II CR 291/58

SentencjaSąd Najwyższy w sprawie z powództwa W. M. przeciwko Skarbowi Państwa (Prezydium Miejskiej Rady Narodowej, Wydział Oświaty w Pabianicach) o wydanie nieruchomości, na skutek rewizji pozwanego od wyroku Sądu Wojewódzkiego w Łodzi z dnia 31 października 1957 r. 1) sprostował sentencję wyroku w ten sposób, że stroną pozwaną oznaczył jako Skarb Państwa - Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w Pabianicach, Wydział Oświaty, 2) rewizję pozwanego oddalił.Uzasadnienie faktyczneW. M. domagała się zobowiązania Skarbu Państwa Prezydium Miejskiej Rady Narodowej, Wydział Oświaty w Pabianicach, do wydania połowy nieruchomości stanowiącej jej współwłasność, a położonej w P. przy ul. B. nr (...). Strona pozwana wnosiła o oddalenie powództwa, względnie w przypadku jego uwzględnienia, o zasądzenie nakładów poczynionych na nieruchomości w wysokości ponad 190 tys. zł. Sąd Wojewódzki zobowiązał Skarb Państwa - Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Łodzi - do wydania powódce połowy nieruchomości od strony wschodniej położonej w P. przy ul. B. nr (...), na tej podstawie, że nabyła ona powyższą nieruchomość aktem notarialnym z dnia 30.VIII.1948 r. i ujawniona została w dziale II księgi wieczystej. Na podstawie więc art. 28 prawa rzeczowego jest ona uprawniona do żądania wydania nieruchomości. Odnośnie nakładów Sąd meriti stanął na stanowisku, że na kwotę ponad 100.000 zł zostały one już dostatecznie zabezpieczone wpisem hipoteki kaucyjnej. Nakłady zaś w wysokości 92.949,81 zł nie zostały niczym udowodnione, a nawet gdyby były rzeczywiście dokonane nie obciążałyby powódki, gdyż dotyczyły wyłącznie eksploatacji nieruchomości i były związane z jej użytkowaniem.Wyrok ten zaskarżyło Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Łodzi zarzucając Sądowi Wojewódzkiemu obrazę przepisów prawa materialnego oraz sprzeczność istotnych ustaleń Sądu z treścią zebranego w sprawie materiału. Z uzasadnienia skargi rewizyjnej wynika, iż skarżący dopatruje się po swej stronie braku legitymacji biernej. Powódka wniosła odpowiedź na rewizję.Sąd Najwyższy uznał zarzuty podniesione w rewizji za nietrafne. Sprzeczność ustaleń z materiałem dowodowym nie została niczym uzasadniona i zdaniem Sądu Najwyższego w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi. Nie jest trafny i drugi zarzut sprowadzający się do naruszenia prawa materialnego. Powódka wskazała jako stronę pozwaną Skarb Państwa - Prezydium Miejskiej Rady Narodowej - Wydział Oświaty w Pabianicach. Pod tym też adresem zostało wysłane wezwanie na pierwszą rozprawę w dniu 12.IV.1957 r. Na rozprawę stawił się pełnomocnik Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Łodzi, Wydział Oświaty i złożył pełnomocnictwo. Zgodnie z treścią zdania drugiego art. 79 k.p.c., pełnomocnikiem organu państwowego może być także jego pracownik lub pracownik organu nadrzędnego. Tak więc prawidłowo określona strona pozwana była zarówno na pierwszej rozprawie jak i na następnych rozprawach zastąpiona zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Na podkreślenie zasługuje, że w powództwie wytoczonym przeciwko skarbowi Państwa stroną pozwaną jest Skarb Państwa, a nie organ państwowy z którego działalnością łączy się dochodzone roszczenie. Oznaczenie tego organu jest potrzebne ze względu na przepisy o właściwości miejscowej i należytym zastępstwem przed sądem, jednak mylne oznaczenie tego organu nie daje podstawy do oddalenia powództwa. Rozstrzygnięcie więc w rozpoznawanej sprawie - jest trafne, a jedynie najprawdopodobniej przez przeoczenie Sąd Wojewódzki błędnie wskazał w wyroku jako organ Skarbu Państwa Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Łodzi zamiast Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w Pabianicach. Wychodząc z tych założeń Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.