III CZP 78/71
UchwałaIzba Cywilna1971-03-12
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy członkowi spółdzielni mieszkaniowej przysługuje roszczenie o wydanie mu przydzielonego lokalu i czy może być ono dochodzone w drodze sądowej?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził, że przydział lokalu członkowi spółdzielni mieszkaniowej rodzi po jego stronie prawo podmiotowe, zwane spółdzielczym prawem do lokalu. Z tego prawa wynika uprawnienie do korzystania z lokalu, a w konsekwencji roszczenie o jego wydanie, które może być dochodzone na drodze sądowej, gdyż ma ono charakter cywilnoprawny i żaden przepis nie wyłącza takiej możliwości.Stan faktyczny
Powódka dochodziła od Spółdzielni Mieszkaniowej wydania jej lokalu, twierdząc, że przydział został jej bezpodstawnie cofnięty. Sąd pierwszej instancji oddalił powództwo. Sąd Wojewódzki, rozpoznając rewizję powódki, powziął wątpliwość prawną co do istnienia roszczenia o wydanie lokalu oraz możliwości jego dochodzenia na drodze sądowej.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchwalił, że członkowi spółdzielni mieszkaniowej przysługuje roszczenie o wydanie mu przydzielonego lokalu, które może być dochodzone w drodze sądowej.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia Z. Trybulski. Sędziowie: J. Krajewski, J. Ignatowicz (sprawozdawca).SentencjaSąd Najwyższy, w sprawie z powództwa Seweryny W. przeciwko Spółdzielni Mieszkaniowej "Przyszłość" w S. o wydanie mieszkania, po rozpoznaniu na posiedzeniu jawnym zagadnienia prawnego przekazanego przez Sąd Wojewódzki dla woj. warszawskiego w Warszawie postanowieniem z dnia 26 października 1971 r. do rozstrzygnięcia w trybie art. 391 k.p.c.:"Czy członkowi spółdzielni typu lokatorskiego przysługuje droga sądowa oraz czy członkowi tego typu spółdzielni przysługuje roszczenie o zobowiązanie spółdzielni do wydania mu określonego mieszkania w oznaczonym terminie?"uchwalił:Członkowi spółdzielni mieszkaniowej przysługuje roszczenie o wydanie mu przydzielonego lokalu; roszczenie to może być dochodzone w drodze sądowej. Uzasadnienie faktycznePowódka Seweryna W., twierdząc, że pozwana Spółdzielnia Mieszkaniowa "Przyszłość" w S. cofnęła jej bezpodstawnie przydział lokalu, żąda w pozwie nakazania Spółdzielni wydania tego lokalu. Rozpoznając rewizję powódki od wyroku Sądu I instancji oddalającego powództwo, Sąd Wojewódzki w Białymstoku powziął wątpliwość, czy przydział lokalu rodzi dla członka roszczenie o wydanie lokalu oraz czy roszczenia takiego można dochodzić w drodze sądowej.Uzasadnienie prawneOdpowiadając twierdząco na powyższe pytania, Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Na skutek przydziału lokalu powstaje stosunek prawny, z którego wynika dla członka spółdzielni mieszkaniowej prawo podmiotowe nazwane przez ustawę spółdzielczym prawem do lokalu (art. 135 § 2 i 3 ustawy o spółdzielniach i ich związkach). Zasadniczym uprawnieniem składającym się na treść tego prawa jest prawo korzystania z lokalu będącego jego przedmiotem. Z tego z kolei, jak również z ogólnej zasady, że wszelkie prawa podmiotowe doznają ochrony, wynika, że członek, który nie dysponuje swoim lokalem, może żądać jego wydania: od spółdzielni ze względu na łączący go z nią stosunek prawny, od osoby trzeciej na podstawie art. 690 k.c., który należy w drodze analogii stosować także do członków spółdzielni mieszkaniowych.Do powyższego należy dodać, że zarówno prawo podmiotowe, zwane spółdzielczym prawem do lokalu, jak i wynikające z tego prawa roszczenia, a wśród nich roszczenie o wydanie lokalu, mają oczywiście charakter cywilnoprawny, gdyż prawo spółdzielcze należy - jeżeli chodzi o stosunki między spółdzielnią a członkami - do prawa cywilnego. Jest to zresztą pogląd od dawna przyjęty w orzecznictwie.To ostatnie stwierdzenie przesądza o odpowiedzi na drugie pytanie. Skoro mianowicie roszczenie o wydanie lokalu spółdzielczego ma charakter cywilnoprawny oraz skoro żaden przepis nie wyłącza dochodzenia tego prawa z drogi sądowej, to zgodnie z art. 2 k.p.c. właściwa do jego realizacji jest droga postępowania sądowego.Z powyższych względów Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji niniejszej uchwały.
Powiązane orzeczenia
- I CZ 53/81 1981-07-16Czy członkowi spółdzielni mieszkaniowej przysługuje roszczenie o przydzielenie konkretnego, wybranego przez siebie lokalu mieszkalnego, a w szczególności czy może żądać przydzielenia lokalu lepiej położonego, jeśli spółd…
- 1 CR 262/62 1963-11-05Czy prawo do lokalu mieszkalnego, które nie jest związane z wkładem budowlanym członka spółdzielni, może być przeniesione na nabywcę spółdzielczego prawa do lokalu w sytuacji, gdy członkowie spółdzielni zajmują lokale za…
- I CR 143/84 1984-06-26Czy przydzielenie członkowi spółdzielni mieszkaniowej pracowni, położonej w innym budynku niż lokal mieszkalny, stanowi przydział lokalu użytkowego, czy też pomieszczenia dodatkowego związanego z prawem do lokalu mieszka…
- III CZP 84/88 1988-12-14Czy członek spółdzielni mieszkaniowej może dochodzić na drodze sądowej uchylenia decyzji organu spółdzielni odmawiającej przyznania pomieszczenia wspólnego na wyłączne potrzeby członka i zobowiązania spółdzielni do przyd…
- II CR 116/84 1984-03-05Czy uchwała zarządu spółdzielni mieszkaniowej o przydzieleniu członkowi lokalu mieszkalnego na warunkach spółdzielczego prawa własnościowego, podjęta przed całkowitym uzupełnieniem przez członka wkładu budowlanego, jest…
Powołane przepisy
art. 391 KPCart. 135 § 2art. 690 KCart. 2 KPC§ 2
Źródło: Sąd Najwyższy, repozytorium https://repozytorium2.sn.pl, pozyskano 29.10.2026. Treść przetworzona przez legal-ai.pl (konwersja tekstu, podział na fragmenty, analiza AI, powiązania z innymi danymi); Sąd Najwyższy nie zatwierdza tych materiałów ani nie ponosi za nie odpowiedzialności.