3 CR 1/61
PostanowienieIzba Cywilna1961-03-01
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sądy powszechne są wyłączone z mocy art. 2 k.p.c. od rozstrzygania spraw cywilnych, w tym o naruszenie posiadania, dotyczących sporów o korzystanie z pomieszczeń użytkowych, jeśli przepisy szczególne (art. 34 ust. 2 prawa lokalowego) przekazują takie spory organom administracyjnym?Ratio decidendi
Sądy powszechne nie są wyłączone z rozstrzygania spraw o naruszenie posiadania pomieszczeń użytkowych, nawet jeśli przepisy szczególne przekazują spory o korzystanie z tych pomieszczeń organom administracyjnym. Wynika to z faktu, że przepisy wyłączające jurysdykcję sądów należy interpretować ścieśniająco, a przepis art. 34 ust. 2 prawa lokalowego nie przekazuje wprost spraw o zakłócenie posiadania tym organom.Stan faktyczny
Powódka zarzuciła pozwanemu, z którym dzieliła mieszkanie, naruszenie jej posiadania łazienki poprzez odcięcie dostępu do wanny i urządzeń wodociągowych. Żądała zakazania dalszych naruszeń i usunięcia zasłony oddzielającej wannę. Pozwany podniósł zarzut niedopuszczalności drogi sądowej, który został odrzucony przez Sąd Powiatowy. Pozwany zaskarżył to postanowienie rewizją, domagając się odrzucenia pozwu.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił rewizję pozwanego od postanowienia Sądu Powiatowego odrzucającego zarzut niedopuszczalności drogi sądowej.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia J. Marowski (sprawozdawca). Sędziowie: J. Kamiński, C. Tabęcki.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie z powództwa Karoliny S. przeciwko Bolesławowi P. o ochronę zakłóconego posiadania łazienki, po rozpoznaniu rewizji pozwanego od postanowienia Sądu Powiatowego dla m. Krakowa w Krakowie z dnia 29 grudnia 1959 r.,rewizję oddalił.Uzasadnienie faktycznePowódka twierdziła w pozwie wniesionym w dniu 11 września 1959 r., że pozwany, współmieszkający z nią w mieszkaniu, w dniu 14.VIII.1959 r. zamknął powódce dostęp do wanny oraz urządzeń wodociągowych we wspólnie używanej łazience. Żądała zakazania pozwanemu dalszego naruszania posiadania powódki i usunięcia zasłony, którą pozwany oddzielił wannę i urządzenia wodociągowe.Na skutek zarzutu pozwanego o niedopuszczalności drogi sądowej w sprawie Sąd Powiatowy postanowił odrzucić ten zarzut. Postanowienie to zaskarżył rewizją pozwany, wnosząc o jego zmianę i odrzucenie pozwu z powodu obrazy art. 2 k.p.c. Na skutek tej rewizji Sąd Wojewódzki w Krakowie przedstawił Sądowi Najwyższemu do rozstrzygnięcia zagadnienie prawne:"Czy z uwagi na dyspozycję art. 34 ust. 2 prawa lokalowego (ustawa z dnia 30 stycznia 1959 r. - Dz. U. z 1959 r. Nr 10, poz. 59) stanowiącego, iż spory o korzystanie z pomieszczeń użytkowych, o których mowa w ust. 1 cytowanego artykułu, rozstrzygają właściwe dla spraw lokalowych organy prezydiów rad narodowych, sądy powszechne są wyłączone z mocy art. 2 k.p.c. od rozstrzygania spraw cywilnych, a więc także o naruszenie posiadania, powstałych między osobami użytkującymi dany lokal mieszkalny na podstawie przydziału właściwych władz kwaterunkowych, których przedmiotem są spory o korzystanie z pomieszczeń użytkowych, wymienionych w ust. 1 art. 34 prawa lokalowego?"Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy, przejąwszy sprawę do własnego rozpoznania z mocy art. 388 § 1 k.p.c., nie uznał rewizji za usprawiedliwioną.Według bowiem przepisu art. 2 k.p.c. spory o prawa cywilne w zasadzie rozstrzygane są przez sądy. Przepis szczególny, przekazujący rozstrzyganie takich spraw władzom administracyjnym, należy w razie wątpliwości rozumieć ścieśniająco. Jeżeli zatem przepis art. 34 ust. 2 prawa lokalowego przekazuje spory o korzystanie z pomieszczeń użytkowych wymienionych w ust. 1 właściwym organom administracyjnym, a nie mówi o tym wyraźnie, żeby spory o zakłócenie posiadania tych pomieszczeń przekazane zostały tymże organom, to należy uznać, że sprawy o zakłócenie posiadania tych pomieszczeń, w których bada się tylko ostatni stan posiadania i fakt jego naruszenia, a nie rozpoznaje się samego prawa (art. 452 k.p.c.), pozostały we właściwości sądowej.Z tych powodów orzeczono jak w sentencji.
Powiązane orzeczenia
- III CZP 20/86 1986-05-20Czy sprawa dotycząca zmiany sposobu korzystania z pomieszczeń przynależnych do lokalu objętego decyzją o przydziale, w tym klatki schodowej, podlega drodze sądowej, czy też właściwy jest terenowy organ administracji pańs…
- III CR 10/63 1963-03-28Czy spór o korzystanie z pomieszczenia stanowiącego przynależność garażu, zajętego przez najemcę lokalu mieszkalnego na podstawie przydziału kwaterunkowego, należy do drogi sądowej, czy też jest wyłączony do rozstrzygnię…
- III KKO 3/01 2001-05-18Czy sprawy dotyczące najmu lub zamiany lokali mieszkalnych podlegają władczej kompetencji organów administracji publicznej?
- III CK 109/05 2005-11-10Czy sprawa o ustalenie nieistnienia uchwał wspólnoty mieszkaniowej, które dotyczą praw niemajątkowych, jest sprawą o prawa niemajątkowe, a tym samym właściwym do jej rozpoznania jest sąd okręgowy?
- II CZ 137/82 1982-11-22Czy powództwo wzajemne o przywrócenie posiadania lokalu spółdzielczego jest dopuszczalne w sprawie, w której powództwo główne dotyczy ustalenia nieistnienia spółdzielczego prawa do lokalu?
Powołane przepisy
art. 2 KPCart. 34 ust. 2art. 34art. 388 § 1 KPCart. 452 KPC§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026.