II CSK 226/16

WyrokIzba Cywilna2017-01-26

Skład orzekający: Marian Kocon, Antoni Górski, Agata Zając

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd okręgowy prawidłowo utrzymał w mocy wpis hipoteki przymusowej łącznej na nieruchomości, dla której prowadzona jest księga wieczysta nr […]/3, pomimo postanowienia sądu apelacyjnego o oddaleniu wniosku o współobciążenie tej nieruchomości?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uchylił postanowienie sądu okręgowego w zakresie ujawnienia jako współobciążonej nieruchomości dla której prowadzona jest księga wieczysta Nr […]/3, uznając, że nie miało ono należytej podstawy prawnej. Sąd okręgowy objął bowiem współobciążenie hipoteką przymusową także tej nieruchomości, z pominięciem treści postanowienia sądu apelacyjnego o oddaleniu wniosku o jej obciążenie. W pozostałym zakresie skarga kasacyjna została oddalona, gdyż rozstrzygnięcie opierało się na treści postanowienia o udzieleniu zabezpieczenia, które nie uległo zmianie.
Stan faktyczny
Wnioskodawca uzyskał postanowienie o zabezpieczeniu roszczeń poprzez ustanowienie hipoteki przymusowej na kilku nieruchomościach. Sąd okręgowy utrzymał w mocy wpis hipoteki przymusowej łącznej na rzecz wnioskodawcy, obejmując nią również nieruchomość uczestnika postępowania, dla której prowadzona jest księga wieczysta nr […]/3. Sąd apelacyjny wcześniej oddalił wniosek o współobciążenie tej konkretnej nieruchomości. Uczestnik postępowania wniósł skargę kasacyjną od postanowienia sądu okręgowego.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie w części dotyczącej ujawnienia nieruchomości nr […]/3 jako współobciążonej oraz w przedmiocie kosztów, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu. W pozostałym zakresie skarga kasacyjna została oddalona.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt II CSK 226/16 POSTANOWIENIE Dnia 26 stycznia 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Marian Kocon (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Antoni Górski SSA Agata Zając w sprawie z wniosku C. […] Spółki Akcyjnej z siedzibą w K. przy uczestnictwie K. Spółki Akcyjnej z siedzibą w P. o wpis hipoteki przymusowej, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 26 stycznia 2017 r., skargi kasacyjnej uczestnika postępowania od postanowienia Sądu Okręgowego w S. z dnia 30 września 2015 r., sygn. akt II Ca […], I. uchyla zaskarżone postanowienie w punkcie I b w zakresie ujawnienia jako współobciążonej nieruchomości dla której prowadzona jest księga wieczysta Nr […]/3 oraz w przedmiocie rozstrzygnięcia o kosztach postępowania i przekazuje sprawę w tym zakresie do ponownego rozpoznania Sądowi Okregowemu w S., pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie o kosztach postępowania kasacyjnego; II. oddala skargę kasacyjną w pozostałym zakresie. UZASADNIENIE 2 Postanowieniem z dnia 8 czerwca 2015 r. Sąd Rejonowy w S. utrzymał w mocy orzeczenie referendarza sądowego z dnia 13 marca 2015 r., którym dokonano wpisu hipoteki przymusowej na rzecz C. […] S.A. z siedzibą w K. co do kwoty 44.426.425 zł. Postanowieniem z dnia 30 września 2015r. Sąd Okręgowy w S. - na skutek apelacji uczestniczki postępowania - zmienił powyższe postanowienie w ten tylko sposób, że po słowach „zaskarżony wpis utrzymać w mocy” dodał słowa „z oznaczeniem w podrubryce 4.4.1 - treść hipoteki (roszczenia): a) pod poz. 1 rodzaj hipoteki (roszczenia) - hipoteka przymusowa łączna, b) pod poz. 12 księga współobciążona numerów ksiąg wieczystych prowadzonych dla nieruchomości współobciążonych: […]/1, […]/2, […]/3, […]/4, […]/5”, zaś w pozostałym zakresie oddalił apelację. Podstawę wpisu stanowiło postanowienie Sądu Okręgowego w P. z dnia 8 stycznia 2015r. o udzieleniu zabezpieczenia, które Sąd Apelacyjny w […] postanowieniem z dnia 27 kwietnia 2015 r. zmienił jedynie przez oddalenie wniosku uprawnionej o współobciążenie nieruchomości […]/6. Skarga kasacyjna uczestniczki postępowania od orzeczenia Sądu Okręgowego w S. z dnia 30 września 2015 r. zawiera zarzut naruszenia art. 385 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. w zw. z art. 6269 k.p.c. w zw. z art. 6268 § 2 k.p.c. oraz art. 7 k.p.c., i zmierza do uchylenia tego postanowienia oraz przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Podstawą dokonania wpisu hipoteki przymusowej łącznej w sprawie niniejszej było wykonalne postanowienie Sądu Okręgowego w P. z dnia 8 stycznia 2015 r., o zabezpieczeniu roszczeń wnioskodawcy przez ustanowienie hipoteki przymusowej na kilku nieruchomościach należących do uczestnika postępowania, które - jak ustalił Sąd Okręgowy rozpoznając apelację uczestnika - zostało jedynie częściowo zmienione prawomocnym postanowieniem Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 27 kwietnia 2015 r. przez oddalenie żądania w zakresie dotyczącym 3 obciążenia tą hipoteką nieruchomości, dla której prowadzona jest księga wieczysta Nr […]/3. Zaskarżone postanowienie Sądu Okręgowego, którym Sąd ten objął współobciążenie hipoteką przymusową także nieruchomość uczestnika, dla której prowadzona jest księga wieczysta Nr […]/3, z pominięciem treści postanowienia Sądu Apelacyjnego z dnia 27 kwietnia 2015 r., nie miało zatem w tej części należytej podstawy, co czyniło w tym zakresie skargę kasacyjną usprawiedliwioną (art. 39815 § 1 w zw. z art. 3 § 2 i art. 5191 § 1 k.p.c.). Zakwestionowanie w skardze kasacyjnej współobciążenia hipoteką łączną pozostałych nieruchomości wymienionych w punkcie Ib zaskarżonego postanowienia było bezpodstawne, gdyż rozstrzygnięcie to opiera się na treści postanowienia Sądu Okręgowego w P. z dnia 8 stycznia 2015r. o udzieleniu zabezpieczenia w zakresie, w jakim nie uległo ono zmianie postanowieniem Sądu Apelacyjnego z dnia 27 kwietnia 2015 r. Postanowienie to było bowiem opatrzone wzmianką o wykonalności, zaś na skutek wydania przez Sąd Apelacyjny w […] postanowienia z dnia 27 kwietnia 2015 r. stało się prawomocne. W tej więc części skarga kasacyjna podlegała oddaleniu, jako nieusprawiedliwiona (art. 39814 w zw. z art. 13 § 2 i art. 5191 § 1 k.p.c.). Z tych przyczyn Sąd Najwyższy orzekł, jak w postanowieniu. jw l.n

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 385 KPCart. 13 § 2 KPCart. 6269 KPCart. 6268 § 2 KPCart. 7 KPCart. 39815 § 1art. 3 § 2art. 5191 § 1 KPCart. 39814art. 13 § 2§ 2§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy