I CR 351/81
WyrokIzba Cywilna1981-12-10
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przyjęcie maszynopisu przez wydawnictwo w celu dokonania opinii ogólnej, bez zawarcia umowy wydawniczej, rodzi obowiązek wydawnictwa do zawarcia takiej umowy lub odpowiedzialność za szkodę?Ratio decidendi
Przyjęcie maszynopisu przez wydawnictwo w celu dokonania opinii ogólnej nie rodzi obowiązku zawarcia umowy wydawniczej ani przyrzeczenia jej zawarcia, zwłaszcza gdy nie określono istotnych warunków umowy i terminu jej zawarcia. W takiej sytuacji żądanie naprawienia szkody z tytułu niewykonania umowy jest bezpodstawne, a wydawnictwo nie narusza praw autorskich autora, jeśli nie kwestionuje jego autorstwa ani praw związanych z dziełem.Stan faktyczny
Powód dostarczył do wydawnictwa maszynopis swojej pracy w celu uzyskania opinii i ewentualnego wydania. Wydawnictwo przyjęło pracę, ale po jej przejrzeniu stwierdziło, że nie nadaje się do publikacji i zwróciło ją powodowi. Powód domagał się odszkodowania za rzekome naruszenie autorskich dóbr osobistych i zaniechanie czynności wydawniczych. Sąd Wojewódzki oddalił powództwo, uznając brak zawarcia umowy wydawniczej i brak naruszenia dóbr osobistych.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił rewizję powoda, utrzymując w mocy wyrok Sądu Wojewódzkiego.Pełny tekst orzeczenia
SentencjaPo rozpoznaniu w dniu 10 grudnia 1981 r. sprawy z powództwa Mariana G. przeciwko Wydawnictwu (…) w W. o ochronę autorskich dóbr osobistych na skutek rewizji powoda od wyroku Sądu Wojewódzkiego w W. z dnia 30 lipca 1981 r., sygn. akt I C 713/81 oddala rewizję. Uzasadnienie faktycznePowód wystąpił przeciwko Wydawnictwu w W., domagając się początkowo zaniechania naruszania autorskich dóbr osobistych powoda i zasądzenia kwoty 24 343 zł, następnie zaś odszkodowania w związku z niestarannym opiniowaniem dzieła oraz zaniechaniem podjęcia czynności wydawniczych. Pozwane Wydawnictwo wnosiło o oddalenie powództwa. Sąd Wojewódzki wyrokiem z dnia 30 lipca 1981 r. oddalił powództwo, ustalając, że w lutym 1981 r. powód zgłosił się do redakcji literatury filozoficznej przynosząc pracę pt. "Podstawowe pojęcia psychofizjologii ogólnej, socjopsychologii pracy oraz teorii zarządzania przemysłem na tle facylityzowanej adaptacji twórczej w ewolucyjnym rozwoju człowieka". Powód prosił kierownika redakcji o przejrzenie dzieła i wypowiedzenie się co do jego wartości. Zgodnie w przyjętymi zwyczajami, powód pozostawił dzieło do przejrzenia, na dowód czego otrzymał pokwitowanie. Po dokonaniu przejrzenia pracy specjalista do spraw psychologii twierdził, że praca jest wielowątkowa oraz eklektyczna i nie może być wydana przez pozwane wydawnictwo. Treść opinii przedstawił powodowi kierownik redakcji w rozmowie telefonicznej, zaś praca została zwrócona powodowi. Sąd Wojewódzki uznał, że roszczenia powoda są nieuzasadnione, gdyż pozwane wydawnictwo nie naruszyło autorskich dóbr osobistych powoda ani też nie doszło do zawarcia między stronami przedwstępnej umowy wydawniczej. W rewizji powód wnosi o zmianę wyroku i uwzględnienie powództwa. Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje: Rewizja nie jest uzasadniona. Zgodnie z twierdzeniami powoda Sąd Wojewódzki ustalił, że powód z własnej inicjatywy złożył w redakcji pozwanego maszynopis swej pracy w celu dokonania opinii ogólnej i ewentualnego podjęcia czynności wydawniczych. Fakt dostarczenia pracy został potwierdzony pokwitowaniem z dnia 27 lutego 1981 r. Wobec negatywnej opinii pozwany zwrócił powodowi maszynopis, zawiadamiając, że nie zamierza wydać pracy powoda. Z dokonanych ustaleń Sąd Wojewódzki wyprowadził trafny wniosek, że między stronami nie doszło do zawarcia umowy wydawniczej ani też przyrzeczenia zawarcia takiej umowy w rozumieniu art. 389 kc wobec braku określenia istotnych warunków umowy przyrzeczonej i terminu w ciągu którego ma być ona zawarta. Skoro między stronami nie powstał stosunek zobowiązaniowy - żądanie naprawienia szkody z tytułu niewykonania umowy przez pozwanego jest bezpodstawne. Powód dostarczył do wydawnictwa maszynopis swej pracy na własne ryzyko. Przyjęcie maszynopisu przez pozwanego w celu dokonania opinii ogólnej nie rodzi obowiązku zawarcia umowy wydawniczej. Sąd Wojewódzki trafnie też uznał, że pozwany nie naruszył praw autorskich powoda, bowiem nie kwestionował autorstwa jego dzieła, jak też wszelkich praw związanych z tym dziełem. Z omawianych względów i na mocy art. 387 kpc Sąd Najwyższy oddalił rewizję.
Powiązane orzeczenia
- I CR 218/81 1981-07-16Czy odmowa wydawnictwa zawarcia umowy wydawniczej z autorem, wobec braku takiej umowy, stanowi naruszenie jego autorskich dóbr osobistych?
- I CR 569/67 1968-07-05Czy wydawnictwo może odstąpić od umowy o dzieło z powodu niekompletności lub wadliwości dostarczonego dzieła, jeśli nie skorzystało z prawa rozwiązania umowy w terminie i przystąpiło do prac nad jego poprawą, a także czy…
- II CR 666/69 1970-02-10Czy wydawnictwo, które nie dotrzymało terminu druku dzieła zgodnie z umową wydawniczą, a następnie wydało je po rozwiązaniu umowy, naruszyło autorskie dobra majątkowe autora i czy autorowi przysługuje roszczenie o napraw…
- I CR 474/75 1975-10-20Czy wydawca może odstąpić od umowy o dzieło bez podania ważnych powodów, jeśli dzieło odpowiada warunkom umowy, a autor kwestionuje trafność recenzji stanowiących podstawę odmowy?
- IV CR 380/82 1983-01-31Czy milczące przyjęcie dzieła przez wydawcę następuje, gdy autor dostarczył dzieło w sposób zasadniczo odbiegający od treści umowy wydawniczej?
Powołane przepisy
art. 389 kcart. 387 kpc
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 21.07.2026.