I CSK 357/18

WyrokIzba Cywilna2018-12-21

Skład orzekający: Władysław Pawlak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Sąd Najwyższy powinien przyjąć do rozpoznania skargę kasacyjną, gdy strona pozwana powołuje się na potrzebę wykładni art. 129 ust. 2 ustawy Prawo o ochronie środowiska w związku z ustaleniem szkody polegającej na zmniejszeniu wartości nieruchomości, mimo że Sąd Najwyższy wielokrotnie wypowiadał się już w tej materii?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, jeżeli nie zachodzą przesłanki określone w art. 3989 § 1 k.p.c., w tym potrzeba wykładni przepisów budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie. Samo powołanie się na potrzebę wykładni przepisu, który był już wielokrotnie analizowany przez Sąd Najwyższy, nie jest wystarczające do przyjęcia skargi kasacyjnej, zwłaszcza gdy skarżący nie wykazuje konkretnych okoliczności faktycznych uzasadniających potrzebę ponownej wypowiedzi Sądu Najwyższego.
Stan faktyczny
Strona pozwana wniosła skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w sprawie o zapłatę odszkodowania za szkodę związaną z wejściem w życie uchwały Sejmiku Województwa dotyczącej utworzenia obszaru ograniczonego użytkowania. Skarżąca zarzuciła naruszenie art. 129 ust. 2 Prawa o ochronie środowiska w związku z art. 361 § 1 k.c., kwestionując sposób ustalenia szkody polegającej na zmniejszeniu wartości nieruchomości. Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej oparto na przesłance potrzeby wykładni przepisów budzących wątpliwości.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I CSK 357/18 POSTANOWIENIE Dnia 21 grudnia 2018 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Władysław Pawlak w sprawie z powództwa G. S. i A. S. przeciwko […] "P." w W. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 21 grudnia 2018 r., na skutek skargi kasacyjnej strony pozwanej od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 14 grudnia 2017 r., sygn. akt VII ACa […], odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. 2 UZASADNIENIE W związku ze skargą kasacyjną strony pozwanej […] „P.” w W. od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 14 grudnia 2017 r., sygn. akt VII ACa […] Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Tylko na tych przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie o przyjęciu lub odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Dopuszczenie i rozpoznanie skargi kasacyjnej ustrojowo i procesowo jest uzasadnione jedynie w tych sprawach, w których mogą być zrealizowane jej funkcje publicznoprawne. Zatem nie w każdej sprawie, skarga kasacyjna może być przyjęta do rozpoznania. Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową i nie rozpoznaje sprawy, a jedynie skargę, będącą szczególnym środkiem zaskarżenia. W judykaturze Sądu Najwyższego, odwołującej się do orzecznictwa Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w Strasburgu, jeszcze w okresie obowiązywania kasacji zostało utrwalone stanowisko, że ograniczenie dostępności i dopuszczalności kasacji nie jest sprzeczne z Konstytucją RP, ani z wiążącymi Polskę postanowieniami konwencji międzynarodowych (por. uzasadnienie uchwały składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 17 stycznia 2001 r., III CZP 49/00, OSNC 2001, nr 4, poz. 53). Podstawowym celem postępowania kasacyjnego jest ochrona interesu publicznego przez zapewnienie jednolitości wykładni oraz wkład Sądu Najwyższego w rozwój prawa i jurysprudencji (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 4 lutego 2000 r., II CZ 178/99, OSNC 2000, nr 7-8, poz. 147). Skarżący zarzucił m.in. naruszenie prawa materialnego, tj. art. 129 ust. 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo o ochrony środowiska (jedn. tekst: Dz. U. z 2018 r., poz. 799 ze zm.; dalej: „p.o.ś.”) w zw. z art. 361 § 1 k.c. przez przyjęcie 3 istnienia szkody związanej z wejściem w życie uchwały Sejmiku Województwa […] nr […] z dnia 20 czerwca 2011 r., pomimo, że nie zostało zbadane jaka była wartość wycenianej nieruchomości powodów przed zdarzeniem wywołującym szkodę i przyjęcie związku przyczynowego pomiędzy wejściem w życie tej uchwały a aktualną sytuacją majątkową powoda. Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżąca oparła na przesłance uregulowanej w art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c. Przesłanka ta nie została jednak spełniona. Oparcie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania na tym, że istnieje potrzeba wykładni przepisów budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów wymaga wykazania, że określony przepis prawa, mimo, iż budzi poważne wątpliwości, nie doczekał się wykładni albo niejednolita wykładnia wywołuje wyraźnie wskazane przez skarżącego rozbieżności w orzecznictwie w odniesieniu do identycznych lub podobnych stanów faktycznych, które należy przytoczyć (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 13 czerwca 2008 r., III CSK 104/08, nie publ., z dnia 26 czerwca 2015 r., III CSK 77/15, nie publ., z dnia 20 maja 2016 r., V CSK 692/15, nie publ.). W związku z wejściem w życie powołanej wyżej uchwały Sejmiku Województwa […] o utworzeniu obszaru ograniczonego użytkowania dla P. w W., nieruchomość powodów znalazła się w całości w strefie ograniczonego użytkowania, poza strefą Z1 i Z2. Konieczność wykładni strona pozwana łączy z przepisem art. 129 ust. 2 p.o.ś., tj. czy dla ustalenia szkody związanej z wejściem w życie uchwały wystarczającym jest określenie aktualnego stanu majątkowego poszkodowanego (obliczonego jako różnica pomiędzy aktualną wartością nieruchomości podobnej do nieruchomości będącej przedmiotem wyceny, a leżącej poza OOU oraz aktualną wartością nieruchomości będącej przedmiotem wyceny położonej w OOU), czy też zbadany powinien być także stan majątkowy poszkodowanego przed zdarzeniem wywołanym szkodę i określona różnica pomiędzy takimi stanami. 4 Stosownie do art. 129 p.o.ś. w związku z ograniczeniem sposobu korzystania z nieruchomości jej właściciel może żądać odszkodowania za poniesioną szkodę, która obejmuje również zmniejszenie wartości nieruchomości. Przesłanki odpowiedzialności odszkodowawczej, w tym rozumienie szkody w tej postaci, na gruncie tego przepisu były już przedmiotem analizy Sądu Najwyższego (zob. wyroki: z dnia 14 czerwca 2017 r., II CSK 602/16, nie publ., z dnia 24 listopada 2016 r., II CSK 113/16, nie publ. i powołane w uzasadnieniu judykaty). W związku z czym, nie zachodzi potrzeba kolejnej wypowiedzi Sądu Najwyższego w tej materii. Należy też zauważyć, że strona pozwana nie wykazuje zobiektywizowanych konkretnych okoliczności faktycznych dotyczących przedmiotowej nieruchomości, istniejących przed wejściem w życie powołanej uchwały Sejmiku Województwa […], które miałyby samodzielny wpływ na obniżenie jej wartości, a które to okoliczności nie były brane pod uwagę przez Sądy meriti. Nie jest wystarczające ogólne stwierdzenie, że nieruchomość ta przed wejściem w życie tej uchwały i tak znajdowała się w pobliżu lotniska i jego oddziaływań. Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeknie Sąd w orzeczeniu kończącym postępowanie sprawie, gdyż zaskarżony wyrok Sądu drugiej instancji został wydany w następstwie rozpoznania apelacji od wyroku częściowego Sądu pierwszej instancji. jw

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3989 § 1 KPCart. 129 ust. 2art. 361 § 1 KCart. 3989 § 1 pkt 2 KPCart. 129art. 3989 § 2 KPC§ 1§ 1 pkt 2§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy