2 C 184/53

SentencjaSąd Najwyższy na posiedzeniu jawnym dnia 14 października 1953 r. w sprawie z powództwa Henryka W. przeciwko Skarbowi Państwa o wydanie ruchomości i zapłatę, po rozpoznaniu rewizji pozwanego na postanowienie Sądu Wojewódzkiego w Bydgoszczy z dnia 5 stycznia 1953 r. Sygn. II C. 202/51, zaskarżone postanowienie zmienia i wniosek powoda o sprostowanie wyroku oddala.Uzasadnienie faktyczneSąd Wojewódzki w Bydgoszczy wyrokiem z dnia 21 marca 1952 r. nakazał Skarbowi Państwa (Okręgowemu Urzędowi Likwidacyjnemu w B.) wydanie powodowi Henrykowi W. całego szeregu przedmiotów (81 pozycji narzędzi, maszyn, gotowych wyrobów obuwniczych i surowca) szczegółowo wymienionych w sentencji wyroku i oddalił powództwo w dalszej części.Powód Henryk W. w dniu 25 sierpnia 1952 r. wniósł o sprostowanie "oczywistej niedokładności" wyroku, polegającej na pominięciu w sentencji wyroku jednej z pozycji objętych pozwem, mianowicie wskazanej we wniosku ilości skóry.Sąd Wojewódzki w Bydgoszczy postanowieniem z dnia 29 sierpnia 1952 r. nie uwzględnił wniosku o sprostowanie, albowiem czasokres z art. 356 k.p.c. "już minął" jednakże na ponowny wniosek powoda z dnia 14 grudnia 1952 r., postanowieniem z dnia 5 stycznia 1953 r. dokonał sprostowania zgodnie z wnioskiem powoda z tą motywacją, że z uzasadnienia wyroku wynikało, iż powód wniósł o wydanie także pominiętej w sentencji wyroku pozycji, że Sąd na podstawie przeprowadzonych dowodów uznał, że wszystkie przedmioty, których wydania żądał powód, są jego własnością i wobec tego pominięcie w sentencji tej jednej pozycji stanowiło oczywistą omyłkę Sądu, którą należało sprostować.Pozwany Skarb Państwa, złożył rewizję od powyższego postanowienia i wniósł o jego uchylenie i nieuwzględnienie wniosku o sprostowanie, zarzucając naruszenie art. 355 § 1 i 367 k.p.c., gdyż powód nie zaskarżył w terminie wyroku, w którym wyraźnie oddalono "dalsze powództwo" zasądzając na jego rzecz tylko przedmioty wyszczególnione w sentencji, a nadto nie zaskarżył też pierwszego postanowienia Sądu z dnia 29 sierpnia 1952 r. (doręczonego mu dnia 2 września 1952 r.) odmawiającego sprostowania. Ponadto, zdaniem skarżącego, nie chodziło o "oczywistą" omyłkę pisarską, lecz o merytoryczną zmianę wyroku, co jest niedopuszczalne po prawomocności wyroku.Powód wniósł o oddalenie rewizji.Rewizja jest uzasadniona.Trafny jest w szczególności zarzut skarżącego, że w przypadku niniejszym sprostowanie wyroku było w ogóle niedopuszczalne. Wyrok, którego sprostowania domagał się powód, zawierał szczegółowe wyliczenie pretensji powoda, które zostały uwzględnione, ponadto zaś ogólne stwierdzenie, iż dalsze powództwo zostało oddalone. Zgodnie z art. 355 § 1 k.p.c. sprostowanie może dotyczyć albo omyłki pisarskiej, albo omyłki rachunkowej, albo innej "oczywistej omyłki".W niniejszym przypadku nie zaszła ani omyłka pisarska, ani omyłka rachunkowa, mogłaby więc wchodzić w rachubę inna oczywista omyłka. Taką "oczywistą" byłaby omyłka polegająca na opuszczeniu pewnych wyrazów lub zdań, w wyniku którego dany ustęp wyroku stałby się niezrozumiały lub które przy uważnym czytaniu staje się wyraźnie widoczne. Nie zachodzi natomiast "oczywista" omyłka w rozumieniu art. 355 k.p.c., jeśli uzasadnienie wyroku pozostaje w sprzeczności z sentencją, gdyż "sprostowanie" sentencji w takim przypadku doprowadziłoby w rzeczywistości do zmiany wyroku.Jeśli nawet Sąd orzekając o kilku żądaniach powoda (jak w niniejszym przypadku) przez przeoczenie jednego z nich nie uwzględnił, oddalając powództwo, to tego rodzaju przeoczenie Sądu może stanowić jedynie podstawę do zaskarżenia odnośnej części wyroku z powodu błędności orzeczenia, nie zaś do sprostowania, które nie może stać się namiastką złożenia środka odwoławczego.Jeśli zatem powód uważał, że Sąd Wojewódzki bezzasadnie nie uwzględnił jednego z jego żądań, oddalając powództwo "w pozostałej części", to mógł on osiągnąć zmianę tej części wyroku jedynie drogą założenia środka odwoławczego, jeśli zaś tego nie uczynił wyrok także w tym punkcie stał się prawomocny i zmianie już ulec nie może.