II CKN 973/98
Izba Cywilna2000-06-02
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd drugiej instancji, zmieniając wyrok rozwodowy i ustalając kontakty z dzieckiem zgodnie z wnioskami stron, naruszył prawo materialne przez błędną wykładnię art. 57 § 1 w zw. z art. 23 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego oraz przepisy postępowania cywilnego, kwestionując orzeczenie o rozwodzie z winy obu stron?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy oddalił kasację, uznając, że ustalony stan faktyczny, w którym obie strony ponosiły winę za rozkład pożycia małżeńskiego, nie nasuwa wątpliwości. Sąd podkreślił, że sąd nie ma obowiązku przeprowadzania wszystkich wnioskowanych dowodów z urzędu, a pominięcie dowodu jest dopuszczalne, gdy okoliczność jest już dostatecznie wyjaśniona. W ustalonym stanie faktycznym nie stwierdzono naruszenia przepisów prawa materialnego ani procesowego.Stan faktyczny
Powódka wniosła o rozwód, kwestionując orzeczenie o rozwodzie z winy obu stron i domagając się ustalenia winy wyłącznie pozwanego. Sąd Apelacyjny zmienił wyrok Sądu Wojewódzkiego, ustalając kontakty pozwanego z dzieckiem zgodnie z wnioskami stron. Powódka zarzuciła naruszenie prawa materialnego i procesowego, w szczególności dotyczące ustalenia winy obu stron oraz pominięcia dowodu z opinii Rodzinnego Ośrodka Diagnostyczno-Konsultacyjnego.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił kasację powódki jako pozbawioną usprawiedliwionych podstaw.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II CKN 973/98 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 2 czerwca 2000 r. Sąd Najwyższy Izba Cywilna w składzie następującym: Przewodniczący: SSN - Marian Kocon Sędziowie: SN - Elżbieta Skowrońska-Bocian (spraw.) SN - Zbigniew Strus Protokolant: Anna Banasiuk po rozpoznaniu w dniu 2 czerwca 2000 r. na rozprawie sprawy z powództwa E. M. przeciwko W. M. o rozwód na skutek kasacji powódki od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 13 stycznia 1998 r., sygn. akt I ACa […] oddala kasację.
2 U Z A S A D N I E N I E Sąd Apelacyjny w […] wyrokiem z 13 stycznia 1998 r. sygn. akt I ACa […] zmienił zaskarżony przez powódkę wyrok Sądu Wojewódzkiego w S. z 28 maja 1997 r. sygn. akt I RC […] orzekający rozwód z winy obu stron i ustalający kontakty pozwanego W. M. z dzieckiem. Zmiana dokonana przez Sąd drugiej instancji odnosiła się do kontaktów z dzieckiem, przy czym Sąd drugiej instancji ustalił kontakty z dzieckiem w sposób zgodnie wnioskowany przez strony. W kasacji od tego wyroku powódka wskazuje naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 57 § 1 w zw. z art. 23 kro oraz naruszenie art. 441, art. 232 i art. 382 kpc. W kasacji skarżąca kwestionuje jedynie orzeczenie rozwodu z winy obu stron wskazując, że winę ponosi wyłącznie pozwany. Oddalając kasację Sąd Najwyższy miał na uwadze co następuje: Orzekając rozwód z winy obu stron postępowania Sądy orzekające ustaliły, że między stronami dochodziło do nieporozumień na tle sposobu prowadzenia gospodarstwa rolnego należącego do pozwanego. Powódka miała pozwanemu za złe nadużywanie alkoholu, z tym, że biegły badający pozwanego (w innej sprawie) nie rozpoznał u niego choroby alkoholowej. Wielokrotnie byli przez powódkę wzywani policjanci, którzy nie znajdowali podstaw do interwencji. Powódka często wyjeżdżała pozostawiając męża na gospodarstwie, także z małym dzieckiem. Wreszcie powódka jesienią 1995 r. wyprowadziła się od męża do W.. W tej sytuacji przyjęcie, że obie strony ponoszą winę za rozkład pożycia nie nasuwa wątpliwości. Skarżąca kładzie szczególny nacisk na nie dopuszczenie wnioskowanego przez powódkę dowodu z opinii Rodzinnego Ośrodka Diagnostyczno – Konsultacyjnego na okoliczność nadużywania alkoholu przez pozwanego
3 i wpływ tego na rozpad małżeństwa. Należy w tym względzie zauważyć, że art. 441 kpc nakłada na sąd obowiązek badania w procesie rozwodowym przede wszystkim okoliczności dotyczących rozkładu pożycia, jednak nie nakłada na sąd działania w tym zakresie z urzędu ani przeprowadzania wszystkich dowodów wnioskowanych przez strony. W szczególności nie jest wyłączone skorzystanie przez sąd z możliwości pominięcia dowodu, jeżeli pewna okoliczność jest już dostatecznie wyjaśniona (art. 217 § 2 kpc). W rozpoznawanej sprawie zaś zostało wykazane, że zachowanie się powódki było tego rodzaju, iż pozwala postawić jej zarzut zawinienia. Stopień zawinienia, to czy wina jednego z małżonków ma charakter dominujący, pozostaje w tym względzie bez znaczenia. Jak wynika z powyższego nie znajduje potwierdzenia zarzut naruszenia wskazanych w kasacji przepisów postępowania. W ustalonym zaś stanie faktycznym nie sposób mówić o naruszeniu art. 57 § 1 w zw. z 23 kro. Z tych względów kasacja podlegała oddaleniu jako pozbawiona usprawiedliwionych podstaw (art. 39312 kpc). aw jg
Powiązane orzeczenia
- C 600/52 1952-11-20Czy sąd drugiej instancji prawidłowo ocenił winę w spowodowaniu rozkładu pożycia małżeńskiego, uwzględniając wszystkie okoliczności sprawy, w tym zachowanie obu stron oraz dobro dziecka?
- 4 CR 478/59 1960-04-13Czy Sąd Wojewódzki prawidłowo ocenił materiał dowodowy i zastosował przepisy prawa rodzinnego, oddalając powództwo o rozwód, mimo zarzutów powoda o naruszeniu przepisów proceduralnych i prawa materialnego?
- 3 CR 462/58 1958-12-17Czy Sąd Wojewódzki prawidłowo przeprowadził postępowanie dowodowe w sprawie o rozwód, pomijając wnioski dowodowe powódki i opierając się na prywatnych informacjach ławników?
- II CKN 1076/98 2000-09-13Czy naruszenie przez Sąd Apelacyjny art. 23 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego przez błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu współwiny pozwanej w rozkładzie pożycia małżeńskiego, może stanowić skuteczną podstawę kasacji…
- V CK 273/03 2004-04-20Czy Sąd Apelacyjny, orzekając o wyłącznej winie pozwanego w sprawie o rozwód, naruszył przepisy prawa procesowego i materialnego, w szczególności poprzez niewłaściwe uzasadnienie orzeczenia i błędną ocenę stopnia przyczy…
Powołane przepisy
art. 57 § 1art. 23 kroart. 441art. 232art. 382 kpc.art. 441 kpcart. 217 § 2 kpcart. 39312 kpc§ 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 21.07.2026. · PDF źródłowy