I PRN 103/83
WyrokIzba Cywilna1983-03-08
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pracownik, który nie złożył oświadczenia o odmowie przyjęcia nowych warunków pracy i płacy przed upływem połowy okresu wypowiedzenia, a następnie odwołał się od wypowiedzenia zmieniającego do terenowej komisji odwoławczej, nadal pozostaje w stosunku pracy?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że brak oświadczenia pracownika o odmowie przyjęcia nowych warunków pracy lub płacy przed upływem połowy okresu wypowiedzenia, w sytuacji gdy pracownik odwołał się od wypowiedzenia zmieniającego do terenowej komisji odwoławczej, nie prowadzi do definitywnego rozwiązania stosunku pracy. Złożenie odwołania do terenowej komisji odwoławczej nie może być utożsamiane z odmową przyjęcia nowych warunków. W przypadku oddalenia odwołania pracownika, powinien on zostać zatrudniony na nowym stanowisku po upływie okresu wypowiedzenia.Stan faktyczny
Urszula N. odwołała się od wypowiedzenia jej warunków pracy i płacy przez Okręgową Spółdzielnię Mleczarską w K. Proponowane jej stanowisko klasyfikatora punktu skupu mleka było niezgodne z jej wykształceniem i niewskazane ze względu na stan zdrowia. Spółdzielnia argumentowała utratę zaufania do pracownicy z powodu błędów w analizach. Terenowa Komisja Odwoławcza przywróciła ją do pracy na poprzednich warunkach. Okręgowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych zmienił orzeczenie Komisji, oddalając wniosek pracownicy, stwierdzając, że ze względu na stan zdrowia nie jest zdolna do pracy u pozwanej.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia SN E. Brzeziński. Sędziowie: S. Perestaj (sprawozdawca), J. Sokołowski.SentencjaSąd Najwyższy z udziałem Prokuratora Prokuratury Generalnej PRL, W. Bryndy, po rozpoznaniu sprawy z wniosku Urszuli N. przeciwko Okręgowej Spółdzielni Mleczarskiej w K. o przywrócenie do pracy na skutek rewizji nadzwyczajnej Ministra Pracy, Płac i Spraw Socjalnych od wyroku Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Katowicach z dnia 19 stycznia 1983 r.,uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Okręgowemu Sądowi Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Katowicach do ponownego rozpoznania.Uzasadnienie faktyczneWnioskodawczyni Urszula N. odwołała się od wypowiedzenia jej przez pozwaną Okręgową Spółdzielnię Mleczarską w K. dotychczasowych warunków pracy i płacy. Wnioskodawczyni zatrudniona dotychczas jako brakarz laboratorium twierdziła, że proponowane jej stanowisko klasyfikatora punktu skupu mleka jest niezgodne z jej wykształceniem, a ponadto niewskazane ze względu na stan zdrowia.Pozwana Spółdzielnia, wnosząc o oddalenie wniosku, powołała się na pomyłki w sporządzanych przez wnioskodawczynię analizach i w związku z tym utratę zaufania do niej jako brakarza laboratorium.Terenowa Komisja Odwoławcza w Cz. orzeczeniem z dnia 29.XI.1982 r. przywróciła wnioskodawczynię do pracy na poprzednich warunkach. Swoje stanowisko Komisja uzasadniła tym, że wnioskodawczyni jako klasyfikator punktu skupu mleka będzie również musiała sporządzać analizy. Ponadto Komisja podniosła zarzut, że na nowym stanowisku wnioskodawczyni będzie musiała przez czas dłuższy przebywać w niskiej temperaturze, co jest dla niej niewskazane ze względu na stan zdrowia.Na skutek odwołania zakładu pracy Okręgowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Katowicach wyrokiem z dnia 19.I.1980 r. zmienił orzeczenie Komisji i oddalił wniosek wnioskodawczyni. Sąd stwierdził w uzasadnieniu wyroku - powołując się na zaświadczenie lekarskie wydane już w trakcie sporu przed Sądem, iż ze względu na stan zdrowia wnioskodawczyni nie jest zdolna do wykonywania pracy w pozwanej Spółdzielni. Należy zaznaczyć, że Sąd w wyroku określił roszczenie wnioskodawczyni jako "roszczenie o przywrócenie do pracy".Wyrok ten został zaskarżony rewizją nadzwyczajną wniesioną przez Ministra Pracy, Płac i Spraw Socjalnych w dniu 30.VI.1983 r.Skarżący zarzuca powyższemu wyrokowi rażące naruszenie art. 42 § 3 kodeksu pracy oraz art. 55 ustawy o okręgowych sądach pracy i ubezpieczeń społecznych i wnosi o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Okręgowemu Sądowi do ponownego rozpoznania.