1 CR 901/59

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia J. Majorowicz. Sędziowie: J. Knap (sprawozdawca), F. Szczepański.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie z powództwa Zygmunta H. i Janiny H. przeciwko Przedsiębiorstwu Budownictwa Miejskiego w W. o 44.179 zł, po rozpoznaniu rewizji powodów od wyroku Sądu Wojewódzkiego dla m. st. Warszawy z dnia 4 sierpnia 1959 r., zaskarżony wyrok w części oddalającej powództwo o zasądzenie dalszych 5.000 zł z 8% od dnia 26 marca 1955 r. uchylił i w tym zakresie przekazał sprawę Sądowi Wojewódzkiemu dla m. st. Warszawy do ponownego rozpoznania.Uzasadnienie faktyczneW związku ze śmiertelnym wypadkiem, jakiemu na skutek niezabezpieczenia belek żelbetonowych, złożonych na miejscu budowy przez Przedsiębiorstwo Budownictwa Miejskiego w W., uległ w dniu 25 marca 1955 r. pięcioletni syn powodów Wiktor H., Sąd Wojewódzki zasądził wyrokiem z dnia 4 sierpnia 1959 r. na rzecz Janiny i Zygmunta małżonków H. kwotę 8.839 zł z procentem prawnym od dnia 25.III.1955 r. Na przyznane odszkodowanie składają się: 2.779 zł kosztów pogrzebu denata, 2.100 zł kosztów pomocy osoby trzeciej w gospodarstwie domowym w 7-miesięcznym okresie, gdy powodowie pod wpływem depresji i rozstroju nerwowego nie byli w stanie zająć się własnymi sprawami, i kwota 3.900 zł jako suma wydatków poniesionych na zakup leków dla powódki. W pozostałej części powództwo oddalono.Sąd Wojewódzki uznał za nie udowodnioną pozycję roszczeń pozwu o zasądzenie kwoty 25.200 zł z tytułu utraty spodziewanych przez powódkę zarobków po 1.400 zł miesięcznie za okres 18 miesięcy. Według motywów wyroku powódka zarobku nie utraciła, bo go jeszcze nie pobierała. Miała ona być z dniem 1 kwietnia 1955 r. zatrudniona w Centralnym Zarządzie Transportu Samochodowego Łączności z płacą 1.400 zł miesięcznie. Jednakże nie objęła stanowiska i ani razu nie otrzymała tam wynagrodzenia. Nie może być przeto mowy o utracie zarobku, którego nie pobierała.W rewizji od tego wyroku skarżący zarzucili bezpodstawność odmowy zasądzenia utraconych przez powódkę zarobków.W ocenie skarżących nie jest także dostatecznie uzasadniony pogląd Sądu Wojewódzkiego, że na opłacenie pomocy domowej wystarcza kwota 300 zł miesięcznie.W konsekwencji powodowie domagali się - po sprecyzowaniu wniosku rewizyjnego pismem procesowym, które wpłynęło do Sądu Najwyższego w dniu 25 marca 1960 r. - uchylenia zaskarżonego wyroku w części oddalającej powództwo, o zasądzenie na ich rzecz dalszych 5.000 zł z procentem prawnym i o przekazanie sprawy w takim zakresie Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania.W motywach dotyczących punktu 3 roszczeń Sąd Wojewódzki przeocza, że postanowienia art. 157 § 1 k.z., statuując zasadę pełnego odszkodowania, przyznają poszkodowanemu nie tylko prawo żądania wyrównania straty poniesionej w mieniu, jakie do niego należało przed wyrządzeniem szkody, lecz i uprawnienie do wymagania naprawienia szkody polegającej na utracie korzyści, jakiej poszukujący odszkodowania mógł się spodziewać, gdyby mu szkody nie wyrządzono.W normalnym toku zdarzeń ten, kto starał się o pracę zarobkową i kogo zawiadomiono o przyjęciu oferty ze wskazaniem początkowego terminu zatrudnienia w najbliższej przyszłości, zaofiarowane mu stanowisko obejmuje. Gdyby więc okazało się, że powódka nie zgłosiła się do pracy, do jakiej zaangażował ją Centralny Zarząd Transportu Samochodowego Łączności z dniem 1 kwietnia 1955 r., z przyczyn związanych z tragicznym zgonem jej syna, utrata spodziewanego zarobku za czas niemożności pełnienia pracy wskutek choroby wywołanej wstrząsem psychicznym byłaby objęta odszkodowaniem, którego rozmiar określa przepis art. 157 § 1 k.z., i to bez jakiejkolwiek zależności z wykonywaniem bądź niewykonywaniem do dnia wypadku pracy zarobkowej przez skarżącą.Odmienne stanowisko Sądu Wojewódzkiego prowadzi do naruszenia cytowanego przepisu.Z przytoczonego względu trzeba poczytać za usprawiedliwiony wniosek rewidujących o uchylenie zaskarżonego wyroku w części oddalającej powództwo o zasądzenie dalszej kwoty 5.000 zł (art. 384 k.p.c.).Drugi zarzut rewizji jest bezzasadny. Sąd Wojewódzki wskazał, na jakich dowodach oparł rozstrzygnięcie w części przyznającej powodom zwrot kosztów wynagrodzenia pomocy domowej.