I CZ 23/08
PostanowienieIzba Cywilna2008-04-16
Skład orzekający: Tadeusz Wiśniewski, Teresa Bielska-Sobkowicz, Hubert Wrzeszcz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy apelacja, od której nie została uiszczona należna opłata stosunkowa, podlega odrzuceniu bez wezwania do jej uzupełnienia, nawet jeśli pełnomocnik został błędnie wezwany do jej uiszczenia, a wniosek o zwolnienie od kosztów został złożony po terminie?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że apelacja podlega odrzuceniu bez wezwania do uzupełnienia opłaty stosunkowej, jeśli nie została ona uiszczona w całości, zgodnie z art. 1302 § 3 k.p.c. Błędne wezwanie pełnomocnika do uiszczenia opłaty nie uchyla stosowania tego przepisu ani nie niweczy skutku w postaci odrzucenia apelacji. Ponadto, złożenie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych po upływie terminu do wniesienia apelacji nie wstrzymuje biegu terminu do jej wniesienia ani nie wpływa na obowiązek uiszczenia opłaty.Stan faktyczny
Powódka wniosła apelację od wyroku sądu pierwszej instancji. Pełnomocnik powódki, adwokat, uiścił od apelacji opłatę w kwocie niższej niż należna. Sąd Okręgowy wezwał adwokata do uzupełnienia opłaty pod rygorem odrzucenia apelacji. W odpowiedzi adwokat złożył wniosek o zwolnienie powódki od kosztów sądowych. Sąd Apelacyjny odrzucił apelację z powodu nieuiszczenia należnej opłaty stosunkowej. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powódki.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powódki na postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu apelacji.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I CZ 23/08 POSTANOWIENIE Dnia 16 kwietnia 2008 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Tadeusz Wiśniewski (przewodniczący) SSN Teresa Bielska-Sobkowicz SSN Hubert Wrzeszcz (sprawozdawca) w sprawie z powództwa E. M. przeciwko M. K. o stwierdzenie nieważności umowy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 16 kwietnia 2008 r., zażalenia powódki na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 30 listopada 2007 r., sygn. akt VI ACa (…), oddala zażalenie. Uzasadnienie Zaskarżonym postanowieniem Sąd Apelacyjny odrzucił wniesioną przez adwokata apelację powódki na skutek nieuiszczenia należnej od niej opłaty stosunkowej (art. 1302 § 3 i art. 370 w związku z art. 373 k.p.c.). Z uzasadnienia orzeczenia wynika, że adwokat od wniesionej przez niego apelacji, podlegającej opłacie stosunkowej w wysokości 5 850 zł, uiścił opłatę w kwocie 1000 zł. Sąd Okręgowy w W. wezwał adwokata do uzupełnienia należnej od apelacji opłaty stosunkowej pod rygorem odrzucenia apelacji. W odpowiedzi na to wezwanie adwokat złożył wniosek o zwolnienie powódki od kosztów sądowych. Sąd Apelacyjny, podkreślając, że błędne wezwanie adwokata do uzupełnienia należnej od apelacji opłaty stosunkowej nie wyklucza zastosowania rygoru przewidzianego w art. 1302 § 3 k.p.c., a złożony po terminie do wniesienia apelacji wniosek o zwolnienie do kosztów sądowych
2 nie wstrzymał biegu terminu do zaskarżenia wyroku, uznał, że apelację należy odrzucić jako podlegającą odrzuceniu przez Sąd pierwszej instancji z powodu nieuiszczenia należnej opłaty stosunkowej. W zażaleniu adwokat wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Zarzucił, że apelacja została należycie opłacona, ponieważ uiścił opłatę stosunkową w wysokości należnej po uzyskaniu przez powódkę częściowego zwolnienia od kosztów sądowych. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Z akt sprawy wynika, że Sąd Okręgowy w W. postanowieniem z dnia 8 czerwca 2004 r. zwolnił powódkę częściowo od wpisu od pozwu (powyżej kwoty 1000 zł) i ustanowił dla niej pełnomocnika z urzędu. Wnosząc apelację podlegającą opłacie stosunkowej od wskazanej w przez stronę wartości przedmiotu zaskarżenia, adwokat zamiast należnej od apelacji opłaty stosunkowej w kwocie 5 850 zł uiścił opłatę stosunkową w wysokości 1000 zł. Sąd Apelacyjny, badając na podstawie art. 373 k.p.c. prawidłowość przeprowadzonej przez Sąd pierwszej instancji tzw. wstępnej kontroli apelacji, trafnie uznał – wbrew podniesionym w zażaleniu zarzutom – że wniesiona przez adwokata apelacja powódki zgodnie z art. 1302 § 3 k.p.c. podlegała odrzuceniu z powodu nieuiszczenia należnej od niej opłaty stosunkowej, bez wzywania do jej uiszczenia. Zaskarżonego postanowienia nie podważa zarzut, że adwokat został wezwany, na podstawie zarządzenia przewodniczącego z dnia 13 kwietnia 2007 r., do uzupełnienia należnej od apelacji opłaty stosunkowej, ponieważ błędne wezwanie do uiszczenia tej opłaty nie uchyla stosowania art. 1302 § 3 k.p.c. i nie niweczy przewidzianego w nim skutku w postaci odrzucenia apelacji (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 17 sierpnia 2000 r., II CZ 57/00, Biul. SN 2000/10/14). Trafności zakwestionowanego postanowienia nie podważa również zarzut, że powódka złożyła dnia 24 kwietnia 2007 r. wniosek o zwolnienie od opłaty od apelacji i uzyskała częściowe zwolnienie od niej (powyżej kwoty 1000 zł), gdyż obie te czynności procesowe miały miejsce już po upływie terminu do wniesienia apelacji. Z przedstawionych powodów Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji postanowienia (art. 39814 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c.).
Powiązane orzeczenia
- IV CZ 45/09 2009-05-13Czy uiszczenie niższej opłaty od apelacji niż należna, mimo wezwania do uzupełnienia braków, skutkuje odrzuceniem apelacji?
- III CZ 98/06 2007-01-19Czy opłacenie apelacji po upływie terminu do jej wniesienia, mimo że została ona wniesiona przez radcę prawnego, uzasadnia jej odrzucenie na podstawie art. 1302 § 3 k.p.c.?
- II CZ 47/09 2009-11-03Czy apelacja wniesiona przez adwokata, od której uiszczono część opłaty, a następnie uwzględniono wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w pozostałej części, podlega odrzuceniu bez wezwania do uzupełnienia braków?
- I CZ 70/07 2007-07-20Czy odrzucenie apelacji z powodu nieuiszczenia opłaty w należnej wysokości jest dopuszczalne, jeśli sąd drugiej instancji sam zakwalifikował sprawę inaczej niż sąd pierwszej instancji, nie wzywając przy tym skarżącego do…
- I CZ 68/10 2010-09-30Czy apelacja, od której uiszczono opłatę w niższej niż wymagana kwocie, powinna zostać odrzucona przez sąd drugiej instancji, jeśli sąd pierwszej instancji wezwał do uzupełnienia opłaty, ale nie zostało to uczynione?
Powołane przepisy
art. 1302 § 3art. 370art. 373 KPCart. 1302 § 3 KPCart. 39814art. 3941 § 3 KPC§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy