I CR 107/69

WyrokIzba Cywilna1969-05-15

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne

Czy w sytuacji, gdy pozwany nie podniósł zarzutu przedawnienia roszczenia, sąd może z urzędu uwzględnić ten zarzut?

Ratio decidendi

Sąd nie może z urzędu uwzględnić zarzutu przedawnienia roszczenia, jeżeli pozwany nie podniósł go w toku postępowania. Przedawnienie jest zarzutem, który musi być podniesiony przez stronę, a sąd nie jest związany jego brakiem, lecz nie może go również stosować z własnej inicjatywy. Jest to zgodne z zasadą, że sąd rozstrzyga spór na podstawie twierdzeń i dowodów przedstawionych przez strony.

Stan faktyczny

Powód dochodził zapłaty od pozwanego. Pozwany nie podniósł zarzutu przedawnienia roszczenia. Sąd pierwszej instancji, mimo braku zarzutu ze strony pozwanego, uwzględnił przedawnienie i oddalił powództwo.

Rozstrzygnięcie

Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania sądowi drugiej instancji, wskazując na naruszenie przepisów postępowania przez uwzględnienie zarzutu przedawnienia z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia J. Pietrzykowski (sprawozdawca).Sędziowie: S. Mielcarek, A. Korzeniowski.

Powiązane orzeczenia

I CR 612/62 1963-08-24Czy w sytuacji, gdy pozwany nie podniósł zarzutu przedawnienia roszczenia, sąd może z urzędu uwzględnić ten zarzut?
II CR 673/72 1973-01-02Czy w sytuacji, gdy pozwany nie podniósł zarzutu przedawnienia roszczenia, sąd może z urzędu uwzględnić ten zarzut?
I CR 160/72 1973-01-30Czy w sytuacji, gdy pozwany nie podniósł zarzutu przedawnienia roszczenia w odpowiedzi na pozew, sąd może uwzględnić ten zarzut z urzędu?
I PKN 746/99 2000-08-02Czy sąd może oddalić w całości powództwo z powodu przedawnienia, gdy zarzut ten podniósł tylko jeden z dwóch pozwanych?
III CSK 165-10/1 2011-03-30Czy po uprawomocnieniu się wyroku wstępnego, który uznał roszczenie co do zasady za usprawiedliwione, możliwe jest skuteczne podniesienie zarzutu przedawnienia roszczenia o zapłatę?

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 21.07.2026.