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Rewizja nadzwyczajna jest zasadna.Trafnie skarżący podnosi, że Okręgowy Sąd bezpodstawnie zmienił określenie przedmiotu sporu wskazane przez wnioskodawczynię jako "o przywrócenie poprzednich warunków pracy" na roszczenie "o przywrócenie do pracy", a ponadto w uzasadnieniu wyroku stwierdził, że wnioskodawczyni "z uwagi na stan zdrowia nie jest zdolna do wykonywania pracy u pozwanej". Tym samym Sąd - z rażącym naruszeniem art. 42 § 3 k.p. - przyjął za pozwaną Spółdzielnią, że stosunek pracy łączący wnioskodawczynię ze Spółdzielnią rozwiązany został definitywnie z dniem 31.VIII.1982 r. Tymczasem z akt sprawy wynika, że wnioskodawczyni po otrzymaniu wypowiedzenia warunków pracy nie złożyła zakładowi pracy przed upływem połowy okresu wypowiedzenia oświadczenia o odmowie przyjęcia nowego stanowiska. Wobec tego w dniu wyrokowania przez Sąd wnioskodawczyni powinna pozostawać w stosunku pracy w Okręgowej Spółdzielni Mleczarskiej w K. na stanowisku klasyfikatora punktu skupu mleka. Stanowisko pozwanej Spółdzielni zawarte w piśmie z dnia 12.X.1982 r. skierowanym do wnioskodawczyni jest niezgodne z przepisem art. 42 § 3 k.p. Spółdzielnia bowiem wyraziła w tym piśmie błędny pogląd, że skoro wnioskodawczyni nie zgłosiła do połowy okresu wypowiedzenia oświadczenia, czy przyjmuje nowe warunki pracy i płacy, stosunek pracy uległ rozwiązaniu z upływem okresu wypowiedzenia, tj. z dniem 31.VIII.1982 r.Tymczasem z treści art. 42 § 3 k.p. wynika, że tylko wyraźne oświadczenie pracownika, iż nie wyraża zgody na nowe warunki pracy lub płacy, złożone przed upływem połowy okresu wypowiedzenia, prowadzi do rozwiązania umowy o pracę. Brak natomiast oświadczenia ze strony pracownika (milczenie pracownika) prowadzi do wniosku o przyjęciu przez niego nowych warunków pracy lub płacy.W orzecznictwie zostało jednolicie wyjaśnione, że złożenie przez pracownika odwołania do terenowej komisji odwoławczej nie może być uważane za odmowę przyjęcia nowych warunków pracy lub płacy (por. wyrok z dnia 22.IX.1976 r. I PRN 51/76 - OSPiKA z 1978 r. nr 1, poz. 16).W przedmiotowej sprawie oddalenie prawomocnym wyrokiem odwołania wnioskodawczyni powinno powodować jej zatrudnienie na nowym stanowisku pracy po upływie okresu wypowiedzenia, a nie definitywne rozwiązanie stosunku pracy.Okręgowy Sąd, oddalając odwołanie wnioskodawczyni od orzeczenia Terenowej Komisji Odwoławczej, nie wyjaśnił należycie i nie poczynił właściwych ustaleń w przedmiocie zasadności zarzutów wysuniętych przez zakład pracy pod adresem wnioskodawczyni co do niewłaściwego wykonywania obowiązków służbowych.Narusza to w sposób oczywisty art. 55 ustawy o okręgowych sądach pracy i ubezpieczeń społecznych, skoro te zarzuty miały uzasadniać wypowiedzenie zmieniające.Z tych powodów Sąd Najwyższy na podstawie art. 422 § 2 k.p.c. w związku z art. 277 § 3 kodeksu pracy orzekł jak w sentencji.
Powiązane orzeczenia
- I PSKP 12/21 2021-05-12Czy pracownik, który odwołał się od wypowiedzenia zmieniającego warunki pracy i płacy, ale nie złożył wyraźnego oświadczenia o odmowie przyjęcia nowych warunków, może być uznany za pracownika, który nie przyjął nowych wa…
- I PSK 7/24 2024-07-23Czy pracownik, który nie złożył pisemnego oświadczenia o odmowie przyjęcia nowych warunków pracy i płacy w zakreślonym terminie i nie skierował go do osoby reprezentującej pracodawcę, a jedynie ustnie wyraził swoje nieza…
- I PRN 16/84 1984-03-02Czy odwołanie pracownika od wypowiedzenia warunków pracy i płacy, połączone z oświadczeniem o odmowie przyjęcia nowych warunków, skutkuje rozwiązaniem umowy o pracę w rozumieniu art. 42 § 3 k.p.?
- II PK 222/05 2006-04-11Czy zachowanie pracownika, polegające na nieświadczeniu pracy po rozwiązaniu umowy o pracę i nie domaganiu się dopuszczenia do pracy, może być uznane za dorozumianą odmowę przyjęcia zaproponowanych warunków pracy i płacy…
- I PRN 65/83 1983-05-20Czy odmowa pracownika przyjęcia poszerzonego zakresu czynności, uzależniona od przyznania wyższego wynagrodzenia, stanowi uzasadnioną przyczynę wypowiedzenia umowy o pracę?
Powołane przepisy
art. 42 § 3art. 55art. 42 § 3 KPart. 422 § 2 KPCart. 277 § 3§ 3§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026.