zapatrywaniom strony – rozstrzygnięcia podjęte w tej sprawie są właśnie przejawem tych zasad. Sąd bowiem, niezależnie od stanowiska zarówno jednej jak i drugiej strony postępowania, dokonuje analizy akt sprawy i na tej podstawie autonomicznie orzeka. Nie można zatem uznać, że ostateczny kształt rozstrzygnięcia, nieuwzględniający oceny prawnej strony, prowadzić będzie do pozbawienia jej zdolności do kształtowania własnych praw i obowiązków wyłącznie z powodu zarzucanej przez nią stronniczości sędziego orzekającego w danej sprawie. Wnioskodawca winien wziąć bowiem pod uwagę również i to, że wydane rozstrzygnięcie będzie stanowiło efekt decyzji sędziego działającego w tym zakresie wyłącznie na podstawie i w granicach prawa a nie z jakichkolwiek innych – pozaprawnych – pobudek. W orzecznictwie sądowym wskazuje się, że do zastosowania art. 19 p.p.s.a. nie wystarcza wyłącznie subiektywne podejrzenie strony, co do braku bezstronności sędziego czy subiektywne odczucie o utracie wiary w bezstronność sędziego. Strona powinna wskazać okoliczności, które mogłyby zostać uznane za obiektywnie świadczące o stronniczości sędziego. Mogą to być fakty związane z osobistymi stosunkami między sędzią a stroną czy jej przedstawicielem oraz inne uwarunkowania zewnętrzne lub wewnętrzne, które w przypadku konkretnego sędziego mogłyby budzić uzasadnione wątpliwości co do wydania orzeczenia opartego na nie w pełni zobiektywizowanych przesłankach (zob. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 stycznia 2012 r. sygn. akt II FZ 843/11 oraz z dnia 6 marca 2012 r. sygn. akt II OZ 86/12). Tym samym przeświadczenie strony co do tego, że sędzia prowadzi proces wadliwie czy nieobiektywnie nie oznacza, że istnieją podstawy do jego wyłączenia (zob. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 kwietnia 2011 r. sygn. akt I OZ 293/11 oraz z dnia 7 października 2010 r., sygn. akt I OZ 759/10). Nie bez znaczenia pozostaje również okoliczność, że wymieniony na wstępie sędzia złożył stosowne oświadczenia podając, że w sprawie nie zachodzą przesłanki ustawowe, które mogłyby stanowić podstawę do jego wyłączenia. Zgodnie zaś z przyjętym poglądem, który Sąd w niniejszym składzie w pełni aprobuje, jeśli sędzia którego dotyczy wniosek o wyłączenie złoży oświadczenie, że nie zachodzą żadne okoliczności określone w art. 18 i art. 19 p.p.s.a., dające podstawę do jego wyłączenia od rozpoznawania sprawy i prawdziwość tego oświadczenie nie budzi żadnych wątpliwości, to wniosek o wyłączenie sędziego nie zasługuje na uwzględnienie (zob. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z: 11 stycznia 2007 r. sygn. akt II OZ 1474/06, 12 maja 2010 r. sygn. akt I OZ 332/10, 8 sierpnia 2013 r. sygn. akt II GZ 471/13). Reasumując powyższe rozważania należało stwierdzić, że wniosek o wyłączenie sędziego sprawozdawcy Tadeusza Kuczyńskiego okazał się nieuzasadniony, gdyż w sprawie nie zaistniały przesłanki do jego wyłączenia, o których mowa w art. 18 i art. 19 p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 22 § 1 p.p.s.a., należało orzec jak w sentencji niniejszego postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło