II CKN 1076/98

Sygn. akt II CKN 1076/98 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 13 września 2000 r. Sąd Najwyższy Izba Cywilna w składzie następującym: Przewodniczący: SSN – Zdzisław Świeboda Sędziowie: SN – Iwona Koper (spraw.) SN – Mirosława Wysocka Protokolant: Elżbieta Chojnacka po rozpoznaniu w dniu 13 września 2000 r. na rozprawie sprawy z powództwa M. F. przeciwko W. F. o rozwód na skutek kasacji pozwanej od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 3 września 1998 r., sygn. akt I ACa […] oddala kasację. 2 U Z A S A D N I E N I E Sąd Wojewódzki w K. wyrokiem z dnia 6 marca 1998 r. orzekł rozwód małżeństwa powoda M.F. z pozwaną W.F. z winy obojga małżonków, nadto rozstrzygnął o władzy rodzicielskiej nad ich wspólnym, małoletnim synem X. oraz o obowiązku przyczyniania się każdego z rodziców do ponoszenia kosztów jego utrzymania. W dokonanych ustaleniach za podstawę przyjął orzeczenia w przedmiocie rozwiązania małżeństwa oraz winy małżonków za jego rozkład, że między stronami nastąpił trwały i zupełny rozkład pożycia, do którego doszło początkowo za przyczyną różnicy charakterów powoda i pozwanej a następnie braku współdziałania obojga dla dobra rodziny, w szczególności w sytuacjach trudnych i konfliktowych, w następstwie czego strony utraciły zdolność zgodnego decydowania o sprawach małżeństwa i rodziny. Poprzez wzajemne konflikty strony przyczyniły się do odseparowania się powoda z synem. Po wyprowadzeniu się od pozwanej powód związał się z inną kobietą i ze związku tego urodziła się córka. Reakcje pozwanej na niepomyślnie układające się pożycie, w czasie gdy strony jeszcze razem zamieszkiwały, były nieadekwatne do problemów je wywołujących; w taki sposób pozwana zachowywała się we wszystkich sytuacjach, kiedy zachowanie zarówno powoda jak i dzieci nie odpowiadało jej oczekiwaniom. Na skutek podejrzeń o zdradę małżeńską pozwana okazywała mężowi niechęć oraz brak zainteresowania naprawieniem związku i wspólnym zamieszkiwaniem z powodem zarówno w dotychczas zajmowanym mieszkaniu jak i proponowanym przez niego mieszkaniu w W.. 3 W przytoczonym stanie faktów obie strony naruszyły wynikający z art. 23 kr i op obowiązek wspólnego pożycia polegający na duchowej fizycznej i gospodarczej więzi, stanowiącej naturalny cel małżeństwa. Pożycie to powinny znamionować w ocenie Sądu Wojewódzkiego: lojalność szczerość, poszanowanie własności osobistej i utrzymywanie przez małżonków pożycia intymnego oraz prowadzenie wspólnego gospodarstwa domowego. Zaskarżonym obecnie kasacją wyrokiem Sąd Apelacyjny w […] oddalił apelację pozwanej od powyższego wyroku, kwestionującą z powodu sprzeczności z materiałem dowodowym sprawy dokonane w niej ustalenia, które doprowadziły do uznania współwiny apelującej w rozkładzie pożycia stron nadto zaś opartą na zarzucie naruszenia przez sąd pierwszej instancji art. 23 kro przez jego błędną wykładnię. Kasacja pozwanej nawiązuje do przytoczonych zarzutów apelacji z powołaniem się na pierwszą ustawową podstawę zarzuca naruszenie przepisu art. 23 kro przez błędną jego wykładnię na skutek przyjęcia, że pozwana miała obowiązek wspólnego pożycia w sytuacji, mimo nagannego postępowania współmałżonka, który naruszył zasady pomocy żonie w chorobie i wierności małżeńskiej. Nadto podnosi zarzut sprzeczności ustaleń Sądu Apelacyjnego z treścią zebranego materiału przez przyjęcie, że pozwana on na przyjęcie przyczynienia się pozwanej do rozkładu pożycia małżeńskiego. Skarżąca formułuje wniosek o zmianę zaskarżonych wyroków i orzeczenie rozwodu z wyłącznej winy powoda oraz obciążenie powoda kosztami postępowania w sprawie. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zakres kontroli kasacyjnej ograniczony jest do zagadnień legalności zaskarżonego orzeczenia, jego zasadność pozostaje poza kognicją sądu kasacyjnego. Stan faktyczny sprawy pozostaje domeną sądów pierwszej i drugiej instancji jako merytorycznych. Zasadą postępowania kasacyjnego jest związanie Sądu Najwyższego stanem faktycznym ustalonym w zaskarżonym 4 orzeczeniu. Jedyną płaszczyzną ingerencji Sądu Najwyższego w sferę faktów jest, dopuszczalna w ramach drugiej ustawowej podstawy kasacji, kontrola zgodności z przepisami postępowania czynności procesowych w postępowaniu poprzedzającym wydanie zaskarżonego orzeczenia pod kątem wskazanych w kasacji uchybień, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ogólnikowe powołanie się w kasacji na sprzeczność ustaleń sądu apelacyjnego z treścią zebranego materiału, bez wskazania konkretnych przepisów postępowania, których naruszenie do owej sprzeczności mogło doprowadzić nie spełnia wymogu właściwego przytoczenia podstawy z art. 3931 pkt 2 kpc (tak Sąd Najwyższy między innymi w nie publikowanych wyrokach z 14 listopada 1996 r., I CKN 6/96, 6 grudnia 1996 r., II UKN 25/96, 13 grudnia 1996 r., II CKN 27/96, 5 marca 1997 r., II CKN 57/97). W takiej sytuacji stan faktyczny stanowiący podstawę zaskarżonego kasacją orzeczenia pozostaje wiążący dla oceny sformułowanego w niej zarzutu naruszenia prawa materialnego. Skarżąca upatruje go w błędnej wykładni art. 23 kro przez przyjęcie współwiny pozwanej za rozkład pożycia małżeńskiego, polegającej na naruszeniu wynikających z jego treści obowiązków mimo, że zebrany w sprawie materiał dowodowy nie dawał ku temu podstaw. Naruszenie prawa materialnego pod postacią błędnej wykładni polega na błędnym zrozumieniu treści lub znaczenia normy prawnej. Wyciągnięcie błędnych wniosków prawnych z ustalonego stanu faktycznego polegające na przyjęciu, że odpowiada on hipotezie danej normy prawnej – do którego odwołuje się kasatorka w uzasadnieniu zarzutu – stanowi naruszenie tej normy przez niewłaściwe jej zastosowanie. Zarzut ten, z przyczyn uprzednio już wskazanych może być odnoszony jedynie do stanu faktycznego przyjętego przez sąd apelacyjny za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia. Jako dotyczący sfery prawnej orzeczenia nie 5 może być skuteczny, gdy jego uzasadnienie opiera się wyłącznie na twierdzeniu o niezgodności ustalonych faktów z rzeczywistym stanem rzeczy. Pozbawiona z powyższych względów usprawiedliwionej podstawy kasacja podlega oddaleniu po myśli art. 39312 kpc. aw db