IV SO/Wr 36/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wanda Wiatkowska - Ilków po rozpoznaniu w dniu 31 stycznia 2020 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. N. o wymierzenie grzywny Dyrektorowi Regionalnego Centrum Kultury w C. za nieprzekazanie skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę postanawia: I. wymierzyć Dyrektorowi Regionalnego Centrum Kultury w C. grzywnę w kwocie 100 (słownie: sto) złotych; II. zasądzić od Dyrektora Regionalnego Centrum Kultury w C. na rzecz wnioskodawcy kwotę 100 (słownie: sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wnioskiem z dnia 8 listopada 2019 r. K. N. (zwany dalej : stroną, skarżącym lub wnioskodawcą) zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu o wymierzenie Dyrektorowi Regionalnego Centrum Kultury w C. (zwanemu dalej: dyrektorem lub organem) grzywny za nieprzekazanie tutejszemu Sądowi skargi z dnia 2 października 2019 r. na bezczynność tego organu z w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej wraz z odpowiedzią i aktami sprawy. Wnioskodawca domagał się wymierzenia organowi grzywny wskazując, że górną jej granicę określa art. 154 § 6 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym nie może ona przekroczyć dziesięciokrotności przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Uzasadniając wniosek strona wskazała, że w dniu 13 sierpnia 2019 r. zwróciła się do organu z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej. Z uwagi na brak odpowiedzi, w dniu 2 października 2019 r. wnioskodawca skierował skargę na bezczynność. Do dnia złożenia wniosku o wymierzenie organowi grzywny skarga nie została przekazana. W odpowiedzi na wniosek organ wniósł o niewymierzanie grzywny za nieprzekazanie skargi z tym uzasadnieniem, że brak przekazana skargi wynikał z przeoczenia, bowiem funkcjonowanie Regionalnego Centrum Kultury zostało sparaliżowane licznymi wnioskami o informację publiczną, w tym wieloma pochodzącymi od skarżącego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325), dalej jako p.p.s.a.), w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., Sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Postanowienie może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Z kolei wysokość grzywny wskazanej w art. 154 § 6 p.p.s.a. określa się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego. Aktualnie stanowi o tym komunikat Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 19 lutego 2019 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w 2018 r. (M.P. z 2019 r., poz. 201), zgodnie z którym wynagrodzenie to wyniosło – 4.003,88 zł. Natomiast przepis art. 54 § 2 p.p.s.a. przewiduje, że organ, którego działanie lub bezczynność zaskarżono, przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. Przy czym w sprawach objętych kognicją sądów na podstawie przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tj. Dz. U. z 2019, poz. 1429), dalej: u.d.i.p., termin ten jest krótszy. Stosownie bowiem do art. 21 pkt 1 u.d.i.p., przekazanie sądowi akt i odpowiedzi na skargę w sprawach z tego zakresu następuje w terminie 15 dni od dnia otrzymania skargi. Z przytoczonych przepisów wynika więc, że przesłankami uprawniającymi sąd administracyjny do wymierzenia grzywny organowi jest stosowny wniosek oraz stwierdzenie niezastosowania się do obowiązków z art. 54 § 2 p.p.s.a. Oznacza to, że przesłanką do wymierzenia grzywny jest sam fakt nieprzekazania skargi sądowi w ustawowym terminie, bez względu na przyczyny takiego stanu rzeczy. Dopełnienie obowiązku wynikającego z art. 54 § 2 p.p.s.a. przed rozpoznaniem wniosku o nałożenie grzywny, nie może przesądzać o braku przesłanek do jej wymierzenia, ani nie skutkuje oddaleniem tego wniosku, czy też umorzeniem postępowania sądowoadministracyjnego. Podobnie, przyczyny które spowodowały nieprzekazanie sądowi skargi w zakreślonym przez prawo terminie oraz okres uchybienia, nie mają znaczenia dla możliwości wymierzenia grzywny, a mogą jedynie rzutować na jej wysokość (por. uchwała składu siedmiu sędziów NSA z dnia 03 listopada 2009 r., sygn. akt II GPS 3/09 oraz postanowienia NSA: z dnia 23 września 2014 r., sygn. akt I OZ 759/14; z dnia 22 lipca 2014 r., sygn. akt I OZ 489/14; z dnia 6 czerwca 2013 r., sygn. akt I OZ 429/13; z dnia 25 kwietnia 2013 r., sygn. akt OZ 278/13, publ. www.cbois.nsa.gov.pl). W judykaturze przyjmuje się, że skoro z art. 54 § 2 p.p.s.a. wynika obowiązek dochowania