II CSK 329/16

WyrokIzba Cywilna2016-12-14

Skład orzekający: Krzysztof Pietrzykowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna w sprawie o uznanie czynności prawnej za bezskuteczną może być oparta na zarzutach dotyczących ustaleń faktycznych i oceny dowodów, a także czy stan nieruchomości obciążonej hipotekami ponad jej wartość w chwili wniesienia skargi pauliańskiej wyklucza pokrzywdzenie wierzyciela?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, ponieważ nie zostały wykazane przesłanki określone w art. 3989 § 1 k.p.c. Argumentacja skarżącego dotycząca braku pokrzywdzenia wierzyciela z uwagi na obciążenie nieruchomości hipotekami ponad jej wartość została uznana za nietrafną, gdyż istotny jest stan z chwili zawierania kwestionowanej umowy, a nie późniejsze obciążenia. Ponadto, kwestie ustaleń faktycznych i oceny dowodów są wyłączone z kontroli kasacyjnej.
Stan faktyczny
Powódka (spółka w likwidacji) wniosła o uznanie czynności prawnej za bezskuteczną. Pozwana wniosła skargę kasacyjną od wyroku sądu apelacyjnego. Jako podstawę wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania pozwana wskazała oczywistą zasadność skargi, argumentując, że wskutek zawartej umowy nie doszło do pokrzywdzenia wierzyciela, ponieważ nieruchomość była obciążona hipotekami ponad jej wartość. Pozwana podniosła również zarzuty dotyczące ustaleń faktycznych i oceny dowodów.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od pozwanej na rzecz powódki koszty postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt II CSK 329/16 POSTANOWIENIE Dnia 14 grudnia 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Krzysztof Pietrzykowski w sprawie z powództwa B. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w likwidacji z siedzibą w B. przeciwko B.S. o uznanie czynności prawnej za bezskuteczną, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 14 grudnia 2016 r., na skutek skargi kasacyjnej pozwanej od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 2 grudnia 2015 r., sygn. akt I ACa (…), 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2. zasądza od pozwanej na rzecz powódki kwotę 10800 (dziesięć tysięcy osiemset) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego. 2 UZASADNIENIE Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. W niniejszej sprawie pozwany wniósł skargę kasacyjną, a jako uzasadnienie wniosku o przyjęcie jej do rozpoznania powołał się wyłącznie na oczywistą zasadność skargi. Po pierwsze, ma to wynikać z tego, że wskutek zawartej umowy nie doszło do pokrzywdzenia wierzyciela - dłużnik nie stał się niewypłacalny ani niewypłacalny w większym stopniu. W ocenie skarżącego wynika to z faktu, że nieruchomość, w której prawie własności udział był przedmiotem darowizny, była obciążona hipotekami ponad jej wartość, zatem nie miała wartości egzekucyjnej - nieuprzywilejowany wierzyciel nie mógłby się z niej zaspokoić. Argument ten nie jest trafny. Nieistotny jest stan nieruchomości z chwili występowania ze skargą pauliańską, bo chodzi o pokrzywdzenie wierzyciela w chwili zawierania kwestionowanej umowy - nie mają zatem znaczenia z tej perspektywy ustanowione później na nieruchomości hipoteki, a z dokonanych w sprawie ustaleń faktycznych wynika, że w chwili darowizny wartość nieruchomości nie tylko była wyższa od wartości zadłużenia zabezpieczonego ustanowionymi na niej hipotekami, co również od wartości samych hipotek - wyższa była nawet wartość udziału ½ w nieruchomości. Po drugie, kwestia ustaleń faktycznych i oceny dowodów jest wyłączona z kontroli kasacyjnej, a więc zarzuty w tym zakresie nie mogą być podstawami skargi kasacyjnej, a tym bardziej nie mogą świadczyć o oczywistej zasadności skargi. W skardze kasacyjnej wniesionej w niniejszej sprawie nie została wykazana żadna z okoliczności wskazanych w art. 3989 § 1 k.p.c., dlatego Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania. jw

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3989 § 1 KPC§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy