IV SO/Wr 41/19

PostanowienieWSA we Wrocławiu2020-02-11

Skład orzekający: Bogumiła Kalinowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wymierzenie grzywny organowi za nieprzekazanie skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę może zostać uwzględniony, jeśli strona nie złożyła skargi, a jedynie wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu?
Ratio decidendi
Wniosek o wymierzenie grzywny organowi za nieprzekazanie skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę jest niedopuszczalny, jeśli strona nie złożyła skargi, a jedynie wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Warunkiem zastosowania instytucji wymierzenia grzywny jest uprzednie stwierdzenie, że skarga została złożona we właściwym organie.
Stan faktyczny
Wnioskodawca Z. R. złożył do Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu w celu zaskarżenia decyzji SKO. SKO przekazało ten wniosek do WSA we Wrocławiu, wskazując, że nie przekazało odpowiedzi na skargę i akt sprawy, gdyż skarżący nie wniósł jeszcze skargi. Następnie wnioskodawca wystąpił do WSA z żądaniem wymierzenia grzywny SKO za nieprzekazanie skargi wraz z aktami i odpowiedzią. WSA uznał, że wniosek o grzywnę jest niedopuszczalny, ponieważ skarżący nie złożył skargi, a jedynie wniosek o ustanowienie pełnomocnika.
Rozstrzygnięcie
Odrzucić wniosek.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Bogumiła Kalinowska po rozpoznaniu w Wydziale IV w dniu 11 lutego 2020 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku Z. R. o wymierzenie grzywny Samorządowemu Kolegium Odwoławczego we W. za nieprzekazanie sądowi w terminie skargi z dnia 2 grudnia 2019 r. wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę postanawia: odrzucić wniosek. Samorządowe Kolegium Odwoławcze pismem z dnia 10 grudnia 2019 r. [...] przekazało pismo Z. R. (dalej: wnioskodawca, strona, skarżący) z dnia 2 grudnia 2019 r. zawierające wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu złożony przed wniesieniem skargi, tj. w celu zaskarżenia do wojewódzkiego sądu administracyjnego decyzji SKO z dnia [...] r nr [...]. W przekazanym piśmie z dnia 2 grudnia 2019 r. w zadaniu pierwszym na stronie nr 1 skarżący podał, że wnosi o ustanowienie adwokata z urzędu w celu zaskarżenia do wojewódzkiego sądu administracyjnego doręczonej mu decyzji SKO z dnia [...]nr [...] odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji SKO z dnia [...], nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego, gdyż według oceny skarżącego, wyrażonej na stronie nr 2 tego pisma, nie spełnia ona ustawowego wymogu w razie wniesienia żądania przekazania sprawy innemu organowi. We wspomnianym piśmie z dnia 10 grudnia 2019 r. SKO wskazało, że nie przekazało odpowiedzi na skargę i akt sprawy, gdyż dotychczas skarżący nie wniósł skargi do Sądu na powyższą decyzję SKO z dnia 6 listopada 2019 r., której dotyczy wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu. Pismo to SKO wysłało także do wiadomości skarżącego. Pismo skarżącego z dnia 2 grudnia 2019 r. wraz z pismem SKO z dnia 10 grudnia 2019 r. zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 17 grudnia 2019 r. zostały zarejestrowane w Sądzie jako wniosek o przyznanie prawa pomocy pod sygnaturą akt IV SPP/Wr 208/19. Pismem z dnia 31 grudnia 2019 r. skarżący wystąpił do tutejszego Sądu z żądaniem wymierzenia grzywny Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu we W. (dalej: organ, Kolegium) za nieprzekazanie w ustawowym terminie jego skargi z dnia 2 grudnia 2019 r. wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy oraz odpowiedzią na skargę w przedmiocie decyzji z dnia [...] r., nr [...]. Ustosunkowując się do powyższego żądania Kolegium wskazało, że w dniu 2 grudnia 2019 r. do Kolegium wpłynęło podanie strony z dnia 2 grudnia 2019 r., w którym zwrócono się o ustanowienie adwokata z urzędu celem zaskarżenia do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu decyzji z dnia [...], nr [...].Do podania nie dołączono żadnego załącznika. Kolegium, mając na względzie art. 243 § 1 p.p.s.a., stosownie do którego prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania, wspomnianym pismem z dnia 10 grudnia 2019 r. przekazało - wniesiony przed złożeniem skargi - wniosek strony o ustanowienie adwokata "z urzędu", celem zaskarżenia do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu decyzji z dnia 6 listopada 2019 r. W piśmie z dnia 10 grudnia 2019 r. wskazano, że z uwagi na to, że strona nie złożyła dotychczas skargi na decyzję z dnia 6 listopada 2019 r., Kolegium nie przekazuje odpowiedzi na skargę i akt sprawy. Odnosząc się do żądania o wymieszenie kary grzywny Kolegium wskazało, że z treści podania strony z dnia 2 grudnia 2019 r. wprost wynika, iż nie stanowi ono skargi na decyzję z dnia [...] nr SKO[...] , lecz wniosek o ustanowienie adwokata "z urzędu", w celu zaskarżenia do WSA we Wrocławiu tej decyzji, który został WSA we Wrocławiu przekazany pismem z dnia 10 grudnia 2019 r. co czyni niedopuszczalnym żądanie wymierzania kary grzywny. Wbrew twierdzeniu wnioskodawcy, podaniem z dnia 2 grudnia 2019 r. nie wniósł o "ustanowienie adwokata z urzędu do uzasadnienia wniesionej skargi na decyzję z dnia 6 listopada 2019 r." lecz "o ustanowienie adwokata z urzędu w celu zaskarżenia do sądu administracyjnego decyzji z dnia 6 listopada 2019 r." W ocenie Kolegium skarżący - w podaniu z dnia 31 grudnia 2019 r. - dokonuje swoistej reinterpretacji treści swojego podania z dnia 2 grudnia 2019 r., twierdząc, że wnosił o co innego niż wynika to wprost z podania z dnia 2 grudnia 2019 r., co jest niedopuszczalne. Podkreślono, że skarżący inicjuje szereg postępowań administracyjnych i sądowych, formułując przy tym wiele wniosków (w tym niejasnych lub sprzecznych), które - poza wydłużeniem tych postępowań (w sytuacji gdy są one w ogóle dopuszczalne) – nie przynoszą żadnego innego skutku, nie w celu ochrony swoich praw, ponieważ wszczynanie tych postępowań jest dla niego celem samym w sobie. Mając powyższe okoliczności na uwadze Kolegium wniosło o odrzucenie wniosku o wymierzenie grzywny. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 54 § 2 u.p.p.s.a., skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Organ, o którym mowa w § 1, przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia (§ 2). Stosownie do treści art. 55 § 1 u.p.p.s.a. w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 u.p.p.s.a, a więc do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego. Na wstępie podkreślić należy, że instytucja wymierzenia organowi grzywny w sytuacji niewywiązania się z nałożonych na niego ustawowych obowiązków w zakresie postępowania sądowoadministracyjnego ma charakter mieszany: dyscyplinujący, restrykcyjny i prewencyjny. Mobilizuje ona bowiem organ do niezwłocznego przekazania skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, a jednocześnie stanowi sankcję za niedokonanie tych czynności w wymaganym terminie. Zapobiega także naruszeniom tego obowiązku w przyszłości (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 grudnia 2017 r., sygn. akt I OZ 1702/17, z dnia 6 czerwca 2014 r., sygn. akt I OZ 429/13 oraz z dnia 12 lutego 2014 r., sygn. akt I OZ 72/14 – dostępne w centralnej bazie orzeczeń sądów administracyjnych: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Jednocześnie nie sposób nie zauważyć, że choć sprawa wszczęta wnioskiem o wymierzenie organowi grzywny stanowi samodzielne postępowanie toczące się przed sądem administracyjnym, żądanie strony nie może być rozpoznawane w oderwaniu od skargi, której organ – zdaniem strony – miał nie przekazać w terminie wraz z odpowiedzią i aktami sprawy. Warunkiem zastosowania przez sąd tej nadzwyczajnej instytucji jest jednak uprzednie stwierdzenie, że skarga została złożona we właściwym organie. W niniejszej zaś sprawie takiej skargi w ogóle nie było. Wniesione przez skarżącego podanie z dnia 2 grudnia 2019 r. stanowiło bowiem tylko i wyłącznie wniosek o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Taką kwalifikację pisma potwierdza zresztą jego treść, z której jednoznacznie wynika, że skarżący wniósł o ustanowienie adwokata z urzędu w celu zaskarżenia do wojewódzkiego sądu administracyjnego decyzji z dnia 6 listopada 2019 r., doręczonej stronie w dniu 29 listopada 2019 r. Nie można było zatem utożsamiać złożonego wniosku ze skargą, a tym samym domagać się wymierzenia organowi grzywny za jej nieprzekazanie wraz z aktami sprawy i odpowiedzią. Ponadto nawet gdyby przyjąć, jak domagał się tego skarżący, że ewentualna skarga została przez niego wniesiona, to i tak należałoby uznać, że przedmiotowy wniosek nie zasługuje na merytoryczne rozpoznanie. Przedmiotem tej skargi byłoby bowiem w istocie pismo organu z dnia [...]r., nr [...]mające wyłącznie charakter informacyjny, a więc niepodlegający kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne. W takiej sytuacji złożony wniosek należało uznać za niedopuszczalny i podlegający odrzuceniu na zasadzie art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 64 § 3 u.p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło