I CR 357/61

SentencjaSąd Najwyższy w sprawie z powództwa R.B. przeciwko Warszawskiej Spółdzielni Spożywców Wawer w Palenicy o odszkodowanie za prace, na skutek rewizji nadzwyczajnej Prokuratora Generalnego PRL od wyroku Sądu Wojewódzkiego dla m. st. Warszawy z dnia 13 czerwca 1960 r. zaskarżony wyrok zmienił w ten sposób, że poza orzeczonym przez Sąd Powiatowy przywróceniem powoda do pracy zasądził na jego rzecz od pozwanej Spółdzielni kwotę 5.553 zł.Uzasadnienie faktycznePo uchyleniu przez Zarząd Główny Związku Zawodowego Pracowników Spółdzielczych orzeczenia Zakładowej Komisji Rozjemczej, która oddaliła roszczenia R.B. przeciwko Warszawskiej Spółdzielni Spożywców "Wawer" w Falenicy o przywrócenie do pracy i o odszkodowanie (str. 43), rozpoznając sprawę na wniosek powoda, Sąd Powiatowy dla Warszawy Pragi wyrokiem z 18 grudnia 1959 r. nakazał przywrócenie powoda do pracy. W uzasadnieniu wyroku Sąd Powiatowy przytoczył, że powód został zwolniony z pracy bez wypowiedzenia z dniem 7 lipca 1959 r. na tej podstawie, że w piśmie z 26 czerwca 1959 r. podrywał autorytet i opinie swych przełożonych i dopuścił się w stosunku do nich groźby karalnej. Treść jednak tego pisma, pozbawiona wprawdzie umiaru, nie wskazuje na ciężkie naruszenie obowiązków pracowniczych przez powoda i dlatego zwolnienie go z pracy Sąd Powiatowy uznał za bezpodstawne. Sąd Wojewódzki dla m. st. Warszawy wyrokiem z 13.VI.1960 r. oddalił rewizje obu stron, powołując się na to, że powód w swej rewizji domagał się uchylenia lub zmiany wyroku w I instancji i zasądzenia na jego rzecz odszkodowania, a Sąd Powiatowy w tym przedmiocie nie wydał żadnego rozstrzygnięcia i powód nie żądał uzupełnienia wyroku w tej części.W rewizji nadzwyczajnej wniesionej do Sądu Najwyższego w dniu 20 kwietnia 1961 r. Prokurator Generalny PRL domaga się uchylenia powyższego wyroku Sądu Wojewódzkiego w części oddalającej rewizje oraz wyroku Sądu Powiatowego w części pomijającej roszczenie powoda o 3-miesięczne wynagrodzenie, zarzucając Sądowi Wojewódzkiemu i Powiatowemu naruszenie interesu Państwa Ludowego, art. 10 ust. 2 dekretu z 18 stycznia 1956 r. o ograniczeniu rozwiązywania umów o pracę... (Dz. U. Nr 2, poz. 11), art. 329 § 2 pkt 5 i 384 k.p.c.: przez nierozstrzygnięcie o wynagrodzeniu 3-miesięcznym powoda, które jako roszczenie ze stosunku pracy podległo zasądzeniu nawet bez jego żądania i powodowi wskutek tego nie służyło prawo ani żądania uzupełnienia wyroku Sądu Powiatowego ani też prawo odrębnego poszukiwania powyższego wynagrodzenia.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył co następuje:W uchwale w składzie 7 Sędziów poz. 63 z roku 1959 (O.S.N.) Sąd Najwyższy wyjaśnił, że w sprawie, która w myśl art. 10 ust. 2 dekretu z dnia 24.II.1954 r. (Dz. U. Nr 10, poz. 35) została skierowana do Sądu przez komisję rozjemczą roszczenie powództwa jest dopuszczalne, ale tylko w oparciu o tę samą podstawę faktyczną. Jeżeli więc przysługujące powodowi roszczenie ze stosunku pracy jest oparte na tej samej podstawie faktycznej co żądania zgłoszone przez niego w zakładowej komisji rozjemczej, wówczas sąd z mocy art. 329 § 2 pkt 2 k.p.c. winien uwzględnić je nawet bez żądania powoda. Ponadto w Uchwale w składzie 7 sędziów poz. 4 z roku 1958 (O.S.N.) Sąd Najwyższy wyjaśnił, że w stosunku do roszczeń objętych art. 329 § 2 k.p.c., jeśli sąd ich nie uwzględnił mimo braku żądania powoda ten ostatni może na tym oprzeć żądanie swej rewizji, a nie może żądać uzupełnienia wyroku.Wychodząc z powyższych założeń, należy uznać, że Sąd Powiatowy w niniejszej sprawie winien był nawet bez żądania powoda rozstrzygnąć czy należy mu się wynagrodzenie 3-miesięczne przewidziane w art. 10 ust. 2 dekretu z dnia 18.I.1956 r. o ograniczeniu rozwiązywania umów o prace (Dz. U. Nr 2, poz. 11) w razie przywrócenia do pracy pracownika bezprawnie z niej zwolnionego, gdyż to wynagrodzenie należało się powodowi w razie istnienia warunków przywrócenia do pracy, którego niewątpliwie żądał w zakładowej komisji rozjemczej, a więc wypływało z tej samej podstawy faktycznej, co żądanie zgłoszone w tej komisji i Sąd Wojewódzki z naruszeniem art. 10 ust. 2 powyższego dekretu odmówił wskutek tego uwzględnienia rewizji powoda domagającego się wynagrodzenia za czas niewykonywania pracy. Na rozprawie w Sądzie Najwyższym strona pozwana oświadczyła, że przyznaje dane o wynagrodzeniu powoda zawarte w zaświadczeniu na stronicy 37 akt sprawy, które stwierdzają, że w ostatnich 3 pełnych miesiącach pracy otrzymał on wynagrodzenie w sumie 5.553 zł. Fakt zaś pozostawania przez powoda bez pracy w dłuższym nawet okresie od 3 miesięcy po jego zwolnieniu, na który powołał się w toku sprawy (str. 36), nie był sporny między stronami, gdyż strona pozwana go nie kwestionowała.Z tych względów, wobec naruszenia również interesu Państwa Ludowego wskutek nieuwzględnienia zasadnych roszczeń pracowniczych, zaskarżony wyrok Sądu Wojewódzkiego ulega zmianie przez zasądzenie na rzecz powoda 5.553 zł wraz z żądanymi w Sądzie Wojewódzkim kosztami procesu.