I PKN 90/99
WyrokIzba Cywilna1999-05-27
Skład orzekający: Zbigniew Myszka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nieuzasadniony zjazd kierowcy autobusu z trasy, powodujący przerwę w pracy i wymierne straty w działalności gospodarczej pracodawcy, stanowi uzasadnioną przyczynę wypowiedzenia umowy o pracę?Ratio decidendi
Nieuzasadniony zjazd kierowcy autobusu z trasy, który spowodował przerwę w jego pracy i wymierne straty w działalności gospodarczej przedsiębiorstwa przewozowego, stanowi uzasadnioną przyczynę wypowiedzenia umowy o pracę. Pracownik naruszający obowiązki pracownicze nie może zasadnie wykazywać, że pozbawienie go zatrudnienia było nadużyciem prawa przez pracodawcę. Działania pracownika, z których przebiegu i skutków zdawał sobie sprawę, zostały prawidłowo zakwalifikowane jako naruszenie obowiązków pracowniczych, które spowodowało oczywiste i wymierne straty dla prowadzonej przez stronę pozwaną działalności przewozowej i uzasadniało rozwiązanie umowy o pracę z powodem za wypowiedzeniem.Stan faktyczny
Powód, kierowca autobusu, w dniu 7 kwietnia 1994 r. bezpodstawnie zawiadomił Policję o rzekomej niesprawności technicznej prowadzonego przez siebie autobusu, naruszając procedury zakładowe. Przeprowadzone badania techniczne nie potwierdziły zgłoszonych zastrzeżeń, a powód odmówił udziału w badaniach. Nieuzasadnione wyłączenie autobusu z ruchu spowodowało straty materialne pracodawcy i wpłynęło na zmniejszenie dochodów z działalności usługowej.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił kasację powoda. Zasądzono od Skarbu Państwa na rzecz Kancelarii Adwokackiej kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Wyrok z dnia 27 maja 1999 r. I PKN 90/99 Nieuzasadniony zjazd kierowcy autobusu z trasy, powodujący przerwę w pracy i wymierne straty w działalności gospodarczej pracodawcy, stanowi uza-sadnioną przyczynę wypowiedzenia umowy o pracę. Przewodniczący: SSN Zbigniew Myszka (sprawozdawca), Sędziowie SN: Walerian Sanetra, Andrzej Wasilewski. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 27 maja 1999 r. sprawy z powództwa Krzysztofa K. przeciwko Miejskim Zakładom Autobusowym w W. o odszkodowanie, wynagrodzenie i ekwiwalent za bilety wolnej jazdy, na skutek kasacji powoda od wy-roku Sądu Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Warszawie z dnia 13 maja 1998 r. [...] 1. o d d a l i ł kasację, 2. zasądził od Skarbu Państwa (Kasy Sądu Okręgowego w Warszawie) na rzecz Kancelarii Adwokackiej adwokata Adama L. w W. kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów nie opłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. U z a s a d n i e n i e Sąd Wojewódzki-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Warszawie wyro-kiem z dnia 13 maja 1998 r. zmienił zaskarżony przez powoda Krzysztofa K. wyrok Sądu Pracy dla Warszawy Pragi z dnia 25 listopada 1997 r. [...] w części dotyczącej ekwiwalentu pieniężnego za bilety wolnej jazdy i zasądził kwotę 1003,35 zł z usta-wowymi odsetkami oraz oddalił apelację powoda w pozostałym zakresie. W sprawie tej ustalono, że powód pracował w pozwanych Miejskich Zakładach Autobusowych w W. od 1989 r. na stanowisku kierowcy autobusu. W 1994 r. strony zawarły ugodę sądową w sprawie [...]. W jej wyniku powód powrócił do pracy u pozwanego, który wcześniej wypowiedział mu umowę o pracę. Jednakże dalsze zatrudnienie powoda miało charakter konfliktowy, który prezentował postawy aroganckie i wywyższające
2 się wobec innych pracowników. W dniu 7 kwietnia 1994 r. powód naraził pozwanego na koszty oględzin tech-nicznych prowadzonego przez siebie pojazdu, informując o jego niesprawności Poli-cję, a nie właściwe służby zakładowe. Przeprowadzone badanie nie potwierdziło nie-sprawności. Spowodowana tym przerwa w pracy i wyłączenie autobusu z ruchu wpłynęły na zmniejszenie dochodów z działalności usługowej i utratę dobrego imie-nia pozwanego. Na tle takich ustaleń, Sąd drugiej instancji przyjął, że powód wbrew zakłado-wym procedurom technicznym, bezpodstawnie zawiadomił Policję o rzekomej nie-sprawności technicznej prowadzonego przez siebie autobusu, która o zgłoszeniu powiadomiła właściwe służby zakładowe. Przeprowadzone badania techniczne po-jazdu nie potwierdziły zgłoszonych zastrzeżeń powoda, który odmówił udziału w tych badaniach. Nieuzasadnione wyłączenie z ruchu prowadzonego przez powoda auto-busu wyrządziło szkodę pozwanemu pracodawcy, wynikającą z narażenia pasaże-rów na dłuższe oczekiwanie na świadczone przez pozwanego usługi przewozowe. Z tego tytułu pracodawca poniósł straty materialne. Takie zachowanie się powoda uza-sadniało wypowiedzenie mu umowy o pracę. Równocześnie Sąd ten zasądził docho-dzony przez powoda ekwiwalent za tzw. bilety wolnej jazdy. W kasacji powoda podniesiono zarzut naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 30 § 4 w związku z art. 8 KP, polegającą na przyjęciu, że za-chowanie powoda stanowiło uzasadnioną przyczynę wypowiedzenia mu umowy o pracę, przy pominięciu faktów religijnego szykanowania go przez pracodawcę. Zda-niem skarżącego, okoliczności sprawy wskazywały, że działania powoda wynikały z niesprawności układu hamulcowego prowadzonego przezeń autobusu, a pozwany obrażał jego uczucia religijne przez tolerowanie naklejania zdjęć aktów kobiecych obok motywów religijnych. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 39311 KPC Sąd Najwyższy rozpoznaje sprawę w granicach ka-sacji, które określają przytoczone w skardze kasacyjnej zarzuty, ograniczone przez skarżącego do naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 30 § 4 w związku z art. 8 KP. Według ukształtowanej linii orzecznictwa brak kasacyjnych za-rzutów naruszenia przepisów postępowania cywilnego powoduje, że przy rozpozna-
3 waniu kasacji miarodajne i wiążące są ustalenia faktyczne przyjęte za podstawę wy-dania zaskarżonego wyroku. Przy braku wskazania naruszenia jakichkolwiek przepi-sów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, Sąd Najwyższy nie miał podstaw prawnych do ustosunkowania się do polemiki dotyczącej ustalone-go przez Sąd drugiej instancji stanu faktycznego. Z dokonanych w sprawie ustaleń faktycznych jednoznacznie wynikało, że powód w dniu 7 kwietnia 1995 r. bezpods-tawnie wyłączył z ruchu przewozowego prowadzony przez siebie autobus pod pre-tekstem jego technicznej niesprawności. Powód zaangażował do tego organy policji, czym naruszył obowiązujące procedury zakładowe. Przeprowadzone badania tech-niczne pojazdu, w których bez uzasadnionej przyczyny powód odmówił wzięcia udziału, w żadnym stopniu nie potwierdziły zastrzeżeń powoda co do stanu tech-nicznego pojazdu. Takie działanie, z którego przebiegu i skutków powód zdawał sobie sprawę, zostało prawidłowo zakwalifikowane jako naruszenie obowiązków pra-cowniczych, które spowodowało oczywiste i wymierne straty dla prowadzonej przez stronę pozwaną działalności przewozowej i uzasadniało rozwiązanie umowy o pracę z powodem za wypowiedzeniem. Nieuzasadniony zjazd kierowcy autobusu z trasy, który spowodował przerwę w jego pracy i wymierne straty w działalności gospodar-czej przedsiębiorstwa przewozowego, stanowi uzasadnioną przyczynę wypowie-dzenia umowy o pracę. Wskazanie takiej przyczyny wypowiedzenia, z której powód doskonale zdawał sobie sprawę, dyskwalifikuje kasacyjny zarzut naruszenia art. 30 § 4 KP. Równocześnie pracownik naruszający obowiązki pracownicze nie może za-sadnie wykazywać, że pozbawienie go zatrudnienia było nadużyciem prawa przez pracodawcę (art. 8 KP). Zarzut taki mógłby być rozważony jedynie przy braku na-gannego zachowania się samego powoda, co w rozpoznawanej sprawie nie miało miejsca. Dyskryminacyjne naruszanie uczuć religijnych powoda, spowodowane umieszczaniem w środkach komunikacji publicznej przez innych kierowców zdjęć aktów kobiecych obok motywów religijnych, co mogło przecież ranić również odczu-cia pasażerów-kontrahentów przedsiębiorstwa przewozowego, nie uprawnia do od-mowy wykonywania obowiązków pracowniczych, zwłaszcza że powód mógł takim zachowaniom przeciwdziałać w inny sposób, np. przez zrywanie lub zaklejanie zdjęć naruszających lub obrażających sferę prywatności lub intymności innych osób. Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy oddalił kasację na podstawie art. 39312 KPC.
4 ========================================
Powiązane orzeczenia
- I PKN 641/99 2000-05-10Czy niewłaściwe wykonywanie obsługi codziennej pojazdu, w tym niezweryfikowanie sprawności tachografu, może stanowić uzasadnioną przyczynę wypowiedzenia umowy o pracę, nawet jeśli pracodawca tolerował nieużywanie tachogr…
- I PSK 135/21 2021-11-09Czy utrata uprawnień do kierowania pojazdami, będąca wynikiem rażącego naruszenia przepisów ruchu drogowego, może stanowić uzasadnioną podstawę do rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika, jeśli posi…
- I PR 32/64 1964-03-20Czy pracownikowi, któremu pracodawca jednostronnie narzucił nowe obowiązki (kierowca autobusu jako inkasent), a który odmówił podpisania zobowiązania do ich wykonywania, można rozwiązać umowę o pracę bez wypowiedzenia z…
- I PK 177/07 2008-01-08Czy pracodawca może skutecznie rozwiązać umowę o pracę z pracownikiem, podając jako przyczynę wadliwe prowadzenie dokumentacji dotyczącej zużycia paliwa i rozliczeń, jeśli przyczyny te nie zostały dostatecznie sprecyzowa…
- II PK 143/11 2012-02-24Czy samowolne skrócenie czasu pracy i sfałszowanie karty drogowej przez działacza związkowego, mimo braku udowodnionej szkody majątkowej pracodawcy, stanowi ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych uzasad…
Powołane przepisy
art. 30 § 4art. 8 KPart. 39311 KPCart. 8 KP.art. 30 § 4 KP.art. 39312 KPC.§ 4
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 22.07.2026. · PDF źródłowy