I CR 152/63

SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu w dniu 10 stycznia 1964 r. sprawy z powództwa Wojciecha Z. przeciwko 1)Januszowi K. i 2)Przedsiębiorstwu Transportowemu o odszkodowanie na skutek rewizji pozwanego Przedsiębiorstwa od wyroku Sądu Wojewódzkiego w Poznaniu z dnia 5 grudnia 1962 r. sygn. akt II C 505/61 zaskarżony wyrok w części zasądzającej od obu pozwanych rentę ponad 552 zł (pięćset pięćdziesiąt dwa) miesięcznie oraz orzekającej o kosztach procesu uchyla i sprawę w tym zakresie przekazuje Sądowi Wojewódzkiemu w Poznaniu do ponownego rozpoznania oraz rozstrzygnięcia wniosków stron o zwrot kosztów postępowania rewizyjnego.Uzasadnienie faktyczneWojciech Z. był zatrudniony w charakterze konwojenta.W dniu 27.7.1960 r. w czasie powrotu z pracy uległ wypadkowi samochodowemu, w którym doznał wstrząsu mózgu i ślepoty lewego oka. Omówione uszkodzenia ciała spowodowały niezdolność powoda do pracy w 40 %. Ponieważ powód na skutek nie pozostających w związku z wypadkiem: rozedmy płuc, miażdżycy i uszkodzenia prawej komory serca utracił 25 % zdolności do pracy, jego niezdolność do pracy wynosi obecnie 65 %. Według opinii biegłego lekarza i komisji lekarskiej do spraw inwalidztwa i zatrudnienia, powód mógłby wykonywać pracę jedynie lekką, nie wymagającą bystrości wzroku obu oczu w zmniejszonym wymiarze godzin. Przed wypadkiem powód zarabiał 2.533,74 zł miesięcznie, a obecnie jako inwalida III grupy pobiera rentę miesięczną w kwocie 1.082 zł.Wobec stwierdzenia, że wyłączną winę za spowodowanie wypadku ponosi kierowca samochodu, którym jechał powód, Sąd Wojewódzki - poza zadośćuczynieniem i zwrotem efektywnych strat - zasądził od kierowcy i zatrudniającego go przedsiębiorstwa solidarnie rentę po 1.452 zł miesięcznie. Zasądzając rentę uzupełniającą w wysokości pełnej różnicy pomiędzy wyliczonymi zarobkami, a pobieranym świadczeniem z ZUS-u - mimo zdolności powoda do wykonywania prac lekkich - Sąd Wojewódzki miał na uwadze, że ze względu na bardzo daleko idące ograniczenia co do rodzaju i czasu pracy, powód ma praktycznie znikome szanse na znalezienie odpowiedniego do jego stanu zdrowia zatrudnienia.Powyższy wyrok w części dotyczącej renty zaskarżyło pozwane przedsiębiorstwo, wnosząc o oddalenie powództwa w tym zakresie ponad uznaną kwotę 522 zł.Zdaniem skarżącego powód zaliczony do III grupy inwalidów mógłby podjąć się pracy lekkiej i mógłby zarobić 500 zł miesięcznie.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Według prawidłowych ustaleń Sądu Wojewódzkiego powód jest zdolny do wykonywania lekkiej pracy. Z powyższego ustalenia Sąd wyciągnął jednak wadliwy wniosek, prowadzący w konsekwencji do zasądzenia tytułem renty uzupełniającej pełnej różnicy pomiędzy otrzymywanym przed wypadkiem zarobkiem, a pobieranym świadczeniem z ZUS-u. Pogląd reprezentowany w zaskarżonym wyroku, że powód ma znikome szanse znalezienia pracy, jak to trafnie podkreśla rewizja, nie znajduje oparcia w materiale dowodowym. W szczególności nie może być on przyjęty bez sprawdzenia wszystkich przesłanek, mogących uzasadnić odmienne stanowisko.Powód liczy obecnie pięćdziesiąt cztery lata i poza poważnym ograniczeniem wzroku, nie ma wady, która by uniemożliwiała podjęcie pracy zarobkowej. Doświadczenie życiowe wskazuje, iż ludzie o tego rodzaju ograniczeniu sprawności fizycznej, są zdolni do wykonywania różnych społecznie użytecznych funkcji. Przerzucanie w takiej sytuacji pełnego ciężaru utrzymania powoda na społeczeństwo, nie byłoby zgodne z zasadami współżycia społecznego.Za tezą rewizji przemawia ponadto fakt zamieszkiwania powoda w dużym ośrodku, stwarzającym z tej racji możliwości znalezienia odpowiedniej dla powoda pracy.Przy ponownym rozpoznawaniu sprawy zajdzie zatem konieczność ustalenia, czy istnieją realne możliwości uzyskania pracy przez powoda, a w szczególności, czy czynił on w tym kierunku wystarczające starania. W razie negatywnych ustaleń, należy rozważyć, czy istnieje możliwość zatrudnienia powoda przez pozwane przedsiębiorstwo.Wobec zasadności rewizji i konieczności poczynienia dodatkowych ustaleń, na podstawie art. 384 k.p.c. zaskarżony wyrok w zwalczanej części ulega uchyleniu.Sąd Najwyższy uchylił również wyrok w tym samym zakresie w stosunku do pozwanego Janusza K., mimo, że on orzeczenia nie zaskarżył, gdyż obowiązki obu pozwanych w stosunku do powoda - z uwagi na solidarność ich odpowiedzialności - są jednakowe (art. 381 k.p.c.).