określonego terminu, to uchybienie tej powinności mieści się w "niezastosowaniu się do obowiązków", będącym przesłanką wymierzenia grzywny na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a. W istocie zatem przedmiot zaskarżenia określony w art. 55 § 1 p.p.s.a. obejmuje nie tylko zaniechanie przekazania sądowi skargi wraz z odpowiedzią na skargę i akt sprawy, ale także zwłokę organu w dopełnieniu tej czynności. Dodać należy także, że sąd orzeka o grzywnie według swego uznania i wymierza ją w wysokości adekwatnej do stopnia niewypełnienia przez organ obowiązku przesłania skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie, z uwzględnieniem okresu w jakim organ pozostawał w zwłoce oraz okoliczności faktycznych, które legły u podstaw uchybienia przez organ temu obowiązkowi. Oprócz funkcji dyscyplinującej oraz represyjnej, wymierzenie grzywny z art. 55 § 1 p.p.s.a. pełni bowiem również funkcję prewencyjną. Ukaranie organu służy więc także zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości, zarówno przez ukarany organ, jak i przez inne organy (por. powołana uchwała NSA z dnia 3 listopada 2009r., sygn. akt II GPS 3/09; postanowienie NSA z dnia 30 stycznia 2013 r., sygn. akt I OZ 45/13, publ. www.cbois.nsa.gov.pl). W niniejszej sprawie pozostaje poza sporem fakt, że dyrektor faktycznie naruszył przepisy prawa (rangi ustawowej) przez nieprzekazanie skargi tutejszego Sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w ustawowym terminie. Nadesłana przez organ skarga wpłynęła do organu w dniu 7 października 2019 r. (k. 5 sprawy o sygn. akt IV SAB/Wr 285/19). Określony przez ustawodawcę w ustawie o dostępie do informacji publicznej termin 15 dni od dnia otrzymania skargi przez organ upłynął z dniem 22 października 2019 r. Tymczasem skarga wraz z odpowiedzią na skargę została wniesiona przez organ do tut. Sądu w dniu 4 grudnia 2019 r. (data stempla pocztowego na k. 7 sprawy o sygn. akt IV SAB/Wr 285/19). Podkreślenia wymaga również, że przywołany na wstępie przepis art. 54 § 1 p.p.s.a., statuuje bezwzględny obowiązek przekazania sądowi dokumentów warunkujących przeprowadzenie kontroli sądowej. Organ musi więc przekazać skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę. Obowiązek ten spoczywa na organie niezależnie od tego, czy uznaje on skargę za dopuszczalną oraz czy w jego ocenie przedmiotem zaskarżenia jest podlegający kognicji sądu administracyjnego akt, czynność, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Już samo żądanie strony nadania skardze określonego biegu obliguje podmiot, do którego została skierowana skarga, do uczynienia zadość temu żądaniu. To dopiero sąd w toku postępowania zainicjowanego skargą zobowiązany jest dokonać oceny wniosku i ustalić, czy skarga mieści się w zakresie właściwości sądów administracyjnych, czy żądane informacje były informacją publiczną oraz czy adresat wniosku o udzielenie tych informacji zobowiązany był do rozpoznania wniosku, stosownie do przepisów u.d.i.p. Zaakcentować przy tym należy, że w postępowaniu prowadzonym na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a., sąd bada jedynie, czy organ wykonał obowiązki określone w art. 54 § 2 p.p.s.a. (zob. postanowienie NSA z dnia 26 października 2016 r., sygn. akt I OZ 1180/16; postanowienie WSA we Wrocławiu z dnia 22 lipca 2016 r., sygn. akt IV SO/Wr 17/16, publ. www.cbois.nsa.gov.pl). Mając powyższe na uwadze oraz niesporne okoliczności sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uznał, że przedmiotowy wniosek o wymierzenie grzywny zasługuje na uwzględnienie. Ustalając wysokość grzywny, Sąd wziął pod uwagę, że sprawa dotyczy postępowania w trybie dostępu do informacji publicznej, które zawiera bardziej restrykcyjne unormowania co do terminu przekazania skargi Sądowi. Jednocześnie Sąd uwzględnił okoliczność, że przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie grzywny, organ wypełnił obowiązek, choć uchybienie terminu było znaczne (ponad jeden miesiąc). W niniejszej sprawie na wysokość wymierzonej grzywny w kwocie 100 złotych miał wpływ ponad jednomiesięczny okres zwłoki w przekazaniu skargi. Z drugiej strony wzięto pod uwagę, że skarga została już przekazana do tutejszego Sądu. Z tych względów, działając na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a. w zw. art. 154 § 6 p.p.s.a., orzeczono jak w punkcie I sentencji. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a. (punkt II sentencji).