I CR 152/81

SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu sprawy z powództwa Mariana R. przeciwko Nauczycielskiej Spółdzielni Budowlano-Mieszkaniowej w W. o przydział mieszkania na skutek rewizji pozwanej od wyroku Sądu Wojewódzkiego w Warszawie z dnia 12 stycznia 1981 r. zmienił zaskarżony wyrok i powództwo oddalił, zasądził od powoda na rzecz pozwanej 3 800 zł tytułem procesu za obie instancje.Uzasadnienie faktyczneW związku z opróżnieniem przez powoda - w wykonaniu decyzji Urzędu m.st. Warszawy - zajmowanego przez niego i jego rodziców, jako najemców, w szczególnym trybie najmu przy ul. M. nr 10, m. 8 w Warszawie lokalu mieszkalnego (tzw. mieszkanie kwaterunkowe) Urząd m.st. Warszawy przekazał pismem z dnia 18 stycznia 1979 r. pozwanej Spółdzielni "w ramach posiadanej przez Prezydenta Miasta 5% rezerwy mieszkań spółdzielczych" realizację na rzecz powoda przydziału lokalu nr 81 w bloku 42 osiedle Marymont Dolny kat. M-4 "własnościowe", jako lokalu zamiennego (art. 40 pr. lok.). Zarząd pozwanej uchwałą z dnia 11 października 1979 r. przyjął powoda w poczet członków ł postanowił "wstępnie przydzielić - na skutek zmiany skierowania - lokal nr 105 w bloku 22 os. Marymont Dolny" (lokal typu własnościowego M-7, składającego się z 4 pokojów o powierzchni użytkowej ok. 87 m2, ul K. nr 12). jednakże pismem z dnia 22 kwietnia 1980 r. pozwana zawiadomiła powoda, że przy aktualnym stanie jego rodziny (żona i dziecko)"nie może dokonać przydziału lokalu kat. M-7, lecz jedynie M-3 3 pok." i wstępnie - pismem z dnia 25 września 1980 r. - zaproponowała lokal M-4 na osiedlu Ruda, lokal 41, m. 25,W pozwie z dnia 14 października 1980 r. powód wystąpił o przydział poprzednio wskazanego przez pozwaną lokalu nr 105 przy ul. K. 12, powołując się na prawo do odpowiedniego zamiennego lokalu mieszkalnego, w szczególności w sytuacji konieczności zatrudnienia pomocy domowej (do prowadzenia domu i opieki nad dzieckiem) oraz wykonywania w domu pracy zawodowej (przyjmowanie zleceń klientów w zakresie metaloplastyki z wyposażenia wnętrz mieszkalnych).Sąd Wojewódzki uwzględnił powództwo, jako w okolicznościach konkretnego przypadku usprawiedliwione sytuacją powoda, pozbawionego bez jego winy lokalu dotychczas zajmowanego.Uzasadnienie prawneRozpoznając rewizję pozwanej, opartą na zarzucie naruszenia przez zaskarżony wyrok zasad zasiedlania lokali mieszkalnych w domach spółdzielczych (art. 133 § 3 ustawy o spółdz. z 1961 r. i postanowień statutu pozwanej w zw. z uchwałą nr 33 Zarządu Centr. Związku Spółdz. Bud. Mieszkaniowego z dnia 5 maja 1980 r.), Sąd Najwyższy zważył, co następuje:W wykonaniu ustawowego obowiązku przekwaterowania - na podstawie art. 40 pr. lok. - najemcy do lokalu zamiennego, lokal ten uzyskali rodzice powoda, jako najemcy lokalu dotychczas zajmowanego, powód zaś (domownik najemców) - został skierowany, w związku z zawarciem małżeństwa, do pozwanej spółdzielni w celu przydziału odrębnego lokalu mieszkalnego w ramach przekazanych pozwanej przez Urząd m. st. Warszawy nakładów inwestycyjnych.Skierowanie wiąże spółdzielnię budownictwa mieszkaniowego tylko w zakresie obowiązku przydzielenia lokalu (czyniącego zadość wymaganiom art. 6 pr. lok. dla lokali zamiennych) nie wiąże natomiast, jeżeli nawet miało miejsce, jak w przypadku, wskazanie lokalu określonego w skierowaniu, skoro o związaniu z tym nie stanowią żadne właściwe w tym przedmiocie przepisy, w szczególności zaś obowiązująca w dacie rozpoznania sprawy uchwała Nr 280 Rady Ministrów z 10 grudnia 1971 r. w sprawie zasad przydziału mieszkań (M. P. 1971 r. Nr 60 poz. 397), jak również obowiązujące od dnia 1 kwietnia 1981 r. rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 2 marca 1981 r. w sprawie zasad i trybu przydziału lokali mieszkalnych (Dz. U. z 1981 r. Nr 9, poz. 37; por.m.in. § 4 i 14).Przy przydziale lokali spółdzielczych obowiązują zasady zasiedlenia tych lokali, sprecyzowane - zgodnie z uchwałą nr 6 Rady Centr. Związku Spółdzielni Budownictwa Mieszkaniowego z dnia 10 kwietnia 1972 r. (ogł. w "Informacjach i komunikatach" Rady nr 7-8 z 1972 r.) - w statutach spółdzielni. Zgodnie z tym powierzchnię lokalu mieszkalnego ustala się - por. § 15 statutu pozwanej - biorąc pod uwagę potrzeby członka, jego rodziny i innych osób bliskich, pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym, określone zgodnie z przepisami o zasiedlaniu lokali w domach spółdzielni budowlano-mieszkaniowych oraz wysokość wniesionego wkładu budowlanego (zaliczki na wkład budowlany) w ustalonej wysokości.Skład rodziny powoda, nawet przy uwzględnieniu, że z tytułu mieszkania własnościowego przysługuje mu - stosownie do § 3 uchwały nr 33 Zarządu Spółdzielni Bud. Mieszkaniowego z dnia 5 maja 1980 r. w sprawie zapobiegania nieprawidłowościom w gospodarowaniu mieszkaniami spółdzielczymi (Informacje i komunikaty nr 7 z dnia 10 czerwca 1980 r.) - "prawo do uzyskania mieszkania większego i o kategorię ponad normy zabudowania", nie uprawnia go do uzyskania, mieszkania spornego, znacznie przekraczającego właściwie w tym przypadku spółdzielcze normy zaludnienia.Nie zmienia tej sytuacji zatrudnienie przez powoda pomocy domowej, okoliczność ta bowiem nie stanowi sama przez się - w świetle postanowień statutu pozwanej - o prawie do mieszkania większego ponad wchodzące w grą normy zaludnienia. Nie uprawnia powoda do dodatkowej powierzchni mieszkalnej także wykonywany przez niego zawód, w szczególności z uwagi na rodzaj świadczonych przez niego usług rzemieślnika, nie wymagających dodatkowego pomieszczenia (według zaświadczenia Cechu Rzemiosł Budowlanych z dnia 16 kwietnia 1980 r. - uszczelnianie drzwi i okien, instalowanie karniszy i regałów, zakładanie zamków).Spółdzielnia budownictwa mieszkaniowego ma obowiązek przydzielenia lokalu mieszkalnego w ramach przekazanych jej przez terenowy organ administracji państwowej nakładów inwestycyjnych osobie przez ten organ w tym celu do spółdzielni skierowanej, z zachowaniem jednak zasad zasiedlania lokali mieszkalnych w domach spółdzielczych, żaden bowiem przepis, nie wyłączając wewnętrznego prawa spółdzielczego, nie zwalnia w tym przypadku spółdzielni od obowiązku przestrzegania tych zasad.Zasadom tym nie odpowiada lokal przydzielony powodowi zaskarżonym wyrokiem, wobec czego należało, wobec zasadności powołanej w rewizji podstawy zaskarżenia, wyrok ten zmienić i powództwo oddalić, orzekając stosownie do art. 390 § 1 k.p.c., jak w sentencji.