II CSK 6/20
WyrokIzba Cywilna2020-09-24
Skład orzekający: Anna Owczarek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna oparta na zarzucie oczywistego naruszenia prawa materialnego lub procesowego, prowadzącego do wydania oczywiście nieprawidłowego orzeczenia, może uzasadniać przyjęcie skargi do rozpoznania na podstawie art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. w sytuacji, gdy ustalenie początku biegu terminu przedawnienia było uzasadnione stanem faktycznym sprawy?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że zarzut oczywistego naruszenia prawa materialnego dotyczący początku biegu terminu przedawnienia nie spełnia przesłanki oczywistej zasadności skargi. Przyjęcie przez sądy meriti, że początek biegu terminu przedawnienia zbiegł się z dniem uprawomocnienia się wyroku uniewinniającego, było uzasadnione stanem faktycznym sprawy, zasadami logiki i doświadczenia życiowego, a zatem nie można mówić o oczywistej wadliwości orzeczenia.Stan faktyczny
Powód dochodził zapłaty zadośćuczynienia i odszkodowania od Skarbu Państwa. Sądy meriti uwzględniły powództwo w części dotyczącej zadośćuczynienia, a oddaliły w zakresie odszkodowania. Pozwany Skarb Państwa wniósł skargę kasacyjną, zarzucając m.in. wadliwe wskazanie początku biegu terminu przedawnienia roszczenia. Sąd Najwyższy rozpatrywał wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej pozwanego Skarbu Państwa do rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II CSK 6/20 POSTANOWIENIE Dnia 24 września 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Anna Owczarek w sprawie z powództwa T. D. przeciwko Skarbowi Państwa - Prokuratorowi Generalnemu o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 24 września 2020 r., na skutek skargi kasacyjnej pozwanego Skarbu Państwa od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 12 września 2019 r., sygn. akt […], odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. UZASADNIENIE Pozwany Skarb Państwa - Prokurator Generalny wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 12 września 2019 r., zmieniającego zaskarżony wyrok Sądu Okręgowego w S. z dnia 19 czerwca 2018 r., którym uwzględniono w całości powództwo T. D. o zapłatę kwoty 50 000 zł tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę oraz kwoty 50 000 zł tytułem odszkodowania poprzez zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda kwoty 50 000 zł tytułem zadośćuczynienia oraz oddalenie powództwa w zakresie roszczenia o odszkodowanie. Sąd Najwyższy, oceniając - na podstawie art. 3989 § 1 k.p.c. - skargę kasacyjną z punktu widzenia podstaw przyjęcia jej do rozpoznania, zważył:
2 W niniejszej skardze oparto się na przesłance wskazanej w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., podnosząc, że do oczywistej zasadności skargi doszło ze względu na wadliwe wskazanie początku biegu terminu przedawnienia z art. 4421 § 1 k.c., a w konsekwencji nieuwzględnienie zarzutu przedawnienia. Zgodnie ze stanowiskiem Sądu Najwyższego uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania oparte na przesłance określonej w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. wymaga wykazania przez skarżącego kwalifikowanej postaci naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego mającej charakter oczywisty, widocznej prima facie przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej (zob. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 16 czerwca 2016 r., IV CSK 729/14 oraz z dnia 15 lipca 2015 r., IV CSK 17/15 - nie publ.). Musi być zatem oczywiste, że ma miejsce kwalifikowana postać naruszenia prawa, zauważalna bez głębszej analizy przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej, która przesądza o wadliwości zaskarżonego orzeczenia w stopniu nakazującym uwzględnienie skargi (por. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 24 lutego 2012 r., II CSK 225/11, nie publ.; z dnia 23 listopada 2011 r., III PK 44/11, nie publ.). Przy tym przesłanką przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania nie jest oczywiste naruszenie konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego, lecz sytuacja, w której naruszenie to spowodowało wydanie oczywiście nieprawidłowego orzeczenia. Sam zarzut naruszenia (nawet oczywistego) określonego przepisu (przepisów) nie prowadzi wprost do oceny, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (zob. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 8 października 2015 r., IV CSK 189/15, nie publ.). Skarżący powinien nie tylko przywołać konkretne przepisy prawa, którym - jego zdaniem - Sąd drugiej instancji uchybił, ale także przytoczyć odpowiednią jurydyczną argumentację odnoszącą się do oczywistości ich naruszenia (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 5 listopada 2013 r., I UK 214/13, nie publ.). Z perspektywy wymagań formalnych strona skarżąca właściwie opisała swoją argumentację w przedmiocie naliczania początku biegu przedawnienia, Sąd Najwyższy nie podziela jednak jej stanowiska. Ze stanu faktycznego ustalonego w sprawie i niemogącego być przedmiotem oceny Sądu Najwyższego
3 na mocy art. 3983 § 3 k.p.c. wynika, że Prokuratura w postępowaniu karnym rozpoczętym aktem oskarżenia przeciwko powodowi dążyła do wykazania domniemanej winy powoda różnymi środkami, których większość miała na celu wprowadzenie informacji bezprawnie pozyskanych z treści rozmowy telefonicznej, w której uczestniczył powód. Z tej przyczyny w toku postępowania nie sposób było ocenić, jaki będzie jego wynik, a z całą pewnością, jaki będzie zakres ewentualnej szkody poniesionej przez powoda. Dlatego przyjęcie przez sądy meriti, że początkiem biegu terminu przedawnienia w tej sprawie był dzień uprawomocnienia się wyroku uniewinniającego było uzasadnione stanem faktycznym sprawy oraz zasadami logiki i doświadczenia życiowego, a w konsekwencji nie może uzasadniać przyjęcia skargi do rozpoznania jako oczywiście zasadnej. Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 1 i 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania. jw
Powiązane orzeczenia
- I CSK 3804/22 2022-12-13Czy skarga kasacyjna spełnia przesłanki przyjęcia jej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, w szczególności czy wykazano oczywistą zasadność naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego?
- III CSK 54/19 2019-12-20Czy skarga kasacyjna oparta na przesłance oczywistej zasadności (art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.) wymaga wykazania przez skarżącego kwalifikowanej postaci naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego, widocznej pri…
- III CSK 111/18 2018-10-05Czy skarga kasacyjna może zostać przyjęta do rozpoznania z uwagi na oczywistą zasadność, jeśli naruszenie prawa materialnego lub procesowego nie jest widoczne prima facie?
- III UK 133/13 2014-03-04Czy skarga kasacyjna oparta na zarzucie oczywistej zasadności, bez przedstawienia kwalifikowanej postaci naruszenia prawa materialnego lub procesowego widocznej prima facie, spełnia przesłanki przyjęcia jej do rozpoznani…
- V CSK 571/16 2017-04-25Czy skarga kasacyjna może zostać przyjęta do rozpoznania z uwagi na jej oczywistą zasadność, gdy zarzuca naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, które miało spowodować wydanie oczywiście nieprawidłowego or…
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 KPCart. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 4421 § 1 KCart. 3983 § 3 KPCart. 3989 § 1§ 1§ 1 pkt 4§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy